Tuyên ngôn độc lập

-Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhà cách mạng vĩ đại của dân tộc, đồng thời là một nhà hoạt động lỗi lạc của của phong trào Quốc tế cộng sản.. II-Sự nghiệp văn học1- Quan điểm sáng tác -Sinh th

Tuyên ngôn độc lập

Hồ Chí Minh

Dùa vµo s¸ch gi¸o khoa em h·y tr×nh bµy vµi nÐt vÒ tiÓu sö cña

Hå ChÝ Minh?

Phần một: Tác giả

I- Vài nét về tiêủ sử

- Hồ chí minh sinh ngày 19-5-1890 trong một gia đình nhà nho yêu n

ớc ở làng Kim Liên( làng Sen) nay thuộc xã Kim Liên huyện Nam

Đàn tỉnh Nghệ An Thân phụ của Ng ời là cụ phó bảng Nguyễn Sinh Sắc Thân mẫu của Ng ời là cụ Hoàng thị Loan

-Thời trẻ Ng ời học chữ Hán tại nhà, sau đó học tại tr ờng Quốc học

Huế, và có một thời gian ngắn dạy ở tr ờng Dục Thanh- một tr ờng học của tổ chức yêu n ớc ở Phan Thiết

- Năm 1911 , Ng ời ra n ớc ngoài tìm đ ờng cứu n ớc

- Năm 1919, Ng ời gửi tới hội nghị hoà bình ở Véc- Xây bản “ yêu“ yêu yêu yêu

sách của nhân dân An Nam” ký tên Nguyễn Ai Quốc Năm 1920 Ng

ời dự đại hội Tua và trở thành một trong những thành viên sáng lập

Đảng cộng sản Pháp

-Từ 1923 đến 1941, Nguyễn ái Quốc chủ yếu hoạt động ở Liên xô,

Trung Quốc và Thái Lan Ng ời đã tham gia thành lập nhiều tổ chức cách mạng nh Việt Nam thanh niên cấch mạng đồng chí hội( 1925), Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức A Đông (1925), và chủ trì hội nghị thông nhất các tổ chức cộng sản trong n ớc tại H ơng cảng, thành lập

Đảng cộng sản Việt Nam ( 3-2-1930). Tháng 2-1942 Ng ời sang Trung Quốc để tranh thủ viện trợ Quốc tế Ng ời đã bị chính quyền T ởng Giới Thạch bắt giam trong 13 tháng

-Sau khi ra tù, Ng ời về n ớc tiếp tục lãnh đạo cách mạng Việt Nam tiến tới giành thắng lợi trong cuộc tổng khởi nghĩa

tháng tám năm 1945 ngày 2-9-1945, Hồ Chí Minh đã đọc

Tuyên ngôn độc lập tại quảng tr ờng Ba Đình Trong phiên họp đầu tiên của Quốc hội( 1946), Hồ Chí Minh đ ợc bầu làm chủ tịch n ớc Việt Nam dân chủ cộng hoà và đã giữ chức vụ

đó cho đên khi từ trần ngày 2-9-1969

-Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhà cách mạng vĩ đại của dân tộc,

đồng thời là một nhà hoạt động lỗi lạc của của phong trào Quốc tế cộng sản ng ời đã đ ợc công nhận là Danh nhân văn hoá thế giới

H·y cho biÕt quan niÖm s¸ng t¸c cña Hå ChÝ Minh?

II-Sự nghiệp văn học

1- Quan điểm sáng tác

-Sinh thời Hồ Chí Minh không có ý định xây dựng cho mình một sự nghiệp văn ch ơng mà sự nghiệp lớn nhất của cuộc đời Ng ời là giải phóng dân tộc, đem lại tự do và hạnh phúc cho nhân dân Trên b ớc đ ờng hoạt động cách mạng, Ng ời nhận thấy văn ch ơng là một thứ vũ khí sắc bén Ng ời đã nắm lấy nó, mài giũa nó để phục vụ cho sự

nghiệp cách mạng của mình Chính vì vậy tr ớc khi viết Ng ời luôn tự

đặt ra những câu hỏi: “ yêu“ yêu viết cho ai?, viết để làm gì?, viết cái gì?và viết cho ai?, viết để làm gì?, viết cái gì?và

viết nh thế nào?” để định h ớng cho ngòi bút của mình Điều này lý giải tại sao trong di sản văn học Ng ời để lại bên cạnh những tác

phẩm đạt tới trình độ nghệ thuật cao lại có những tác phẩm rất giản

dị, dễ hiểu với đa số quần chúng lao động

-Ng ời luôn tâm niệm: “ yêu“ yêu văn hoá nghệ thuật cũng là một mặt trận văn hoá nghệ thuật cũng là một mặt trận

