văn 8

- Biết cách liên kết các đoạn văn trong VB - Thấy đợc tình cảnh khốn cùng và nhân cách cao quý của nhân vật Lão Hạc.. Thờng đợc dùng trong văn miêu tả tự sự VD: Cời: ĐT chỉ hoạt động của

H+ Bài 3

Thấy đợc sự tàn ác của XH thực dân PK và nỗi cực khổ của ngời nông dân bị áp bức

và những phẩm chất cao đẹp của họ đợc thể hiện trong đoạn trích

- Thấy đợc tài năng nt của Ngô Tất Tố

- Nắm và biết cách triển khai ý trong một đoạn văn, vận dụng kiến thức và kỹ năng

XD đoạn văn để làm tốt bài viết số 1

Ngày soạn: 15/9/2007 Ngày giảng:18/9/2007

Tiết 10 xây dựng đoạn văn trong văn bản

B.Phần thể hiện khi lờn lớp:

Kiểm tra bài cũ( 5 ’ )

(?): Bố cục của văn bản gồm mấy phần? Nội dung phần thân bài đợc sắp xếp ntn?

Đáp án: Bố cục của VB có 3 phần: Mở bài, thân bài, kết bài

Nhiệm vụ phần thân bài: Trình tự thời gian, không gian

Trình tự pt của sự việc

Hay theo mạch suy luận

II, Bài mới:

*GTB:(1’) ở tiết trớc các em đã tìm hiểu bố cục của VB, cách sắp xếp ND

của phần thân bài, còn cách XD đoạn văn ntn? Có mấy cách trình bày ND

đợc viết thành mấy đoạn văn?

Dấu hiệu hình thức nào có thể

giúp em hiểu đợc, nhận biết đợc

đoạn văn?

Đoạn văn có mấy câu? Đoạn 2 có

mấy câu? Nhận xét gì về các câu

trong đoạn văn?

Qua phân tích hãy khái quát các

đặc điểm cơ bản của đoạn văn và

cho biết thế nào là đoạn văn?

- Đoạn văn là đơn vị trên câu có

vị trí quan trọng trong việc tạo

lập VB

Ở đoạn văn thứ nhất của VB trên

hãy tìm từ ngữ chủ đề của đoạn

văn? ( từ ngữ cú t/d duy trì đối

t-I, Thế nào là đoạn văn: ( 10 ’ )Văn Bản: Ngô Tất Tố và TP “ Tắt đèn”

2 ý; Mối ý đợc viết thành một đoạn văn

+ Giới thiệu Ngô Tất Tố và sự nghiệp sáng tác của ông

+ Đánh giá những thành công xuất sắc của

* Đoạn văn là đơn vị trực tiếp tạo nên VB

bắt đầu từ chữ viết hoa lùi đầu dòng, kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng và thờng biểu đạt một ý tơng đối hoàn chỉnh Đoạn văn do nhiều câu tạo thành.

Đoạn văn thứ 2 có ý khái quát

bao quát trớc cả đoạn văn là gì?

Câu nào trong đoạn văn cha đựng

ý khái quát ấy?

Em có nhận xét gì về câu chủ đề?

( nd, ht, vị trí)

Em hãy khái quát lại thế nào là

câu chủ đề?

Đoạn thứ nhất có câu chủ đề

không? Yếu tố nào duy trì đối

Tìm hai câu trực tiếp bổ xung ý

nghĩa cho câu chủ đề?( Câu khai

triển)

Em thấy quan hệ giữa câu chủ đề

với câu khai triển và giữa các câu

khai triển với nhau có gì khác

- Duy trì đối tợng biểu đạt

1 , Từ ngữ chủ đề và câu chủ đề của đoạn vă n

* Từ ngữ chủ đề: Là các từ ngữ đợc dùng làm

đề mục hoặc các từ ngữ đợc lặp lại nhiều lần ( chỉ từ, đại từ, các từ ĐN) Nhằm duy trì đối tợng đợc nói đến

- Đánh giá những thành công xuất sắc của Ngô Tất Tố trong việc tái hiện thực trạng nông thôn VN trớc CM tháng 8 và khẳng

định phẩm chất tốt đẹp của ngời nông dân.Câu: Tắt đền là TP tiêu biểu nhất của Ngô Tất Tố

-> Câu chủ đề

- ND: Mang ý nghĩa khái quát của cả đoạn

- HT: Lời lẽ ngắn gọn đủ 2 thành phần CN- VN

- Vị trí: Đứng đầu hoặc cuối đoạn văn

* Câu chủ đề : Mang ND khái quát lời lẽ

ngắn gọn thờng đủ cả hai thành phần chính

đứng đầu hoặc cuói câu.

2, Cách trình bày nội dung đoạn văn

- Không chỉ có từ ngữ chủ đề mà từ ngữ đó còn lặp lại nhiều lần: TG, nhà văn, ông để duy trì đối tợng.->

-> Quan hệ bình đẳng

Khái quát của đoạn văn không chỉ đợc bộc lộ trực tiếp ở bất cứ câu nào mà đợc rút ra từ việc khái quát nd ý nghĩa của tất cả các câu trong đoạn văn

Em rút ra kết luận gì về mối quan

hệ các câu trong 1 đoạn văn?

( Câu khai triển có quan hệ bình

Em rút ra kết luận gì về nhiệm vụ

của các câu trong đoạn văn?

Với câu chủ đề “ Lịch sử ” Viết

đoạn văn diễn dịch-> đổi lại quy

nạp

_ Trớc câu chủ đề thờng có các từ

ngữ đợc dùng để nối câu chủ đề

với các câu khai triển ở phía trớc

nh; Vì vậy, cho nên,tóm lại

Đọc yêu cầu?

Chúng mối tên khác ngờiĐặc biệt cao đẹp

* Đoạn văn sgk

- Có: “ nh vậy ”…

- ý chính nằm ở trong câu chủ đề cuối đoạn văn các câu phía trớc

cụ thể hoá cho ý chính

* Các câu trong đoạn văn có nhiệm vụ triển

khai và làm sáng tỏ củ đề của đoạn.

Đoạn II ý chính nằm ở câu chủ đề của đoạn văn Các câu tiếp theo cụ thể hơn ý chính -> Kiểu diễn dịch

Đoạn III ý chính nằm ở trong câu chủ đề cuối

đoạn văn các câu phía trức cụ thể hoá cho ý chính-> Đoạn văn quy nạp

*Bằng các phép diễn đạt quy nạp song

Bài tập2:

a, Đoạn diễn dịch-> Câu chủ đề đoạn vănCác câu cụ thể hoá câu chủ đề

b, Đoạn song hành Các ý trình bày bình

c, Đoạn song hành đẳng với nhauBài tập3:

Gợi ý: Diễn dịch: Câu chủ đề nằm đầu đoạn văn-> Khởi nghĩa Bà Trng, Ngô Quyền- nhà TRần- Lê Lợi- chống Pháp, chống Mĩ

+ Quy nạp câu chủ đề nằm cuối đoạn văn

Bài tập 4:

Ngời xa từng nói có lẽ trong trờng hợp lịch

sử dựng nớ, giữ nớc

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.( 1 ’)

-Học bài, hoàn chỉnh bài tập 4

-Nắm vững nội dung bài học trong mục ghi nhớ

-Làm cỏc bài tập trong sỏch bài tập

-Chuẩn bị ND viết bài

- Rèn kỹ năng viết bài hoàn chỉnh

- Giáo dục ý thức viết bài nghiêm túc, tự giác

Hãy nhớ và kể lại những kỷ niệm ngày đầu tiên vào học lớp 1 của em

III, đáp án biểu điểm:

- Kể theo thời gian, không gian,theo diễn biến sự việc, diễn biến tâm trạng.

+ Khi ở nhà; Mẹ đã chuẩn bị xếp sách bút, bảng, phấn mà mẹ đã mua từ trớc trong

bộ quần áo mới sạch sẽ gọn gàng, khoác cặp trên vai thấy mình lớn hơn

+ Dọc đờng, suy nghĩ miên man về trờng lớp mới, ngôi trờng to khang trang nhng không có đồ chơi nh ở mẫu giáo

+ Thầy cô bạn bè cũng không giống ở mẫu giáo

+ Tuy đã học hết bảng chữ cái, mặt số nhng tôi vẫn lo

Lúc ở sân trờng Ngồi vào hàng ghế của lớp thấy nhiều ngời nhìn cảm thất vinh dự

Không để ý lời phát biểu của cô giáo mà chỉ để ý nhìn bạn xung quanh

C, Kết bài:

Cô giáo chủ nhiệm gọi vào lớp toàn bạn mới

Ngày đầu tiên đi học thật đáng nhớ.

Có lẽ những ai đi học đều có cảm giác mới mẻ đó.

