Cách tổ chức thực hiện chủ đề Bản chất của đổi mới: Mục tiêu đẩy mạnh phát triển các kỹ năng cho trẻ hơn là cung cấp kiến thức => trẻ chủ động Lấynăng lực trẻ làm trung tâm Nội dung dạy dựa trên kinh nghiệm trẻ Dạy trẻ theo cách học của trẻ ( Trẻ tự trãi nghiệm, tự làm) Quan trọng không phải là kết quả mà là quá trình đi đến kiến thức
Trang 1BỒI DƯỠNG CHUYÊN MÔN Cách tổ chức thực hiện chủ đề
*Bản chất của đổi mới:
Mục tiêu đẩy mạnh phát triển các kỹ năng cho trẻ hơn là cung cấp kiến thức => trẻ chủ động Lấynăng lực trẻ làm trung tâm
- Nội dung dạy dựa trên kinh nghiệm trẻ
- Dạy trẻ theo cách học của trẻ ( Trẻ tự trãi nghiệm, tự làm)
Quan trọng không phải là kết quả mà là quá trình đi đến kiến thức
*Thực tế việc phát triển năng lực cho trẻ ở 5 lĩnh vực: nhận thức, thể lục, TC-XH, ngôn ngữ, thẩm mỹ còn nhiều hạn chế
- Về nhận thức có 2 mặt kiến thức và năng lực nhưng giáo viên hiện nay vẫn chú trọng phát triển kiến thức, chưa chú phát triển năng lực (trong phát triển kiến thức giáo viên chưa chú ý những kiến thức có ý nghĩa giúp trẻ phục vụ lại cuộc sống)
- Về tình cảm- xã hội: Trẻ cần được trãi nghiệm cảm xúc nhưng mỗi ngày ở trường mầm non trẻ thường chỉ trãi qua cảm xúc bình thường ( không có cơ hội hiểu cảm xúc người khác và trãi nghiệm cảm xúc của mình trẻ không nhạy cảm)
- Về ngôn ngữ: trẻ nghe hiểu tốt nhưng nói và diễn đạt còn hạn chế
- Về thể lực: phát tiển vận động thô chủ yếu qua trò chơi vận động ở hoạt động ngoài trời nhưng hiện việc tổ chức hoạt động ngoài trời còn hạn chế
* Những thay đổi trong chương trình GDMN mới: ở 5 yếu tố
1.Mục tiêu: Hướng tới phát triển các năng lực cho trẻ, tăng cường phát triển tình cảm- xã hội, chuyển từ kiến thức sang lấy năng lực làm trọng tâm
2.Nội dung: bản chất nội dung không thay đổi, chú ý kiến thức trong cuộc sống
3.Phương pháp: Quan trọng nhất là thay đổi phương pháp: trước đây cô nói cho trẻ nghe, đổi mới: dạy trẻ theo cách học của trẻ (tạo nhiều cơ hội cho trẻ được làm), trẻ được trãi nghiệm nhiều giác quan
4.Hình thức: trước đây dạy theo hình thức bộ môn, hiện nay gôm kiến thức theo chủ đề, để trẻ tìm hiểu sâu kiến thức hơn trong 1 giờ hoạt động
5.Đánh giá: trước đây đánh giá cuối kỳ mục đích đánh giá để xếp loại trẻ đánh giá giáo viên Hiện nay đánh giá cuối kỳ và đánh giá thường xuyên, đánh giá thường xuyên là chủ yếu bằng hình thức quan sát của giáo viên để điều chỉnh kế hoạch giáo dục( điều chỉnh theo nhu cầu của trẻ), chú ý đánh giá các cơ hội trẻ được hoạt động trong chủ đề