Anh chị em cũng là chiến sĩ trên mặt trận ấy :”

Anh chị em cũng là chiến sĩ trên mặt trận ấy :”

“ yêu

Nhà thơ cần phải biết xung phong (nhật ký trong tù )”

Nhà thơ cần phải biết xung phong (nhật ký trong tù )”-Hô Chí Minh luôn chú trọng tính chân thật và tính dân tộc của văn học Ng ời căn dặn các nhà văn phải: “ yêu“ yêu Miêu tả cho hay cho chân thật Miêu tả cho hay cho chân thật cho hùng hồn hiện thực phong phú của đời sống, và phải giữ tình

cảm chân thật …nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc ( ”(

cảm chân thật …nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc ( ”( báo nhân dân

ngày 25-10-1962)

Nªu tªn nh ng t¸c phÈm chÝnh luËn næi tiÕng cña Hå ChÝ Minh

mµ em biÕt?

-Nói tới văn chính luận của Hồ Chí Minh không thể không nhắc

sử trọng đại mà còn là một áng văn chính luận tiêu biểu, mẫu mực

- Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến“ yêu ”

- Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến“ yêu ” (1946) , “ yêu“ yêu Không có gì Không có gì quí hơn độc lập tự do ( ”(

quí hơn độc lập tự do ( ”( 1966) nh ng văn kiện này đ ợc viết trong nh

ng giờ phút thử thách đặc biệt của đất n ớc vừa hào sảng, vừa tha

thiết làm rung động trái tim của hàng triêui ng ời Việt Nam yêu n ớc Văn chính luận của Hồ Chí Minh đ ợc viết không chỉ bằng lý trí sáng suốt, trí tuệ sắc sảo, mà còn băng cả một tấm lòng và một trái tim vĩ

đại của một ng ời yêu n ớc , đ ợc diễn đạt bằng một lời văn chặt chẽ, súc tích

Theo em truyện và ký của Hồ Chí Minh có những đặc điểm gì?

b- Truyện và kí

- Trong thời gian hoạt động ở Pháp , ngoài những tác phẩm chính luận , Nguyễn ái Quốc còn sáng tác một số truyện ngắn ,

kí , tiểu phẩm ; sau này đ ợc tập hợp lại trong tập Truyện và kí

Đó là những truyện viết bằng tiếng Pháp , đăng báo ở Pa-ri nh :

Pa-ri (1922) , Lời than vãn của bà Tr ng Trắc (1922) , Con

“ yêu Pa-ri (1922) , Lời than vãn của bà Tr ng Trắc (1922) , Con ”

“ yêu ”

ng ời biết mùi hun khói (1922) , Đồng tâm nhất trí (1922), Vi “ yêu

ng ời biết mùi hun khói (1922) , Đồng tâm nhất trí (1922), Vi “ yêu

hành (1923) , Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu ”(

hành (1923) , Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu ”( (1925)

Những truyện này , nói chung , đều nhằm tố cáo tội ác dã man, bản chất tàn bạo , xảo trá của bọn thực dân và phong kiến tay sai đối với nhân dân lao động các n ớc thuộc địa , đồng thời đề cao những tấm g ơng yêu n ớc và cách mạng Bằng một bút

pháp hiện đại và nghệ thuật trần thuật linh hoạt , Nguyễn Ai

Quốc đã tạo nên đ ợc những tình huống truyện độc đáo , hình t ợng sinh động , sắc sảo Qua những thiên truyện này , ng ời đọc

có thể nhận ra một cây bút văn xuôi tài năng với trí t ởng t ợng phong phú , một vốn văn hoá sâu rộng , một trí tuệ sắc sảo và một trái tim tràn đầy nhiệt tình yêu n ớc và cách mạng Ngoài tập Truyện và kí nói trên , Ng ời còn viết một số tác phẩm khác

nh Nhật kí chìm tàu (1931) , Vừa đi đ ờng vừa kể chuyện (1963) , ……

Tr×nh bµy nh÷ng hiÓu biÕt cña em vÒ th¬ cña Hå ChÝ Minh?

