Sóng

Xuân Quỳnh Dữ dội và dịu êm Ồn ào và lặng lẽ Sông không hiểu nổi mình Sóng tìm ra tận bể Ôi con sóng ngày xưa Và ngày sau vẫn thế Nỗi khát vọng tình yêu Bồi hồi trong ngực trẻ Trước muôn

(Xuân Quỳnh)

Dữ dội và dịu êm

Ồn ào và lặng lẽ

Sông không hiểu nổi mình

Sóng tìm ra tận bể

Ôi con sóng ngày xưa

Và ngày sau vẫn thế

Nỗi khát vọng tình yêu

Bồi hồi trong ngực trẻ

Trước muôn trùng sóng bể

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Từ nơi nào sóng lên ?

Sóng bắt đầu từ gió Gió bắt đầu từ đâu ?

Em cũng không biết nữa Khi nào ta yêu nhau

Con sóng dưới lòng sâu Con sóng trên mặt nước Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm không ngủ được Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh - một phương

Ở ngoài kia đại dương Trăm ngàn con sóng đó Con nào chẳng tới bờ Dù muôn vời cách trở

Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu Để ngàn năm còn vỗ

(“Hoa dọc chiến hào”,

H, 1968)

-Tên thật: Nguyễn Thị Xuân Quỳnh (1942 – 1988), quê ở Hà Tây.

-Thơ Xuân Quỳnh thể hiện một trái tim phụ nữ hồn hậu, chân thành, nhiều lo âu và luôn da diết trong khát vọng hạnh phúc đời thường.

-Là một trong những nhà thơ nữ tiêu biểu nhất thời chống Mĩ

I.Giới thiệu:

1.Tác giả: :

Bài thơ được sáng tác năm 1967 trong chuyến tác giả đi vùng biển Diêm Điền, in trong tập thơ

“Hoa dọc chiến hào” (1968).

2/ Tác phẩm:

a Xuất xứ và hoàn cảnh sáng tác:

b.Chủ đề:

Dữ dội và diụ êm

Ồn ào và lặng lẽ

Sông không hiểu nổi mình

Sóng tìm ra tận bể

Ôi con sóng ngày xưa

Và ngày sau vẫn thế

Nỗi khát vọng tình yêu

Bồi hồi trong ngực trẻ

Con sóng dưới lòng sâu Con sóng trên mặt nước Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm không ngủ được Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh - một phương

Ở ngoài kia đại dương Trăm ngàn con sóng đó Con nào chẳng tới bờ Dù muôn vời cách trở

Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ

Giữa biển lớn tình yêu Để ngàn năm còn vỗ

Trước muôn trùng sóng

bể

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Từ nơi nào sóng lên ?

Sóng bắt đầu từ gió

Gió bắt đầu từ đâu ?

Bài thơ được sáng tác năm 1967 trong

chuyến tác giả đi vùng biển Diêm Điền, in trong tập thơ

“Hoa dọc chiến hào” (1968).

II/ Phaân tích:

1/ Khoå 1-2:

Dữ dội và dịu êm Ồn ào và lặng lẽ Sông không hiểu nổi mình Sóng tìm ra tận bể

Ôi con sóng ngày xưa Và ngày sau vẫn thế Nỗi khát vọng tình yêu Bồi hồi trong ngực trẻ

II/ Phân tích:

1/ Khổ 1-2:

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu của người phụ nữ

Dữ dội và dịu êm

Ồn ào và lặng lẽ

Sông không hiểu nổi mình

Sóng tìm ra tận bể

Sóng:

Dữ dội / dịu êm

Ồn ào / lặng lẽ

Tình yêu:

Nồng nàn / sâu lắng Sôi nổi / thiết tha

< ->

II/ Phân tích:

1/ Khổ 1-2:

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu của người phụ nữ

-Sóng có những tính chất đối cực: dữ dội / dịu êm, ồn ào / lặng lẽ Tình yêu là sự dung hòa những trạng thái: nồng nàn / sâu lắng, sôi nổi / thiết tha

Dữ dội và dịu êm Ồn ào và lặng lẽ

Sông không hiểu nổi mình Sóng tìm ra tận bể

II/ Phân tích:

1/ Khổ 1-2:

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu của người phụ nữ

-Sóng có những tính chất đối cực: dữ dội / dịu êm,

ồn ào / lặng lẽ Tình yêu là sự dung hòa những trạng thái: nồng nàn / sâu lắng, sôi nổi / thiết tha

