GIAO AN SINH HOC 8 CA NAM

2.Các hoạt động dạy học: Hoạt dộng 1 13 phút Tìm hiểu vị trí của con ngời trong tự nhiên -Mục tiêu: HS biết đợc con ngời có vị trí cao nhất trong thế giới sinh vật do cấu tạo cơ thể hoàn

Trang 1

Ngày soạn: 14/8/10

Ngày giảng: 8A: 18/8/10 ; 8B: 16/8/10

Tiết 1 - Bài 1 / Tuần 1Bài mở đầuI.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Nêu rõ mục đích, nhiệm vụ và ý nghĩa của môn học

-Xác định đợc vị trí của con ngời trong tự nhiên

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS tìm hiểu sơ bộ nội dung chơng trình sinh học 8.

-Cách tiến hành: GV giới thiệu nội dung chơng trình sinh học 8, yêu cầu đối với bộmôn

2.Các hoạt động dạy học:

Hoạt dộng 1 (13 phút) Tìm hiểu vị trí của con ngời trong tự nhiên

-Mục tiêu: HS biết đợc con ngời có vị trí cao nhất trong thế giới sinh vật do cấu tạo cơ thể hoàn chỉnh và các hoạt động có mục đích.

-Đại diện nhóm thông báo

Hoạt động 2 (12 phút) Nhiệm vụ của môn cơ thể ngời và vệ sinh

Trang 2

-Mục tiêu: +Chỉ ra đợc nhiệm vụ của môn cơ thể ngời và vệ sinh

-Đại diện nhóm trình bày

đáp án, nhóm khác bổ sung

II- Nhiệm vụ của môn Cơ thể ngời và vệ sinh

-Cung cấp những kiến thức

về cấu tạo và chức năng sinh

lí của các cơ quan trong cơthể

-Thấy đợc mối quan hệ giữacơ thể với môi trờng từ đó đề

ra các biện pháp bảo vệ cơthể

-Quan sát tranh, mô hình,tiêu bản… để hiểu rõ các đặc

điểm hình thái, cấu tạo cáccơ quan trong cơ thể

-Bằng thí nghiệm để tìm ranhững kết luận khoa học vềchức năng của các cơ quantrong cơ thể

-Vận dụng hiểu biết khoahọc giải thích các hiện tợngthực tế, có biện pháp vệ sinhrèn luyện cơ thể

3.Tổng kết và hớng dẫn về nhà (5 phút)

*Tổng kết: GV yêu cầu HS trả lời:

+Việc xác định vị trí của con ngời trong tự nhiên có ý nghĩa gì?

+Nhiệm vụ của môn Cơ thể ngời và vệ sinh?

Trang 3

* * * * * * *

-Ngày soạn: 16/8/10

Ngày giảng: 8A: 19/8/10 ; 8B: 18/8/10

CH ơng I : KHái quát về cơ thể ngời

Tiết 2 - Bài 2 / Tuần 1Cấu tạo cơ thể ngờiI.Mục tiêu:

-Xác đinh đợc trên cơ thể, mô hình:

+Các phần cơ thể: đầu, thân, chi

+Các cơ quan trong cơ thể

-Xác định đợc vị trí của các cơ quan và chức năng của các hệ cơ quan

-Phân tích mối quan hệ giữa các hệ cơ quan và giải thích đợc vai trò của hệ thần kinh

và hệ nội tiết trong sự điều hòa hoạt động của các nội quan

1.Kiểm tra bài cũ (5 phút)

+Nêu nhiệm vụ của môn Cơ thể ngời và vệ sinh?

+Nêu những phơng pháp cơ bản để học tập bộ môn Cơ thể ngời và vệ sinh?

2.Khởi động (2 phút)

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về cấu tạo cơ thể ngời

-Cách tiến hành " cơ thể chúng ta có cấu tạo gồm những hệ cơ quan nào? Giữa các hệcơ quan trong cơ thể có sự phối hợp hoạt động ra sao? Chúng ta nghiên cứu bài hômnay"

Hoạt động 1( 18 phút) Tìm hiểu cấu tạo cơ thể

-Mục tiêu: -Xác đinh đợc trên cơ thể, mô hình:

Trang 4

-Nhóm khác bổ sung.

-HS nghiên cứu thông tinSGK trả lời

-HS thảo luận nhóm thốngnhất ý kiến

-Đại diện nhóm lên hoànthành bảng 2, các nhóm khác

bổ sung

-Da bao bọc toàn bộ cơ thể.-Cơ thể gồm 3 phần: đầu,thân, chi (tay, chân)

-Cơ hoành ngăn khoang ngực

và khoang bụng

2.Các hệ cơ quan

Hệ cơ quan Các cơ quan trong từng

Vận động Cơ, xơng Vận động và di chuyển

Tiêu hóa Miệng, ống tiêu hóa,

tuyến tiêu hóa Tiếp nhận và biến đổi thức ăn thành chất dinhdỡng cung cấp cho cơ thể.Tuần hoàn Tim, hệ mạch Vận chuyển trao đổi chất dinh dỡng tới tế

bào, mang chất thải, khí cacbonic từ tế bàotới cơ quan bài tiết

Hô hấp Đờng dẫn khí, phổi Thực hiện trao đổi khí giữa cơ thể với môi

tr-ờng

Bài tiết Thận, ống dẫn nớc tiểu,

bóng đái Lọc từ máu các chất thải để thải ra ngoàiThần kinh Não, tủy, dây thần kinh,

hạch thần kinh Điều hòa, điều khiển hoạt động của cơ thể

Hoạt động 2 (13 phút) Tìm hiểu sự phối hợp hoạt động của các cơ quan

-Mục tiêu: Phân tích mối quan hệ giữa các hệ cơ quan và giải thích đợc vai trò của hệ thần kinh và hệ nội tiết trong sự điều hòa hoạt động của các nội quan.

-CTH:

-GV nêu câu hỏi:

+Sự phối hợp hoạt động của

các cơ quan trong cơ thể đợc

thể hiện nh thế nào?

-GV yêu cầu HS quan sát

hình 2-3 SGK/9:

+Hãy cho biết các mũi tên từ

hệ thần kinh và hệ nội tiết

tới các hệ cơ quan nói lên

-HS quan sát hình thảo luậnnhóm thống nhất câu trả lời

-Đại diện nhóm trình bày,nhóm khác bổ sung

II-Sự phối hợp hoạt động của các cơ quan

-Sự phối hợp hoạt động của

Trang 5

các cơ quan tạo nên thểthống nhất dới sự điều khiểncủa hệ thần kinh và thể dịch.

