skkn lop 1

học hiện nay thì học sinh là nhân vật trung tâm,giáo viên chỉ là người tổ chức ,hướng dẫn các hoạt động để học sinh tự tìm hiểu và chiếm lĩnh tri thức.Do đótrong vấn đề đổi mới giáo dục

MỤC LỤC

I.Mở đầu………2-71.Lý do chọn đề tài 42.Mục đích nghiên cứu 43.Đối tượng nghiên cứu 44.Nhiệm vụ nghiên cứu 4-55.Phương pháp nghiên cứu 5-7

II.Nội dung……….………….8-21A.CHƯƠNG I 8-191.Cơ sở lí luận của đề tài 8-102.Cơ sở thực tiễn của đề tài 10-19B.CHƯƠNG II 19-21

III.KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ………… ……….… 22-241.Kết luận 22-232.Khuyến nghị 23-24IV.DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 25

I- MỞ ĐẦU

1.Lý do chọn đề tài:

Bước vào thế kỉ XXI, thế kỉ của những phát minh khoa học kỹ thuật vượt

bậc.Một nền khoa học hiện đại chú trọng nhiều đến quá trình đào tạo,bồi dưỡng phát huy trí tuệ.Ở Việt Nam nền giáo dục được đặt lên vị trí hàng đầu,trong chiến lược phát triển của đất nước chú ý nhiều đến nguồn lực trí tuệ con người,trí tuệ conngười là nguồn lực vô tận, có giá trị quyết định thành công hay thất bại.Đối với nước ta hiện nay,để đưa Việt Nam ngày càng phát triển trở thành một nước công nghiệp hóa,hiện đại hóa thì cần phải đưa giáo dục trở thành quốc sách hàng đầu – trở thành chiến lược phát itriển của quốc gia.Vì vậy giáo dục là động lực thúc đẩy,là điều kiện cơ bản nhằm thực hiện mục tiêu của xã hội.Giáo dục nhằm nâng cao dân trí,đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài.Giáo dục là chìa khóa mở cửacho đất nước đi tới một tương lai tốt đẹp.Trên cơ sở đó vấn đề được dư luận xã hội hiện nay và ngành giáo dục quan tâm đó là đổi mới giáo dục ở các bậc

học.Tiểu học là bậc học nền tảng giữ vị trí quan trọng,là nền móng cho các bậc học cao hơn,với mục tiêu là đào tạo ra những con người của thế kỉ XXI năng

động ,sáng tạo,tự chiếm lĩnh kiến thức,khám phá cái mới thì đòi hỏi phải có

phương pháp dạy học sao cho phù hợp.Theo quan điểm đổi mới phương pháp dạy

học hiện nay thì học sinh là nhân vật trung tâm,giáo viên chỉ là người tổ

chức ,hướng dẫn các hoạt động để học sinh tự tìm hiểu và chiếm lĩnh tri thức.Do đótrong vấn đề đổi mới giáo dục hiện nay thì đổi mới về các phương pháp dạy học đãđáp ứng nhu cầu phát triển của con người.Phương pháp dạy học mới đã giúp học sinh tích cực độc lập,chủ động sáng tạo trong quá trình học.Phương pháp dạy học mới đòi hỏi giáo viên phải có những năng lực, phẩm chất đạo đức,những kĩ năng kĩxảo trong quá trình giảng dạy được biểu hiện như thế nào cho phù hợp để đạt hiệu quả cao.Giáo viên phải nắm chắc nội dung,nắm chắc những phương pháp dạy học mới,đặc biệt là phát huy tính tích cực của học sinh,phải lấy học sinh làm trung tâm để truyền đạt kiến thức.Nhưng trên thực tế việc vận dụng các phương pháp mới vào bài học của giáo viên còn gặp một số khó khăn như:Trình độ học sinh,thời gian tổ chức,ý thức người học,phương tiện dạy học…là một giáo viên trẻ đã và đang áp dụng phương pháp daỵ học mới trong một thời gian ngắn vào việc dạy họccủa mình,đồng thời nhằm hiểu một cách cụ thể quá trình thực hiện một số phương pháp dạy học mới ở một môn học nhất định (môn toán lớp 1 ) và đề xuất một số biện pháp sư phạm cần thiết giúp cho việc dạy học theo phương pháp mới đạt hiệu quả đã thôi thúc tôi thực hiện đề tài: Thực trạng đổi mới phương pháp dạy học

toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh của giáo viên lớp 1/1 trường tiểu học Chu Văn An.