c- Thơ ca

-Tên tuổi của nhà thơ Hồ Chí Minh gắn liền với tập thơ chữ Hán

Ngục trung nhật kí ( Nhật kí trong tù )

“ yêuNgục trung nhật kí ( Nhật kí trong tù )”

đ ợc viết trong thời gian Ng ời bị chính quyền T ởng giới Thạch giam cầm từ 1942 đến1943 Tác giả đã ghi chép những điều mắt thấy tai nghe trong nhà tù và trên đ ờng đi đày từ nhà lao này đến nhà lao

khác tại Quảng Tây , Trung Quốc Tập thơ đã tái hiện một cách chân thật , chi tiết bộ mặt tàn bạo của chế độ nhà tù Quốc dân đảng và một phần hình ảnh xã hội Trung Quốc những năm 1942 – 1943 với ý

nghĩa phê phán sâu sắc

-Tuy nhiên , “ yêu“ yêu Nhật kí trong tù Nhật kí trong tù” chủ yếu ghi lại tâm trạng , cảm ”xúc và suy nghĩ của tác giả , phản ánh tâm hồn và nhân cách cao đẹp của ng ời chiến sĩ cách mạng trong hoàn cảnh thử thách nặng nề của chốn lao tù Nhờ vậy , qua tập thơ , ta có thể nhận ra bức chân dung

tự hoạ của Hồ Chí Minh Đó là một con ng ơì nghị lực phi th ờng ;

tâm hồn luôn khao khát tự do , h ớng về Tổ quốc ; vừa nhạy cảm tr ớc

vẻ đẹp của thiên nhiên , dễ động lòng trắc ẩn trứơc nỗi đau khổ

củacon ng ời vừa có con mắt sắc sảo nhìn thấy những nghịch lí của một chế độ xã hội thối nát để tạo ra những tiếng c ời trí tuệ Đọc

Nhật kí trong tù thực sự cảm thấy đứng tr ớc một thi sĩ và một con

“ yêuNhật kí trong tù thực sự cảm thấy đứng tr ớc một thi sĩ và một con ” “ yêu

ng ời cao cả vĩ đại (Đặng Thai Mai) Nhà văn Viên Ưng ( Trung ”(

ng ời cao cả vĩ đại (Đặng Thai Mai) Nhà văn Viên Ưng ( Trung ”(

Quốc ) khẳng định đã tìm thấy ở tập thơ một tâm hồn vĩ đại của “ yêu

Quốc ) khẳng định đã tìm thấy ở tập thơ một tâm hồn vĩ đại của “ yêu

bậc đại trí , đại nhân , đại dũng”(

bậc đại trí , đại nhân , đại dũng”(

-Ngoài “ yêu“ yêu Nhật ký trong tù , Nhật ký trong tù ,”” còn phảI kể đến một số chùm thơ Ng ời làm ở Việt Bắc từ năm 1941 đến năm 1945 và trong thời kỳ kháng chiến chông Pháp bên cạnh những bài thơ viết với mục đích tuyên truyền nh : “ yêu“ yêu Dân cày , Công nhân Ca binh lính , Ca Dân cày , Công nhân Ca binh lính , Ca” “ yêu” “ yêu ” “ yêu” “ yêu ” “ yêu” “ yêu sợi

Cuộc đời cách mạng thật là sang”(

Cuộc đời cách mạng thật là sang”(

Th ợng sơn

“ yêuHai m ơi t tháng sáu

Lên ngọn núi này chơi

“ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… Báo tiệp , Thu dạ , Cảnh khuya ”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”(

“ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”(Nổi bật trong thơ Ng ời thời kỳ này là nhân vật trữ tình mang nặng nỗi n ớc nhà mà phong thái vẫn ung dung, tâm hồn luôn hoà hợp với thiên nhiên, thể hiện bản lĩnh của một nhà cách mạng luôn làm chủ tình thế, tin vào t ơng lai tất thắng của cách mạng, tuy tr ớc mắt còn rất nhiều gian nan, thử thách

Em hiÓu nh thÕ nµo vÒ phong c¸ch nghÖ thuËt cña Hå ChÝ Minh?

