Bài 4: hàn thép các bon trung bình, thép các bon cao bằng phương pháp hàn gtaw... - Nhận biết các loại que hàn, khí bảo vệ, dùng để hàn thép các bon trung bình và thép các bon cao.. - T
Trang 1Bài 4: hàn thép các bon
trung bình, thép các bon cao bằng phương pháp hàn
gtaw
Trang 2I Mục tiêu của bài:
Sau khi học xong bài học này người học sẽ có khả năng:
- Giải thích những khó khăn khi hàn thép các bon trung bình và thép các bon cao.
- Nhận biết các loại que hàn, khí bảo vệ, dùng để hàn thép các bon trung bình và thép các bon cao.
- Chuẩn bị phôi hàn sạch hết các vết bẩn, lớp ôxi hoá, vát mép đúng kích thước bản vẽ.
- Chọn chế độ hàn (Đường kính điện cực, đường kính que hàn, Ih, Uh,Vh, và lưu
lượng khí bảo vệ) phù hợp với chiều dày vật liệu và kiểu liên kết hàn.
- Thực hiện hàn các loại mối hàn thép các bon trung bình và thép các bon cao bằng thiết bị hàn TIG đảm bảo độ ngấu, không biến dạng, không rỗ khí, rỗ xỉ, không nứt.
- Kiểm tra, sửa chữa các sai hỏng về hình dáng, kích thước và khuyết tật của các mối hàn thép các bon trung bình và thép các bon cao không để xẩy ra phế phẩm.
- Thực hiện công tác an toàn lao động và vệ sinh phân xưởng
Trang 3II Nội dung bài
1: Đặc điểm khi hàn thộp cỏc bon trung bỡnh, thộp cỏc bon cao bằng phương
phỏp hàn GTAW
Đặc điểm khi hàn thép cacbon trung bình, thép cacbon cao bằng phương pháp hàn GTAW cần chú ý một số đặc điểm sau
Như ta đã biết thép cacbon trung bình có hàm lượng (0,30 – 0,50%C), thép cacbon cao có hàm lượng (0,6 – 1,0%C) và (0,30 – 0,10%Mn) Lượng cacbon càng cao cơ tính của mối hàn càng bị giảm do hiện tượng nứt nóng trong mối hàn và nứt nguội trong vùng ảnh hưởng nhiệt Đây là khó khăn lớn nhất khi hàn thép cacbon trung bình, thép cacbon cao.
- Khi sử dụng khí trơ làm khí bảo vệ (Ar hoặc He): Mặc dù khí trơ không phản ứng với kim loại, khi hàn kim loại vẫn có thể hấp thu các loại khí như oxi, nitơ và hydro Chúng có thể là nguyên nhân gây rỗ khí mối hàn Do đặc tính của Ar như: Hiệu quả bảo vệ, không đòi hỏi điện áp hồ quang cao, tính ổn định hồ quang mà
Ar được sử dụng rộng rãi hơn He.
- Quá trình hàn cần tránh sự nhiễm bẩn điện cực, sự tiếp xúc giữa điện cực nóng với kim loại mối hàn.
- Để tránh điện cực bị nóng quá mức khi hàn thép cacbon trung bình, thép cacbon cao
ta sử dụng dòng một chiều cực thuận để hàn.
Trang 4Khi hàn thép cacbon trung bình, thép cacbon cao bằng phương pháp hàn GTAW ta vẫn phải sử dụng các biện pháp công nghệ sau:
- Nung nóng sơ bộ trước khi hàn
- Giảm bớt lượng cacbon từ kim loại cơ bản hoà tan vào trong mối hàn Bằng cách: Chọn kiểu liên kết vát mép thay vì không vát mép
- Chọn chế độ phù hợp
- Tiến hành nhiệt luyện khử ứng suất dư ngay sau khi hàn Sau đó làm nguội chậm vật hàn Trong trường hợp không thể nhiệt luyện giảm ứng suất dư sau khi hàn, cần giữ cho nhiệt độ liên kết hàn tại giá trị nhiệt độ nung nóng sơ bộ trong vòng 5 – 7 phút tính cho mỗi mm chiều dày liên kết Điều này có tác dụng tạo điều kiện cho hydro kịp khuếch tán ra khỏi vùng hàn
Trang 5
2: Chuẩn bị vật liệu, thiết b , dụng cụ h n ị à
2.1 Thiết bị
Máy hàn TIG
Thiết bị nung nóng sơ bộ và nhiệt luyện sau khi hàn Máy cắt…
Yêu cầu: Thiết bị hoạt động tốt, an toàn
Trang 62.2 Dụng cụ
- Đe, búa nguội, thước lá, mũi vạch, kìm rèn, kính bảo hộ, mặt nạ hàn
- Yêu cầu: Dụng cụ chắc chắn.