2.Mục đích nghiên cứu :

Đề tài được thực hiện nhằm mục đích:tìm hiểu thực trạng đổi mới phương pháp dạy học mới toán 1 của cá nhân tôi – giáo viên lớp 1/1 trường tiểu học Chu Văn An.Trên cơ sở đó đề xuất một số ý kiến ban đầu để nâng cao hiệu quả việc dạy học theo phương pháp mới

3.Đối tượng và khách thể nghiên cứu:

a.Đối tượng nghiên cứu:Đổi mới phương pháp dạy học

b.Khách thể nghiên cứu:Quá trình dạy học toán 1

4.Nhiệm vụ nghiên cứu:

Tìm hiểu một số lí luận có liên quan đến việc dạy theo phương pháp mới của bộ môn toán lớp 1

Mô tả thực trạng thực hiện dạy học theo phương pháp

Đề xuất những khuyến nghị nhằm nâng cao chất lượng của việc dạy học môn toán 1 theo phương pháp mới

5.Phương pháp nghiên cứu:

Để thực hiện đề tài này tôi đã sử dụng phối hợp một số phương pháp sau:

 Phương pháp quan sát

 Phương pháp đọc sách và tài liệu

 Phương pháp trò chuyện

 Phương pháp thống kê toán học

a Phương pháp quan sát:

Sử dụng phương pháp này để quan sát quá trình giảng dạy của mình theo phương pháp dạy học mới toán 1

Trực tiếp quan sát tiến trình va ø các phương pháp dạy học mới của đồng nghiệp trong một số giờ dạy toán lớp 1.Đồng thời ghi chép lại kết quả quan sát để xử lí

b Phương pháp đọc sách và tài liệu

Sử dụng phương pháp này nhằm tìm hiểu,tham khảo ,nắm bắt những thông tin có liên quan đến vấn đề nghiên cứu giúp tôi có tài liệu để viết phần tổng quan về vấnđề nghiên cứu,lịch sử nghiên cứu về vấn đề đó,các khái niệm cơ bản của đề

tài,các phương pháp có liên quan đến việc giải quyết nhiệm vụ của đề tài,các luậnchứng để lí giải kết quả

Tìm kiếm ,phân loại sách và tài liệu

Đọc tài liệu, sách báo,tạp chí có liên quan đến vấn đề nghiên cứu thông qua thư viện,nhà sách.Đồng thời chọn ý và ghi chép lại một cách đầy đủ,chính xác những điều đã đọc được để giúp cho việc nghiên cứu đề tài đạt hiệu quả cao.

c.Phương pháp trò chuyện:

Sử dụng phương pháp này để trực tiếp trao đổi,trò chuyện với các em học sinh,với đồng nghiệp ,những biểu hiện có liên quan đến vấn đề nghiên cứu, giúp ta rút ra những kết luận chắc chắn về bản chất của vấn đề nghiên cứu

Tiếp xúc trao đổi trực tiếp với đồng nghiệp,các em học sinh và kinh nghiệm của bảnthân qua quá trình đứng lớp,đồng thời sử dụng một số câu hỏi mở để trò chuyện với đồng nghiệp,sau đó ghi chép đầy đủ,cẩn thận những ý kiến thu được và xử lí,rút ra kết luận (câu hỏi xem phần phụ lục)

d.Phương pháp thống kê toán học:

Sử dụng phương pháp này để tính tỉ lệ phần trăm(%), xử lí số lượng kết quả điều tra.Sau khi thu thập được những số liệu cần thiết , vận dụng phương pháp thống kê toán học xử lí số liệu,phân tích kết quả và đưa ra những kết luận chính xác và cần thiết.e.Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi:

Phương pháp này giúp tôi đi vào tìm hiểu thực trạng đổi mới phương pháp dạy học toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh,bản thân tôi và 4 đồng nghiệp trường TH Chu Văn An.

