Thao tác lập luận bình luận

- Thấy được học bình luận không chỉ là học một thao tác lập luận thông thường mà còn góp phần rèn luyện một phẩm chất mà con người hiện đại rất cần phải có.. Bình luận là một trong những

Tuần: 27

Tiết: 99

Soạn ngày: 18.3.08

THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN

A/ Mục tiêu bài học: Giúp HS:

- Nắm được mục đích, yêu cầu và cách bình luận

- Thấy được học bình luận không chỉ là học một thao tác lập luận thông thường mà còn góp phần rèn luyện một phẩm chất mà con người hiện đại rất cần phải có

B/ Tiến trình tổ chức dạy học:

I/ Ổn định: - Kiểm tra sĩ số, vệ sinh, ánh sáng lớp học

- Nhắc HS gấp tập lại để kiểm tra bài cũ

II/ Kiểm tra:02 HS

1/ Trình bày đôi nét về tác giả A.P Sê-Khốp và chủ đề truyện ngắn “Người trong bao”?

2/.Chân dung Bê-li-cốp được miêu tả như thế nào?

III/ Bài mới: Trong văn học nghị luận, người ta vận dụng những thao tác lập luận khác nhau Bình luận là một trong những thao tác lập luận không thể thiếu Vậy mục đích, yêu cầu của thao tác lập luận bình luận là gì? Cách bình luận như thế nào? Tiết học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu những điều đó và bước đầu rèn luyện kĩ năng bình luận

? Bình luận nhằm mục đích gì?

Không thể bình luận với những ai còn chưa biết về

điều bình luận Vì họ sẽ không thể hoặc không

muốn nghe Cũng không ai nghe ta bình luận khi ý

kiến của ta không khác gì với những ý kiến mà

mọi người đều biết và đều nhất trí

=> Thực hiện công việc bình luận bằng những ý

kiến riêng về điều bình luận Với những ai biết,

quan tâm, có ý kiến về điều bình luận Để xác

định đúng/ sai, hay/ dở, phải/ trái

a/? Trong đoạn trích đó, tác giả có nhận định, đánh

giá đúng/ sai, hay/ dở không? (có)

? Có bàn bạc sâu rộng vấn đề được nói đến

không? (có) Đích cuối cùng của những lời nhận

định,đánh giá, bàn bạc đó là gì? (cần phải lập

khoa luật)

b/? Nguyễn Trường Tộ có lí do để viết đạo đức?

(không)

c/? Dựa vào nhận thức và ý nghĩa của từ bình luận

trong mục I, anh (chị) thấy “Xin lập khoa luật” có

phải là đoạn trích có tính chất bình luận không? Vì

sao không thể coi đây là một đoạn trích chứng

minh hay giải thích? (Không thể coi đây là đoạn

I/ Mục đích, yêu cầu của thao tác lập luận bình luận:

1/ Mục đích Đánh giá và bình luận

- Đánh giá: Xác định phải/ trái, đúng/ sai, hay/ dở

- Bàn luận: Trao đổi ý kiến với người đối thoại

2/ Tìm hiểu đoạn trích “Xin lập khoa luật” của Nguyễn Trường Tộ (Ngữ văn11 tập I)

trích chứng minh hay giải thích vì trong đoạn trích

có sự đánh giá và bàn luận chứ không đơn thuần

là làm cho người đọc (nghe) hiểu và tin vào điều

nói tới

? Tại sao có thể nói rằng: con người hôm nay cần

biết bình luận, dám bình luận và do đó phải nắm

vững kĩ năng bình luận?

* Giải thích:giúp người đọc (nghe) hiểu nhận định

được nêu -> hướng về con người chưa hiểu

* Chứng minh: giúp họ tin rằng nhận định ấy là có

căn cứ trong sự thật -> hướng về con người chưa

rõ, chưa tin

* Bình luận: đánh giá và bàn bạc

=> Lập luận bình luận là để dành cho những người

đã biết, đã có ý kiến về hiện tượng (vấn đề) nào

đó, nhưng ý kiến của họ còn khác với ý kiến của

người bình luận

- Mục đích: đề xuất và thuyết phục người đọc

(nghe) tán đồng với nhận xét, đánh giá, bàn luận

- Yêu cầu:

+ Đưa ra được những nhận định, đánh giá đúng/

sai và bàn bạc sâu rộng về vấn đề tai nạn giao

thông

3/ Muốn làm cho ý kiến bình luận có sức thuyết phục người đọc (nghe) thì phải nắm vững kĩ năng bình luận Vì khi nắm vững kĩ năng thì mới biết cách tổ chức các luận điểm, luận cứ nhằm đạt tới mục đích bình luận

Ngoài ra, khi nắm vững kĩ năng bình luận thì người trình bày dễ trình bày, người nghe dễ tiếp nhận

4/ Con người hôm nay cần biết bình luận và dám bình luận Vì đang sống trong một thời đại văn minh, dân chủ, con người đều phải có quyền và trách nhiệm tham gia giải quyết các vấn đề trong xã hội; Các quan điểm, ý kiến có tinh thần xây dựng đều được trân trọng và khuyến khích -> phải nắm vững kĩ năng bình luận

II/ Cách bình luận:

1/ Bước 1: Nêu hiện tượng (vấn đề) cần bình luận 2/ Bước 2: Đánh gía hiện tượng (vấn đề) cần bình luận

3/ Bước 3: Bàn về hiện tượng (vấn đề) cần bình luận

* Ghi nhớ: SGKtr73

III/ Luyện tập:

1/ Bình luận không phải là sự kết hợp của hai kiểu lập luận giải thích và chứng minh Khác nhau là do mục đích

2/ Đoạn trích trong SGKtr73,74 có sử dụng thao tác bình luận Vì căn cứ vào mục đích, yêu cầu và cách bình luận

+ Nhựng nhận định, đánh giá có cơ sở.

+ Quan điểm của người bình luận rõ ràng, lập luận

chặt chẽ, bố cục mạch lạc, lời văn bình luận chính

xác, trong sáng

- Tiến hành đủ 3 bước trong cách bình luận 3/ GV hướng dẫn HS về nhà làm

IV/ Củng cố: Gọi 1,2 HS nhắc lại nội dung bài vừa học

V/ Dặn dò: Học bài và chuẩn bị bài “Người cầm quyền khôi phục uy quyền”

Giáo viên nhận xét và xếp loại tiết học