-Sóng muốn vươn ra biển lớn để thể hiện mình Người đang yêu khát khao vượt khỏi giới hạn chật hẹp để khám phá tình yêu của mình

Ôi

Bồi hồi trong ngực trẻ

con sóng

Nỗi khát vọng tình yêu

ngày xưa ngày sau

II/ Phân tích:

1/ Khổ 1-2:

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu trong tâm hồn người phụ nữ -Sóng có những tính chất đối cực: dữ dội / dịu êm, ồn ào / lặng lẽ Tình yêu là sự dung hòa những trạng thái: nồng nàn / sâu lắng, sôi nổi / thiết tha

-Sóng muốn vươn ra biển lớn để thể hiện mình.Người đang yêu khát khao vượt khỏi giới hạn chật hẹp để khám phá tình yêu của mình

-Sóng biển mãi liên hồi Tình yêu mãi là khát vọng mãnh liệt của tuổi trẻ

Yêu em từ thuở trong nôi

Em nằm em khóc, anh ngồi anh ru

II/ Phaân tích:

2/ Khoå 3 – 4:

Trước muôn trùng sóng bể

II/ Phân tích:

2/ Khổ 3 – 4:

-Chủ thể trữ tình “em” xuất hiện trực tiếp song song cùng với “sóng”

Trước muôn trùng sóng bể

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Khi nào ta yêu nhau

Từ nơi nào sóng lên?

Gió bắt đầu từ đâu?

Gió bắt đầu từ đâu?

Sóng bắt đầu từ gió

Em cũng không biết nữa

II/ Phân tích:

2/ Khổ 3 – 4:

-Chủ thể trữ tình “em” xuất hiện trực tiếp song song

cùng với “sóng”

-Người phụ nữ luôn trăn trở suy tư về những huyền diệu,

bí ẩn của tình yêu

Trước muôn trùng sóng bể

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Khi nào ta yêu nhau

Câu hỏi:

Qua đoạn thơ, tác giả muốn nói lên đặc điểm gì ở tình yêu đích thực, đẹp đẽ của tuổi trẻ:

1 Sôi nổi, mãnh liệt.

2 Say đắm, thiết tha.

3 Hồn nhiên, chân thành.

Từ nơi nào sóng lên?

Gió bắt đầu từ đâu?

Gió bắt đầu từ đâu? Sóng bắt đầu từ gió

Em cũng không biết nữa

II/ Phân tích:

2/ Khổ 3 – 4:

-Chủ thể trữ tình “em” xuất hiện trực tiếp song song

cùng với “sóng”

-Người phụ nữ luôn trăn trở suy tư về những huyền diệu,

bí ẩn của tình yêu

-Tình yêu đích thực, đẹp đẽ của tuổi trẻ là sự hồn nhiên, chân thành

Làm sao cắt nghĩa được tình yêu

Có nghĩa gì đâu một buổi chiều

Nó chiếm hồn ta bằng nắng nhạt

Bằng mây nhè nhẹ, gió hiu hiu.

(Nguyễn Duy)

II/ Phaân tích:

3/ Khoå 5 – 6 – 7:

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm không ngủ được

Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh - một phương

II/ Phân tích:

3/ Khổ 5 – 6 – 7:

-Chủ thể trữ tình “sóng” và “em” hiện diện song hành

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm không ngủ được

Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh - một phương

II/ Phân tích:

3/ Khổ 5 – 6 – 7:

-Chủ thể trữ tình “sóng” và “em” hiện diện song hành

-Nỗi nhớ trong tình yêu:

+Tràn ngập trong không gian: dưới lòng sâu, trên mặt nước,

xuôi về phương Bắc, ngược về phương Nam,…

+Khắc khoải suốt thời gian: “Ngày đêm không ngủ được”,… +Tận cùng vô thức: “Cả trong mơ còn thức”,

-> Tình yêu sôi nổi, mãnh liệt nhưng cũng rất chân thành.

Nhớ ai bổi hổi bồi hồi,

Như đứng đống lửa, như ngồi

(Ca dao)

Những ngày không gặp nhauBiển bạc đầu thương nhớ Những ngày không gặp nhauLòng thuyền đau rạn vỡ

(Xuân Quỳnh)

Con sóng dưới lòng sâu

Con sóng trên mặt nước

Ôi con sóng nhớ bờ

Ngày đêm không ngủ được

Lòng em nhớ đến anh

Cả trong mơ còn thức

Dẫu xuôi về phương bắc Dẫu ngược về phương nam Nơi nào em cũng nghĩ

Hướng về anh - một phương

Con nào chẳng tới bờ

II/ Phân tích:

3/ Khổ 5 – 6 – 7:

-Chủ thể trữ tình “sóng” và “em” hiện diện song hành

-Nỗi nhớ trong tình yêu:

+Tràn ngập trong không gian: dưới lòng sâu, trên mặt nước,

xuôi về phương Bắc, ngược về phương Nam,…

+Khắc khoải suốt thời gian: “Ngày đêm không ngủ được”,… +Tận cùng vô thức: “Cả trong mơ còn thức”,

-> Tình yêu sôi nổi, mãnh liệt nhưng cũng rất chân thành.

