Đề Cương Môn Học Nhập Môn Nhà Nước Và Pháp Luật

Phần luật thực định Một số ngành luật cơ bản trong hệ thống pháp luật Việt Nam - Tìm hiểu Hiến pháp nước CHXHCN VN, Bộ máy nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam - Tìm hiểu một số n

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI & NHÂN VĂN KHOA QUAN HỆ QUỐC TẾ

ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC NHẬP MÔN NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT

(Introduction to Stade and law)

1 THÔNG TINCHUNG

- Số tín chỉ: 3

- Số tiết: 45 tiết (30 tiết lý thuyết, 15 tiết bài tập, thuyết trình)

- Mã môn học: QTE052

- Tính chất môn học: là môn học bắt buộc trong chương trình đào tạo cử nhân QHQT trường ĐH KHXH&NV

- Đối tượng người học: sinh viên năm 1

2 GIẢNG VIÊN PHỤ TRÁCH MÔN HỌC

1 ThS Nguyễn Thị Hồng Vân 0918344117 hongvanqhqt@gmail.com

2 ThS Phạm Thái Thuần 0919036778 thaithuanpham@gmail.com

3 YÊU CẦU KIẾN THỨC TIÊN QUYẾT

- Sinh viên học cùng hoặc sau các môn học khác như: Những nguyên lý cơ bản của Chủ nghĩa Mac – Lênin, Logic học đại cương, Lịch sử Văn minh thế giới

4 TÓM TẮT NỘI DUNG MÔN HỌC

Môn học bao gồm các nội dung cơ bản:

I Phần lý thuyết

1 Những vấn đề cơ bản về Nhà nước:

- Giới thiệu về nguồn gốc nhà nước, giới thiệu về bản chất, chức năng và các kiểu, hình thức nhà nước

2 Những vấn đề chung về pháp luật:

- Giới thiệu quá trình hình thành và phát triển của pháp luật

- Cung cấp các khái niệm pháp lý cơ bản: quan hệ pháp luật, vi phạm pháp luật, trách nhiệm pháp lý, thực hiện pháp luật

II Phần luật thực định (Một số ngành luật cơ bản trong hệ thống pháp luật Việt Nam)

- Tìm hiểu Hiến pháp nước CHXHCN VN, Bộ máy nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam

- Tìm hiểu một số ngành luật trong hệ thống pháp luật VN

+ Luật Hành chính

+ Luật phòng chống tham nhũng

+ Luật Hình sự

+ Luật Dân sự

+ Luật hôn nhân & gia đình

+ Luật Lao động

5 CHUẨN ĐẦU RA MÔN HỌC

Sau khi hoàn thành môn học này, sinh viên đạt được các mục tiêu sau:

a Về nhận thức:

- Nắm được (Retell) các khái niệm cơ bản về nhà nước và pháp luật

- Hiểu (identify) được bản chất, chức năng, vai trò, đặc trưng của nhà nước CHXHCNVN

- Hiểu (Recognize) các khái niệm pháp lý cơ bản như: quan hệ pháp luật, vi phạm pháp luật, trách nhiệm pháp lý

- Hiểu biết (identify) các quy định cơ bản của pháp luật về hành chính, phòng chống tham nhũng, hình sự, dân sự, hôn nhân gia đình

b Về kỹ năng:

- Sử dụng đúng (choose) những khái niệm, thuật ngữ về nhà nước và pháp luật

- Có kỹ năng nhận biết (Notice) đánh giá các quan hệ pháp luật

- Có khả năng vận dụng, sử dụng (Employ) các quy định của pháp luật để giải quyết những tình huống pháp luật đơn giản để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, gia đình và xã hội

c Về thái độ:

- Có ý thức (Be aware) tôn trọng và tuân thủ (conform) pháp luật

- Tiếp tục phát triển, mở rộng (Follow) kiến thức pháp luật

- Xác định (Locate) tinh thần làm việc nghiêm túc, biết lắng nghe

6 NHIỆM VỤ CỦA HỌC VIÊN

- Dự lớp: tối thiểu 80% buổi học Vắng mặt quá 03 buổi học sẽ bị đánh rớt khỏi môn học

- Đọc tập bài đọc và văn bản quy phạm pháp luật cho từng buổi học

- Tích cực tham gia thảo luận trên lớp

- Thuyết trình hoặc làm bài tập theo yêu cầu phục vụ cho nội dung buổi học

7 TỔ CHỨC LỚP HỌC

- Sinh viên cần có ý thức giữ gìn không gian công cộng của lớp học: không ăn uống, sử dụng điện thoại di động, laptop

và các thiết bị điện tử khác trong giờ học (trừ các giờ bài tập theo yêu cầu của giảng viên)