Sử dụng phương pháp này nhằm đánh giá thực trạng đổi mới phương pháp dạy học toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh,bản thân toi và 4 đồng nghiệp trường TH Chu Văn An

Để thực hiện vấn đề này tôi đã soạn 8 câu hỏi anket đóng có kèm đáp án và cách trả lời, câu hỏi mở tiến hành phát phiếu điều tra cho 4 đồng nghiệp và cá nhân tôi,học sinh khối 1(hỏi-đáp trực tiếp) sau đó thu lại và xử lí(nội dung câu hỏi xem ở chương I)

II- NỘI DUNG

A.CHƯƠNG I:

PHẦN CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI

1.Cơ sở lí luận:

1.1 Một số khái niệm cơ bản:

Phương pháp: là con đường ,cách thức để đạt đến mục đích nhất định

Phương pháp dạy học:là tổ hợp các cách thức hoạt động của giáo viên và học sinh trong quá trình dạy học được tiến hành dưới sự tổ chức hướng dẫn của giáo viên nhằm đạt mục tiêu học tập của học sinh.Trước đây trong thời kì cổ xưa,khi mục đích truyềh thụ kiến thức chỉ nhằm vào con em của giai cấp thống trị và chỉ để chuẩn bị cho cuộc sống quí phái chứ không phải là cuộc sống lao động thì phương pháp dạy học là giáo điều,học thuộc.Nhưng từ khi cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật lần một được tiến hành thì đã xuất hiện nhu cầu về kiến thức có ích cho cuộc sống,điều này làm nảy sinh nhiều phương pháp mới.Ngày nay khi cách mạng khoahọc kĩ thuật diễn ra như vũ bão,yêu cầu dân chủ và tiến bộ xã hội trở thành xu thếtất yếu của loài người thì phương pháp dạy học mới để đào tạo nên những con người phù hợp với thời đại là vấn đề cơ bản và cấp bách.

Phương pháp dạy học mới: là phương pháp thường không nêu các kiến thức sẵn màthường chỉ nêu các tình huống gợi vấn đề(chủ yếu bằng hình ảnh) để học sinh hoạtđộng và tự phát hiện kiến thức mới theo sự hướng dẫn của giáo viên cùng với sự trợ giúp đúng mức của các đồ dùng dạy học.Vì vậy đòi hỏi giáo viên phải chuẩn bị

kĩ về giáo án ,đồ dùng dạy học,tình huống sư phạm…nhằm giúp học sinh tự phát hiện và giải quyết nhiệm vụ bài học,tự chiếm lĩnh kiến thức mới và thiết lập được mối quan hệ giữa kiến thức mới và kiến thức cũ

1.2.Dấu hiệu để xem xét đôỉ mới phương pháp dạy học toán 1 theo hướng phát huytính tích cực của học sinh trường tiểu học Chu Văn An dựa vào một số dấu hiệu sau:

_Nhận thức của giáo viên về vấn đề đổi mới phương pháp dạy học toán 1 theo phương pháp phát huy tính tích cực của học sinh

_Thái độ của giáo viên trong việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học môn toán 1

_Hành vi trong việc thực hiện việc đổi mới phương pháp dạy học toán 1

2.Cơ sở thực tiễn của đề tài:

Để tìm hiểu việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh của tôi ở lớp 1/1 trường TH Chu Văn An

và 4 đồng nghiệp Tôi đã sử dụng 8 câu hỏi anket đóng và 5 câu hỏi mở để trò chuyện với giáo viên và học sinh.Căn cứ vào các vấn đề nêu ra trong phiếu điều tra thì không có câu hỏi nào giáo viên bỏ sót hoặc trả lời sai vậy thu

được tất cả các phiếu hợp lệ với kết quả như sau:

2.1.Các câu hỏi nhằm tìm hiểu nhận thức của giáo viên về vấn đề đổi mới phương pháp dạy học toán 1 ở trường TH Chu Văn An:

Câu 1:Theo thầy(cô) đổi mới phương pháp dạy học toán 1 là đổi mới về:

STT Nội dung trả lời Số lượng Tỉ lệ

3 Hình thức tổ chức dạy học và cách đánh giá tri

thức,kĩ năng,kĩ xảo

Kết quả trên cho thấy đa số giáo viên được hỏi đều nhận thức đúng về phương pháp dạy học mới,4 giáo viên(chiếm 80%)cho rằng đổi mới phương pháp dạy học là đổi mới về phương pháp dạy học,phương pháp của học sinh,hình thức,tổ chức dạy học và cách đánh giá tri thức kĩ năng, kĩ xảo của người học.Điều này chứng tỏ giáo viên đã quan tâm và nhận thức đúng về đổi mới phương pháp dạy học toán 1 nhằm phát huy tính tích cực của học sinh.Tuy nhiên 1 giáo viên (chiếm tỉ lệ 20%) cho rằng đổi mới phương pháp dạy học chỉ là đổi mới về phương pháp giảng dạy của giáo viên.Điều này cho thấy giáo viên chưa nắm và hiểu sâu sắc về việc thực hiện phương pháp dạy học mới

2.2.Những khó khăn gặp phải khi thực hiện phương pháp dạy học mới toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh:

Trong quá trình thực hiện đổi mới toán 1 theo hướng phát huy tính tích cực của học sinh,thì bản thân tôi và 4 giáo viên còn gặp một số khó khăn.Để biết được khi

thực hiện phương pháp dạy học mới,những khó khăn gặp phải chủ yếu là gì?Tôi đãtiến hành điều tra bằng câu hỏi số 2 và thu được kết quả sau:

Câu 2:Khi thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1 thầy(cô) thườnggặp những khó khăn:

1 Không nắm chắc cách tổ chức một giờ học theo

phương pháp dạy học mới

2 Học sinh chưa quen cách học theo phương pháp dạy

học mới

3 Học sinh không đủ thời gian thực hành 1 20%

4 Giáo viên không đủ thời gian giảng dạy 1 20%

Từ kết quả trên cho thấy trường TH Chu Văn An là trường có đầy đủ các phương tiện phục vụ cho việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1,điều kiện nhà trường tương đối tốt vì vậy học sinh có điều kiện để thực hành,vận dụng lí thuyết đã học.Nhưng bên cạnh đó việc thực hiện phương pháp dạy học mới còn gặp một số khó khăn chủ yếu sau:2 giáo viên (chiếm 40%) cho rằng hầu hết học sinh chưa quen với phương pháp dạy học mới và giáo viên cũng không có nhiều thời gian trong tiết dạy.2.3.Bên cạnh đó việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1 có rất nhiều thuận lợi và tích cực,căn cứ vào kết quả điều tra thu được của câu hỏi số 3 như sau:

Câu 3: Để đổi mới việc giảng dạy môn toán 1 thầy(cô) gặp được những thuận lợi :

1 Thiết bị dạy học được cung cấp đầy đủ 0 0%

2 Học sinh tiếp thu tốt và tích cực học tập theo sự

hướng dẫn của giáo viên

3 Có nhiều hoạt động học gây hứng thú cho học

sinh

Từ kết quả thu được đó, giáo viên đã nêu được những thuận lợi chủ yếu khi thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1 như sau:2 giáo viên (chiếm 40%) nhận thấykhi thực hiện phương pháp dạy học mới ,không những học sinh tích cực học tập và tiếp thu tốt kiến thức mới mà còn có những thuận lợi khác như:thiết bị dạy học được cung cấp đầy đủ,có nhiều hoạt động gây hứng thú cho học sinh.Điều này cho thấy việc thực hiện phương pháp dạy học mới của tôi và 4 đồng nghiệp ở trường TH Chu Văn An đã có những thuận lợi để đạt hiệu quả

2.4.Các câu hỏi nhằm tìm hiểu về thái độ của giáo viên trường TH Chu Văn An trong việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học toán 1