-Tình cảm thủy chung son sắt và niềm tin vào tình yêu bất

diệt: “Hướng về anh một phương”, “Con nào chẳng tới bờ…”

Yêu nhau tam tứ núi

II.Phaân tích: 4/ Khoå 8 – 9:

Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Để ngàn năm còn vỗ

Để ngàn năm còn vỗ

II.Phaân tích:

4/ Khoå 8 – 9:

Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Để ngàn năm còn vỗ

Để ngàn năm còn vỗ

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Để ngàn năm còn vỗ

Khổ thơ cuối có nhiều cách hiểu:

1 Đây là sự hình tượng hóa khát vọng sống, khát vọng yêu mãi mãi

3.Vĩnh cửu hóa tình yêu bằng cách hóa thân tình yêu của

2 Muốn vĩnh cửu hóa tình yêu bằng cách làm cho tình yêu của mình trở nên rộng lớn hơn

Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu

Để ngàn năm còn vỗ

GS TS Trần Đăng Suyền:

“Đó là cuộc hành trình khởi đầu là sự từ bỏ cái chật chội, nhỏ hẹp để tìm đến một tình yêu bao la rộng lớn, cuối cùng là khát vọng được sống hết mình trong tình yêu, muốn hóa thân vĩnh viễn thành tình yêu muôn thuở”

II.Phân tích:

4/ Khổ 8 – 9:

-Người phụ nữ luôn trăn trở lo âu trước sự hữu hạn của đời người, cũng như sự nhạt phai của tình yêu

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu của người phụ nữ

-Người phụ nữ có khát vọng được sống hết mình trong tình yêu, muốn vĩnh cửu hóa tình yêu của mình

Đã hôn rồi hôn lại

Cho đến mãi muôn đời

Đến tan cả đất trời

(Xuân Diệu)

Làm sao được tan raThành trăm con sóng nhỏGiữa biển lớn tình yêu

(Xuân Quỳnh)

II.Phân tích:

4/ Khổ 8 – 9:

-Người phụ nữ luôn trăn trở lo âu trước sự hữu hạn của đời người, cũng như sự nhạt phai của tình yêu

-Sóng ẩn dụ cho tình yêu của người phụ nữ

-Người phụ nữ có khát vọng được sống hết mình trong tình yêu, muốn vĩnh cửu hóa tình yêu của mình

-> Một tình yêu mãnh liệt nhưng cũng rất dịu dàng, nữ tính.

-Hình tượng ẩn dụ “sóng” gắn liền với chủ thể trữ tình

“em” “Sóng” và “em” soi chiếu vào nhau, cộng

hưởng và bổ sung cho nhau

1 Đặc sắc nghệ thuật:

Lặng lẽ / và / dịu êm /

Lặng lẽ / và dịu êm /

Lặng lẽ và dịu êm /

-Hình tượng ẩn dụ “sóng” gắn liền với chủ thể trữ tình

“em” “Sóng” và “em” soi chiếu vào nhau, cộng

hưởng và bổ sung cho nhau

-Âm điệu phong phú đa dạng, dạt dào lôi cuốn như

sóng,

1 Đặc sắc nghệ thuật:

III/ Tổng kết:

-Hình tượng ẩn dụ “sóng” gắn liền với chủ thể trữ tình

“em” “Sóng” và “em” soi chiếu vào nhau, cộng

hưởng và bổ sung cho nhau

-Âm điệu phong phú đa dạng, dạt dào lôi cuốn như

sóng,

1 Đặc sắc nghệ thuật:

2 Giá trị nôïi dung:

Bài thơ là lời tự bạch của một tâm hồn phụ nữ đang yêu

I/ Giới thiệu:

1/ Tác giả 2/ Tác phẩm II/ Phân tích:

1/ Khổ 1-2 2/ Khổ 3-4 3/ Khổ 5-6-7 4/ Khổ 8-9 III/ Tổng kết: