Cơ quan tương đồng Tay người Chân mèo Vây cá voi Cánh dơi -Cho biết tên cơ quan, nguồn gốc cơ quan, chức năng của cơ quan các loài trên?... Loài Tiêu chí Tên cơ quan Tương đồng Nguồn gốc
Trang 1Chương I: BẰNG CHỨNG TIẾN HOÁ
BÀI 32:
BẰNG CHỨNG GIẢI PHẪU HỌC SO SÁNH VÀ
PHÔI SINH HỌC SO SÁNH
I Bằng chứng giải phẫu học so sánh
II Bằng chứng phôi sinh học so sánh
Trang 2I.BẰNG CHỨNG GIẢI PHẪU HỌC SO SÁNH
1 Cơ quan tương đồng
Tay người Chân mèo Vây cá voi
Cánh dơi
-Cho biết tên cơ quan, nguồn gốc cơ quan, chức năng của cơ quan các loài trên?
Trang 4Loài Tiêu chí
Tên cơ quan
Tương đồng
Nguồn gốc cq
(như nhau)
Chi trước Chi trước Chi trước Chi trước
Chức năng cq
(Khác nhau)
Linh hoạt Cầm,nắm
…
-Thế nào là cơ quan tương đồng ?
-Là các cơ quan ở các loài có cùng nguồn gốc
từ 1 cơ quan tổ tiên, có chức năng khác nhau
Trang 52 Cơ quan thoái hoá
Ruột thừa người
Manh tràng thú ăn cỏ
Là những cơ quan phát triển không đầy đủ ở cơ thể trưởng thành, nó tiêu giảm dần chỉ để lại
một vài vết tích.
VD: Dấu tích xương chậu ở trăn, di tích nhuỵ ở hoa đực cây đu đủ, ruột thừa ở người…
* Trường hợp cơ quan thoái hoá lại phát triển mạnh và biểu hiện ở một cá thể nào đó gọi là hiện tượng lại tổ.
Trang 6Một số Cơ quan thoáI hóa ở người
Nếp thịt nhỏ
ở mắt người
Mí mắt thứ
3 ở bồ câu
Mấu lồi ở vành tai thú
Đầu nhọn ở vành tai người
Ruột tịt ở ĐV ăn cỏ
Ruột thừa
ở người
Trang 7Hiện tượng lại tổ (Lại giống)
Người có đuôi Người nhiều vú
Người rậm lông
Trang 83.Cơ quan tương tự
Cánh ong phát triển
từ mặt lưng của phần ngực
Cánh chim
là biến dạng của chi trước
Trang 9Chim sẻ Ong
Tên cơ quan tương tự
Nguồn gốc cq (Khác nhau ) Chức năng (như nhau )
Loài Tiêu chí
Mặt lưng của phần ngực Biến dạng của chi trước
-Cơ quan tương tự là : Cơ quan khác nguồn gốc, có chức năng như nhau
3.Cơ quan tương tự
Trang 10*Gai xương rồng *Tua cuốn ở đậu hà lan
Là cơ quan tương đồng hay cơ quan tương tự ? Nên
sử dụng cơ quan nào để chứng minh nguồn gốc?
*Gai hồng
Lá biến dạng
Từ biểu bì
Lá biến dạng
Gai xương rồng và gai hồng là cơ quan tương tự
Gai xương rồng và tua cuốn ở đậu Hà Lan là cơ
quan tương đồng
Trang 11-Các loài sinh vật càng có nhiều cơ quan tương đồng cho phép kết luận gì ?
KL: Các sinh vật có họ hàng càng gần
-Phân biệt cơ quan tương đồng và cơ quan tương tự về nguồn gốc, chức năng?
Cùng 1 cơ quan
tổ tiên
Khác cơ quan tổ tiên Khác nhau Như nhau
Tiêu chí C.q tương đồng Cq tương tự
Nguồn gốc cq
Chức năng
Cơ quan tương đồng phản ánh sự tiến hoá phân li
Trang 12II.Bằng chứng phôi sinh học so sánh
Phôi cá Phôi rùa Phôi gà Phôi người
Phôi là giai đoạn phát triển nào của cá thể?
Trang 131 Sự giống nhau trong phát
triển phôi
• Những bằng chứng giải phẫu học so sánh cho thấy các mối quan hệ về nguồn gốc
chung giữa các loài, giữa cấu tạo và chức năng của các cơ quan, giữa cơ thể với môi trường trong quá trình tiến hoá.
• VD: SGK.
• sự giống nhau trong phát triển phôi là một bằng chứng về nguồn gốc chung của
chúng.
Trang 142 Định luật phát sinh sinh vật
• Định luật Muller – Haeckel: “Sự phát triển cá thể
phản ánh một cách rút gọn sự phát triển của
loài”
• VD 1: sự biến đổi phôi người:
– 18-20 ngày vẫn còn dấu vết các khe mang
– Tim lúc đầu chỉ có 1 tâm thất, 1 tâm nhĩ như cá 1
tâm thất, 2 tâm nhĩ như lưỡng cư tim 4 ngăn.
• VD 2: hoa ngô, trong giai đoạn đầu có cả nhị và
nhuỵ, nhưng về sau mầm nhuỵ tiêu biến tạo
hoa đực, hoặc chỉ có nhuỵ phát triển tạo hoa
cái ngô bắt nguồn từ cây lưỡng tính.
Định luật này đúng cho cả thực vật, động vật.
Được vận dụng để xem xét quan hệ họ hàng
giữa các loài.
Trang 15-Dựa vào các
đặc điểm
giống nhau
để khẳng
định điều gì?
* Nguồn gốc
các loài
-Dựa vào đặc
điểm khác
nhau để
khẳng định
điều gì ?
*Kiểm tra :