Mục tiêu bài học 1.Về kiến thức Giúp HS nắm đợc những nội dung cơ bản của phong trào cách mạng ở Trung Quốc và ấn Độ giữa 2 cuộc chiến tranh thế giới: + Phong trào Ngũ tứ – mở đầu cho
Trang 1Ngày soạn: 10/1/2008
Chơng III.
Các nớc Châu á giữa hai cuộc chiến tranh thế giới
(1918 - 1939)
Tiết 16:
Bài 15:
Phong trào cách mạng ở trung quốc và ấn độ
(1918 - 1939)
I Mục tiêu bài học
1.Về kiến thức
Giúp HS nắm đợc những nội dung cơ bản của phong trào cách mạng ở Trung Quốc
và ấn Độ giữa 2 cuộc chiến tranh thế giới:
+ Phong trào Ngũ tứ – mở đầu cho phong trào cách mạng dân chủ ở Trung Quốc + Những nét chính của phong trào cách mạng Trung Quốc trong thập niên 20 và 30
+ Những đặc điểm của phong trào cách mạng ấn Độ trong những năm 1918 –
1939 do GCTS dân tộc lãnh đạo
2 Về t t ởng .
+ Bồi dỡng nhận thức đúng dắn về tính tất yếu của cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa
đế quốc của các dân tộc bị áp bức
+ Nhận thức đợc sự mất mát hy sinh, khó khăn và gian khổ trên con đờng đáu tranh giành độc lập cho dân tộc
3 Về kỹ năng.
- Rèn luyện cho HS kĩ năng phân tích t liệu để hiểu bản chất các sự kiện lịch sử
- Kỹ năng phân tích, so sánh, chiếu các sự kiện khác nhau để hiểu ý nghĩa của chúng
II Thiết bị và tài liệu dạy học.
- ảnh Mao Trạch Đông và Gan -đi
- Một số tranh ảnh, t liệu liên quan đến bài học
IV Tiến trình dạy và học.
1 ổ n định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Câu 1: Trình bày các giai đoạn phát triển của Nhật bản giữa hai cuộc chiến tranh thế giới?
Câu 2: Quá trình quân phiệt hoá ở Nhật Bản đã diễn ra nh thế nào?
3 Dẫn dắt vào bài
Trung Quốc và ấn Độ là 2 quốc gia lớn của Châu á Sau chiến tranh thế giới thứ nhất, dới ảnh hởng của cách mạng tháng Mời Nga, cùng với những chuyển biến to lớn về kinh tế, chính trị, xã hội, phong trào giải phóng dân tộc ở Trung Quốc và ấn Độ cũng có những bớc phát triển mới Vậy: những chuyển biến của phong trào giải phóng dân tộc ở hai quốc gia này nh thế nào? Đó là nội dung cơ bản của bài học hôm nay
Trang 24 Tiến trình tổ chức dạy và học.
Hoạt động 1: Ôn lại kiến thức cũ
GV: Nêu câu hỏi để HS nhớ lại kiến thức đã học ở
bài 3:
? Tình hình Trung Quốc cuối thế kỷ XIX, đầu thế
kỷ XX có đặc điểm gì nổi bật?
HS: Nhớ lại kiến thức đã học trả lời
Hoạt động 2: Cả lớp và cá nhân
? Nguyên nhân nào đã làm bùng nổ phong trào
Ngũ tứ?
HS: Đọc SGK trả lời GV chốt ý:
GV: Yêu cầu HS theo dõi SGK về diễn biến và kết
quả của phong trào rồi tự ghi vào vở
? Phong trào Ngũ tứ có ý nghĩa nh thế nào?
HS: Trả lời GV chốt ý
Thảo luận: So với cuộc cách mạng Tân Hợi 1911,
phong trào Ngũ tứ có điểm gì mới?
