Chieu cau hien

mục tiêu cần đạt Giúp học sinh: - Hiểu đ ợc tầm t t ởng mang tính chiến l ợc, chủ tr ơng tập hợp nhân tài để xây dựng đất n ớc của vua Quang Trung, một nhân vật kiệt xuất trong lịch sử n

Chiếu cầu hiềnTiết thứ:

(Cầu hiền chiếu - Ngô Thì Nhậm)

A mục tiêu cần đạt

Giúp học sinh:

- Hiểu đ ợc tầm t t ởng mang tính chiến l ợc, chủ tr ơng tập hợp nhân tài để xây dựng đất n ớc của vua Quang Trung, một nhân vật kiệt xuất trong lịch sử n ớc ta Qua đó HS nhận thức đ ợc tầm quan trọng của nhân tài đối với quốc gia.

B Ph ¬ng tiÖn d¹y häc

- SGK, SGV Ng÷ V¨n 11

- Giíi thiÖu gi¸o ¸n Ng÷ V¨n 11, t1

- Gi¸o ¸n ®iÖn tö

- PhÇn mÒm so¹n C©u hái TN Violet 1.3

- Bót d¹, giÊy A0 (Häc sinh chuÈn bÞ)

D Tiến trình thực hiện

1 ổn định tổ chức lớp (1 phút)

2 Kiểm tra bài cũ (4 phút)

• Lớp 10 các em đã đ ợc học một tác phẩm thể hiện tinh thần trọng đạo học, tôn vinh các bậc hiền tài? Đó là văn bản nào? Thuộc thể loại gì?

•Trả lời: đó là văn bản : “ Hiền tài là nguyên khí quốc gia” của Thân Nhân Trung, viết vào thời Hồng Đức, thuộc thể loại văn bia, đã khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của ng ời hiền tài, nhấn mạnh nhiệm vụ bồi d ỡng vun trồng hiền tài để

đình trí thức Hán học.

- Năm 29 tuổi đỗ tiến sĩ, từng làm quan d ới thời Lê -Trịnh Khi nhà Lê- Trịnh sụp đổ, Ngô Thì Nhậm theo Quang Trung, có nhiều đóng góp cho triều đại Tây Sơn

tờ, văn kiện quan trọng, trong đó

2 Tác phẩm

2.1 Hoàn cảnh sáng tác

2.2 Mục đích sáng tác: Bài chiếu nhằm mục đích thuyết phục bộ phận trí thức Bắc Hà thời ấy ra giúp vua trị n ớc

-Xét về văn học, đây là một loại nghị luận trung đại.

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Giáo viên gọi 1-2 HS đọc

Vbản, nhận xét, uốn nắn

cách đọc.

Các em đã học thực hành về

điển cố, em hiểu cụm từ gõ

mõ canh cửa nghĩa là thế

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Văn bản có thể chia làm

mấy phần, nội dung chính

của từng phần?

Văn bản có 6 đoạn văn theo nội dung có thể chia làm 3 phần:

Phần 1(Đoạn 1): Nêu quy luật xử thế của ng ời hiền.

Phần 2 (Đoạn 2 + đoạn 3 +

đoạn 4): Thực trạng và nhu cầu về nhân tài của đất n ớc Phần 3 (Đoạn 5 và 6): Đ ờng lối cầu hiền của vua Quang Trung.

2 Phân tích văn bản.

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Học sinh đọc đoạn 1.

Câu hỏi: Tác giả đặt vấn đề gì

trong đoạn 1.

Em hãy nhận xét về nghệ

thuật lập luận của tác giả

trong đoạn này? Lập luận nh

( xem sơ đồ)

- Tác giả đã sử dụng lập luận

so sánh, đồng thơì vận dụng kinh điển Nho gia, tạo nên sức thuyết phục mạnh mẽ với

đối t ợng.

HiÒn tµi Sao s¸ng

B¾c ThÇn Thiªn tö

* Thực trạng:

- Cách ứng xử của sỹ phu Bắc Hà: bỏ đi ở ẩn, ở triều thì an phận, làm việc cầm chừng, mỗi ng ời l u tán một ph ơng.

+ Lý do: Cố chấp chữ Trung với nhà Lê, ch a nnận thức đúng tầm Nguyễn Huệ.

îc cña cña mét vÞ vua hÕt lßng v× d©n v× n íc.

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Hãy nhận xét về nghệ

thuật lập luận và biểu đạt

của tác giả? Nêu tác

dụng của nó?

HS đọc đoạn 4

Vì sao việc “cầu hiền”

lại trở nên cấp thiết?

+ Nghệ thuật: Sử dụng nhiều điển cố đi liền với cách nói tế nhị khéo léo,

đánh mạnh vào cả nhận thức lẫn tình cảm của đối t ợng

* Nhu cầu về nhân tài và tâm nguyện của nhà vua

Hoạt động của

Gv và HS

Nội dung cần đạt

Thái độ của vua

khi cầu hiền?

+ tình hình đất n ớc sau cơn binh biến rất cần ng ời hiền tài

+ gây dựng nền thái bình phải có

sự đồng tâm hợp sức của cả quân thần

+ thể hiện sự thành tâm, khiêm

nh ờng, tha thiết của QT, đồng thời bộc lộ tinh thần trách nhiệm cao với sự nghiệp chung

dung câu hỏi tu từ thể hiện thái

độ trở trăn, …

độ trở trăn, …+ Sử dụng kết hợp nhóm từ chỉ

vũ trụ và nhóm từ chỉ không gian xã hội, tạo cảm giác thiêng liêng trang trọng cho lời cầu

hiền

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Hs đọc đoạn 5+ 6

Vua Quang Trung đã đ a

ra đ ờng lối cầu hiền nh

thế nào?

2.3 Đ ờng lối cầu hiền của vua Quang Trung.Khuyến khích:

+ dâng sớ bàn việc n ớc+ Các quan đ ợc tiến cử

ng ời tài

+ Ng ời tài tự tiến cử

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

Học sinh phát biểu, giáo

viên chốt lại và yêu cầu

đọc ghi nhớ

III Tổng kết:

+ Lập sơ đồ

+ ( Học thuộc phần GHI NHớ)

Quy luật xử thế của ng ời hiền

Cách ứng xử của bậc

hiền tài Bắc Hà

Nhu cầu cấp bách của đất n ớc

Hoạt động của Gv và HS Nội dung cần đạt

GV đ a ra câu hỏi trắc

nghiệm IV Luyện tậpBài tập trắc nghiệm.

Bài tập hành dụng: Nêu cảm nhận của em sau khi học bài Chiếu cầu hiền trong một đoạn văn từ 5-

7 câu

V H ớng dẫn học và chuẩn bị bài mới

tracnghiem