*Tổng kết: GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

+Cơ thể ngời gồm có mấy hệ cơ quan, chỉ rõ thành phần và chức năng của các hệ cơ quan?

+Cơ thể ngời là một thể thống nhất đợc biểu hiện nh thế nào?

*Hớng dẫn về nhà:

-Học bài

-Giải thích hiện tợng : đạp xe, đá bóng, chơi cầu

-Ôn tập lại cấu tạo tế bào thực vật

* * * * * * *

-Ngày soạn: 21/8/10

Ngày giảng: 8A: 25/8/10 ; 8B: 23/8/10 ; 8C: 25/8/10

Tiết 3 - Bài 3 / Tuần 2

Tế bàoI.Mục tiêu:

-Mô tả đợc các thành phần cấu tạo của té bào phù hợp với chức năng gồm: màmgsinh chất, chất tế bào, nhân

Trang 6

-Phân tích mối quan hệ thống nhất của các bộ phận trong tế bào.

-Nêu đợc các nguyên tố hóa học trong tế bào

-Xác định rõ tế bào là đơn vị cấu tạo và đơn vị chức năng của cơ thể

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về tế bào.

-Cách tiến hành: Cơ thể dù đơn giản hay phức tạp đều đợc cấu tạo từ đơn vị nhỏ nhất

là tế bào

Hoạt động 1 ( 8 phút) Tìm hiểu cấu tạo tế bào

-Mục tiêu: Mô tả đợc các thành phần cấu tạo của té bào phù hợp với chức năng gồm: màmg sinh chất, chất tế bào, nhân.

-Đại diện nhóm lên chỉ vàtrình bày trên tranh, nhómkhác bổ sung

I-Cấu tạo tế bào

Hoạt động 2 (12 phút) Tìm hiểu chức năng các bộ phận trong tế bào

-Mục tiêu: +Biết đợc các chức năng quan trọng của các bộ phận của tế bào.

+Phân tích mối quan hệ thống nhất của các bộ phận trong tế bào.

+Xác định rõ tế bào là đơn vị cấu tạo và đơn vị chức năng của cơ thể.

+Hãy giải thích mối quan

hệ thống nhất về chức năng

giữa màng sinh chất, chất tế

-HS nghiên cứu bảng ghinhớ kiến thức

-Một HS trình bày chứcnăng của các bộ phận trong

tế bào, lớp bổ sung

-HS dựa vào bảng 3 thảoluận nhóm thống nhất ýkiến

Yêu cầu:

II-Chức năng của các bộ phận trong tế bào

-Chức năng của các bpộphận: bảng 3-1 SGK/11

Trang 7

+Là đơn vị chức năng vì: Cơ

thể có 4 đặc trng cơ bản nhTĐC, sinh trởng, sinh sản, ditruyền đều đợc tiến hành ở

tế bào

-Đại diện nhóm trình bày,các nhóm khác bổ sung

Hoạt động 3 (7 phút) Tìm hiểu thành phần hóa học của tế bào

-Mục tiêu: Nêu đợc các nguyên tố hóa học trong tế bào.

-GV yêu cầu HS nghiên cứu

thông tin SGK/12 trả lời câu

+Các chất hóa học cấu tạo

nên tế bào có mặt ở đâu?

+Tại sao trong khẩu phần

ăn của mỗi ngời cần có đủ

prôtêin, lipit, Gluxit,

vitamin, muối khoáng?

-HS trả lời

-HS trả lời đợc:

+Các chất có trong tự nhiên

+Ăn đủ chất để xây dựng tếbào

III-Thành phần hóa học của tế bào

-Tế bào gồm hỗn hợp phứctạp nhiều chất hữu cơ vàchất vô cơ:

+Chất hữu cơ: prôtêin,Gluxit, lipit, axit nuclêic.+Chất vô cơ: muối khoángchứa Ca, Na, K, Cu

Hoạt động 4 (8 phút) Tìm hiểu hoạt động sống của tế bào

-Mục tiêu: Nêu đợc các đặc điểm sống của tế bào.

mối quan hệ nh thế nào?

-GV nhận xét câu trả lời của

HS

-GV cho HS đọc kết luận

chung SGK/12

-HS quan sát hình 3-2SGK/12 trả lời câu hỏi

IV- Hoạt động sống của tế bào

-Hoạt động sống của tế bàogồm: trao đổi chất, lớn lên,phân chia, cảm ứng

Trang 8

Ngày giảng: 8A: 26/8/10 ; 8B: 25/8/10

Tiết 4 - Bài 4 / Tuần 2

-GV: Phiếu học tập: Cấu tạo, chức năng các mô

+Trình bày cấu tạo và chức năng của các bộ phận trong té bào?

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu các loại mô trong cơ thể.

-Cách tiến hành : GV giới thiệu " ở lớp 7 khi nghiên cứu về tập đoàn Vôn vốc chúng

ta thấy rõ sự tiến hóa về cấu tạo và chức năng so với động vật đơn bào Đó chính là cơ

sở hình thành mô ở động vật đa bào"

3.Các hoạt động dạy học (32 phút)

Hoạt động 1 (7 phút) Tìm hiểu khái niệm mô

-Mục tiêu: HS nêu đợc khái niệm mô.

+Thử giải thích vì sao tế bào

-HS dựa vào kiến thức bài

tr-ớc trả lời

I-Khái niệm mô

Trang 9

-Mô gồm: tế bào và phi bào.

Hoạt động 2 (25 phút) Tìm hiểu các loại mô

-Mục tiêu:Kể đợc các loại mô chính và trình bày đợc cấu tạo và chức năng của chúng.