3- Phong cách nghệ thuật

Phong cách nghệ thuật của Hồ Chí Minh độc đáo, đa dạng,

nh ng nhìn chung nổi lên ba nét lớn:

 Ngắn gọn, giản dị, trong sáng, dễ hiểu

 Vận dụng linh hoạt mọi hình thức thể loại, mọi bút pháp

nghệ thuật nhằm đạt đến mục đích chính trị cao nhất

 Hình t ợng nghệ thuật luôn vận động một cách khoẻ khoắn h

ớng tới sự sống ánh sáng và t ơng lai

III- Kết luận

 Văn thơ Hồ Chí Minh là di sản tinh thần vô giá, là một bộ

phận gắn bó hữu cơ với sự nghiệp cách mạng của Ng ời Văn thơ của Ng ời có tác dụng to lớn đối với quá trình phát triển của cách mạng Việt Nam, đông thời có vị trí đặc biệt quan trọng trong lịch sử văn học dân tộc và đời sống tinh thần của dân tộc Tác phẩm của Hồ Chí Minh đã thể hiện sâu sắc và chân thật t t ởng tình cảm và tâm hồn cao cả của Ng ời Tìm hiểu văn thơ của Hồ Chí Minh, ng ời đọc thuộc nhiều thế hệ

sẽ tìm thấy những bài học cao quí

Em hãy trình bày hoàn cảnh sáng tác của Tuyên ngôn độc “ yêu

Em hãy trình bày hoàn cảnh sáng tác của Tuyên ngôn độc “ yêu

lập ?”

lập ?”

Phần hai: Tác phẩm

I- Hoàn cảnh sáng tác

Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, Phát xít Nhật – kẻ

đang chiếm giữ n ớc ta lúc bấy giờ đã đầu hàng đồng minh Trên toàn quốc nhân dân ta đã vùng dậy giành chính quyền Ngày 26-8-1945 Hồ Chí Minh từ chiến khu Việt Bắc về tới

Hà Nội Tại căn nhà số 48 phố Hàng ngang, Ng ời soạn thảo

tuyên

“ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… tuyên

“ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ngôn độc lập ngôn độc lập ”( ”( Ngày 2-9- 1945 tại quẩng tr ờng Ba

Đình- Hà Nội tr ớc hàng vạn đồng bào Ng ời đã thay mặt

chính phủ lâm thời n ớc Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đọc bản “ yêuTuyên ngôn độc lập”( Tuyên ngôn độc lập”( khai sinh ra n ớc Việt Nam mới.

em hãy cho biết mục đích và đối t ợng mà bản tuyên ngôn h ớng tới?

II- Đối t ợng và mục đích của bản tuyên ngôn

 Mùa thu 1945, ở miền Nam thực dân Pháp đ ợc sự giúp sức của quân

đội Anh( thay mặt phía đồng minh thắng trận trong đại chiến thế giới

II vào giảI giáp quân đội Nhật bại trận) đang tiến vào Đông D ơng Ơ miền Bắc, bọn Tàu T ởng , tay sai của Đế quốc Mỹ đang ngấp nghé

ngoài biên giới Hồ Chủ Tịch biết rõ hơn ai hết Anh và Mỹ có khả

năng sẽ nhân nh ợng cho Thực dân Pháp trở lại Đông D ơng Để chuẩn

bị cho cuộc xâm l ợc này, Pháp đã tung ra luận điệu: Đông D ơng vốn

là thuộc địa của Pháp, Pháp có công khai hoá đất n ớc này Bởi thế “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(

là thuộc địa của Pháp, Pháp có công khai hoá đất n ớc này Bởi thế “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(

khi Phát xít Nhật đã bị Đông minh đánh bại, việc Pháp trở lại Đông D

Theo em b¶n tuyªn ng«n cã nh÷ng luËn ®iÓm lín nµo? C¸ch s¾p xÕp nh÷ng luËn ®iÓm Êy cã hîp lý hay kh«ng?

