BÁO CÁO THỰC HÀNH BỆNH HẠT GIỐNG

kết quả thực hành môn học bệnh hạt giống. các phương pháp kiểm nghiệm hạt gióng, ưu điểm và nhược điểm của các phương pháp. một số nấm hại hạt giống. Phương pháp giấy thấm: • Mục đích: Phương pháp này dùng để kiểm tra nấm gây bệnh có thể phát triển trên hạt sau khi ủ. • Phương pháp: Cho 3 miếng giấy thấm ẩm vào hộp petri rồi xếp hạt giống vào: • Lúa: xếp 6 hộp mỗi hộp 25 hạt (theo vòng tròn, 16 hạt vòng ngoài, 8 hạt vòng giữa, 1 hạt ở trung tâm) • Ngô và đậu tương: xếp 2 hộp mỗi hộp 10 hạt ( theo vòng tròn, 8 hạt vòng ngoài và 2 hạt vòng trong) • Lạc: xếp 2 hộp mỗi hộp 5 hạt • Hạt được để trên giấy thấm và ủ 7 ngày ở nhiệt độ 2025C, 12 giờ chiếu sáng và 12 giờ chiếu tối. • Ưu điểm: Phương pháp này được dùng rộng rãi để kiểm tra nhiều loại nấm như Alternaria, Bipolaris, Botrytis, Cercospora, Colletotrichum, Curvularia, Fusarium, Rhizoctonia, Sclerotinia... Tất cả các loại hạt: ngũ cốc, rau, đậu, hoa, hạt cây rừng đều có thể kiểm nghiệm theo phương pháp này. Nhược điểm: tốn thời gian ủ hạt

BÁO CÁO THỰC HÀNH

MÔN HỌC: BỆNH HẠT GIỐNG

SV THỰC HIỆN:

1. NGUYỄN HƯƠNG GIANG – 580132

2. CHU THỊ NGỌC ÁNH – 580116

3. ĐẶNG THỊ MỸ LINH – 594038

4. NGUYỄN THỊ SÁNG – 583844

5. PHAN THỊ THU THƯƠNG – 592772

KIỂM NGHIỆM HẠT GIỐNG – KIỂM TRA TỈ LỆ NẢY MẦM CỦA HẠT GIỐNG - KIỂM NGHIỆM NẤM GÂY HẠI TRÊN HẠT GIỐNG

NỘI DUNG:

1. Kiểm nghiệm hạt giống

Các phương pháp kiểm nghiệm:

a. Kiểm tra trực tiếp bằng mắt

b. Kiểm tra hạt sau khi ủ:

• Phương pháp giấy thấm

• Phương pháp cấy trên môi trường ( Agar )

2. Kiểm tra tỉ lệ nảy mầm của hạt giống:

Các phương pháp thử nảy mầm:

• Phương pháp giấy cuộn

• Phương pháp đặt hạt trên cát ẩm

3. Kiểm nghiệm nấm bệnh trên hạt giống

1. Kiểm nghiệm hạt giống:

a Kiểm tra trực tiếp bằng mắt thường:

• Mục đích: Phương pháp này dùng để kiểm tra và phát hiện nấm gây bệnh trên hạt khi chúng làm biến màu vỏ hạt hoặc làm hạt biến dạng Biện pháp này cũng dùng để kiểm tra các biến thái của sợi nấm như hạch nấm, khôí bào tử hậu, khối u v.v Trong phương pháp này có thể có thêm các thông tin về các tổn thương do cơ học và côn trùng

• Phương pháp: Có thể dùng kính lúp hoặc mắt thường để kiểm tra

• Ưu điểm: dễ làm

Nhược điểm: không thể đánh giá được chính xác về tác nhân gây bệnh, đối với các loại hạt nhỏ thì khá tốn thời gian

• Kết quả:

Giống

Chỉ tiêu

Bảng 1 Kết quả kiểm nghiệm hạt giống trực tiếp bằng mắt thường

b. Kiểm tra hạt sau khi ủ:

Phương pháp giấy thấm:

• Mục đích: Phương pháp này dùng để kiểm tra nấm gây bệnh có thể phát triển trên hạt sau khi ủ

• Phương pháp: Cho 3 miếng giấy thấm ẩm vào hộp petri rồi xếp hạt giống vào:

• Lúa: xếp 6 hộp mỗi hộp 25 hạt (theo vòng tròn, 16 hạt vòng ngoài, 8 hạt vòng giữa, 1 hạt ở trung tâm)

• Ngô và đậu tương: xếp 2 hộp mỗi hộp 10 hạt ( theo vòng tròn, 8 hạt vòng ngoài và 2 hạt vòng trong)

