Câu hỏi thảo luận tiết 61Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn trên cơ sở truyện Lão Hạc Nam Cao – ”.. Câu hỏi thảo luận tiết 61 Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính c
Trang 1Câu hỏi thảo luận (tiết 61)
Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn (trên cơ sở truyện
Lão Hạc Nam Cao – ) ”.
Nhóm 1 : Nêu định nghĩa (khái niệm) của truyện ngắn ?
Câu hỏi thảo luận (tiết 61)
Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn (trên cơ sở truyện
Lão Hạc Nam Cao – ) ”.
Nhóm 2 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
- Cốt truyện (đơn giản hay phức tạp) ?
Trang 2- Tự sự (yếu tố chính hay phụ)? Gồm những gì ? Ví dụ ?
Câu hỏi thảo luận (tiết 61)
Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn (trên cơ sở truyện
Lão Hạc Nam Cao – ) ”.
Nhóm 3 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
- Yếu tố miêu tả, biểu cảm, nghị luận (yếu tố chính hay phụ)?-Vai trò ? … Cho ví dụ ?
Trang 3Câu hỏi thảo luận (tiết 61)
Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn (trên cơ sở truyện
Lão Hạc Nam Cao – ) ”.
Nhóm 4 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
- Bố cục, lời văn, chi tiết ? …
- Đề tài ? Ví dụ ?
Trang 4Câu hỏi thảo luận (tiết 61)
Đề bài : “ Thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn (trên cơ sở truyện Lão
Hạc Nam Cao – ) ”.
Nhóm 1 : Nêu định nghĩa (khái niệm) của truyện ngắn ?
Truyện ngắn là một loại truyện bằng văn xuôi, có dung lợng nhỏ, số trang ít, miêu tả một khía cạnh tính cách, một mẩu trong cuộc đời của nhân vật.(Theo Từ điển Tiếng Việt).
Nhóm 2 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
* Cốt truyện (đơn giản hay phức tạp) ?
- Cốt truyện : Thờng là đơn giản
VD : Cuộc sống nghèo khổ, cô đơn và cái chết cùng quẫn đau thơng của ngời nông dân trong xã hội cũ
* Tự sự (yếu tố chính hay phụ)? Gồm những gì ? Ví dụ ?
- Tự sự : Là yếu tố chính quyết định sự tồn tại của một truyện ngắn
Gồm : + Sự việc chính : Lão Hạc giữ tài sản cho con trai bằng mọi giá.
+ Sự việc phụ : Con trai lão bỏ đi, lão Hạc đối thoại với con chó Vàng, bán con
Vàng, trò chuyện với ông giáo, xin bả chó, tự tử…
+ Nhân vật chính : Lão Hạc
+ Nhân vật phụ : Ông giáo, con trai lão Hạc, vợ ông giáo …
Nhóm 3 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
* Yếu tố miêu tả, biểu cảm, nghị luận (yếu tố chính hay phụ)?-Vai trò ?…
Cho ví dụ ?
- Là yếu tố bổ trợ, giúp cho truyện ngắn sinh động hấp dẫn, đan xen vào các yếu tố tự sự
VD :
+ Miêu tả : “… Lão Hạc đang vật vã trên gi ờng, đầu tóc rũ rợi, quần áo xộc xệch, hai mắt long sòng sọc Lão tru tréo, bọt mép sùi ra Khắp ngời chốc lại giật mạnh một cái, nảy lên …”
+ Biểu cảm : “… Chao ôi ! Đối với những ng ời ở quanh ta, nếu ta không cố mà tìm hiểu
họ, thì ta chỉ thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ ổi toàn những cớ để cho ta tàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là những ngời đáng thơng; không bao giờ ta thơng
…”
+ Nghị luận : “… Ông giáo nói phải! Kiếp con chó là kiếp khổ thì ta hoá kiếp cho nó để
nó làm kiếp ngời, may ra có sung sớng hơn một chút kiếp ng… ời nh kiếp tôi chẳng hạn ! ”
Nhóm 4 : Giới thiệu các yếu tố của truyện ngắn:
* Bố cục, lời văn, chi tiết ?…
- Bố cục chặt chẽ, hợp lí
- Lời văn trong sáng giàu hình ảnh
- Chi tiết bất ngờ độc đáo
* Đề tài ? Ví dụ ?
- Đề tài : phong phú, đa dạng thờng đề cập tới những vấn đề lớn của cuộc đời
VD : Đề tài ngời nông dân trớc cách mạng …
Trang 5Đập đá giữa Côn Lôn
Phan Châu Trinh
-Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn
Lừng lẫy làm cho lở núi non
Xách búa đánh tan năm bảy đống,
Ra tay đập bể mấy trăm hòn
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi,
Ma nắng càng bền dạ sắt son
Những kẻ vá trời khi lỡ bớc, Gian nan chi kể việc con con
Mô hình về luật thơ thất ngôn bát cú đờng luật
Số
dòng
vần
Chú thích:
- B : Thanh bằng (không dấu, thanh huyền).
- T : Thanh trắc (dấu sắc, ngã, hỏi, nặng ).