- Thấy đợc tình cảnh khốn cùng và nhân phẩm cao quya của nhân vật Lão Hạc Đồng

thời hiểu đợc niềm thơng cảm và sự trân trọng đối với ngời nông dân và tài năng nghệ thuật của nhà văn Nam Cao

- Hiểu đợc thế nào là từ tợng hình, từ tợng thanh

- Biết cách liên kết các đoạn văn trong VB

- Thấy đợc tình cảnh khốn cùng và nhân cách cao quý của nhân vật Lão Hạc Qua

đó hiểu thêm về số phận đáng thơng mà đẹp, tâm hồn đáng trọng của ngời nông dân Việt Nam trớc CM

- Thấy đợc lòng nhân hậu sâu sắc của nhà văn Nam Cao thơng cảm đến xót xa sự thật trân trọng đối với ngời nghèo khổ

- Bớc đầu hiểu đợc đặc sắc nghệ thuật truyện ngắn NC khắc hoạ nhân vật tài tình, dẫn câu chuyện tự nhiên hấp dẫn, kết hợp tự sự triết lí với trữ tình

II, Chuẩn bị

Thầy: Nghiên cứu, soạn bài

Trò: Học bài cũ, soạn bài

B.Phần thể hiện trờn lớp:

I, Kiểm tra bài cũ( 5’)

(?): Qua nhân vật chị Dậu em hiểu gì về số phận của ngời nông dân trớc CM tháng

8 Bản chất của chế độ thực dân nửa PK VN?

*Cuộc sống của ngời nông dân vô cùng cực khổ, khiến họ phải liều mình cự lại

Đoạn trích cho ta thấy vẻ đẹp tâm hồn và có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ Đồng thời tg NTT vạch trần bộ mặt tàn ác bất nhân của XH thực dân nửa PK

II, Bài mới

* GTB: Lịch sử văn chơng Việt Nam đã dành cho ông một vị trí, một sự đánh giá cao Ngời ta có nhiều dịp để khẳng định rằng: Ông là nhà văn sống và viết chân thực, giản dị mà có sức khái quát lớn Nghệ thuật của ông không chạy theo sự hoa mĩ, hào nhoáng mà thiên theo hớng miêu tả tỉ mỉ các quá rình tâm lí của nhân vật Đó là những lời nhận xét đánh giá về tg Nam Cao, một trong những nhà văn tiêu biểu của dòng VH hiện thực PP mà các em có dịp tìm hiểu qua TP xuất sắc nhất của ông

Trình bày tóm tắt những hiểu biết

của em về cuộc đời, sự nghiệp sáng

Nêu xuất xứ của VB?

Theo em VB cần đọc với giọng

Đọc VB theo em tại sao một con

chó lại đợc Lão Hạc coi là cậu

I Đọc và tỡm hiểu chung :

1, Giới thiệu tác giả, tác phẩm

- Là nhà văn hiện thực xuất sắc, nhà văn, chiến sĩ chuyên viết về đề tài nông dân và tri thức tiểu t sản trớc CM.

- Lão Hạc: Khi đau đớn ân hận dằn vặt năn

nỉ rãi bày, khi chua chát mỉa mai

- Vợ ông giáo:lạnh lùng khô khan coi ờng

th Nhà văn nghèo vợ chết chỉ còn đứa con trai, con trai phẫn chí vì không có tiền cới

vợ phải đi làm phu đồn điền cao su biền biệt một năm rồi chẳng có tin tức gì Lão coi con chó cho con trai, sự túng quẫn đe doạ lão sau trận ốm, lão yếu đi

Vì sao Lão Hạc rất yêu thơng nó

mà phải đành bán cậu Vàng đi?

miêu tả thái độ tâm trạng của Lão

Hạc khi kể truyện bán cậu vàng với

ông giáo ?

Em có nhận xét gì về cách dùng từ

của tác giả?

Sử dụng từ láy có tác dụng gì?

Cái hay của cách miêu tả đó là gì ?

(và không thể kìm nén nỗi

đau-phù hợp tâm lý hình dáng tính

cách của ngời già )

Em hiểu tâm trạng của Lão Hạc

ntn?

Theo em vì sao lão lại có những

biểu hiện nh vậy?

Qua tâm trạng đó em hiểu đợc gì

trong nhân cách cao quí của Lão

Hạc? (Có nét ngoại hình quằn

quại lời ăn năn xám hối ->một

con ngời nặng tình nhân nghĩa

thuỷ trung vô cùng trung thực)

Có ý kiến cho rằng việc đành phải

Trong lời than vãn kể lể của Lão

- Là điều bất đắc dĩ, con đờng cuối cùng, lão nghèo, yếu, mệt ra trận ốm, không có việc làm, không có ai giúp rồi cứ phải ăn uống đồng tiền dành dụm bấy lâu ấy vậy phải nuôi thêm cậu Vàng ăn khoẻ, không muốn để nó gầy đi, bị đói

-> Bán đi

* Cuộc sống khốn cùng- ngời nông dân nghèo khổ bất hạnh.

a, Tâm trạng của Lão Hạc sau khi bán

“cậu Vàng”

Cố vui vẻ cời nh mếu- mắt ầng ậc ớc mặt co rúm lại vết nhăn xô lại ép nớc mắt chảy ra miệng móm mém mếu hu hu khóc.

n-Thì ra tôi già đánh lừa một con chó

- S/D nhiều động từ, từ tợng hình, từ láy, ợng thanh-> Nét mặt thân hình thê thảm

t-Sự đau đớn hối hận xót xa thơng tiếc tất cả đang trào dâng và vỡ khi có ngời hỏi

đến

- Nhà văn đã thể hiện sự chân thực cụ thể chính xác diễn biến tâm trạng đau đớn cứ dâng lên

*Đau đớn xót xa.

- Không chỉ vì thơng con chó mà còn nỡ lừa con chó trung thành của Lão Ông lão quá lơng thiện ấy đã cảm thất lơng tâm

đau nhói khi trong đôi mắt con chó có cái nhìn nh trách móc

*Ân hận- sự dày vò lơng tâm.

*Có trái tim vô cùng nhân hậu.

- Lão kể với ông giáo nh lời xám hối tự than, tự trách mình quá phũ phàng, nhẫn tâm

- Nhất trí; Khi con bỏ đi lão mong mỏi,

đợi chờ Vừa mang tâm trạng ăn năn, cảm giác mắc tội bởi khồn lo liệu nổi cho con, còn mang cảm giác day dứt vì đã không cho con bán vờn, lấy vợ Lão cố tình dành góp để lấp đi cái cảm giác ấy Lão phải bán

Đợm màu triết lí dân gian dung dị của

ng-ời nông dân nghèo khổ thất học nhng trải

Lão Hạc sang nhà ông Giáo nhờ

mấy việc Đó là việc gì?

Em hiểu nguyên nhân mục đích

của sự việc này là gì?

- Tình cảnh đói khổ túng quẫn đẩy

Lão đến cái chết nh hành động tự

giải thoát về số phận cơ cực thê

thảm của ngời nông dân nghèo

tr-ớc CM tháng 8.

Có ý kiến cho rằng Lão Hạc làm

thế là dở hơi Có ý kiến cho rằng

LH làm nh thế là đúng? ý kiến của

em ntn?

Em nghĩ gì về việc LH từ chối một

sự giúp đỡ trong cảnh ngộ ấy để ăn

rau úa, sung luộc?

Qua các chi tiết trên em có suy

nghĩ gì về tình cảm, tính cách của

Lão?

NC đã tả cái chết của LH qua các

chi tiết nào?

+ Vật vã đầu tóc rũ rợi quần

áo xộc xệch

mắt long sòng sọc tru tréo bọt

mép sùi ra ngời giật mạnh.

Em có nhận xét gì về cách s/d từ

ngữ? t/d?

- Động từ, từ tợng hình, từ tợng

thanh, tạo hình ảnh cụ thể sinh

động về cái chết của Lão Hạc

Theo em đó là cái chết ntn?

Cái chết dữ dội, thê thảm bất

ngờ.

- Trong đau đớn vật vã ghê gớm

nghiệm về số phận con ngời bản thân

- Thể hiện nỗi buồn bất lực sâu sắc của họ trớc hiện tại và tơng lai mịt mù vô vọng

b, Cái chết của Lão Hạc

+ Hai việc: - Giữ hộ ba sào vờn của thầy con, viết văn tự

- Khi nào con về nhợng lại gửi hăm nhăm đồng bạc+ 5 đồng bán chó = 30

đồng Nếu có chết thì đem ra lo.

- Lão trình bày một cách vòng vo dài dòng vì Lão khó nói vì chuyện quá hệ trọng, trình độ nói năng của Lão quá hạn chế

- Có ý định nung nấu từ lâu Quyết định trong hoàn cảnh của mình

- Nếu nhìn từ một phía thì giải quyết nh thế là dở hơi, là dại, có tiền mà phải chịu khổ.( Theo vợ ông giáo)

- Nhng cách khác thể hiện lòng thơng con,

tự trọng rất cao Tìm mọi cách để giữ mảnh vờn cho con, quyết không chịu ăn vào tiền của con, món tiền phòng khi chết

lo ma chay

* Xuất phát từ lòng yêu thơng con âm thầm mà lớn lao.

- Ngời tự trọng không phải để ngời đời

th-ơng hại, xem thờng, không muốn phiền hà hàng xóm

+ Cẩn thận chu đáo và

*Có lòng tự trọng đáng kính.

*

Cái chết của LH có ý nghĩa gì?

Thanh thản vì lão trả hết nợ đời,

hết nợ với con chó, hết nợ với đứa

con tội ngghiệp, lão tự vẫn cũng

nhằm không muốn sống thừa,

sống lay lắt vô vị, ngời cha đã hi

sinh cả cuộc đời mìnhcho HP của

con, lão sống một cuộc đời đau

Việc lựa chon ngôi kể có t/d gì?

Tìm chi tiết miêu tả thái độ của

nhân vật “ tôi” khi nghe LH kể

chuyện bán cậu Vàng?

Chi tiết đó đã diễn tả t/c nào của

ông dành cho LH?

Đọc đoạn “ chao ôi nghĩa khóc”

Theo em tại sao ông lão lại nghĩ

nh vậy?

Triết lí lẫn cảm xúc xót xa của

NC, thái độ sống, cách ứng sử

mang tinh thần nhân đạo; Tự đặt

mình vào cảnh ngộ cụ thể của họ

thì mới có thể hiểu họ cảm thông

với họ.

Khi biết LH xin Binh T bả chó ông

giáo đã có suy nghĩ gì?

Vì sao ông giáo nghĩ nh vậy?