- Sinh viên cần tuân thủ đầy đủ các quy định của nhà trường, quy định về đeo thẻ sinh viên, trang phục và đồng phục các khóa

- Giảng viên bảo lưu quyền từ chối sinh viên vào lớp học

8 PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY

- Giảng lý thuyết

- Làm bài tập tình huống

- Tự học có hướng dẫn

9 PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ MÔN HỌC

9.1 Cách đánh giá:

- Điểm thưởng cho việc làm bài tập ở nhà và tích cực phát biểu trên lớp

- Điểm thi giữa kỳ: 30%: câu hỏi trắc nghiệm

- Điểm thi cuối kỳ: 70%: câu hỏi trắc nghiệm và bài tập giải quyết tình huống

9.2 Kết quả:

5 – 6 điểm: sinh viên nắm được những khái niệm cơ bản về nhà nước và pháp luật

7 – 8 điểm: sinh viên hiểu được bản chất của nhà nước và pháp luật Hiểu các thuật ngữ của một số ngành luật cơ bản và có thể áp dụng các văn bản quy phạm pháp luật để giải quyết những tình huống pháp lý cơ bản trong phạm vi nội dung môn học

9 – 10 điểm: sinh viên nắm chắc các khái niệm chuyên ngành khoa học pháp lý đã được học, vận dụng các quy định của pháp luật để giải quyết những tình huống pháp lý một các khoa học, phân tích tốt, lập luận chặc chẽ, logic

10 VẤN ĐỀ ĐẠO ĐỨC KHOA HỌC

Giảng viên không chấp nhận bất cứ vi phạm nào về đạo đức khoa học dưới bất kì hình thức nào Nếu gian lận trong các kỳ kiểm tra thi cử thì sinh viên sẽ bị đánh rớt môn này

11 TÀI LIỆU HỌC TẬP

Tài liệu bắt buộc:

1 Tập bài đọc và bài tập tình huống ( tháng 9/2015)

Tài liệu tham khảo:

2 Giáo trình Lý luận nhà nước và pháp luật trường ĐH Luật Hà Nội

3 Hiến pháp nước CHXHCNVN 2013

4 Luật giao thông đường bộ

5 Luật xử phạt vi phạm hành chính

6 Luật phòng chống tham nhũng

7 Bộ luật dân sự 2005

8 Luật hôn nhân & gia đình 2014

9 Bộ luật hình sự 1999 (sửa đổi bổ sung 2009)

10.Bộ luật lao động

Tài liệu tham khảo:

1 Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2008

2 Luật tổ chức Quốc hội 2015

3 Luật tổ chức Chính phủ 2015

4 Luật tổ chức TAND năm 2014,

5 Luật Tổ chức VKSND năm 2014

6 Luật tổ chức Hội đồng nhân dân 2015

Các Website tham khảo tài liệu và tải văn bản quy phạm pháp luật miễn phí:

7. Thông tin Pháp luật Dân sự: http://thongtinphapluatdansu.wordpress.com/

8. Quốc hội VN: http://www.na.gov.vn/htx/Vietnamese

9. Chính Phủ VN: http://www.chinhphu.vn

10. Pháp luật Tp.HCM: http://phapluattp.vn/

11.Tòa án nhân dân tối cao: http://www.toaan.gov.vn/portal/page/portal/tandtc

KẾ HOẠCH GIẢNG DẠY CHI TIẾT

dạy Các hoạt động học tập của sinh viên

GHI CHÚ

TUẦN

01 (5

TIẾT)

- THỦ TỤC NHẬP MÔN

BÀI 01: NHỮNG VẤN ĐỀ

CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC

1 Giảng viên giới thiệu môn học, nêu yêu cầu chung của môn học, thuyết trình, giải thích các nội dung chính của bài học

2 Kiểm tra đọc bài của SV

Yêu cầu:

- Sinh viên đọc bài 01 (tập bài đọc)

Sinh viên trả lời các câu hỏi:

1) Hãy nêu tóm tắt nguyên nhân

ra đời của nhà nước theo quan điểm Mác – Leenin (tối đa 4 câu)

2) Bạn hiểu như thế nào về bản chất nhà nước?

3) Chức năng cơ bản của nhà

nước là gì?