-Đồ dùng dạy học: +Phiếu học tập: Cấu tạo, chức năng các mô

Gắn vào xơng,thành ống tiêuhóa, mạch máu,bóng đái, tử cung,tim

Nằm ở não, tủysống, tận cùng cáccơ quan

-Có mô sụn, mô

x-ơng, mô mỡ, mô

sợi, mô máu…

-Chủ yếu là tế bào,phi bào rất ít

-Tế bào có vânngang hay không

có vân ngang

-Các tế bào xếpthành lớp thànhbó

-Gồm: mô cơ tim,cơ trơn, cơ vân

-Các tế bào thầnkinh, tế bào thầnkinh đệm

-Nơron có thân nốicác sợi nhánh vàsợi trục

-Chức năng dinhdỡng

Co dãn tạo nên sựvận động của cáccơ quan và sự vận

động cơ thể

-Tiếp nhận kíchthích

-Dẫn truyền xungthần kinh

-Xử lí thông tin.-Điều hòa hoạt

động củac các cơquan

Trang 10

+Tại sao máu lại đợc gọi là

trơn, cơ tim có đặc điểm nào

khác nhau về cấu tạo và

+Mô sụn gồm 2-4 tế bào tạothành nhóm lẫn trong chất

đặc cơ bản có ở đầu xơng

+Mô xơng xốp: có các nan

x-ơng tạo thành các ô chứa tủy(có ở đầu xơng dới sụn)+Mô xơng cứng: Tạo nên cácống xơng, đặc biệt là xơngống

+Mô sợi thờng thấy ở da

+Mô cơ vân và mô cơ tim: tếbào có vân ngang ( hoạt độngtheo ý muốn)

+Mô cơ trơn: tế bào có hìnhthoi nhọn ( hoạt động ngoài ýmuốn)

+Vì cơ tim có cấu tạo giốngcơ vân nhng hoạt động nh cơ

trơn

*Tổng kết: GV yêu cầu HS làm bài tập

Chọn ý trả lời đúng nhất trong các câu sau:

1 Chức năng của mô biểu bì là:

a Bảo vệ và nâng đỡ cơ thể

b Bảo vệ, che chở và tiết các chất

c Co dãn, và che chở cho cơ thể

2 Mô liên kết có cấu tạo:

a.Chủ yếu là các tế bào có nhiều hình dạng khác nhau

b.Các tế bào dài, tập trung thành bó

c.Gồm tế bào và phi bào

3 Mô thần kinh có chức năng:

a Liên kết các cơ quan trong cơ thể với nhau

b.Điều hòa hoạt động của các cơ quan

c.Giúp các cơ quan hoạt động dễ dàng

Trang 11

Tiết 5 - Bài 6 / Tuần 3Phản xạI.Mục tiêu:

-HS trình bày đợc cấu tạo và chức năng của nơron, kể tên các loại nơron

-Nêu đợc khái niệm phản xạ, lấy ví dụ

-Phân tích phản xạ Phân tích đờng đi của xung thần kinh theo cung phản xạ, vòngphản xạ

-Nêu đợc ý nghĩa của phản xạ

+Cơ thể có các loại mô nào? Chức năng của các loại mô trong cơ thể?

2.Khởi động(2 phút)

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về phản xạ.

-Cách tiến hành: khi tay sờ vào vật nóng rụt tay, hoặc nhìn thấy quả chua thì tiết nớcbọt Hiện tợng rụt tay và tiết nớc bọt gọi là phản xạ Vậy phản xạ thực hiện nhờ cơ chếnào? Cơ sở vật chất của hoạt động phản xạ là gì?

Hoạt động 1 (16 phút) Tìm hiểu cấu tạo và chức năng của nơron

-Mục tiêu: HS trình bày đợc cấu tạo và chức năng của nơron, kể tên các loại nơron.

không phải nối liền

+Nơron có chức năng gì?

-HS nghiên cứu thông tinSGK kết hợp quan sát hình6-1 trả lời câu hỏi, lớp bổsung kiến thức

-HS nghiên cứu thông tinSGK trả lời

I-Cấu tạo và chức năng của nơron

1.Cấu tạo nơron

-Nơron gồm:

+Thân chứa nhân, xungquanh là tua ngắn, gọi là sợinhánh

+Tua dài: sợi trục có baomiêlin, tận cùng có cúcxinap là nơi tiếp nối nơron

2.Chức năng

Gồm cảm ứng và dẫn truyềnxung thần kinh

-Cảm ứng: Là khả năng tiếpnhận các kích thích và phảnứng lại các kích thích bằnghình thức phát sinh xung

Trang 12

+Có những loại nơron nào?

So sánh về vị trí và chức

năng của chúng?

+Có nhận xét gì về hớng dẫn

truyền xung thần kinh ở

nơron cảm giác và nơron

vận động?

-GV kẻ bảng yêu cầu HS

hoàn thiện

-HS thảo luận nhóm thốngnhất ý kiến

-Đại diện nhóm lên hoànthiện bảng nhóm khác nhậnxét bổ sung

thần kinh

-Dẫn truyền: là khả năng lantruyền xung thần kinh theomột chiều nhất định

Hoạt động 2 (20 phút) Tìm hiểu cung phản xạ

-Mục tiêu: +Nêu đợc khái niệm phản xạ, lấy ví dụ.

+Phân tích phản xạ Phân tích đờng đi của xung thần kinh theo cung phản xạ, vòng phản xạ.

+Nêu đợc ý nghĩa của phản xạ.

-Đồ dùng dạy hoc: tranh hình 6-2, 6-3 SGK/21+22

-CTH:

-GV nêu vấn đề: tay chạm

vào vật nóng thì rụt lại, đèn

+Các loại nơron nào tạo

nên một cung phản xạ?

+Các thành phần của một

cung phản xạ?

-HS thảo luận nhóm bànthống nhất câu trả lời

đáp án, các nhóm khác bổsung

-HS quan sát hình 6-2 trả lờicâu hỏi

II-Cung phản xạ

1.Phản xạ

-Phản xạ là phản ứng của cơthể trả lời kích thích của môitrờng dới sự điều khiển của

hệ thần kinh

2.Cung phản xạ

-Cung phản xạ là con đờng

Trang 13

+Cung phản xạ là gì?

-GV nhận xét câu trả lời của

HS và chốt kiến thức

-GV yêu cầu: hãy giải thích

vì sao kim châm vào tay thì

rụt tay lại?

+Thế nào là vòng phản xạ?

Vòng phản xạ có ý nghĩa nh

thế nào trong đời sống?