HS: Suy nghỉ, tranh luận, trả lời GV chốt ý, kết
luận:
Nét mới của phong trào Ngũ Tứ so với cuộc
cách mạng Tân Hợi 1911 là:
Thứ nhất: Trong phong trào Ngũ tứ, giai cấp
công nhân tham gia với vai trò nòng cốt GCCN đã
trởng thành và trở thành 1 lực lợc chính trị độc lập
Thứ hai: Mục tiêu đấu tranh của phong trào Ngũ
tứ là chống phong kiến và chống đế quốc, trong khi
cuộc cách mạng Tân Hợi chỉ dừng lại ở chống phong
kiến
Thứ ba: Mở ra thời kỳ mới: thời kỳ chuyển từ
cách mạng DCTS kiểu cũ sang cách mạng DCTS
kiểu mới
GV trình bày sự ra đời của ĐCS Trung Quốc:
Sau phong trào Ngũ tứ, việc truyền bá chủ nghĩa
Mác – Lênin phát triển mạnh mẽ sâu rộng Với sự
giúp đỡ của QTCS, một số nhóm cộng sản đã ra đời
Trên cơ sở các nhóm này, 7/1921, ĐCS Trung Quốc
thành lập
? Đảng cộng sản Trung Quốc ra đời có ý nghĩa là?
HS: Trả lời GV chốt ý
I Phong trào cách mạng ở Trung Quốc (1919 - 1939)
1 Phong trào Ngũ tứ và sự thành lập Đảng Cộng sản.
a Phong trào Ngũ tứ
- Nguyên nhân:
+ Quyết định bất công của các nớc đế quốc
+ ảnh hởng của cách mạng tháng
M-ời Nga
- Diễn biến: SGK
- ý nghĩa:
+ Mở đầu cao trào cách mạng chống
đế quốc và phong kiến
+ Đánh dấu bớc chuyển của cách mạng TQ: từ cách mạng DCTS kiểu
cũ sang cách mạng DCTS kiểu mới
b Sự thành thành lập ĐCS
- Sau phong trào Ngũ tứ, việc truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin phát triển mạnh mẽ
- 7/1921, ĐCS Trung Quốc thành lập Bớc ngoặt quan trọng của cách mạng Trung Quốc
Trang 3Hoạt động 3: Hoạt động nhóm
GV dẫn dắt:
Từ khi ĐCS Trung Quốc ra đời, tiến trình lịch sử
của TQ gắn liền với các cuộc nội chiến giữa Đảng
Cộng sản với Quốc dân Đảng Tiêu biểu là cuộc
chiến tranh Bắc phạt (1926 - 1927) và nội chiến
Quốc – Cộng (1927- 1937)
Nhóm 1: Tóm tắt diễn biến chính của cuộc chiến
tranh Bắc phạt
Nhóm 2: Tóm tắt diễn biến chính của cuộc nội
chiến
Hai nhóm đọc SGK, tóm tắt những ý chính rồi ghi
vào giấy Sau 3 phút các nhóm cử đại diện trình bày
Cuối cùng GV nhận xét và chốt ý:
Nhóm 1:
Nhóm 2:
Hoạt động 1: Cả lớp và cá nhân
? Nguyên nhân dẫn đến phong trào độc lập dân tộc
ở ấn Độ những năm 1918- 1929?
HS: Trả lời GV chốt ý:
GV yêu cầu HS đọc SGK để trả lời các nội dung sau:
? Lãnh đạo phong trào là ai?
HS: Trả lời GV chốt ý:
2 Chiến tranh Bắc phạt (1926 - 1927) và nội chiến Quốc Cộng–
(1927 - 1937).
a Chiến tranh Bắc phạt
- 1926 – 1927: Quốc – Cộng hợp tác lần 1 nhằm chống lại các thế lực quân phiệt Bắc Dơng
- 12/ 4/1927: Tởng Giới Thạch tiến hành cuộc chính biến
- 7/1927: Chính quyền rơi vào tay T-ởng Giới Thạch
b Nội chiến Quốc Cộng (1927 -–
1937).