• Lạc: xếp 2 hộp mỗi hộp 5 hạt

• Hạt được để trên giấy thấm và ủ 7 ngày ở nhiệt độ 20-25°C, 12 giờ chiếu sáng

và 12 giờ chiếu tối

• Ưu điểm: Phương pháp này được dùng rộng rãi để kiểm tra nhiều loại nấm như

Alternaria, Bipolaris, Botrytis, Cercospora, Colletotrichum, Curvularia, Fusarium, Rhizoctonia, Sclerotinia Tất cả các loại hạt: ngũ cốc, rau, đậu, hoa, hạt cây rừng đều

có thể kiểm nghiệm theo phương pháp này

Nhược điểm: tốn thời gian ủ hạt

• Kết quả:

Đĩa Nấm bệnh

Đĩa 1 Đĩa 2 Đĩa 3 Đĩa 4 Đĩa 5 Đĩa 6 Tỷ lệ

Bảng 2 Kết quả kiểm nghiệm hạt giống lúa bằng phương pháp giấy thấm

Giống

Nấm bệnh

Bảng 3 Kết quả kiểm nghiệm hạt giống trên đậu tương, lạc, ngô bằng phương pháp giấy

thấm Phương pháp cấy trên môi trường (Agar):

• Mục đích: Phương pháp này có thể xác định nấm nhanh chóng dựa trên đặc điểm của chúng khi phát triển trên môi trường xung quanh hạt bị nhiễm bệnh

• Phương pháp: cần dùng môi trường chọn lọc cho các loại nấm khó phát hiện qua

phương pháp giấy thấm (Agar ) Xếp các hạt giống lúa, ngô, lạc, đậu tương vào 4 đĩa petri có sẵn môi trường Xếp hạt giống như phương pháp giấy thấm

• Ưu điểm: thời gian ngắn hơn nhiều so với phương pháp giấy thấm vì môi trường agar

đã có sẵn dinh dưỡng nên nấm bệnh lên rất nhanh ( 2 ngày )

Nhược điểm: tốn công hơn phương pháp giấy thấm do phải chuẩn bị môi trường

• Kết quả: tỉ lệ hạt giống nhiễm nấm sau 2 ngày

Nhận xét: sau 2 ngày, nhìn chung ở đậu tương chưa thấy xuất hiện nấm gây hại,

trong khi đó ở lúa bị nhiễm nấm hại với tỉ lệ lớn nhất, trong đó chủ yếu là nấm

Curvularia sp , ở ngô, lạc nấm hại đã bắt đầu phát triển nhưng chậm hơn so với lúa

Ở đậu tương, nấm hại vẫn chưa phát triển nhiều

Sau 7 ngày, cả 4 đĩa petri đều bị nhiễm nấm hại 100% Trong đó lúa bị nhiễm chủ

yếu là Curvularia sp., Bipolaris oryzae Ngô, lạc, đậu tương nhiễm chủ yếu là

Aspegillus flavus, Aspegillus niger, Penicillium

Giống

Nấm

Bipolaris oryzae 5/25

Aspegillus flavus

Bảng 3 Kết quả kiểm nghiệm hạt giống bằng phương pháp cấy trên môi trường

(Agar)

2. Kiểm tra tỉ lệ nảy mầm của hạt giống:

Các phương pháp thử nảy mầm:

• Phương pháp giấy cuộn

• Phương pháp đặt hạt trên cát ẩm

a. Phương pháp giấy cuộn:

• Mục đích: kiểm tra tỉ lệ nảy mầm của hạt giống ( lúa )

• Phương pháp: đặt hạt giống theo hàng 10×10 trên giấy thấm ẩm đã đặt sẵn trên khay Cuộn tròn giấy và đặt trong túi nilon Để trong 1 tuần

• Phương pháp này dễ làm, dễ quan sát được kết quả tuy nhiên chỉ làm được với 1

số loại hạt giống nhất định

• Kết quả:

• Tỉ lệ hạt nảy mầm (mầm khỏe) = 41:100×100= 41%

• Tỉ lệ mầm bất thường (có nảy mầm nhưng mầm bị hỏng, thối, đen…)

=32:100×100= 32%

• Tỉ lệ hạt cứng ( hạt không nảy mầm )= 19:100 ×100= 19%

• Tỉ lệ hạt thối = 8 : 100 × 100= 8%

b. Phương pháp đặt hạt trên cát ẩm:

• Mục đích: kiểm tra tỉ lệ nảy mầm của hạt giống

• Phương pháp: đặt hạt giống trên các khay cát ẩm

• Dễ làm, làm được trên nhiều loại hạt

• Kết quả:

Các chỉ tiêu

Hạt giống

Tỷ lệ nảy mần (%)