-HS vận dụng kiến thức vềcung phản xạ để trả lời câuhỏi

-HS nghiên cứu SGK, sơ đồhình 6-3 trả lời câu hỏi

mà xung thần kinh truyền từcơ quan thụ cảm qua trung -

ơng thần kinh đến cơ quanphản ứng

-Cung phản xạ gồm 5 khâu:+Cơ quan thụ cảm

*Tổng kết:

-GV gọi HS đọc kết luận SGK/22

-Học bài, trả lời câu hỏi SGK

-Chuẩn bị bài thực hành: mỗi nhóm mọt con ếch, hoặc nhái, khăn lau, dao lam

I Mục tiêu:

Trang 14

1.Kiến thức :

- HS đợc củng cố kiến thức về mô

- Phân biệt đợc những điểm khác nhau của mô biểu bì ,mô cơ , mô liên kết

2.Kĩ năng:

- Chuẩn bị tiêu bản tạm thời tế bào mô cơ vân

- Quan sát và vẽ các tế bào trong các tiêu bản đã làm sẵn: tế bào niêm mạc miệng,mô sụn, mô xơng,mô cơ vân , mô cơ trơn Phân biệt các bộ phận chính của tế bàogồm màng sinh chất , chất tế bào và nhân

3.Thái độ:

- HS có thái độ nghiêm túc trong giờ học

II Đồ dùng dạy học:

- GV:+ Kính hiểm vi, lam kính, la men,bộ đồ mổ, khăn lau, giấy thấm

+ Một con ếch, hoặc một miếng thịt ở chân giò lợn

+ Dung dịch sinh lí 0,65% NaCl, ống hút

+ Dung dịch axit axêtic 1%

-Mục tiêu: Kiểm tra dụng cụ, hoá chất cần thiết.

+GV yêu cầu HS kiểm tra lại dụng cụ , hoá chất cần thiết của bài thực hành

2.Các hoạt động dạy học ( 37 phút)

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Nội dung

Hoạt động 1 (20 phút) Làm tiêu bản và quan sát tế bào mô cơ vân

-Mục tiêu: +Chuẩn bị tiêu bản tạm thời tế bào mô cơ vân.

-Đồ dùng :+Kính hiểm vi, lam kính, la men,bộ đồ mổ, khăn lau, giấy thấm

+Một côn ếch, hoặc một miếng thịt ở chân giò lợn.

+Dung dịch sinh lí 0,65% NaCl, ống hút.

+Dung dịch axit axêtic 1%

-HS làm mẫu, lớp quan sát

-Các nhóm tiến hành làm tiêubản mô cơ vân

Yêu cầu:

+Lấy sợi thật mảnh+Không bị đứt+Rạch bắp cơ phải thẳng-Các nhóm cùng tiến hành

đậy la men

Yêu cầu: không có bột khí-Các nhóm tiếp tục thao tácnhỏ axit axêtic

-Hoàn thành tiêu bản đặt trênbàn để GV kiểm tra

-Các nhóm thử kính, lấy ánhsáng để nhìn rõ mẫu

1.Làm tiêu bản và quan sát

tế bào mô cơ vân

a.Cách làm tiêu bản

-Rạch da đùi ếch lấy một bắpcơ

-Dùng kim nhọn rạch dọcbắp cơ

-Đậy la men, nhỏ axit axêtic

b.Quan sát

Thấy đợc các phần chính:

Trang 15

-GV kiểm tra lại kết quả của

các nhóm -Các nhóm quan sát nhận xét màng , tế bào chất, nhân, vânngang

Hoạt động 1 (20 phút) Làm tiêu bản và quan sát tế bào mô cơ vân

-Mục tiêu: +Chuẩn bị tiêu bản tạm thời tế bào mô cơ vân.

-Đồ dùng :+Kính hiểm vi, lam kính, la men,bộ đồ mổ, khăn lau, giấy thấm

+Một côn ếch, hoặc một miếng thịt ở chân giò lợn.

+Dung dịch sinh lí 0,65% NaCl, ống hút.

+Dung dịch axit axêtic 1%

-CTH:

-GV yêu cầu HS quan sát và

vẽ hình các mô quan sát đợc

-GV yêu cầu các nhóm nêu

đặc điểm của các loại mô đã

quan sát

-HS các nhóm quan sát và vẽhình đã quan sát đợc vào vở

+Mô sụn:chỉ có 2-3 tế bàotạo thành nhóm

+Mô cơ: tế bào nhiều và dài

-Phân biệt đợc các loại xơng dài , xơng ngắn , xơng dẹt về hình thái cấu tạo

Trang 16

+ GV giới thiệu nội dung của chơng II và bài mới.

“ ở ngời đặc điểm của cơ và xơng phù hợp với t thế đứng thẳng và lao động vậy bộ xơng ngời có cấu tạo nh thế nào? chúng ta nghiên cứu bài hôm nay”

thông tin SGK/25 trả lời câu

Đặc điểm của mỗi phần?

+Bộ xơng ngời thích nghi với

+Giống: xơng bàn,ngón+Khác: tay ngón cái đối diệncác ngón khác;chân có xơnggót

-Đại diện các nhóm trình bày

-Bảo vệ các nội quan

2.Các phần của bộ xơng

*Bộ xơng gồm:

-Xơng đầu:

+Xơng sọ phát triển+Xơng mặt

-Xơng thân:

+Cột sống gồm nhiều đốtkhớp lại cong ở 4 chỗ

+Lồng ngực gồm xơng sờn ,xơng ức

Trang 17

-Xơng chi:

+Xơng đai: đai vai và đaihông

+Các xơng: cánh, ống , bàn,ngón tay ; xơng đùi, ống, bàn, ngón chân

Hoạt động 2 (10 phút) Tìm hiểu các loại xơng

-Mục tiêu: +Phân biệt đợc các loại xơng dài , xơng ngắn , xơng dẹt về hình thái cấu tạo -Đồ dùng:+Tranh cấu tạo x“ ơng dài và các loại khớp”

II-Phân biệt các loại xơng

Dựa vào hình dạng và cấu tạochia 3 loại xơng:

+Xơng dài: Hình ống, ở gữachứa tuỷ đỏ

+Xơng ngắn: ngắn nhỏ

+Xơng dẹt: Hình bản dẹt,mỏng

Hoạt động 3(10 phút) Tìm hiểu các loại khớp

-Mục tiêu:+Phân biệt đợc các loại khớp xơng.

-Đồ dùng :+Tranh cấu tạo x“ ơng dài và các loại khớp”

-GV nêu câu hỏi :

+Trong bộ xơng ngời loại

khớp nào chiếm nhiều hơn?

Điều đó có ý nghĩa gì với

hoạt động sống của con

ng-ời?