- Chọn cái chết nh một cách giải thoát

đáng sợ nhng cũng là một cách để tạ lỗi với cậu vàng

Vì cả đời lão sống trung thực có lỡ lừa ai

+ Muốn ôm choàng lão mà khóc an ủi bùi ngùi.

*Xót xa yêu thơng đông cảm.

- Cuộc sống khốn khổ nhng tình ngời vẫn yêu thơng ấm áp

- Triết lí về nỗi buồn trớc cuộc đời và con ngời, ông hiểu vì sao vợ ông không muốn giúp mà tỏ ra với nỗi khổ của thị TG chỉ buồn mà không giận, tự nhắc nhở mình phải cố tìm hiểu họ đồng cảm với họ, buồn vì lòng tự ái của LH , của mình đều rất cao nên 2 ngời cứ xa

+ Cuộc đời quả thật cứ mỗi ngày một thêm

đáng buồn

Ông thất vọng trớc sự thay đổi cách sống không chịu đợc : ‘đói ăn vụng, túng làm liều” của một số ngời

Nhng cuộc đời cha hẳn là đáng

buồn nhng lại đáng buồn theo một

nghĩa khác.

( Cha hẳn đáng buồn ở chỗ nào?

Em hiểu đáng buồn theo một nghĩa

khác nghĩa là ntn?

Qua đó em có nhận xét gì về nhân

vật ông giáo?

Theo em cái hay của truyện thể

hiện rõ nhất ở những điểm nào?

Qua văn bản em hiểu gì về tg NC?

Trong vốn Văn học của em còn có

TP nào viết về cuộc đời đau thơng

của ngời nghèo?

- Sau cái chết dữ dội của LH thì tâm trạng của ông giáo biến chuyển

- Không đáng buồn vì vẫn có những cái chết đầy hi sinh, lòng tự trọng vẫn giữ chân con ngời bên bờ vực thẳm của sự tha hóa Vì danh dự t cách của LH cùng với cái chết trong con mắt của mọi ngời nhất

là của tg vẫn giữ chọn niềm tin yêu và cảm phục

- Những ngời tốt nh LH, tự trọng nh thế,

đáng thơng, đáng thông cảm nh thế cuối cùng vẫn hoàn toàn vô vọng phải tìm đến cái chết nh là cứu cánh duy nhất, nh là sự giải thoát tự nguyện và bất đắc dĩ

* Chan chứa tình thơng và lòng nhân ái sâu sắc.

IV.Tổng kết ,ghi nhớ: (5’)

- NT XD tình huống chuyện kể các sự việc,khắc hoạ nhân vật sinh động, kể linh hoạt hấp dẫn, ngôn ngữ giản dị và chân thực.

- Số phận đau thơng và phẩm chất cao quý của ngời nông dân trong XH cũ.

- Là nhà văn của ngời nông dân lao động

nghèo khổ mà lơng thiện giàu lòng thơng ngời nghèo có lòng tin mãnh liệt vào phong cách tốt đẹp của ngời lao động

V.Luyện tập: ( 3’)

- Chí Phèo

- Đời thừa

- Một đám cới

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà

- Học bài, nắm vững ND và NT của văn bản

II, Chuẩn bị:

Thầy: Giáo án, bảng phụ

Trò: Học bài cũ, làm bài tập, chuẩn bị theo yêu cầu.

B, Phần thể hiện khi lên lớp.

I Ôn định tổ chức (1 )’

II, Kiểm tra bài cũ: (4 )’

1, câu hỏi

(?): Các từ in đậm trong câu văn sau thuộc trờng từ vựng nào?

Vì tôi biết rõ, nhắc đến mẹ tôi cô tôi chỉ cố ý gieo rắc vào đầu óc tôi những hoài nghi

để tôi khinh miệt và ruồng rẫy mẹ tôi, một ngời đàn bà đã bị cái tội là goá chồng, nợ nần cùng túng quá phải bỏ con cái đi tha hơng cầu thực

A Cảm xúc của con ngời

B Suy nghĩ của con ngời

C Thái độ của con ngời

D Hoạt động của con ngời

2 , Đáp án c

III, Bài mới.

• GTB: (1 )’ ở tiết trớc các em đã tìm hiểu trờng từ vựng trong văn miêu tả, biểu cảm Trong thơ tg thờng s/d từ tợng hình, từ tợng thanh, Vậy hai loại từ này có

đặc điểm và công dựng gì? Tiết học hôm nay

nhiên của con ngời?

+ Âm thanh tự nhiên của con ngời:

Hu hu, ử

Qua tìm hiểu VD trên trính bày ý

kiến của em về đặc điểm của từ tợng

VD :+Lom khom dới núi tiều vài chú Lác đác bên sông chợ mấy nhà-Xe điện chạy leng keng vui nh đàn con nít

Sun sê chợ bởi tíu tít Đồng Xuân

VD : Thập thò, heo hút, khúc khuỷu, róc rách, tí tách

- Gợi hình ảnh âm thanh cụ thể sinh

động, có giá trị biểu cảm cao, miêu tả đợc

rõ nét cái chết bất ngờ đau đớn dữ dội thê thảm của LH

VD: Thân gày guộc, lá mong manh.

Ao thu lạnh lẽo nớc trong veo

Tìm tự tợng hình, tợng thanh trong

câu?

Tìm 5 từ tợng hình gợi dáng đi của

ngời?

Phân biệt ý nghĩa của các từ tợng

thanh tả tiếng cời?

S/D tiếng cời của mình trong gt sao

cho lịch sự văn minh?

* Gợi hính ảnh âm thanh cụ thể sinh

động có giá trị biểu cảm cao Thờng đợc dùng trong văn miêu tả tự sự

VD: Cời: ĐT chỉ hoạt động của con ngời nhng cời cũng có nhiều kiểu với dáng vẻ

âm sắc tâm trạng khác nhau

- ha ha: Cời to sảng khoái

- Hô hố: Cời to thô lỗ gây khó chịu

- Cời khẩy: Nhếc mép tỏ ý khinh thờng

-> Khác nhau về sắc thái biểu cảm

- Từ láy: Có giá trị lớn trong việc diễn đạt

nd ( Mỗi lần nó xuất hiện trong thơ thì vần thơ, ht thơ cảm xúc thơ đầy ấn tợng, thi vị thơ nên hoah, nên nhạc

• Ghi nhớ: sgk

II, Luyện tập ( 15’)

Bài tập 1:

Xoàn xoạt, rón rén, bịch, bốp, chổng quèo

Bài tập 2:

- Đi: lò dò, khật khỡng, ngất ngểu, lom khom, dò dẫm, liêu xiêu

Bài tập 3:

- Ha hả: tả tiếng cời to, tỏ ra khoái trí

- Hì hì: Từ mô phỏng tiếng cời phát ra

đằng mũi thờng biểu lộ sự thích thú có vẻ hiền lành hồn nhiên

- Cô bé khóc nớc mắt rơi lã chã

- Trên cành đào đã lấm tấm những nụ hoa

- Đêm tối Ttrên con đờng khúc khuỷu thấp thoáng những

đốm sáng đom đóm lập loè

- đàn vịt đang lạch bạch về chuồng.

- Ngời đàn ông cất tiếng ồm ồm

Bài tập 5 :

- Qua đèo ngang.( Bà Huyện Thanh Quan)

- Tây tiến ( Quang Dũng)

- Tre Việt Nam ( Nguyễn Duy)

I, Kiểm tra bài cũ ( 5 )’

(?): Thế nào là đoạn văn ? dấu hiệu hình thức là quan trọng nhất của đoạn văn em thấy có hợp lý không ? vì sao ?

Đáp án : Đoạn văn là đơn vị trực tiếp tạo lập văn bản bắt đầu từ chỗ viết hoa lùi

đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng và thờng nêu bật một ý tơng đối hoàn chỉnh

Nếu đoạn văn về hình thức đã đúng yêu cầu nhng nội dung các câu không gắn bó thì không thể tạo thành đoạn văn Vì vậy phải đảm bảo cả hai yêu cầu

II, Bài mới

* GTB : (1’) Tiết trớc các em tìm hiểu về đoạn văn, cách xây dựng đoạn văn Trong quá trình tạo lập văn bản không chỉ cần một đoạn văn mà có thể có nhiều đoạn văn Vậy giữa các đoạn văn ấy cần sự liên kết nh thế nào Hôm nay

Tìm hiểu nội dung của các đoạn

văn theo lôgic thông thờng thì

cảm giác ấy phải là cảm giác ở

thời điểm hiện tại khi chứng kiến

ngày tựu trờng.

(Từ đó tạo ra sự liên tởng cho

ng-ời đọc đối với đoạn văn trớc Sự

liên tởng này tạo nên sự gắn bó

chặt chẽ ý hai đoạn văn với nhau)

Cụm từ trớc đó mấy hôm là là

ph-ơng tiện liên kết đoạn Hãy cho

biết tác dụng của việc liên kết

- ý hai đoạn văn đợc liền mạch và phân

định rõ thời gian hiện tại và quá khứ nhờ cụm từ “ trớc đó mấy hôm”

-Có dấu hiệu về ý nghĩa xác định thời quá

khứ của sự việc và cảm nghĩ

-Là phơng tiện ngôn ngữ tờng minh liên kết hai đoạn văn về mặt hình thức góp phần làm nên tính hoàn chỉnh cho văn bản

* Khi chuyển từ đoạn văn này sang đoạn văn khác cần sử dụng các phơng tiện liên kết đẻ thể hiện quan hệ ý nghĩa giữa chúng

II, Cách liên kết các đoạn văn trong văn bản

( 15 )’

1, Dùng từ ngữ để liên kết các đoạn văn

Đọc hai đoạn văn(ý a,)

Hai đoạn văn trên liệt kê hai khâu

của quá trình lĩnh hộivà cẩm thụ tp

Để liên kết hai đoạn văn có ý

nghĩa đối lập ta thờng dùng các từ

ngữ biểu thíy nghĩa đối lập

Hãy tìm thêm các phơng tiện liên

kêt đoạn có ý nghĩa đối lập?