III- Phân tích hệ thống lập luận

1- Cơ sở pháp lý của bản tuyên ngôn: ( từ đầu ( từ đầu …nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… …nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… đó là những lẽ phải đó là những lẽ phải

để làm cơ sở pháp lý cho bản tuyên ngôn của dân tộc Việt Nam đó là

- Đó là những bản tuyên ngôn đã đ ợc cả thế giới biết đến và coi đó là chân lý của lịch sử loài ng ời

- Hồ Chí Minh đã tiên đoán tr ớc đ ợc rằng: kẻ thù tr ớc mắt của nhân

dân Việt Nam là thực dân Pháp, còn kẻ thù trong t ơng lai là đế quốc Mĩcho nên Ng ời đã dùng chiến thuật “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… gậy ông lại đập l ng gậy ông lại đập l ng ông”, mặt khác trong tranh luận dùng chính lí lẽ của đối ph ơng để bác bỏ luận điệu của chính đối ph ơng thì còn gì đích đáng hơn nữa

- Hai bản tuyên ngôn nói trên chỉ đề cập đến quyền con ng ời, nh ng tác giả đã khéo léo biến chúng bao hàm cả quyền của dân tộc băng một

đoạn văn có tính chất khẳng định: “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… suy rộng ra câu ấy có ý nghĩa là: suy rộng ra câu ấy có ý nghĩa là: tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng, dân tộc nào

-Kết thúc phần cơ sở pháp lý là một câu văn rẩt giản dị : “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… Đó là những Đó là những

Nam đ ợc h ởng độc lập tự do là một điều tất yếu, đã đ ợc cả thế giới

công nhận

Theo em các đ a dẫn chứng của tác giả ở đây độc đáo nh thế nào?

2- Cơ sở thực tế của bản tuyên ngôn: ( từ thế mà ( từ thế mà “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… ”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”( “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… dân dân tộc đó phải đ ợc độc lập ) ”(

tộc đó phải đ ợc độc lập ) ”(

a- Cơ sở thực tế khách quan: Tội ác của thực dân Pháp

- Từ “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… Thế mà Thế mà ”( ”( đ ợc sử dụng rất hay: vừa có tác dụng liên kết văn bản, vừa làm nổi bật đ ợc sự đối lập giữa lời nói và hành động của thực dân Pháp đối với nhân dân ta

- Hồ Chí Minh đã đ a ra những dẫn chứng rất xác thực, sinh động và nóng hổi chất thời sự về tội ác của thực dân Pháp đã gây ra cho nhân dân ta hơn 80 năm qua

- Các dẫn chứng đ ợc đ a ra dồn dập , liên tiếp , toàn diện trên mọi các lĩnh vực chính trị, văn hoá, kinh tế…và cả sự tàn bạo của thực dân

Pháp tr ớc khi chúng thua chạy chúng “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… đã giết nốt số đông tù chính đã giết nốt số đông tù chính trị

ở Yên Bái và Cao Bằng ”(

ở Yên Bái và Cao Bằng ”(

- Các dẫn chứng đ a ra rất giàu hình ảnh và có vần nh văn biền ngẫu: “ yêu

Chúng lập ra nhà tù nhiều hơn tr ờng học Chúng thẳng tay chém giết những ng ời yêu n ớc th ơng nòi của ta Chúng tắm các cuộc khởi nghĩa của ta trong những bể máu.”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”(

của ta trong những bể máu.”(…nên chú ý phát huy cốt cách dân tộc”(

- Hồ Chí Minh đã chỉ rõ : “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… trong 5 năm thực dân Pháp đã trong 5 năm thực dân Pháp đã bán n ớc ta 2 lần cho Nhật”(

bán n ớc ta 2 lần cho Nhật”( để đập lại luận điệu “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… “ Báo tiệp”, “ Thu dạ”, “ Cảnh khuya”… bảo hộ bảo hộ ”( ”( n

ớc ta của thực dân Pháp

Phần cơ sở thực tế khách quan thực chất là bản cáo trạng

đanh thép đối với những tội ác mà thực dân Pháp đã gây ra cho nhân dân ta hơn 80 năm qua Với lập luận chặt chẽ, với cách đ a dẫn chứng rất nghệ thuật phần cơ sở thực tế khách quan đã vạch trần bộ mặt tàn bạo của thực dân Pháp , vạch trần luận điệu “ yêu bảo hộ và khai hoá văn minh” của thực dân Pháp đối với n ớc ta Qua đó càng đề cao chính nghĩa của dân tộc Việt Nam