-HS nghiên cứu thông tinSGK/25 quan sát tranh ,thảoluận nhóm thống nhất ý kiến

-Đại diện nhóm trình bày đáp

án, nhóm khác nhận xét bổsung

động

+Khớp bất động : gắn chặtbằng khớp răng ca nên không

cử động đợc

3.Tổng kết và hớng dẫn về nhà (5 phút )

Trang 18

Ngày giảng :8A:14/9/10 ; 8B:7/9/10

Tiết 8 Bài 8 / Tuần 4 + 5Cấu tạo và tính chất của xơng

-Biết cấu tạo và chức năng của xơng ngắn và xơng dẹt

-Xác định đợc thành phần hoá học của xơng để chứng minh đợc tính chất đàn hồi vàcứng rắn của xơng

2.Kĩ năng:

-Quan sát tranh hình,thí nghiệm tìm ra kiến thức

-Tiến hành thí nghiệm đơn giản để tìm hiểu tính chất của xơng

+Bộ xơng ngời gồm mấy phần ? Mỗi phần gồm những xơng nào ?

2.Khởi động (1 phút )

-Mục tiêu :Cung cấp thông tin tạo hứng thú cho HS về khả năng đàn hồi và rắn chắc của xơng.

-Cách tiến hành:

“ Hãy đọc mục em có biết ở trang 31 cho thấy xơng có khả năng chịu đựng rất lớn

Do đâu mà xơng có khả năng đó chúng ta nghiên cứu bài hôm nay.”

Hoạt động 1 ( 13 phút) Tìm hiểu cấu tạo của xơng

-Mục tiêu :+HS biết đợc cấu tạo chung của một xơng dài từ đó giải thích đợc sự lớn lên của xơng và khả năng chịu lực của xơng.

+Biết cấu tạo và chức năng của xơng ngắn và xơng dẹt.

-Đồ dùng :+Tranh cấu tạo xơng dài và các loại khớp.

thông tin , quan sát hình 8- -HS nghiên cứu thông tinquan sát hình ghi nhớ thông

I-Cấu tạo của xơng

1.Cấu tạo và chức năng của xơng dài.

Trang 19

1 ,8-2 thảo luận:

+Xơng dài gồm mấy phần và

cấu tạo nh thế nào?

+Cấu tạo hình ống , nan

cung tạo ô giúp các em liên

tởng tới kiến trúc nào trong

đời sống?

tin

-HS thảo luận nhóm thốngnhất câu trả lời

đáp án trên tranh , nhómkhác bổ sung

-HS dựa vào bảng 8-1 nêuchức năng của xơng dài

-HS nghiên cứu thông tinquan sát hình 8-2 trả lời

-HS trả lời:

+Xây trụ cầu,vòm nhà thờ…

*Kết luận:Nội dung bảng 8-1SGK/29

2.Cấu tạo xơng ngắn và

x-ơng dẹt

-Cấu tạo : Ngoài là mô xơngcứng , trong là mô xơng xốp.-Chức năng: chứa tuỷ đỏ

Hoạt động 2 (8 phút) Tìm hiểu sự dài ra và to ra của xơng

-Mục tiêu:+Giải thích đợc sự lớn lên của xơng và khả năng chịu lực của xơng.

-GV hỏi:

+Xơng dài ra và to ra là do

đâu?

+Quan sát hình 8-5 hãy cho

biết vai trò của sụn tăng

tr-ởng?

-GV nhận xét chốt kiến thức

-HS nghiên cứu thông tinSGK quan sát hình trả lờicâu hỏi:

+Khoảng BC không tăng ,khoảng AB ,CD tăng nhiềulàm cho xơng dài ra

-Một vài HS trả lời lớp nhậnxét bổ sung

II-Sự to ra và dài ra của

x-ơng

-Xơng dài ra là do sự phânchia các tế bào ở lớp sụntăng trởng

-Xơng to thêm nhờ sự phânchia của tế bào màng xơng

Hoạt động 3 (15 phút) Tìm hiểu thành phần hoá học của xơng

-Mục tiêu:+Xác định đợc thành phần hoá học của xơng để chứng minh đợc tính chất đàn hồi và cứng rắn của xơng.

-Đồ dùng:+Hai xơng đùi ếch sạch.

+Panh, đèn cồn, cốc nớc lã, cốc đựng dd HCl 10%.

III-Thành phần hoá học và

Trang 20

-GV yêu cầu HS lên biểu

diễn thí nghiệm theo sự

+Tại sao sau khi ngâm xơng

lại bị dẻo và có thể kéo dài

thắt nút?

-GV giúp HS hoàn thiện kiến

thức

-GV cũng chú ý cho HS tỉ lệ

chất hữu cơ và vô cơ thay đổi

theo lứa tuổi

-HS biểu diễn thí nghiệm:

+Thả một xơng đùi ếch vàocốc đựng dd HCl 10%

+Kẹp một cái xơng khác đốttrên ngọn lửa đèn cồn

-HS cả lớp quan sát-HS nêu hiện tợng:

+Xơng ngâm trong dd axitrất mềm

+Xơng đốt có mùi khét gõnhẹ bị vỡ vụn

-HS thảo luận nhóm trả lờicâu hỏi:

+Chất cháy đợc chỉ có thể làchất hữu cơ

+Bọt khí đó là CO2 +Xơng mất phần rắn bị hoàtan vào axit chỉ có thể làcan xi

-Đại diện nhóm báo cáo kếtquả , nhóm khác nhận xét bổsung

*Tổng kết: GV yêu cầu HS làm bài tập 1 SGK/31.

-Sau đó HS tráo bài dựa vào đáp án đúng chấm điểm của nhau

-Học bài

-Đọc trớc bài 9

*******************************************

Trang 21

Ngày soạn: 11/9/10

Ngày giảng: 8A: 16/9/10 ;8B: 13/9/10

Tiết 9 -Bài 9 / Tuần 5Cấu tạo và tính chất của cơ

I.Mục tiêu:

-HS trình bày đợc đặc điểm cấu tạo của tế bào cơ và của bắp cơ

-HS nêu đợc tính chất cơ bản của cơ là sự co cơ và nêu đợc ý nghĩa của sự co cơ

1.Kiểm tra bài cũ (15 phút) lấy điểm hệ số 1

+Trình bày cấu tạo và chức năng của xơng dài, xơng ngắn và xơng dẹt?

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS về cấu tạo cơ liên hệ với bản thân.

- Cách tiến hành: “ Cơ bám vào xơng, cơ co làm xơng cử động vì vậy gọi là cơ vân.Cơ thể ngời cơ khoảng 600 cơ tạo thành hệ cơ Tuỳ vị trí trên cơ thể và tuỳ chức năng

mà cơ có hình dạng khác nhau”

Hoạt động 1 (12 phút) Tìm hiểu cấu tạo bắp cơ và tế bào cơ

-Mục tiêu: +HS trình bày đợc đặc điểm cấu tạo của tế bào cơ và của bắp cơ.