Đọc lại đoạn văn tìm hiểu bài cho

biết từ “đó” thuộc từ loại nào

Hãy phân tích mối quan hệ ý

nghĩa giữa hai đoạ văn ?Tìm từ

ngữ liên kết giữa hai đoạn văn?

-Việc dùng từ đó có t/d liên kết giữa hai

đoạn văn

-Đó ,này ,ấy ,vậy ,thế…

*Đoạn văn d:

-Quan hệ tổng kết ,khái quát

- Nói tóm lại (Tóm lại ,tổng kết lại )

* Dùng các từ có t/d liên kêt :quan hệ từ,

đại từ ,chỉ từ, các cụm từ thể hiện ý liệt kê,

so sánh, đối lập, tổng kết, khái quát…

“Aí già lại còn chuyện đi học nữa cơ đấy”-Vì nối tiếp và phát triển ý ở cụm từ “ bố

đóng sách cho mà đi học” Trong đoạn văn

?

?

?

Vậy ngoài việc dùng từ ngữ để

liên kết đoạn văn còn phơng tiên

Cách liên kết :Tóm tắt nội dung

chính của đoạn trích nốt tiếp và

phát triển ý của đoạn văn trớc

trong đoạn sau?

Bài tập 2

a,Từ dób,Nói tóm lạic,Tuy nhiênd,Thật khó trả lờiBài tập 3

Cái đoạn chị Dậu đánh tên cai lệ thật khéo Giá cứ vì quá yêu nhân vật của mình

mà tác giả để cho chị Dậu đánh phá đầu tiên tên cai lệ chẳng hạn thì câu truyện sẽ giảm bớt đi sức thuyết phục rất nhiều Đằng này chị Dậu dã cố gắng nhịn hết mức

Miêu tả chân thực và khách quan cái đoạn chị Dậu đánh nhau với tên cai lệ nh vậy ,tác giả đã khẳng định đúng qui luật “tức nớc vỡ

bờ “

III, H ớng dẫn học sinh học bài và làm bài ở nhà (1’ )

-Học phần gi nhớ Hoàn chỉnh bài tập 3

-Hoàn thiện các bài tập vào vở

-Viết đoạn văn có sử dụng các phơng tiện liên kết

- Hiểu rõ thế nào là từ ngữ địa phơng, thế nào là biệt ngữ XH.

- Biết s/d từ ngữ địa phơng và biệt ngữ XH đúng lúc, đúng chỗ Tránh lạm dụng từ ngữ

địa phơng và biệt ngữ XH gây khó khăn trong giao tiếp

II, Chuẩn bị:

Thầy: Soạn giáo án, bảng phụ

Trò: Học bài cũ, đọc trớc bài

B, Phần thể hiện khi lên lớp

I, Kiểm tra bài cũ(5’)

(?): Cho biết đặc điểm công dụng của ừ tợng hình, tợng thanh? Lấy VD?

Đáp án: Từ tợng hình là từ gợi tả hình ảnh, dáng vẻ, trạng thái của sự vật, từ tợng thanh là từ mô phỏng âm thanh của tự nhiên và con ngời

Gợi âm thanh cụ thể sinh động có giá trị biểu cảm cao, thờng đợc dùng trong văn miêu tả, tự sự

VD: Đủng đỉnh, khấp khểnh

ồ ồ, lộp bộp

II, Bài mới:

Giới thiệu: Có một số bài hát dặm Nghệ Tĩnh trong đó có câu:

Nớc lên lấp xấp bờ đình

Một trăm nuộc chuộc em chung tình nuộc mô

Trong câu ca dao trên có từ ngữ nào khó hiểu? tại sao từ đó khó hiểu Bài học hôm nay cô trò ta

dùng phổ biến hơn ? Tại sao?

Trong ba từ trên từ nào là từ địa

phơng? Tại sao?

Vậy từ địa phơng khác từ toàn dân

ở chỗ nào?

Các từ mè đen, trái thơm có nghĩa

là gì? chúng là từ địa phờng nào?

- Bắp bẹ là từ địa phơng vì nó chỉ đợc dùng trong phạm vi hẹp cha có tính chuẩn mực văn hoá

*Từ địa phơng là từ ngữ chỉ s/d ở một hoặc một số địa phơng nhất định.

VD: Mè đen : Vừng đen Trái thơm: Quả dứa

Tầng lớp trung lu, thợng lu gọi mẹ là mợ

Tầng lớp nào thờng đợc s/d? đây là

biệt ngữ XH Vậy biệt ngữ XH

Tg dùng từ mẹ trong lời kể mà đối tợng là

độc giả Còn từ mợ- Câu đáp của bé Hồng trong cuộc đối thoại với bà cô hai ngời cùng tầng lớp XH

*VD b:

- Ngỗng : điểm 2

- Trúng tủ: trúng phần đã học thuộc lòng

- Đối tợng: Học sinh sinh viên ờng dùng

th-* Biệt ngữ XH chỉ đợc dùng trong một tầng lớp XH.

Trẫm; VuaKhanh: cách vua gọi các quanlong sàng: Giờng của vuaNgự thực: Vua dùng bữa

-> Vua quan triều đình

III, Sử dụng từ địa ph ơng (10’)

- Lu ý đối tợng giao tiếp ( Ngời đối thoại, ngời đọc)

- Tình huống giao tiếp ( nghiêm túc, trang trọng hau suồng xã thân mật)

- Hoàn cảnh giao tiếp: Thời đại sống, môi trờng học tập công tác)

- Để đạt hiệu quả trong giao tiếp

* Không lên lạm dụng từ ngữ này một cách tuỳ tiện vì nó dễ gây ra sự tối nghĩa, khó hiểu.

* Để tô đậm sắc thái địa phơng hoặc tầng lớp xuất thân tính cách của nhân vật.

* Phải phù hợp với tình huống giao tiếp trong thơ văn có thể s/d một số từ ngữ thuộc hai lớp này để tô đậm màu sắc địa phơng ,màu sắc tầng lớp XH.

* Cần tìm hiểu các từ ngữ toàn dân có nghĩa tơng ứng để s/d khi cần thiết

IV,Luyện tập (13’ )Bài tập 1

Nón- mũ Ngái –XaTrái-quả Chợ –ThiếngViền –Về Ghe –Thuyền

Ví chắc-Với tớ Mè –Vừng

?

?

Trong các trờng hợp giao tiếp sau

trờng hợp nào nên dùng từ ngữ địa

Phải học đều không nên học tủ mà nguy

đấy(Đoán mò một số bài nào đó để học thuộc lòng không ngó ngàng gì tới bài khác)

-Hôm qua tớ bị xơi gậy(Điểm1)

Bài tập 3Trờng hợp a

Bài tập 4Răng không cô gái trên sôngNgày mai cô sẽ từ trong tới ngoài(Tố Hữu)Cau khó ăn với hạt bèo(Hạt của cây bèo có

vị chát)

III.H ớng đẫn học sinh học bài và làm bài tập ở nhà.( 1 ’)

-Học bài,nắm vững nội dung bài học

-Làm bài tập 5, hoàn thiện các bài tập vào vở

I, Kiểm tra bài cũ( 5’)

(?): Có những phơng tiện nào để thể hiện quan hệ giữa các đoạn văn? Đọc bài tập

3 em đã làm ở nhà?

Đáp án : Có thể dùng từ ngữ có t/d liên kết quan hệ từ, đại từ, chỉ từ, các cụm từ thể hiện ý liệt kê so sánh đối lập tổng kết khái quát Có thể dùng câu nối

Đọc bài tập 3

II, Bài mới:

* Giới thiệu: ở chơng trình lớp 6 các em đã học phơng thức biểu đạt tự sự và một

VB tự sự Nhng làm thế nào để ngời nghe hiểu đợc VB đó một cách cơ bản nhất Ta phải tóm tắt VB đó Vậy thế nào là tóm tắt

làm thế nào để ngời khác biết đợc

nội dung chính của VB?

Trong TP tự sự yếu tố nào là quan

trọng nhất?

Ngoài những yếu tố đó còn phải dựa

vào yếu tố nào khác?

Khi tóm tắt VB tự sự thì ta phải dựa

vào những yếu tố nào là chính ?

Vậy qua tìm hiểu em hiểu thế nào là

tóm tắt VB tự sự?

Suy nghĩ và lựa chọn các câu trả lời

đúng nhất trong các câu trả lời a, b,

- Miêu tả , biểu cảm

- Các nhân vật phụ-Dựa vào sự việc và nhân vật chính

* Dùng lời văn của mình trình bày một cách ngắn gọn nội dung chính bao gồm

sự việc tiêu biểu, nội dung quan trọng của VB đó.

Lựa chọn câu bVì: Tóm tắt nên ghi lại ngắn gọn trung thành nội dung chính của VB

II, Cách tóm tắt văn bản tự sự(12 ).’

1, Những yêu cầu đối với văn bản

• Văn bản sgk

- Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

- Dựa vào các nhân vật sự việc

và chi tiết tiêu biểu đã nêu trong VB tóm tắt

+Vua Hùng muốn kén rể + Hai chàng đến cầu hôn

* ND: + Vua thách đố +Sơn Tinh lấy đợc Mị Nơng + TT đem quân đanh ST cớp

Mị Nơng -> Thất bại

VB Nguyên bản VB tóm tắt-Dài hơn -Ngắn hơn-Lời văn trích - Lời văn của ngờinguyên

VB viết

( khách quan) - Nhân vật sự việc-Nhân vật tả chi có sự lựa chọntiết hơn -> ít hơn

- Vì sự lựa chọn các nhân vật chính và những sự việc quan trọng ấy

* Cần phải phản ánh trung thành nội

các yêu cầu đối với một VB tóm tắt?