Tỷ lệ mần bất bình thường (%)

Tỷ lệ hạt cứng (%)

Tỷ lệ hạt thối (%)

3. Giới thiệu về 1 số loại nấm hại hạt giống

Nấm gây

bệnh

1.Bệnh lem lép

hạt (Alternaria

padwickii)

Lúa Sợi nấm đa bào phân

nhánh màu nâu vàng,cành bào tử phân sinh mọc thành cụm 2-7 cành,đa bào,gốc hơi lớn hơn phía đầu cành,thon dài,2 đầu hơi tròn có từ 3-11 màng ngăn ngang màu vàng nâu

http://www.agronomicabr.com.br/agriporti cus/detalhe.aspx?id=302

2.Bệnh tiêm lửa

lúa(Bipolaris

oryzae)

Lúa Bào tử hình con nhộng

thon dài hai đầu hơi tròn

có từ 3-11 màng ngăn ngang có mà vàng nâu.Trên môi trường khuẩn lạc lúc đầu có màu trắng xốp rồi xám nâu đen.Sợi nấm đa bào phân nhánh http://don-rice.ru/page88.html 3.Bệnh đốm nâu

lúa(Curvularia

oryzae)

Lúa Sợi tơ nấm phân vách,

màu nâu đen Bào đài không phân nhánh Bào tử

to, vách dày màu đen, có nhiều vách ngăn, hơi cong

http://www.cram.com/flashcards/ microbiology-2-5626161

4.Bệnh lúa

von(Fusarium

moliniforme)

Lúa Có hai loại bào tử:bào tử

nhỏ đơn bào hình trứng và hình hạt dưa gang tụ lại hoặc hình thành dạng chuỗi.Bào tử lớn dài cong hình trăng khuyết một đầu hơi nhọn còn một đầu có dạng hình bàn chân nhỏ thường có từ 3-5 ngăn ngang http://eplantdisease.blogspot.com/2013/10/cotton_27.html

5.Bệnh mốc

vàng

(Aspergillus

spp)

Lúa,ngô ,lạc,đậu tương

Sợi nấm không màu đa bào phân nhánh.Bào tử phân sinh màu xanh vàng mọc thành chuỗi trên đỉnh cành bảo tử phân sih.Cành chuỗi bảo tử phân sinh tập trung thành cụm

http://parasites.czu.cz/food/parasi te.php?idParasite=88

6.Bệnh mốc

xanh(Penicillium

sp)

Lúa,lạc,n gô,đậu tương

Sợi tơ nấm phân vách, phân nhánh Bào đài phân nhánh, tiểu bào đài xếp như hình bàn tay hay chồi.Từ tiểu bào đài sinh

ra bào tử tròn xếp thành chuỗi

http://www.chungvisinh.com/penicillium-sp-nbrc-101300.html/

7.Bệnh mốc

hồng(Fusarium

verticilioides)

Lạc,ngô, đậu tương

Bào tử phân sinh có hai loại:loại nhỏ có hình giọt nước thuôn dài hoặc hình trứng.Loại lớn có hình cong lưỡi liềm có từ 4-6 vách ngăn.Sinh sản hữu tính tạo quả thể màu đen chứa nhiều túi mỗi túi chứa 8 bào tử túi

https://de.wikipedia.org/wiki/Fusarium_verti cillioides

8.Bệnh thối hạt

(Macrophomina

phaseolina)

Lạc,ngô, đậu tương

Tản nấm màu xám phát triển mạnh,khi hạt nhiễm nặng toàn bộ hạt có thể bị bao bọc bởi nấm nhuư bụi than đen.Bào tử phân sinh đơn bào,tròn hai đầu hình elip vỏ mỏng

https://en.wikipedia.org/wiki/Macrophomina _phaseolina

9.Bệnh thán thư

(Colletotrichum

truncatum)

Đậu tương

Đĩa cành mọc đơn lẻ hoặc tập trung thành từng đám.Bào tử phân snh không màu,thon dài hơi cong và nhọn ở hai đầu.Lông của đĩa cành màu nâu hoặc đen có

từ 0-9 ngăn ngang

https://www.forestryimages.org/browse/subt humb.cfm?sub=9443

10.Bệnh mốc

hồng

hạt(Fusarium

spp)

Đậu tương Sợi tơ nấm phân vách Bào đài ngắn, dài, phân

nhánh hoặc không phân nhánh.Bào tử có nhiều vách ngăn, hình trái chuối hay hình lưỡi liềm.Các bào tử đôi khi đứng thành chùm ở đầu bào đài Đôi khi bào tử tròn hay hình bầu dục ở đầu bào đài http://www.vetbook.org/wiki/dog/index.php?

title=Fusarium_spp