+ Có 3 yếu tố thay đổi quan trọng là: Phương pháp, mục tiêu, đánh giá
* Cách tổ chức các chủ đề
Chọn đề tài, chủ đề: các cơ sở để lựa chọn chủ đề
• Mục tiêu chương trình
• Nhu cầu hứng thú, kinh nghiệm của trẻ
Trang 2• Tạo được nhiều cơ hội hoạt động
• Nguồn tư liệu cung cấp ( + Kinh nghiệm, kiến thức và kỹ năng của cô khi tổ chức hoạt động.+ Nguồn phương tiện: sách, băng, chỗ quan sát)
Lưu ý
- Nên chọn những chủ đề nhỏ vì giáo viên không đủ khả năng để duy trì hứng thú cho trẻ
- Khi chọn đề tài, hoạt động, cần chú ý những đề tài, hoạt động tạo nhiều cơ hội cho trẻ hoạt động
để đi đến kiến thức
- Cần chú ý cảm xúc xã hội của bản thân trẻ : chọn những gì trẻ thích
Ví dụ: Chủ đề Tết
Mạng 1: Nội dung tôi muốn trẻ biết gì về tết
Mạng 2: Hoạt động tôi muốn trẻ làm gì để biết về những nội dung ấy
Mạng Nội dung
- Bước 1: Đưa ra nhiều nội dung
- Bước 2: Giáo viên loại bỏ những nội dung không dạy trẻ cũng biết hoặc nội dung không có cách dạy trẻ, sau đó ghi cụ thể những nội dung còn lại ( chi tiết hóa)
Mạng hoạt động:
- Chọn những hoạt động có nhiều cơ hội cho trẻ trãi nghiệm
- Hoạt động xem phim, xem tranh chỉ có tính chất hỗ trợ
- Việc lập bảng tạo được nhiều cơ hội cho trẻ khám phá
- Phải cụ thể tên chuyện, tên tranh khi tổ chức hoạt động
- Ưu tiên những hoạt động ứng dụng có ý nghĩa vào cuộc sống của trẻ ( Hoạt động đó giúp gì cho trẻ trong cuộc sống)
Lưu ý:
- Học theo chủ đề thường chỉ phù hợp với nhóm nhỏ, qui mô hiện nay ở các lớp MG đông trẻ do
đó để duy trì hứng thú cho cả lớp theo 1 chủ đề là khó.(chủ đề nên làm trong 1 tuần)
- Cần chọn những chủ đề làm sống lại kinh nghiệm của trẻ, có ý nghĩa trong cuộc sống trẻ
- Trong một chủ đề phải có một hoạt động cung cấp kinh nghiệm sống
• Làm thí nghiệm
• Quan sát trực tiếp
• Tham quan
• Mời khách đến lớp
(Vì trẻ mầm non học qua giao tiếp trực tiếp là chính)
Các yêu cầu thực hiện chủ đề: 6 yêu cầu
• Trẻ phải chú ý và có hứng thú với chủ đề
• Trẻ có nhu cầu muốn khám phá
• Trẻ phải được cung cấp kinh nghiệm sống
• Trẻ phải được làm, được hoạt động, được thể hiện
• Trẻ có cơ hội để chia sẻ
Trang 3Các bước thực hiện chủ đề: 3 bước
1.Bắt đầu chủ đề (mở chủ đề) tạo được hứng thú và nhu cầu muốn khám phá cho trẻ.
Cô giáo gây chú ý của trẻ đối với chủ đề và tạo cho trẻ nhu cầu muốn khám phá
Có 2 kỹ thuật tạo nhu cầu hứng thú
Kỹ thuật 1
1 Đặt câu hỏi làm sống lại kinh nghiệm của trẻ( những gì trẻ đã biết)
VD: Nhà con có nuôi mèo không? Tên nó là gì?
2 Đặt câu hỏi trẻ chưa biết? Tạo nhu cầu khám phá
VD: Tai mèo vểnh về đâu?