- Đảm bảo mục đích, đảm bảo tính

khách quan, trung thành với VB.

- Phải đảm bảo tính hoàn chỉnh

dù mức độ khác nhau phải giúp

ngời đọc hình dung đợc toàn bộ

b-ớc nào là quan trọng nhất? vì sao?

Tóm tắt VB “ Tôi đi học” bằng đoạn

văn ngắn 10- 12 câu

Một bạn HS đã tóm tắt truyện ( phần

đầu) Lão Hạc nh sau:

Theo em tóm tắt nh vậy đã đủ cha?

Văn bản tóm tắt đạt đợc yêu cầu: mở đầu -> phát triển-> Thắt nút, bảo đảm tính cân

đối

2, Các b ớc tóm tắt VB

-Đọc kỹ để hiểu đúng chủ đề VB

-Xác định nội dung chính cần tóm tắt.-Sắp xếp nội dung theo trình tự hợp lí.-Viết thành VB tóm tắt

-> 4 bớc, bớc nào cũng quan trọng

• Ghi nhớ: sgkIII, Luyện tập ( 15 )”Bài tập 1:

HS làm.

Bài tập 2:

- Hôm sau Lão Hạc sang nhà tôi vừa thấy

tôi lão bảo ngay “ cậu Vàng đi đời rồi

ông giáo ạ” Lão cố làm vui vẻ nhng trông lão cời nh mếu Bây giờ tôi không xót xa

5 quyển sách của tôi nữa

-Cha đủ-Vi Phạm:

+ Đa đối thoại vào tóm tắt+Đa tình tiết phụ

+Thiếu tình tiết chính+Cách tóm tắt VB tự sự

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nh à.(1’)

-Học bài theo nội dung ghi nhớ SGK

I, Mục tiêu cần đạt.

- Giúp HS ôn lại mục đích và cách thức tóm tắt nd văn bản tự sự.

- Luyện tập tóm tắt VB tự sự

II, Chuẩn bị

Thầy: Nghiên cứu soạn bài

Trò: Học bài cũ, nghiên cứu câu hỏi, bài tập

II, Bài mới :

* GTB :(1’) Tiết trớc các em đã biết cách tóm tắtVB tự sự ,để ứng ụng vào thực hành luyện tập, Tiết học hôm nay cô trò ta cùng luyện tập

sự việc tiêu biểu và các nhân vật

quan trọng của Lão Hạc cha?

Hãy sắp xếp các sự việc đã nêu ở

- Bản liệt kê đã nêu lên các sự việc nhân vật

và một số chi tiết tiêu biểu tơng đối đầy đủ nhng khó lộn xộn, thiếu mạch lạc

1.b Lão Hạc có một ngời con trai, một mảnh vờn

2.a con trai Lão Hạc đi đồn điền cao su.3.d Vì muốn giữ lại mảnh vờn cho con 4.c Lão mang tiền dành dụm đợc

5.g Cuộc sống mỗi ngày một khó khăn6.e Một hôm Lão xin Binh T

7.i Ông giáo rất buồn

8.h Lão bỗng nhiên chết9.k Cả làng không hiểu vì sao Lão

* Tóm tắt: Lão Hạc có một ngời con trai, một mảnh vờn và một con chó vàng Con trai Lão đi phhu đồn điền cao s Lão chỉ còn lại cậu vàng Vì muốn giữ lại mảnh vờn cho con Lão đành phải bán con chó mặc dù hết sức buồn bã và đau xót Lão mang tất cả

số tiền dành dụm đợc gửi ông giáo và nhờ trông coi mảnh vờn Cuộc sống mỗi ngày một khó khăn, lão kiếm đợc gì ăn nấy và từ chối những gì ông giáo giúp Một hôm lão

Hãy nêu những sự việc tiêu biểu và

các nhân vật quan trọng trong đoạn

tức nớc vỡ bờ?

Viết VB tóm tắt cho đoạn trích “

tức nớc vỡ bờ” khoảng 10 dòng?

HS tóm tắt với thời gia 10’ gọi lên

trình bày -> Giáo viên bổ xung

Có ý kiến cho rằng các VB “ tôi đi

ấy Nhng rồi ông lão bỗng nhiên chết, cái chết thật dữ dội Cả làng không hiểu vì sao chỉ có Binh T và ông giáo hiểu

Bài tập 2:

-Nhân vật chính trong đoạn trích tức nớc vỡ

bờ là chị Dậu

- Sự việc tiêu biểu: Chị Dậu căm sóc chồng

bị ốm và đánh lại cai lệ và ngời nhà lí trởng

để bảo vệ anh Dậu

*Tóm tắt: Anh Dậu đang ốm nặng về nhà cha húp đợc bát cháo nào thì cai lệ và ngời nhà lí trởng đã tới quát tháo om sòm Tên cai lệ không động lòng trớc lời van xin của chị Dậu mà ngợc lại hắn văng ra lời nói sỉ nhục Chị Dậu cố gắng nín nhịn nhng khi chúng cố tình hành hạ chị và chồng chị chị

đã cự lại và vùng lên quyết liệt Cuộc chiến

đấu không cân sức Một bên ngời đàn bà lực điền và hai tên đàn ông Cuối cùng phần thắng nghiêng về chị Dậu

Bài tập 3:

- Đúng mặc dù là hai TP tự sự nhng rất gàu chất thơ, ít sự việc, các tg chủ yếu tập trung miêu tả cảm giác và nội tâm nhân vật nên khó tóm tắt

* Tóm tắt: Một hôm cô tôi gọi tôi đến và hỏi răng tôi có muốn vào chơi và thăm mẹ

ở Thanh Hoá Khi tôi trả lời là không thì cô tôi dỗ dành, tôi vào để mẹ tôi may vá và thăm em bé Cô còn kể mẹ tôi ăn mặc rách rới, cô khuyên đánh giấy gọi mẹ về Tôi

đau đớn buồn tủi, vừa thơng mẹ vừa phẫn

nộ trớc cổ tục PK tàn ác Ngày giỗ đầu thầy tôi mẹ đã về Nhìn bóng mẹ từ xa tôi nhận

ra, giây phút đợc vùi vào lòng mẹ khiến tôi vô cùng HP

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.( 1’ )

-Ôn lại lí thuyết và cách tóm tắt VB tự sự

-Hoàn chỉnh bài tập,

-Thử tóm tắt VB tôi đi học

- Ôn tập kiến thức về kiểu văn tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm.

- Giúp HS nhận rõ u nhợc điểm trong bài viết của mình, Giáo viên hớng dẫn HS sửa lỗi sai cơ bản về dấu câu, lỗi chính tả cách viết phàn mở bài

II, Chuẩn bị

Thầy: Chấm bài tổng hợp lỗi sai cơ bản về dấu câu, lỗi chính tả và phần bố cục

Trò: Xem lại đề bài

Hãy nhớ và kể lại những kỷ niệm về ngày đầu tiên đi học lớp1 của em

- Thể loại: Tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm

- Nội dung: Kỷ niệm ngày đầu tiên đi học

- Phạm vi: Trong ngày đầu đi học

II, Dàn ý đại c ơng ( tiết 11- 12 ) ( 10 )’

III, Nhận xét chung (10’)

+ Ưu điểm:

- Đa số xác định đợc bố cục yêu cầu đề bài

- Xác định đúng ngôi kể, bố cục bài viết rõ ràng

- Xác định đợc trình tự kể

- Trong bài viết có xen kẽ yêú tố biểu cảm và miêu tả

- Lời văn chân thực thể hiện cảm xúc của mình

- Còn mắc lỗi diễn đạt, dùng từu lỗi chính tả

IV , Sửa một số lỗi sai cơ bản.(20 )’

lỗi sai Sửa lỗi

*Chính tả:

- Chờng, lày,học chò,dất, dun dẩy Trờng, này,học trò, rất , run, rẩy

hiệu chởng, nguy nga, tráng nệ, Hiệu trởng, khang trang, sạch đẹp

lô đùa, liềm yêu thơng Nô đùa niềm yêu thơng.

*Diễn đạt:

đây sự bất ngờ ở phía trớc Đầy bất ngờ thú vị,

dất xông xáo Rất vui vẻ nhanh nhẹn

Một buổi tng bừng Buổi tựu trờng tng bừng

*Công bố điểm:

Lớp 8D: Điểm khá giỏi: 6

Điểm TB: 30

Điểm yếu: 3

Đọc bài văn điểm giỏi

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.

Thấy đợc sự kết hợp và t/d qua lại giữa các yếu tố kể, tả và biểu lộ tình cảm của

ng-ời viết trong VB tự sự.

Ngày soạn: 13/10/2006 Ngày giảng: 17/10/2006

- Rèn kỹ năng tóm tắt phân tích VB.

II, Chuẩn bị.

Thầy: Đọc bài, soạn giáo án.

Trò: Học bài cũ, trả lời câu hỏi sgk.

B , Phần thể hiện khi lên lớp

I, Kiểm tra bài cũ (5 )’

Câu hỏi: Qua VB Lão Hạc em hiểu gì về số phận, phẩm chất của ngời nông dân

trong XH cũ? và nhà văn Nam Cao?

Đáp án: Số phận đau thơng, nhng chứa đựng phẩm chất cao quý, tiềm tàng, thể

hiện tấm lòng yêu thơng trân trọng đối với ngời nông dân và tài năng nt xuất sắc của nhà văn Nam Cao Đặc biệt trong việc miêu tả tâm lí nhân vật và cách kể chuyện.