-Đồ dùng:+Tranh Cấu tạo bắp cơ “ ”

Trang 22

-Tơ cơ mảnh trơn tạo vânsáng.

+Tơ cơ dày và mỏng xếp xen

kẽ theo chiều dọc tạo thànhvân ngang

Hoạt động 2 (7 phút) Tìm hiểu tính chất của cơ.

-Mục tiêu:+HS giải thích đợc tính chất cơ bản của cơ là sự co cơ.

-CTH:

-GV nêu vấn đề: Tính chất

của cơ là gì? Để trả lời câu

hỏi đó chúng ta đi nghiên

cứu thí nghiệm sau

-GV yêu cầu HS tiếo tục

nghiên cứu thí nghiệm hình

cánh tay mình thay đổi nh

thế nào? Vì sao có sự thay

+Cơ co đợc là do hệ thầnkinh điều khiển

+Do cơ tơ mảnh xuyên sâuvào vùng của tơ cơ dày

II-Tính chất của cơ

*Tính chất của cơ là co vàdãn cơ

-Cơ co theo nhịp gồm 3 pha:+Pha tiềm tàng: 1/10 thờigian

+Pha co:4/10 thời gian

+Pha dãn chung: 5/10 thờigian →Cơ đợc phục hồi.-Cơ co chịu sự ảnh hởng của

hệ thần kinh

Hoạt động 3 (6 phút) Tìm hiểu ý nghĩa của hoạt động co cơ

-Mục tiêu: HS trình bày đợc ý nghĩa của hoạt động co cơ.

-CTH:

III- ý nghĩa của hoạt động

co cơ.

Trang 23

-Đại diện nhóm trình bàynhóm khác bổ sung.

-HS rút ra kết luận

*Cơ co giúp xơng cử độngkhiến cơ thể vận động lao

động và di chuyển

-Trong cơ thể luôn có sự phốihợp hoạt động của các nhómcơ

*Tổng kết:

+Một HS đọc kết luận SGK/33

+GV yêu cầu HS làm bài tập trắc nghiệm:

Hãy chọn ý trả lời đúng trong các câu sau:

1-Bắp cơ điển hình có cấu tạo:

a, Sợi cơ có vân sáng , vân tối

b, Bó cơ và sợi cơ

c,Có màng liên kết bao bọc hai đầu thon giữa phình to

d,Gồm nhiều sợi cơ tập trung thành bó cơ

e, Cả a,b,c,d

g,Chỉ c và d

2- Khi cơ co bắp cơ ngắn lại và to bề ngang là do:

a,Vân tối dày lên

Ngày giảng: 8A: 21/9/10 ; 8B: 14/9/10

Tiết 10 - Bài 10 /Tuần 5 + 6Hoạt động của cơ

Trang 24

2.Kĩ năng:

-HS có kĩ năng thu thập thông tin phân tích khái quát hoá kiến thức

-Vận dụng kiến thức để rèn luyện cơ thể

+Trình bày cấu tạo bắp cơ và tế bào cơ?

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi học về hoạt động co cơ.

-Cách tiến hành: “Hoạt động co cơ mang lại hiệu quả gì và làm gì để tăng hoạt động hiệu quả co cơ? Chúng ta nghiên cứu bài hôm nay”

-HS thảo luận nhóm thốngnhất ý kiến Yêu cầu:

+Hoạt động của cơ tạo ra lựclàm di chuyển vật hay mangvác vật

+Khái niệm công cơ

+Công thức tính công cơ

+Các yếu tố:Trạng thái thầnkinh, nhịp độ lao động, khốilợng vật…

-Đại diện nhóm trình bàynhóm khác nhận xét

I- Công cơ

*Kết luận:

-Khi cơ co tạo ra một lực tác

động vào vật làm vật dichuyển tức là đã sinh công.-Công cơ phụ thuộc vào cácyếu tố:

Trang 25

+Em đã bao giờ bị mỏi cơ

cha? Nếu bị thì có hiện tợng

nghiên cứu thí nghiệm SGK

và trả lời câu hỏi:

+Từ bảng 10 em hãy cho biết

với khối lợng nh thế nào thì

quá trình thí nghiệm kéo dài?

+Khi chạy một đoạn đờng

+Nguyên nhân của sự mỏi cơ

-HS theo dõi bảng 10, nghiêncứu thông tin thảo luận nhómthống nhất ý kiến

+Từ cách tính công cho thấykhối lợng thích hợp thì cônglớn

+Nếu ngón tay kéo rồi thả

-HS nghiên cứu thông tinSGK trả lời câu hỏi

-HS rút ra kết luận

*Mỏi cơ là hiện tợng cơ làmviệc nặng và lâu khiến biên

độ co cơ giảm dần và ngừnghẳn

1.Nguyên nhân của sự mỏi cơ:

-Lợng oxi cung cấp cho cơthiếu

-Năng lợng cung cấp ít

-Sản phẩm tạo ra là axit lắctíc tíc tụ đầu độc cơ dẫn tớimỏi cơ

2.Biện pháp chống mỏi cơ

-Hít thở sâu-Xoa bóp cơ, uống nớc đờng.-Cần có thời gian lao động,học tập và nghỉ ngơi hợp lí

Hoạt động 3 (8 phút) Thờng xuyên luyện tập để rèn luyện cơ

-Mục tiêu: +Hiểu đợc lợi ích của sự tập luyện cơ từ đó mà vận dụng vào đời sống, thờng xuyên luyện tập tập thể dục thể thao và lao động vừa sức.

-CTH:

-GV đặt câu hỏi:

+Những hoạt động nào đợc -HS dựa vào kiến thức ở hoạt

III- Thờng xuyên luyện tập

để rèn luyện cơ.

Trang 26

-Đại diện nhóm trả lời câuhỏi, nhóm khác nhận xét bổsung.

*Thờng xuyên luyện tập thểdục vừa sức để có :

+Tăng thể tích cơ ( cơ pháttriển)

+Tăng lực co cơ làm cho hoạt

động tuần hoàn , hô hấp ,tiêuhoá có hiệu quả thì tinh thầnsảng khoái lao động cho năngsuất cao

Ngày giảng: 8A: 23/9 /10 ; 8B:20/9 /10

Tiết 11 - Bài 11 / Tuần 6Tiến hoá của hệ vận động

Vệ sinh hệ vận độngI-Mục tiêu:

-Nêu đợc các đặc điểm tiến hoá của bộ xơng và hệ cơ ngời ngời so với thú

-Nêu đợc các đặc điểm thích nghi với dáng đứng thẳng và lao động

-Nêu đợc ý nghĩa của việc rèn luyện và lao động với sự phát triển bình thờng của hệ cơ và xơng Nêu các biện pháp chống cong vẹo cột sống ở HS

Trang 27

-GD ý thức giữ gìn vệ sinh hệ vận động để có thân hình cân đối.