Trang 72.3 Vật liệu hàn
- Thép tấm có hàm lượng cacbon trung bình hoặc cao
- Que hàn phụ dùng cho hàn thép cacbon trung bình, thép cacbon cao
Loại: ( AWS ER 70S-G)
- Khí bảo vệ Ar loại I 1 có độ tinh khiết 99,998%
- Điện cực loại EWTh - 1 (1% oxit thori)
Trang 8
* Chuẩn bị phôi h n để luyện tập à
Kích thước của phôi hàn như hình vẽ:
Số lượng: 2 tấm
Yêu cầu: Phôi đúng kích thước, và được nắn thẳng, phẳng Mép hàn phải được làm sạch.
2 ± 1
150±1
30°
3
Trang 93: Kỹ thuật hàn thộp cỏc bon trung bỡnh, thộp cỏc bon cao bằng phương phỏp hàn GTAW
3.1 Các bước tiến hành
* Bước 1: Đọc bản vẽ
Trách nhiệm Kiểm tra Thiết kế
Họ tên ký ngày
Hàn tấm 1G
Tỷ lệ:
tờ:
Khối luợng:
Số tờ:
truờng cao đẳng nghề cơ điện xây dựng tam điệp
5
10±1 2±0,5
250±1
141
Trang 10* Bước 2: Chọn chế độ hàn
Đường kính điện cực = 1,6mm; Tốc độ hàn 30,5cm/phút
Đường kính que hàn phụ = 3,2mm; Cỡ chụp khí : 6
Lưu lượng khí = 5 (l/phút)
Trang 11* Bước 3:
- Nung nóng sơ bộ: Nhiệt độ nung từ (100 – 300C)
Trang 12* Bước 4 Gá đính
Ta tiến hành hàn đính mặt không vát của phôi (Mặt A) và hàn mặt còn lại
* Yêu cầu:
- Khe hở lắp ghép (a) phải đều trên suốt chiều dài mép hàn
- Mối hàn đính đảm bảo chắc chắn Chiều dài mối đính từ (10 – 15)mm
Mặt A
2±2
10 - 15
Trang 13* Bước 5:
+ Tiến hành hàn
- Góc độ mỏ hàn:
Mặt phẳng chứa trục mỏ hàn và trục đường hàn là mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng phôi
- Góc độ que hàn phụ:
Mặt phẳng chứa trục que hàn phụ và trục đường hàn là mặt phẳng
90°
15°
Trang 14+ Phương pháp dao động mỏ hàn:
* Yêu cầu: Góc độ mỏ hàn phải giữ ổn định trong suốt quá trình hàn
Chuyển động của que
hàn phụ
Chuyển động của mỏ
hàn
Trang 15+ Kiểm tra
Tiến hành kiểm tra phát hiện các khuyết tật bên ngoài của mối hàn
Yêu cầu: Đường hàn đều, đẹp, không bị các khuyết tật
Trang 16* Bước 6.
- Nhiệt luyện sau khi hàn:
hàn để khử ứng suất dư
+ Thời gian giữ nhiệt: Từ (2 – 2,5) phút cho 1mm chiều dày vật liệu nhưng không ít hơn 30 phút
+ Làm nguội: Chi tiết được làm nguội chậm cùng với lò Tốc độ nguội
Trang 173.2 Các dạng sai hỏng nguyên nhân và cách phòng tránh
a Mối hàn bị nứt
+ Nguyên nhân:
- Lượng cacbon trong mối hàn cao
- Chon dây hàn không đúng chủng loại
- Không nung nóng sơ bộ
- Không nhiệt luyện sau khi hàn hoặc để nhiệt độ nguội xuống dưới nhiệt độ quy định mới đem nhiệt luyện
+ Biện pháp phòng tránh:
- Giảm lượng cacbon trong mối hàn bằng cách chọn kiểu liên kết vát mép thay vì không vát mép
- Sử dụng dây hàn đúng chủng loại
- Nung nóng sơ bộ đúng nhiệt độ quy định
- Nhiệt luyện ngay sau khi hàn
Trang 18
b Rỗ khí mối hàn
+ Nguyên nhân:
- Khí bảo vệ chất lượng kém có chứa nhiều tạp chất đặc biệt là hơi nước
+ Biện pháp phòng tránh:
- Thay bằng loại khí bảo vệ có chất lượng tốt
Trang 194: An to n lao động và vệ sinh phân xưởng à
+ An toàn lao động: Đảm bảo an toàn cho người và thiết bị trong
suốt quá trình thực tập
- Khí độc;
- Khói hàn;
- Đề phòng điện giật;
- ánh sáng hồ quang;
- An toàn khi sử dụng thiết bị
+ Vệ sinh phân xưởng:
- Thu dọn thiết bị, dụng cụ
- Vệ sinh phân xưởng
- Nhắc nhở nhiệm vụ cho bài học sau