TUẦN

02 (5

TIẾT)

BÀI 02: NHỮNG VẤN ĐỀ

CƠ BẢN VỀ PHÁP LUẬT

Buổi 1: - Nguồn gốc, bản

chất, thuộc tính, vai trò của

PL

-Quy phạm pháp luật và Văn

bản quy phạm pháp luật

Buổi 2: Quan hệ pháp luật

và thực hiện pháp luật

- Kiểm tra bài đọc của SV

- Giảng viên nêu câu hỏi củng cố kiến thức bài học 02

- Phân tích những khái niệm mới

- Giảng viên giới thiệu những nội dung mới của bài, thuyết giảng, phân tích liên hệ thực tế

Yêu cầu: Sinh viên đọc:

- Đọc tập bài đọc

- Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2008 (các điều luật liên quan đến phần văn bản QPPL)

- Sinh viên trả lời các câu hỏi:

1) Pháp luật là gì?

2) Tại sao pháp luật lại xuất hiện?

3) Quy phạm pháp luật là gì? 4) Văn bản quy phạm pháp luật là gì?

- Sinh viên tìm hiểu tên gọi của các văn bản quy phạm pháp luật, tên cơ quan có thẩm quyền ban hành

- Sinh viên trả lời các câu hỏi được giảng viên nêu trên lớp

Sinh viên trả lời các câu hỏi:

1) Quan hệ pháp luật là gì? Cấu trúc của một quan hệ pháp luật 2) Thực hiện pháp luật là gì? Các hình thức thực hiện pháp luật?

3) Liên hệ những quan hệ pháp luật mà thường ngày đã và đang tham gia

TUẦN

03

(05

TIẾT)

Tiếp bài 02

Buổi 01:

- Vi phạm pháp luật

và trách nhiệm pháp

lý

Buổi 02: Bài 01 phần I

-Giới thiệu Các hệ thống

pháp luật cơ bản hiện nay

trên thế giới

- Giới thiệu hệ thống PL

- Giảng viên củng cố kiến thức bài học trước

- Giảng viên nêu những nội dung cơ bản của bài học mới

Phân tích khái niệm mới

- Giảng viên thuyết trình

Sinh viên đọc bài trong tập bài đọc

Sinh viên đọc nội dung bài học trong tập bài đọc để tìm hiểu bài học mới

- Sinh viên trả lời thêm các câu hỏi trắc nghiệm được nêu bởi giảng viên để hiểu các khái niệm trong bài học

Liên hệ các vi phạm pháp luật

đã và đang xảy ra và những trách nhiệm pháp lý tương ứng

mà cơ quan có thẩm quyền áp

Bài 02 phần II.

Luật Hiến pháp

- Sinh viên đặt câu hỏi

-Giảng viên giới thiệu các hệ thống PL cơ bản, đặc trưng và đấu hiệu khác biệt của các

hệ thống pháp luật

Sự ảnh hưởng của mỗi

hệ thống PL đến hệ thống PL của các quốc gia

-Nêu vị trí vai trò của Hiến pháp trong hệ thống PL của 1 nhà nước

-Giảng viên yêu cầu

SV tìm hiểu các Hiến pháp của VN

- Phân tích bản chất của Hiến pháp VN, một số cơ quan trong

bộ máy nhà nước VN

-Đọc bài đọc và tìm hiểu thêm

- Đọc bài đọc và tìm hiểu: Hiến pháp 2013 của VN; Luật tổ chức Quốc hội 2015; Luật tổ chức Chính phủ 2015

dụng

Bạn or người thân đã vi phạm pháp luật chưa? Phải chịu trách nhiệm pháp lý gì? cơ quan có thẩm quyền nào áp dụng?

-SV liên hệ xem VN chịu ảnh hưởng bởi hệ thống PL nào? tại sao?

SV liên hệ cơ cấu tổ chức, hoạt động của Quốc hội, Chính phủ VN

Tuần 04 (

05 tiết)

Tiếp bài 02 phần II

Buồi 01

Luật Hiến pháp

Buổi 02 Luật Hành chính

- Vị trí, vai trò, tổ chức và hoạt động của các cơ quan trong bộ máy NN:

- Chủ tịch nước

- Tòa án nhân dân

- Viện kiểm sát n/dân

- Chính quyền địa phương

Giới thiệu về quan hệ pháp luật hành chính, chủ thể tham gia quan

hệ pháp luật Hành chính

-Sửa bài tập luật HC

Sv đọc tập bài đọc và tự nghiên cứu các cơ quan trong

bộ máy nhà nước trong Hiến pháp, luật Tổ chức Tòa án nhân dân 2014, luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân 2014, Luật Chính quyền địa Phương 2015

- Đọc bài đọc và tìm hiểu 1 số văn bản PL theo bài học

- SV lên giải bài tập

- 1) Quốc hội là gì 2) Chủ tịch nước là gì?