+Nêu nguyên nhân của sự mỏi cơ? Biện pháp để tăng cờng khả năng làm việc của

cơ và các biện pháp chống mỏi cơ?

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu sự tiến hoá của hệ vận động.

-Cách tiến hành “ Chúng ta đã biết con ngời có nguồn gốc từ động vật đặc biệt là lớpthú,trong quá trình tiến hoá con ngời đã thoát khỏi thế giới ĐV Cơ thể ngời có nhiều biến đổi trong đó đặc biệt là sự biến đổi cơ xơng”

Hoạt động 1 (14 phút) Tìm hiểu sự tiến hoá của hệ xơng ngời so với hệ cơ thú.

-Mục tiêu: +Nêu đợc các đặc điểm tiến hoá của bộ xơng ngời ngời so với thú.

+Nêu đợc các đặc điểm thích nghi với dáng đứng thẳng và lao động.

-Đồ dùng:+Tranh hình SGK

-CTH:

-GV yêu cầu HS hoàn thành

bảng 11 SGK/38

-GV yêu cầu dựa vào bảng 11

trả lời câu hỏi:

+Đặc điểm nào của bộ xơng

ngời thích nghi với t thế đứng

11 vào vở

-Thảo luận nhóm thống nhất

ý kiến Yêu cầu:

+Đặc điểm cột sống

+Lồng ngực phát triển mởrộng

I-Sự tiến hoá của bộ xơng ngời so với bộ xơng thú.

*Bộ xơng ngời có cấu tạohoàn toàn phù hợp với t thế

-Lớn, phát triển về phía sau

-Hẹp-Bình thờng-Xơng ngón dài, bàn chânphẳng

-Xơng gót dài

Trang 28

Hoạt động 2 (12 phút) Tìm hiểu sự tiến hoá của hệ cơ ngời so với hệ cơ thú

-Mục tiêu: Nêu đợc các đặc điểm tiến hoá của bộ xơng và hệ cơ ngời ngời so với thú.

-CTH:

+Sự tiến hoá của hệ cơ ngời

với hoạt động ngày càng phức

tạp kết hợp với tiếng nói và

chữ viết t duy con ngời đã

khác xa so với ĐV

-Cá nhân tự nghiên cứu thôngtin SGK thảo luận nhómthống nhất câu trả lời

-Đại diện các nhóm báo cáokết quả

II- Sự tiến hoá của hệ cơ

ng-ời so với hệ cơ thú

-Cơ nét mặt biểu thị trạng tháikhác nhau

-Cơ vận động lỡi phát triển.-Cơ tay: Phân hoá làm nhiềunhóm nhỏ nh: cơ gập duỗitay, cơ co duỗi các ngón, đặcbiệt là cơ ngón cái

-Cơ chân khoẻ

Hoạt động 3 (6 phút) Vệ sinh hệ vận động

-Mục tiêu: Nêu đợc ý nghĩa của việc rèn luyện và lao động với sự phát triển bình thờng của

hệ cơ và xơng Nêu các biện pháp chống cong vẹo cột sống ở HS.

-CTH:

-GV yêu cầu HS làm bài tập

mục ∇SGK/39

-GV nhận xét chốt kiến thức

-GV nêu câu hỏi vận dụng:

+Hiện nay có nhiều em bị

-Lớp nhận xét bổ sung

-HS trả lời

III-Vệ sinh hệ vận động

-Để có xơng và cơ phát triểncân đối cần:

+Có chế độ dinh dỡng hợp lí.+Thờng xuyên tiếp xúc với

ánh nắng

+Rèn luyện thân thể lao độngvừa sức

-Để chống cong vẹo cột sốngcần chú ý:

+Mang vác đều ở hai vai.+T thế ngồi học, làm việcngay ngắn, không nghiêngvẹo

+Lựa chọn các đặc điểm chỉ có ở ngời không có ở động vật

Trang 29

-Học bài, trả lời câu hỏi SGK

-Chuẩn bị bài thực hành theo nhóm

Ngày giảng: 8A: 30 /9/10 ; 8B: 21/9/10

Tiết 12 - Bài 12 /Tuần 6 + 7thực hành:

tập sơ cứu và băng bó cho ngời gãy xơngI.Mục tiêu:

-Biết đợc nguyên nhân gãy xơng để tự phòng tránh

2.Kĩ năng:

-Biết cách sơ cứu khi gặp ngời bị gãy xơng

-Biết băng bó cố định xơng bị gãy, cụ thể là xơng cẳng tay

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi học bài thực hành sơ cứu gãy xơng.

-Cách tiến hành: “Trong lao động học tập và vui chơi chúng ta vẫn có thể gặp sự cốdẫn đến gãy xơng tay, chân Vậy khi chúng ta gãy xơng hoặc gặp ngời bị gãy xơngcác em phải biết cách sơ cứu trớc khi chuyển nạn nhân đến cơ sở y tế bài học ngàyhôm nay giúp các em biết một số thao tác để sơ cứu”

Hoạt động 1 (8 phút) Tìm hiểu nguyên nhân gãy xơng

-Mục tiêu: HS biết các nguyên nhân có thể dẫn đến gãy xơng.

-Đại diện nhóm trình bàynhóm khác bổ sung

I-Nguyên nhân gãy xơng

-Có nhiều nguyên nhân dẫn

đến gãy xơng nh: tai nạn giao

Trang 30

-GV nhận xét và tiếp tục hỏi:

+Khi gặp ngời bị gãy xơng

Hoạt động 2(26 phút) Tập sơ cứu và băng bó

-Mục tiêu:+ HS biết cách sơ cứu khi gặp ngời bị gãy xơng.

+Biết băng bó cố định xơng bị gãy, cụ thể là xơng cẳng tay.

-Đồ dùng: +Hai thanh nẹp dài 30-40 cm rộng 4-5 cm

+Em cần làm gì để khi tham

gia giao thông, lao động, vui

chơi tránh cho mình và ngời

khác không bị gãy xơng?