- Kéo dài: 10 năm
- Mục đích của TGT: Tiêu diệt căn cứ
địa cách mạng của ĐCS Gây cho ĐCS nhiều thiệt hại
- 10/1934: Cuộc Vạn lí trờng chinh
- 1/1935: Mao Trạch Đông trở thành ngời lãnh đạo của ĐCS
- 7/1937: Nhật Bản xâm lợc Trung Quốc Nội chiến kết thúc Quốc – Cộng tác chống Nhật
II Phong trào độc lập dân tộc ở ấn Độ (1918 - 1939).
1 Phong trào độc lập dân tộc trong những năm 1918 1929– .
- Nguyên nhân Chính sách bóc lột, đạo luật hà khắc của thực dân Anh Mâu thuẫn xã hội gay gắt bùng nổ phong trào đấu tranh
- Lãnh đạo phong trào: Đảng Quốc
Đại, đứng đầu là Gan-đi
- Đờng lối đấu tranh: Bất bạo động,
Trang 4? Đờng lối đấu tranh của ĐQĐ là gì?
HS: Trả lời GV chốt ý:
? Hình thức đấu tranh của phong trào nh thế nào?
HS: Trả lời GV chốt ý:
? Lực lợng nào đã tham gia phong trào?
HS: Trả lời Cuối cùng GV chốt ý:
GV nhấn mạnh đến vai trò lãnh dạo của GCTS ấn
Độ thông qua ĐQĐ, đứng đầu là Gan-đi với đờng lối
đấu tranh bất bạo động Đây là đặc trng của phong
trào giải phóng dân tộc ở ấn Độ Đặc điểm này xuất
phát từ những điều kiện lịch sử, dân tộc, tôn giáo, so
sánh lực lợng giữa các giai cấp xã hội ở ấn Độ
Tháng 12/1925: ĐCS ấn Độ thành lập, đánh dấu
bớc trởng thành của GCCN, góp phần thúc đẩy
phong trào phát triển Tuy nhiên, trong điều kiện lịch
sử ấn Độ, GCCN cha đủ điều kiện nắm quyền lãnh
đạo phong trào cách mạng GPDT
Hoạt động 2: Cả lớp và cá nhân
GV trình bày nguyên nhân của phong trào, sau đó
gọi 1 HS đọc phần chữ nhỏ trong SGK và nêu câu
hỏi:
? Nêu những nét chính của phong trào độc lập dân
tộc trong những năm 1929 1939 ở – ấn Độ?
HS đọc SGK và trả lời câu hỏi GV nhận xét, chốt ý:
bất hợp tác
- Hình thức đấu tranh: Phong phú: biểu tình, bãi công, bãi khoá, tẩy chay hàng hoá …
- Lực lợng tham gia: nông dân, thị dân, công nhân, sinh viên …
- 12/925: ĐCS ấn Độ thành lập
Thúc đẩy làn sóng đấu tranh
2 Phong trào độc lập dân tộc trong những năm 1929 1939.–
- Nguyên nhân: Hậu quả nặng nề của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới
- Mục tiêu: Giành độc lập hoàn toàn cho ấn Độ
- Đờng lối đấu tranh: Bất hợp tác với thực dân Anh do ĐQĐ và Gan-đi khởi xớng
Lôi cuốn đông đảo tầng lớp nhân dân tham gia
- 9/1939: Phong trào cách mạng ấn
Độ chuyển sang 1 thời kỳ mới
IV Củng cố và dặn dò.
1 Củng cố
+ Nêu những sự kiện cơ bản trong phong trào cách mạng ở Trung Quốc trong
những năm 1918 – 1939?
+ So sánh điểm khác giữa phong trào cách mạng Trung Quốc và ấn Độ về: Ngời lãnh đạo, hình thức đấu tranh
2 Dặn dò
+ Về nhà su tầm những tài liệu nói về cuộc đời và hoạt động của Mao Trạch Đông
và Gan-di
+ Học bài cũ, làm bài tập và đọc trớc bài mới