II, Bài mới:

* Giới thiệu bài: Đan Mạch là một nớc nhỏ thuộc khu vực Bắc Âu Diện tích chỉ

bằng 1/8 diện tích nớc ta Thủ đô là Côpenhaghen An đéc xen là nhà văn nổi tiếng nhất Đan Mạch Đặc biệt truyện cổ tích dành cho trẻ em

nghiệp st của tg An đéc xen?

- Sinh ra trong một gia đình nghèo,

bố là thợ giày, ham thích văn thơ từ

nhỏ Sáng tác nhiều truyện trở

thành quen thuộc với bạn đọc khắp

năm châu.

Cho biết những TP của ông?

Truyện vừa thực vừa ảo mang màu

1,Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

* Là nhà văn Đan Mạch nổi tiếng với loại truyện cổ tích dành cho trẻ em.

*Truyên ngắn viết năm 1845 khi ông có

trên 20 năm cầm bút tên tuổi lừng danh thế giới.

2.Tóm tắt văn bản.

Giọng chậm cảm thông phân biệt cảnh thực ảo ảnh trong những lần quẹt diêm.

Em bé mồ côi mẹ phải đi bán diêm trong

đêm giao thừâ rét buốt em chẳng dám vè nhà sợ bố đánh dành ngồi nép vào góc t-

ơng liên tục quẹt diêm để sởi Hết một bao diêm thì em bé chết cóng trong giấc mơ cùng bà nội lên trời Sáng hôm sau mùng một tết mọi ngời qua đờng vẫn thản nhiên nhìn cảnh thơng tâm.

3, Bố cục.

Ba phần:

Phần đầu:Từ đầu ->Cứng đờ ra

->Hoàn cảnh của cô bé bán diêm.

Phần hai:Tiếp theo->Về chầu thợng đế

-> Những lần quẹt diêm của cô bé và mộng tởng.

Phần ba: Còn lại

ở phần này tg kể theo trình tự nào?

Kể theo thời gian và sự việc

Cách kể phổ biến của chuyện cổ tích

Gia cảnh của cô bé bán diêm đợc tg

giới thiệu qua chi tiết nào?

Gia cảnh ấy đẩy em vào tình trạng

ntn?

Cô đơn đói rét, luôn bị bố đánh.

Câu chuyện đợc tg đặt vào thời gian

không gian nào?

Các nớc Bắc Âu vào thời gian này

thời tiết rất lạnh, nhiệt độ có khi

xuống tới âm vài chục độ, tuyết rơi

dày đặc.

Vậy tg đặt câu chuyện vào khung

cảnh ấy có ý nghĩa gì?

Em thấy cảnh tợng trong đêm giao

thừa ấy diễn ra ntn?

Ngôi nhà, ngoài đờng với em bé

Trong sự việc này nghệ thuật kể

chuyện có gì đặc sắc?

Tác dụng của nghệ thuật tơng phản

đối lập? ( Tơng phản hình ảnh, cái

xó tối tăm -Ngôi nhà nhỏ xinh xắn

có dòng trờng xuân bao quanh năm

xa khi bà nội còn sống Hiện tại-

quá khứ Trớc kia vui hạnh phúc

bao nhiêu, bây giờ bơ vơ côi cút

bấy nhiêu Cả nhà chỉ có bà yêu

th-ơng em nhất, chỗ dựa tinh thần

vững vàng nhất giờ không còn nữa).

( Cảnh ngộ em bé Đan Mạch tuy có

khác cảnh ngộ em bé Việt Nam mồ

côi tìm mẹ nhng qua em kiếp ngời

thơ dại ấy ai mà chẳng lão lòng

rớm lệ, là sự bất công XH đơng

thời.

Trong đêm tối đói rét đó em đã làm

gì?

Cô bé đã quẹt diêm tất cả mấy lần?

-> Cái chết của cô bé bán diêm

II, Phân tích văn bản.

1, Hình ản cô bé bán diêm trong đêm giao thừa ( 29’)

Mẹ chết sống với bố, bà nội cũng qua đờinghèo đầu trần chân đất đi bán diêm

+ Sống chui rúc xó tăm tối luôn nghe lời mắng nhiếc chửi rủa.

+ Phải tự bán diêm kiếm sống mang tiền về cho bố.

Đêm giao thừa, ngoài phố rét buốt

- Em bé nép trong góc tờng mong đỡ lạnh nhng không ăn thua

- Đêm giao thừa thờng nghĩ đến gia đình, sum họp đầm ấm , con ngời tràn đầy niềm vui, hạnh phúc Nhng ngợc lại

+ Cửa sổ sáng rực Ngồi nép trong góc Sực nức ngỗng tờng, rét buốt quay hơn tay cứng

đờ ra.

-> Nghệ thuật tơng phản đối lập giữa cảnh sum họp.Sung túc ấm áp trong cái nhà với cảnh đơn độc đói rét của cô bé ngoài đờng

- Nêu bật sự khổ cực của cô bé bán diêm gơi niềm thơng cảm cho mọi ngời

* Nhỏ nhoi cô độc đói rét không ai đoái

hoài, hoàn cảnh khốn khổ đáng thơng.

- Trớc kia giao thừa em vui bao nhiêu, thì bây giờ bơ vơ

- Bài thơ “mồ côi” Tố hữu

Con chim non rã cánh

đi tìm tổ bơ vơ

Qua nẻo đờng hiu quạnhlớt mớt dới dòng ma

2, Cuộc sống thực tế và mộng t ởng của cô

Tại sao lần 1 lại là lò sởi ?

ở lần quẹt diêm thứ hai cô bé tởng

Điều gì đã diễn ra ở lần quẹt diêm

thứ 3? Em thấy đợc mong ớc nào

của cô bé từ cảnh tợng ấy?

Có gì đặc biệt trong lần quẹt diêm

thứ 4?

Khi nhìn thấy bà em bé reo lên: Bà

ơi cháu van bà, bà cho cháu về với

bà” Khi đó cô bé đã mong ớc điều

gì?

Em nghĩ gì về những mong ớc của

cô bé bán diêm từ 4 lần quẹt diêm

ấy?

Em nghĩ gì và thấy gì khi tất cả lần

lợt các que diêm bùng cháy lên?

- Sang trọng đầy đủ sung sớng

- Vì bụng đang đói mong ớc đợc ăn ngon trong ngôi nhà quen thuộc

=> Bần thần cả ngời chợt ngghĩ bố giao cho đi bán diêm- về thế nào cung bị mắng

+ Chẳng có bàn thịnh soạn: phố vắng teo, lạnh buốt tuyết phủ trắng xoá,gió bấc vi vu ngời khách qua đờng ấm áp vội vã đã đi đến nơi hẹn hò.Hoàn toàn lãnh đạm với cảnh nghèo khổ của em.

- Làm nổi rõ mong ớc hạnh phúc chính

đáng của em bé bán diêm và thân phận bất hạnh của em bé

- cho thấy rõ sự thờ ơ vô nhân đạo của

XH đối với ngời nghèo

+ Lần 3: Cây thông non lộng lẫy, nến sáng rực lấp lánh rực rỡ.

->Mong ớc đợc vui chơi đón nô en

trong nhà của mình.

+ Lần 4: Bà cời với em

-> Mong ớc đợc mãi mãi ở cùng bà ngời ruột thịt duy nhất ở trên đời mong đợc che chở yêu thơng

-> Là mong ớc chân thành chính đáng giản dị của bất cứ đứa trẻ nào trên thế gian này

- Thực tế và mộng tởng xen kẽ với nhau

Cảnh huy hoàng khi hai bà cháu bay

lên trời đón niềm vui đầu năm mới

Hãy biến những mộng tởng trên đây

thanhg hiện thực cho trẻ thơ

Tại sao có thể nói rằng VB là bài ca

nhân ái, lòng yêu thơng cho trẻ em?

Phát biểu cảm nghĩ của em về bức

tranh?

khi que diêm cháy là lúc mộng tởng hiện

ra trong đầu em bé.Khi que diêm tắt là

em trở lại với thực tại Cái mộng tởng diễn ra theo trình tự hợ lí Rét- que diêm-

là sởi, bàn ăn- đón giao thừa có bà

3, Một cảnh th ơng tâm

+ Em gái đôi má hồng đôi môi mỉm ời chết vì đói rét.

c Cảnh đối lập->Hình ảnh đẹp ngây thơ > < gió lạnh

TG thể hiện niềm thông cảm thơng yêu

đối với em bé, khiến nhà văn miêu tả nh vậy

- Hình ảnh đối lập thái độ lạnh lùng thờ ơ của mọi ngời khi chứng kiến cảnh thơng tâm này Cả XH lạnh lùng vô tâm trớc cái chết của em bé

ảo ảnh

- Cảnh cuối chuyện là cái chết đẹp, hình hài thể xác chết mà tinh thần khát vọng vẫn sống

III, Tổng kết ghi nhớ (5’)

- Kể chuyện hấp dẫn đan xen hiện tại

và mộng tởng.

- Tình yêu thơng sự cảm thông sâu sắc dành cho trẻ em bất hạnh.

- Mỗi chúng ta hãy yêu thơng con trẻ, hãy dành cho trẻ một cuộc sống HP, hãy cho trẻ một mái ấm gđ.

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.

- Giúp HS hiểu đợc thế nào là trợ từ, thán từ.

- Biét cách dùng trợ từ, thán từ trong các trờng hợp giao tiếp cụ thể.

- Luyện tập để củng cố bài tập lí thuyết.

II, Chuẩn bị.

Thầy: Nghiên cứu soạn bài.

Trò: Học bài cũ , làm bài tập.

B, Phần thể hiện khi lên lớp.

I, Kiểm tra bài cũ ( 5’)

Câu hỏi: Thế nào là từ địa phơng? Thế nào là biệt ngữ XH? Mỗi loại cho một VD?