3) Chính phủ là gì?

4) Tòa án là gì?

5) Viện kiểm sát là gì?

- Sinh viên đọc Hiến Pháp

2013, các điều: 69, 86, 94,

102, 113, 114

- Sinh viên tìm hiểu các kiểu hình thức nhà nước hiện nay trên thế giới

-SV làm bài tập luật hành chính

ở nhà theo đề bài và hướng dẫn trong phần bài tập tình huống trước khi đến lớp

Tuần 05

( 05 tiết)

Tiếp phần Luật Hành

chính

Buổi 01: Bài 04

Luật phòng chống tham

nhũng

- Giảng viên hướng dẫn

- cho sinh viên chuẩn

bị bài

Sinh viên đọc bài phần ngành luật Phòng chống tham nhũng trong tập bài đọc

- Tìm hiểu Luật Phòng

Sinh viên tìm đọc và phân tích những hành vi nào là hanh vi tham nhũng ?

chống tham nhũng

BUỔI 02:

BÀI 05: LUẬT HÌNH SỰ

- Giảng viên thuyết trình

- Sinh viên đặt câu hỏi

- Sinh viên tự đọc, tìm hiểu ngành luật Tố tụng hình sự theo sự hướng dẫn của giảng viên

- Sinh viên đọc phần Luật hình sự trong tập bài đọc

- Sinh viên đọc Chương XII

Bộ luật hình sự 1999 sửa đổi bổ sung 2009

BÀI TẬP ÁP DỤNG

- Sinh viên làm bài tập của ngành luật Hình sự trong tập bài đọc trước khi đến lớp

TUẦN

06

(05

TIẾT)

Buổi 01: Tiếp tục sửa bài

tập luật Hình sự

Buổi 02:

NGÀNH LUẬT DÂN SỰ

-Hướng dẫn SV sửa bài tập, phân tích các dấu hiệu vi pham pháp luật

và các yếu tố cấu thành tội phạm

- Giảng viên thuyết trình

- Sinh viên đặt câu hỏi

- Sinh viên tự nghiên cứu ngành luật Tố

- SV lên giải bài tập, tập trình bài tập bằng quan điểm, lập luận của mình

- Các bạn SV khác tập cách phản biện và bảo vệ quan điểm của mình

- Sinh viên đọc bài phần ngành luật Dân sự (tập bài đọc)

- Sinh viên đọc Bộ luật dân

sự theo sự hướng dẫn của giảng viên

Căn cứ vào những quy định của

PL SV Làm bài tập tình huống theo yêu cầu của bài

Sinh viên làm bài tập ngành luật Dân sự (phần bài tập tình huống trong sách)

tụng dân sự theo sự hướng dẫn của giảng viên

- Sinh viên đọc Bộ luật Tố tụng dân sự theo sự hướng dẫn của giảng viên

Tuần 07

05 tiết

Tiếp Luật Dân sự

Buổi 01 & buổi 02

Hướng dẫn và sửa bài tập tình huống

- SV lên giải bài tập, tập trình bài tập bằng quan điểm, lập luận của mình (viết lên bảng)

SV phải chuẩn bị làm bài tập trước khi đến lớp

Tập kỹ năng giải quyết những tình huống pháp lý bằng cách vận dụng PL

TUẦN

08

(05

TIẾT)

Buồi 01

Luật Hôn nhân gia đình

Buổi 02

Luật Lao động

- Giảng viên thuyết trình các mối quan hệ hôn nhân & gia đình

và pháp luật điều chỉnh

-Quyền và nghĩa vụ cùa các chủ thể trong những mối quan hệ hôn nhân & gia đình hiện nay

Sinh viên đọc phần luật Hôn nhân & gia đình (tập bài đọc)

Sinh viên đọc phần ngành luật Lao động (tập bài đọc)

Sinh viên làm các bài tập còn lại của ngành Luật dân sự

-Liên hệ những tình huống Hôn nhân & gia đình hiện nay

TUẦN

09

(05

TIẾT)

- Tiếp tục phần còn lại của

Luật Lao động

- CỦNG CỐ KIẾN THỨC

- GIẢI ĐÁP THẮC MẮC

- Nhắc lại PHƯƠNG

PHÁP GIẢI BÀI TẬP

Sinh viên đặt câu hỏi thắc mắc về tất cả các nội dung đã học Giảng viên giải đáp Giảng viên nhận xét đánh giá, tổng kết những SV làm bài tập để cộng điểm khuyến khích

Tp Hồ Chí Minh, ngày 20 tháng 02 năm 2016

Nguyễn Thị Hồng Vân