Kỹ thuật 2: Phát triển từ câu chuyên
Bắt đầu từ sự gây tò mò: ( đồ vật đồ chơi)
2.Phát triển chủ đề: Trẻ được cung cấp kinh nghiệm sống, trẻ có cơ hội được làm, được
thể hiện Bao gồm:
- Cung cấp kinh nghiệm sống (Hoạt động đinh)
- Hoạt động chơi ở góc
+Hoạt động cung cấp kinh nghiệm sống là quan trọng (trẻ được dùng nhiều giác quan, được giao
tiếp trực tiếp)
Hoạt động cung cấp kinh nghiệm sống không là hoạt động cơ bản để cung cấp hết những nội dung trong mạng, mà là hoạt động trẻ được giao tiếp, trò chuyện, quan sát, thử nghiệm là hoạt động cung cấp cho trẻ kinh nghiệm sống
Có nhiều hình thức cung cấp kinh nghiệm sống
- Quan sát trực tiếp
- Tham quan
- Mời khách đến
- Thực nghiệm
- Trò chuyện (cô giáo là người cung cấp thông tin)
+Xây dựng môi trường và tổ chức hoạt động chơi ở góc cho trẻ
Môi trường giáo dục đáp ứng 2 mục tiêu:
- Cung cấp kiến thức
- Kích thích trẻ hoạt động
( giáo viên sử dụng mảng tường cho trẻ hoạt động xem như mở rộng diện tích cho trẻ hoạt động)
Mảng tường sẽ có 2 nội dung
• Cung cấp kiến thức cho trẻ
• Tạo khoảng không gian mở cho trẻ hoạt động theo hứng thú, kinh nghiệm của bản thân Cách thực hiện
- Mảng tường cung cấp kiến thức
Trang 4Tranh gợi ý tưởng, cung cấp kiến thức (gợi ý hành động chơi)
VD: Chủ đề động vật
Góc Gia đình: Tranh hoạt động của người và vật: Tranh em bé ẳm chó mèo,… tranh thể hiện sự yêu thương những con vật trong gia đình
Góc bác sĩ: Tranh băng bó cho thú, chăm sóc thú bệnh,
Góc tạo hình: Muốn học sinh thực hiện bằng nguyên vật liệu nào thì giáo viên làm tranh gợi ý bằng nguyên vật liệu đó
- Mảng tường thể hiện sự hoạt động của trẻ
Giáo viên lập bảng hoạt động cho trẻ phân loại, hệ thống, sưu tầm,… để cạnh bảnh là nguyên vật liệu cho trẻ thực hiện bài tập ( Bảng càng rỗng càng nhiều cơ hội cho trẻ hoạt động)
- Trước khi vào góc chơi thì cô giới thiệu: đồ dùng mới, gợi ý những: ý tưởng chơi lớn không đi vào chi tiết
- Giáo viên phải đi vòng hết các góc chơi để quan sát trẻ đã chơi được chưa, nếu chưa cô phải gợi ý
- Sau khi trẻ chơi cô lùi ra quan sát
- Cô chỉ can thiệp khi:
o Cô muốn dạy một trò chơi mới
o Trẻ có xung đột nhưng không tự giải quyết được
o Trẻ thiếu ý tưởng chơi
o Trẻ mời cô tham dự trò chơi
3.Kết thúc chủ đề
- Trẻ được chia sẻ
- Trẻ được thừa nhận
Tạo điều kiện cho tất cả trẻ đều được tham gia và hài lòng với công việc của mình Quan trọng là trẻ được chia sẻ và thừa nhận
Để trẻ được chia sẻ nên có khách mời (BGH, PH, CNV, GV) để trẻ hưng phấn thể hiện.Trẻ có
cơ hội được trình diễn những sản phẩm của trẻ tạo cho trẻ sự tự tin, khoe với khách, được sự thừa nhận, khen ngợi của khách
Lưu ý:
-Thay đổi trong nhận thức gíao viên chuyển dạy kiến thức hàn lâm sang phát triển năng lực cho trẻ
-Tăng cường tình cảm xã hội ( các trạng thái cảm xúc)
- Trẻ được học tốt nhất là được làm