2.4.1.Tìm hiểu về cách cảm nhận của giáo viên khi thực hiện theo phương pháp dạy học mới:

Câu 4:Khi dạy môn toán 1 theo phương pháp dạy học mới nhằm phát huy tính tích cực của học sinh thầy(cô) cảm thấy:

Từ kết quả trên cho thấy khi thực hiện theo phương pháp dạy học mới giáo viên cảm thấy giờ học hứng thú ,sôi nổi hơn :2 giáo viên (chiếm 40%).Tuy nhiên để giờ dạy đạthiệu quả cao,học sinh có nhiều thời gian vận dụng lí thuyết và thực hành.Đòi hỏi giáoviên phải chuẩn bị thật chu đáo tiết học ở nhà ,nên khi thực hiện phương pháp daỵ học mới phần chuẩn bị của giáo viên mất nhiều thời gian hơn:2 giáo viên( chiếm 40%) và giáo viên còn thấy một số khó khăn khi thực hiện phương pháp dạy học mới.2.4.2.Tìm hiểu xem giáo viên đã thực hiện phương pháp dạy học mới một cách

thường xuyên chưa:

Câu 5:Trong các tiết học thầy (cô) có thường sử dụng các phương pháp mớiđể dạy học không:

2 Chỉ sử dụng khi có phương tiện hỗ trợ 0 0%

3 Chỉ sử dụng ở những nội dung cần thiết 1 20%

4 Chỉ sử dụng trong những tiết có dự giờ 0 0%

Kết qủa của câu hỏi số 5 cho ta thấy khi dạy tiết toán 1 giáo viên đã thường xuyên thực hiện phương pháp dạy học mới để phát huy tính tích cực cuả học sinh:4 giáo viên(chiếm 80%).Tuy nhiên do còn một số khó khăn bất tiện nên cũng có giáo viên chỉ sửdụng phương pháp dạy học mới ở những nội dung cần thiết:1 giáo viên (chiếm 20%).2.5.Các câu hỏi về hành vi của giáo viên trong việc thực hiện phương pháp đổi mới phương pháp dạy học toán 1

2.5.1.Những chuẩn bị của giáo viên khi dạy một tiết học theo phương pháp dạy học mới:

Câu 6:Để dạy một tiết học theo phương pháp mới thầy (cô) phải chuẩn bị:

100% giáo viên đã có ý thức và hành vi tốt để chuẩn bị một tiết học theo phương pháp dạy học mới.Điều đó chứng tỏ giáo viên đã rất quan tâm đến phương pháp dạy học mới nhằm phát huy tính tích cực của học sinh từ khâu chuẩn bị

2.5.2.Những hành vi cụ thể của giáo viên nhằm khắc phục những khó khăn khi thực hiện phương pháp dạy học mới:

Câu 7:Để khắc phục những khó khăn gặp phải khi sử dụng phương pháp dạy học mới thì thầy (cô) thường phải:

1 Không ngừng bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên

môn, nghiệp vụ

2 Phải chuẩn bị đầy đủ trang thiết bị dạy học 0 0%

3 Có hình thức tổ chức dạy học hợp lí 0 0%

4 Nắm bắt những thông tin về đổi mới chương trình sách

giáo khoa môn toán 1 để áp dụng hiệu quả vào việc

dạy học

Giáo viên đã biết khắc phục những khó khăn khi thực hiện phương pháp dạy học mới bằng cách không ngừng bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của chính bản thân mình:3 giaó viên( chiếm 60%) và ngoài ra còn phải nắm bắt những thông tin về đổi mới chương trình sách giáo khoa nói chung và sách giáo khoa môn toán 1 nói riêng để giờ dạy đạt hiệu quả cao

2.5.3.Những hành vi cụ thể của giáo viên trong việc soạn giáo án theo phương pháp dạy học mới:

Câu 8:Khi dạy học theo phương pháp mới thầy(cô) phải soạn giáo án như thếnào:

2 Có nhiều ví dụ và ứng dụng thực tế hơn 0 0%