- B : Vần gieo
- : Đối
- : Niêm (dính)
- Luật bài thơ : Tiếng thứ 2 dòng 1 thanh gì bài thơ sẽ là luật ấy
Trang 6
Trờng thcs bạch ngọc
Giáo án thao giảng - học kì I năm học 2008 – 2009
GV : Đậu Kim Tuyến - Tổ : khoa học x hộiã
Môn ngữ văn 8 – tiết 2 - lớp 8c – ngày dạy 12/12/2008
Tiết 61 bài 15 : – Thuyết minh một thể loại văn học
A mục tiêu cần đạt :
- Kiến thức : HS nắm đợc các phơng pháp và cách làm bài văn thuyết minh về một thể loại
văn học
- Kỹ năng : Rèn kĩ năng tìm hiểu đặc điểm của kiểu bài thuyết minh về một thể loại văn
học và cách làm bài
- Thái độ : GD ý thức tự tìm hiểu, nghiên cứu về tri thức trong tự nhiên, xã hội, văn học
B Chuẩn bị :
1 Giáo viên : SGK, SGV, bảng phụ, phiếu học tập, bài soạn …
2 Học sinh : Đọc trớc và tìm hiểu nội dung bài học …
C hoạt động dạy học– :
Hoạt động 1 Kiểm tra bài cũ
- Kể tên một số bài thơ bảy chữ Đọc thuộc một trong số bài thơ đó
- Chỉ ra một số thể loại văn học đã học
Hoạt động 2 Dẫn vào bài : ( )…
Hoạt động 3 Từ quan sát đến mô tả, thuyết minh đặc điểm một thể loại văn học
Hoạt động của GV - HS Nội dung cần đạt
- HS đọc đề bài
GV treo bảng phụ bài thơ “Đập đá ở Côn
Lôn” và mô hình lụât thơ
- Xác định bố cục của bài thơ ?
- Xác định số tiếng, số dòng của bài thơ ?
- Xác định thanh bằng, trắc, luật thơ ?
Luật đối, niêm giữa các dòng ?
- Cách hiệp vần của bài thơ ?
- Cách ngắt nhịp ?
- Nội dung biểu đạt ?
- Trình bày dàn ý của đề văn
- Phần mở bài nêu nhiệm vụ gì ?
Thế nào là thơ thất ngôn bát cú Đờng
luật ?
Đề bài : Thuyết minh một thể thơ thất ngôn bát
cú.
1 Quan sát.
- Bố cục : đề, thực luận, kết
- Số dòng : 8, số tiếng: 7 chữ mỗi dòng
- Thanh bằng : B ; thanh trắc : T
- Luật : nhất tam ngũ bất luận, nhị tứ lục phân minh.
+ Luật của bài thơ : tiếng thứ 2 dòng 1 thanh gì thì luật bài thơ thanh ấy (bài thơ luật bằng),
+ Đối : dòng 3 với dòng 4 ; dòng 5 với dòng 6 + Niêm (dính) : 1-8, 2-3 ,4-5, 6-7
- Vần : gieo vần ở tiếng thứ 7 của dòng 1, 2, 4, 6,
8 (lôn – non – hòn – son – con)
- Nhịp thơ : thờng thấy 4/3
- Đề tài : cảm hứng thiên nhiên, nhân đạo, tinh thần yêu nớc, nguồn vui thú nhàn tản ,…
2 Lập dàn bài.
a Mở bài :
- Nêu định nghĩa chung về thể thơ thất ngôn bát
cú : ( ).…
Trang 7- Phần thân bài trình bày những gì ?
- Phần kết bài nêu nhiệm vụ gì ?
- Muốn thuyết minh một thể loại văn học
ta phải làm nh thế nào ?
- Những chú ý khi nêu các đặc điểm của
kiểu bài này ?
b Thân bài : Nêu các đặc điẻm của thể thơ.
- Bố cục
- Số câu, số chữ
- Quy luật bằng, trắc
- Cách gieo vần
- Cách nhắt nhịp
- Đề tài
c Kết bài :
Cảm nhận về vẻ đẹp, nhạc điệu, hạn chế của thể thơ : (đẹp về sự tề chỉnh, âm thanh trầm bổng,…
đăng đối nhịp nhàng nhợc là gò bó, không đợc phóng khoáng nh thơ tự do ).…
* Ghi nhớ : (SGK)
Hoạt động 4 Hớng dẫn luyện tập :
HS đọc yêu cầu của đề bài
- Hình thức : Thảo luận nhóm
- Đại diện nhóm tổ trình bày
- Các nhóm khác nhận xét
* Nhóm 1 Nêu định nghĩa(khái niệm) của
truyện ngắn
* Nhóm 2 Giới thiệu các yếu tố của truyện
ngắn (cốt truyện, yếu tố tự sự).VD minh
hoạ
* Nhóm 3 Giới thiệu các yếu tố của truyện
ngắn.(miêu tả, biểu cảm, nghị luận ).…
VD minh hoạ
* Nhóm 4 Giới thiệu các yếu tố của truyện
ngắn.(bố cục, lời văn, chi tiết, đề tài).…
VD minh hoạ
1 Yêu cầu : Hãy thuyết minh đặc điểm chính của truyện ngắn trên cơ sở các truyện ngắn đã học :
Tôi đi học, Lão Hạc, Chiếc lá cuối cùng.
* Gợi ý : chọn truyện Lão Hạc.
a Định nghĩa của truyện ngắn
b Các đặc điểm của truyện ngắn :
- Cốt truyện : thờng là đơn giản
- Yếu tố tự sự : + Sự việc chính, sự việc phụ
+ Nhân vật chính, nhân vật phụ
- Yếu tố biểu cảm, miêu tả, nghị luận …
- Bố cục, lời văn, chi tiết
+ Bố cục chặt chẽ hợp lí
+ Lời văn trong sáng, giàu hình ảnh
+ Chi tiết bất ngờ, độc đáo
- Đề tài : phong phú, đa dạng thờng đề cập tới những vấn đề lớn của cuộc đời
Hoạt động 5 Hớng dẫn hoạt động tiếp nối.
- HS đọc ghi nhớ, GV khái quát bài học
- GV hớng dẫn BTVN bài tập 2 : Lập dàn ý cho bài tập 1, viết bài (Đọc tài liệu tham khảo) Học bài, chuẩn bị bài tiếp theo