Đáp án: Từ ngữ địa phơng là từ ngữ chỉ dùng ở một hay một số địa phơng nhất

định

VD : Cơi ( Nghệ Tĩnh)- Sân

Biệt ngữ XH chỉ đợc dùng trong một tầng lớp XH nhất định

VD: Phao, ngõng , gậy

II, Bài mới:

Nghĩa của các câu có gì khác nhau?

Câu hai có thể dùng trong các

tr-ờng hợp Một em bé bình thtr-ờng chỉ

ăn một bát cơm nhng hôm nay ăn

đợc gấp đôi.

Câu 3 dùng trong tình huống nói về

một ngời nào đó bình thờng ăn 4, 5

2, Nó ăn những 2 bát cơm: Ngoài việc diễn đạt một sự việc khách quan nh câu

1 còn diễn đạt đánh giá việc nó ăn hau bát cơm là việc quá mức bình thờng.

3, Nó ăn có 2 bát cơm: Ngoài việc diễn

đạt một số việc khách quan nh câu một

ngữ nào trong câu? Và biểu thị thái

độ gì của ngời nói đối với sự việc?

kết.Biểu thị mối quan hệ giữa ngời

nói với điều đợc nói đến trong câu

Nhấn mạnh nghi vấn, cầu khiến

->Những từ đi kèm số từ + DT- Hàm ý hơi ít

có 2 bát cơm- Hàm ý hơi ít

- Biểu thị thái độ nhấn mạnh đánh giá của ngời nói đối với sự vật, sự việc đ]ợc nói đến ở trong câu

* Trợ từ là những từ chuyên đi kèm với một từ ngữ trong câu để nhấn mạnh hoặc biểu thị thái độ đánh giá sự vật, sự việc đợc nói đến ở từ ngữ đó.

VD: Chính, đích, ngay

- Nói dối là tự làm hại chính mình

- Tôi đã gọi đích danh nó ra

- Bạn không tin ngay cả tôi nữa à?

- Nhấn mạnh đối tợng đợc nói

đến là: mình, tớ, tôi

- Trợ từ là do các cụm từ khác nghĩa chuyển loại làm thành.Chính – tính từ

* Là những từ dùng để bộc lộ tình cảm cảm xúc của ngời nói hoặc để gọi đáp.

a, Có thể làm một câu độc lập( Này, A) câu a

b, Các từ ấy có thể cùng những từ khác làm thành một câu và thờng đứng ở đầu câu (này, vâng, b)

* Đứng ở đầu câu có khi nó đợc tách ra thành một câu độc lập.

VD: Này ! nhìn kìaVâng! con lên ngay đây ạ!

Hãy chỉ ra thán từ trong các câu dới

đây ( trích từ TP Lão Hạc của Nam

Cao)

Các thán từ in đậm trong những câu

sau đây bộc lộ cảm xúc gì?

Đặt câu với thán từ khác nhau (5 câu)

Giải thích ý nghĩa của câu tục ngữ

a, Lấy: Nghĩa là khong có một lá th

không có một lời nhấn gửi, không có một đồng quà.

b, Nguyên: Nghĩa là chỉ riêng tiền thách cời đã quá cao.

- Đến : Nghĩa là quá vô lí

c, Cả: Nhấn mạnh việc ăm quá sức bình thờng

d, Cứ: Nhẫn mạnh sự việc lặp lại nhàm chán.

a, Ha ha: Tiếng cời bộc lộ sự khoái chí

- ái ái: Tỏ ý van xin

b, Than ôi! Tóy nuối tiếc.

Bài tập 5:

Trời: bông hoa đẹp quá.

ôi : Tôi mừng vô kể Vâng em biết ạ

Ôi : Đau quá.

Chao ôi : trông nó kìa.

Bài tập 6:

- Khuyên bảo chúng ta cách dùng thán

từ gọi đáp biểu thị sự lễ phép-> Nét đẹp văn hoá trong gt cần có.

II, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tạp ở nhà.

Học bài, tìm bài thơ câu thơ có thán từ.

phân tích giá trị biểu cảm của các thán từ đó.

Chuẩn bị: Miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự.

Ngày soạn: 15/10/2006 Ngày giảng: 20/10/2006

tác giả kể lại sự việc gì? và xác

định các yếu tố tự sự ( Chi tiết nhỏ)

các sự việc nhỏ trong đoạn văn?

thái độ của ngời viết trớc sv

Em hãy xác định các yếu tố miêu

tả, biểu cảm trong đoạn văn?

Có những yếu tố biểu cảm nào?

( suy nghĩ của nhân vật tôi )

( Cảm nhận)

I

, Sự kết hợp các yếu tố kể tả

và biểu lộ tình cảm trong văn bản tự sự (29’)

+Quan sát gơng mặt mẹ

* Miêu tả:

Tôi thở hồng hộc, trán đẫm mồ hôi níu cả chân lại, mẹ tôi không còm cõi.Gơng mặt vẫn tơi sáng đôi mắt trong, nớc da mịn nổi bật màu hồng của hai gò má

* Biểu cảm

- Hay tại sự sung sớng bỗng đợc trông nhìn và ôm ấp cả hình hài máu mủ của mình mà mẹ tôi vẫn tơi đẹp từ thủa còn sung túc

Các yếu tố này đứng riêng hay đan

xen với yếu tố tự sự?

VD: Đoạn tôi ngồi trên đệm xe lạ

thờng bao gồm

+ Kể sự việc: Tôi ngồi trên đệm xe

+ Tả: Đùi áp đùi nhai trầu.

Bỏ hết các yếu tố miêu tả và biểu

cảm trong đoạn văn trên sau đó

chép lại các câu văn kể ngời và việc

thành một đoạn Đối chiếu để nhận

Nếu bỏ hết yếu tố kể trong đoạn

văn trên chỉ để lại các câu miêu tả

phải bé lại để lăn vào lòng mẹ áp mặt vào bầu sữa nóng của ngời mẹ để bàn tay của ngời mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, gãi rôm ở sống lng vô cùng

- Các yếu tố này không đứng tách riêng

mà đan xen vào nhau vừa kể, vừa tả, vừa biểu cảm

+ Miêu tả: Những cảm giác

lạ thờng

* Đoạn văn:

Mẹ tôi vẫy tôi, tôi chạy theo chiếc xe chở

mẹ, mẹ kéo tôi lên xe, tôi oà khóc mẹ tôi khóc theo, tôi ngồi vào bên mẹ đầu ngả vào cánh tay quan sát gơng mặt mẹ

- Có thành câu chuyện nhng nhạt nhẽo, không gây cảm giác cho ngời đọc ấn tợng nào

- Các yếu tố miêu tả giúp cho việc kể lại cuộc gặp gỡ giữa hai mẹ con thêm sinh

động, tất cả màu sắc, hơng vị, hình dáng, diện mạo, của sự việc nhân vật hành động

nh hiện ra trớc mắt ngời đọc, yếu tố biểu cảm giúp ngời đọc thể hiện rõ hơn tình mẫu tử sâu nặng buộc ngời đọc phải xúc

động trăn trở suy nghĩ trớc sự việc và nhân vật

• Ghi nhớ: sgk

- Các yếu tố miêu tả biểu cảm này làm cho

ý nghĩa của chuyện càng thêm thấm thía

và sâu sắc Nó góp phần làm cho tg thể hiện đợc thái độ yêu mến của mình đối với nhân vật sự việc

- Bỏ hết các yếu tố kể thì sẽ không có chuyện vì cốt truyện là do sự việc và nhân vật cùng với những hành động chính tạo nên Yếu tố miêu tả biểu cảm chỉ có thể bám vào sự việc và nhân vật mới pt đợc

* Trong VB tự sự ít khi tg chỉ thuần kể

ngời, kể việc mà khi kể thờng xen các yếu tố miêu tả và biểu cảm.

* Các yếu tố miêu tả biểu cảm làm cho việc kể chuyện sinh động sinh động và

?

Hãy tìm một số đoạn văn tự sự có

s/d yếu tố miêu tả và biểu cảm

trong VB em đã học (Tôi đi học)

Tìm miêu tả và biểu cảm trong VB

Lão Hạc?

Viết đoạn văn ngắn kể lại giây phút

đầu tiên khi em gặp lại ngời thân?

Tôi oà khóc -> Biểu cảm

áo )+Hành động: lời nói cử chỉ, ngôn ngữ

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.

Hoàn chỉnh bài tập 2, học bài.

Soạn: Đánh nhau với cối xay gió

Bài 7

Kết quả cần đạt

- Nhận rõ Đôn ki hô tê và Xan chô pan xa đợc XD thành cặp nhân vật tơng phản và

đánh giá đúng những mặt hay, mặt dở trong tính cách của từng ngời.

- Hiểu đợc thế nào là tình thái từ, biết s/d tình thái từ phù hợp với tình huống giao tiếp.

- Rèn cách viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả biểu cảm.

Ngày soạn: 20/10/2006 Ngày giảng: 24/10/2006

- Giúp HS thấy rõ tài nghệ của Xéc van téc trong việc XD cặp nhân vật bất hủ

Đôn khi hô tê, Xan chô pan xa tơng phản về mọi mặt, đánh giá đúng đắn các mặt tốt xấu của hai nhân vật ấy.

- Từ ấy rút ra bài học thực tiễn.

II, Chuẩn bị.

Thầy: Đọc, soạn giáo án.

Trò: Học bài cũ,soạn bài.

B , Phần thể hiện khi lên lớp

I, Kiểm tra bài cũ(5’)

Câu hỏi: Em có nhận xét gì về giá trị đặc sắc nghệ thuật và nội dung truyện

ngắn cô bé bán diêm?

Đáp án: Nghệ thuật kể chuyện hấp dẫn đan xen giữa hiện thực và mộng tởng,

các tình tiết hấp dẫn hợp lí TP truyền cho ta lòng thơng cảm sâu sắc đối với một em

bé bất hạnh.

II, Bài mới:

* GTB: Tây Ban Nha là đất nớc ở phhía Tây Châu Âu trong thời đại phục hng

TK XIV- XVI, đất nớc này đã sản sinh ra một nhà văn vĩ đại Xéc van téc với TP bất hủ Đôn ki hô tê Đó là nd bài học hôm nay “ ”

Đoạn trích có thể chia làm mấy

phần? Nội dung và giới hạn mỗi

phần?

Đọc phần đầu

Đônkihôtê tuổi trạc 50 gầy gò cao

lệnh khênh cỡi một con ngựa còm

mặc áo giáp đầu đội mũ sắt, vai

I, Đọc và tìm hiểu chung (10 )’

1, tác giả, tác phẩm.

- Xéc van téc 1547- 1616 là nhà văn nổi tiếng Tây Ban Nha.

+ Tiểu thuyết gồm hai phần.

Phần1: Có 52 chơng xuất bản 1605 Phần 2: Có 74 chơng xuất bản 1615.

Đoạn trích thuộc chơng 8.

2, Đọc và tóm tắt.

- Giọng ngây thơ tự nhiên xe hài hớc

- Đôn gọi cối xay gió- những tên khổng

lồ mặc sức can ngăn của Xan chô Không ăn tởng nhớ ngời tình

3, Bố cục

3 PhầnPhần 1:từ đầu -> không cân sức

-> Thầy trò tranh cãi nhận định kẻ thù.

Em hiểu ntn về cối xay gió

Nhìn thấy cối xay gió Đôn ki hô tê

có suy nghĩ gì?

Vì sao Đôn ki hô tê đánh nhau với

cối xay gió?

Cho là vận may cuộc chiến đấu

chính đáng quét sạch cái giống xấu

Trong đó điểm nào đáng buồn cời,

điểm nào tốt đẹp cao quí?

Sau cú ngã Đôn ki hô tê có điểm nào

khiến em chú ý?

Thái độ của Xan chô pan xa và cái

ngã biểu hiện rõ hơn nữa đặc điểm

gì trong t/c?

Không tỉnh ngộ trớc sự thực hiển

nhiên giải thích một cách mê muội

điên rồ Và Lão vẫn tin vào khả

năng kiếm hiệp của mình, sẽ chiến

thắng phép thuật của phù thuỷ.

Trên đờng đi tiếp trong cuộc trò

truyện với Xan cho pan xa và trong

đêm dới vòm cây to, thấy Đôn ki hô

tê thêm đặc điểm nào đáng khen,

Âu

- Ba bốn chục tên khổng lồ ghê gớm.-> Đánh lại

- Cứ tởng đó là gã khổng lồ

+ Che kín thân lăm lăm ngọn giáo phi tới đâm mũi giáo, ngọn giáo gẫy tan tành Ngời ngựa ngã văng ra xa nằm không cựa quậy.

Con Xi rô toạc nửa vai.

- Suy nghĩ cảm nhận là bất kì nghe nhìn quan sát thực tế ông ta lập tức liên tởng

đến những nhân vật trong sách kiếm hiệp luôn nghĩ mình là hiệp sĩ, diệt ác

- Tự tin và suy đoán của mình gạt bỏ ngoài tai lời giải thích

- Có lí tởng chiến đấu cao quí kiên định chiến đấu, kiên cờng dũng cảm

+ Cố chịu đau không hề rên la, coi thất bại

+ Không rên rỉ chẳng vào đâu, bất chấp các hiệp sĩ.

- Bản lĩnh của Đôn ki hô tê không bắt nguồn từ thực tế cuộc sống mà nó từ trong những cuốn sách kiếm hiệp cổ xa,

mà lão đã học và làm theo

- Không hề quan tâm đến nhu cầu

+ Đời sống hàng ngày: Ăn ngủ học tập cách sống của các hiệp sĩ.

+ Thức suốt đêm nhớ tình vơng.

- Hành động khác bình thờng mê kiếm hiệp thành hoang tởng, mê muội dở ngời

*Là ngời mê muội hoang tởng:

Có khát vọng đẹp hành động dũng cảm bản lĩnh kiên cờng.

- Chỉ vì ảnh hởng bởi sách kiếm hiệpChúng ta vừa buồn cời vừa mến yêu vừa cảm thấy đáng trách mà lại đáng thơng

3, Nhân vật xan chô pan xa (23 ).’

+ Béo lùn ngồi con ngựa thấp nhận

Thấy Đôn ki hô tê đánh nhau với cối

xay gió Xanchôpan xa có những lời

can ngăn ntn? Vì sao có lời can ngăn

Em hãy so sánh và đa ra sự đối lập

t-ơng phản giữa hai nhân vật này?

+ Cai trị một vài hòn đảo nhỏ.

bầu rợu túi hai ngăn đủng đỉnh cỡi lừa đi theo chủ.

- Giám mã có nguồn gốc nông dân với danh vong hão huyền sống cuộc sống giàu sang phú quí

+ Tha ngài chẳng phải tên khổng mà là cối xay gió.

+ Tôi chẳng bảo ngài rằng phải coi là cối xay gió Chàng cẩn thận chỉ là cối xay gió trừ kẻ nào có đầu óc quay cuồng nh cối xay gió.

* Rất tỉnh táo và thực tiễn.

Không theo chủ xông tới giao tranhbác sợ hãi, nhút nhát

+ Chỉ cần hơi đau một chút là tôi rên rỉ ngay.

- Tự biết không thể chịu nổi nỗi đau đớn tin là con ngời khi đã đau phải kêu rên

+ Dạ dày no rợu thịt ngủ một mạch ngủ dậy vớ bầu rợu.

- Tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm

• nhng thực dụng tầm thờng.

Bằng ngòi bút sinh động hóm hỉnh nhà văn khắc hoạ hai nhân vật hoàn toàn đối lập nhau

3, Cặp nhân vật t ơng phả n.

Đôn ki hô tê Xan chô pan xa

- Dòng dõi quí tộc - Nông dângầy gò cao lênh khênh Béo lùn cỡi trên

- Cỡi con ngựa cốm con ngựa thấp

- Khát vọng cao cả ớc muốn tầmmong giúp ích Chỉ vì cá nhâncho đời mình

Mê muội hão huyền Tỉnh táo thiết thực

III, H ớng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.

I, Kiểm tra bài cũ (5 )’

Câu hỏi: Thế nào là thán từ? thán từ có mấy loại là những loại nào? Cho VD?

Đáp án: Thán từ là những từ dùng để bộc lộ t/c, cảm xúc của ngời nói hoặc dùng

để gọi đáp Thán từ có hai loại chính

Thán từ bộc lộ tình cảm, cảm xúc.

Thán từ gọi đáp.

VD: trời ! hôm nay đẹp quá.

Chao ôi ! mùi hơng cốm.

II, Bài mới.

GTB: - Rối lòng ta thế ? Xác định trợ từ trong câu?

Bạn đã xđ đợc trợ từ trong câu ngoài ra trong câu còn có từ Vậy từ thuộc từ loại nào? chức năng của nó ra sao Hôm nay

• VD:

a, mẹ đi làm rồi à? -> Nghi vấn

dùng để tạo lập câu nghi vấn từ đi“ ”

là tạo lập câu cầu khiến thay là từ“ ”

lập câu nh từ à, đi thay nh“ ” ng có

biểu thị sắc thái tình cảm em chào“

cô và em chào cô ạ là câu chào” “ ”

nhng câu sau thể hiện mức độ lễ

Vậy còn những tình thái từ nào để tạo

câu nghi vấn?

“ với lời kêu cứu tr“ ớc cơn nguy

kịch

VD: Thơng thay con cuốc giữa trời

Biểu lộ sự đồng cảm thơng xót.

Theo em trong trờng hợp trên từ

“mà”nào là tình thái từ? Vì sao?

Cần phân biệt tình thái từ với các từ

đồng âm khác nghĩa tuỳ từng trờng

hợp cụ thể mà có thể là trợ từ.“ ”

- ở tiết trớc các em đã tìm hiểu đặc

tính ngữ pháp của thán từ vậy.

Theo em đặc tính ngữ pháp của tình

thái từ có giống với thán từ không?

b, Câu cầu khiến

c, Nếu không có từ “thay: thì câu cảm thán không xác lập đợc

a,d sắc thái kính trọng lễ phép của ngời nói với ngời nghe

- Nói với ngời lớn tuổithể hiện sự kính trọng lễ phép

* Tình thái từ là những từ đợc thêm vào câu để cấu tạo câu nghi vấn câu cầu khiến, câu cảm thán và để biểu thị sắc thái tình cảm của ngời nói.

VD: Mẹ về rồi à?

Không còn là câu nghi vấn

- Những tình thái từ này là pt cấu tạo các kiểu câu

+ Tình thái nghi vấnVD: Bác đã khoẻ rồi chứ?

Góp phần thể hiện sự băn khoăn lo lắng của bà cụ

- , hả, chứ, chăng

+ Tình thái từ cầu khiến: Đi, nào,với.VD: Cứu tôi với!

+ Tình thái từ cảm thán: Thơng thay+ Tình thái từ biểu thị sắc thái, tình cảm

a, nhé, cơ màVD: Ai mà biết việc ấy` -> Trợ từTôi đã bảo anh rồi mà -> Tình thái từCậu lo mà làm ăn chứ đừng để đi xinHoặc có thể là tình thái từ hoặc là quan

hệ từ

VD: Anh về đi -> Tình thái từ