-HS nêu cách tiến hành

-HS quan sát ghi nhớ cáchtiến hành

-HS tiến hành theo nhóm ,

đổi vị trí cho nhau để cả

nhóm ai cũng đợc tập băngbó

-Các nhóm đợc kiểm tra phảitrình bày đợc:

*Tổng kết:

-GV đánh giá chung giờ thực hành về u nhợc điểm

-Yêu cầu HS làm bài thu hoạch

Trang 31

Ngày soạn: 25/910

Ngày giảng: 8A: 5/10/10 ; 8B: 27/9/10

Chơng III Tuần hoàn

Tiết 13 - Bài 13 /Tuần 7Máu và môi trờng trong cơ thể

I.Mục tiêu:

-Nêu đợc các thành phần cấu tạo và chức năng của máu

-Trình bày đợc chức năng của huyết tơng và hồng cầu

-Nêu đợc thành phần và vai trò của môi trờng trong của cơ thể

+Mẫu máu động vật lắng đọng tự nhiên

-HS: chuẩn bị tiết gà hoặc lợn để trong bát

III.Phơng pháp:

-Quan sát , nêu và giải quyết vấn đề , hoạt động nhóm

IV.Tổ chức dạy học:

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về máu và môi trờng trong cơ thể.

-Cách tiến hành: “Em đã thấy máu chảy trong trờng hợp nào? Theo em máu chảy từ

đâu? Máu có đặc điểm gì? Để trả lời những câu hỏi đó chúng ta nghiên cứu bài 13”

Hoạt động 1(20 phút) Tìm hiểu về máu

-Mục tiêu: +Nêu đợc các thành phần cấu tạo và chức năng của máu.

+Trình bày đợc chức năng của huyết tơng và hồng cầu.

-Đồ dùng:+Mẫu máu động vật lắng đọng tự nhiên.

+HS: chuẩn bị tiết gà hoặc lợn để trong bát

-CTH:

-GV yêu cầu HS quan sát

mẫu máu lợn gà đã chuẩn bị

-Máu gồm 2 phần :+Đặc màu sẫm

+Loãng màu vàng

-HS quan sát bảng SGK/42hoàn thành bài tập điền từvào chỗ trống

-Một vài HS đọc kết quả , HSkhác bổ sung

-HS tự rút ra kết luận

I-Máu

1.Tìm hiểu về thành phần cấu tạo máu

-Máu gồm :+Huyết tơng: lỏng trong suốt,màu vàng chiếm 55%

+Tế bào máu:đặc đỏ thẫm

Trang 32

-GV yêu cầu HS hoàn thành

bài tập mục ∇ SGK/43

-GV nhận xét phần thảo luận

của HS hoàn thiện kiến thức

-Cá nhân tự đọc thông tinSGK/43 theo dõi bảng 13,thảo luận nhóm thống nhấtcâu trả lời

-Đại diện nhóm trình bàynhóm khác bổ sung Yêu cầunêu đợc:

+Cơ thể mất nớc máu khó luthông

+Huyết tơng có thể vậnchuyển chất

+Máu qua phổi kết hợp vớioxi, máu từ các tế bài kết hợpvới cacbonic

chiếm 45% gồm hồng cầu,bạch cầu và tiểu cầu

2.Tìm hiểu chức năng của huyết tơng và hồng cầu

-Huyết tơng có các chất dinhdỡng , hoocmôn, kháng thể,chất thải

+Chức năng: Tham gia vậnchuyển các chất

-Hồng cầu: có Hb có khảnăng kết hợp với oxi vàcacbonic

+Chức năng: Vận chuyển cáckhí từ phổi về tim tới các tếbào và từ tế bào về phổi

Hoạt động 2 (13 phút) Tìm hiểu về môi trờng trong cơ thể

-Mục tiêu:Nêu đợc thành phần và vai trò của môi trờng trong của cơ thể.

thể ngời có thể trực tiếp trao

đổi các chất với môi trờng

ngoài đợc không?

+Sự trao đổi chất của tế bào

trong cơ thể ngời với môi

tr-ờng ngoài phải gián tiếp

thông qua các yếu tố nào?

+Môi trờng trong gồm những

-HS nghiên cứu SGK thảoluận nhóm trả lời câu hỏi

Yêu cầu:

+Chỉ có tế bào da mới tiếpxúc trực tiếp với môi trờngngoài còn các tế bào cơ, nãophải trao đổi gián tiếp

+Qua yếu tố lỏng ở gian bào

Cụ thể:

*Oxi chất dinh dỡng lấy vào

từ cơ quan tiêu hoá và hô hấp

→nớc mô → Tế bào

*Cacbonic, chất thải từ tế bào

→ nớc mô→ máu → hệ bàitiết, hệ hô hấp → ra ngoài

-HS trả lời

II-Môi trờng trong cơ thể

Trang 33

Chọn đáp án đúng trong các câu sau:

1-Máu gồm các thành phần cấu tạo:

a.Tế bào máu: hồng cầu, bạch cầu,tiểu cầu

b.Nguyên sinh chất,huyết tơng

c.Prôtêin , Lipít , muối khoáng

d.Các tế bào máu, chất dinh dỡng

3-Vai trò của môi trờng trong:

a.Bao quanh tế bào để bảo vệ tế bào

b.Giúp tế bào trao đổi chất với bên ngoài

c.Tạo môi trờng lỏng để vận chuyển các chất

d.Giúp tế bào thải các chất thừa trong quá trình sống

Ngày giảng: 8A: 7/10/10 ; 8B: 04/10/10

Tiết 14 - Bài 14 / Tuần 8Bạch cầu -Miễn dịch

I.Mục tiêu:

Trang 34

- Trình bày đợc khái niệm miễn dịch.

- Nêu đợc miễn dịch tự nhiên và miễn dịch nhân tạo

- Liên hệ thực tế giả thích vì sao nên tiêm phòng

1.Kiểm tra bài cũ( 5 phút)

+Nêu thành phần của máu? Chức năng của huyết tơng và hồng cầu?

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về tế bào bạch cầu và hệ miễn dịch.

-Cách tiến hành: “Khi bị mụn ở tay, tay sng tấy và đau vài hôm rồi khỏi, trong nách có hạch.Vậy do đâu mà tay khỏi đau? Hạch ở nách là gì?”

Hoạt động 1 (20 phút) Tìm hiểu các hoạt động chủ yếu của bạch cầu

-Mục tiêu: +HS biết các hoạt động chủ yếu của bạch cầu để bảo vệ cơ thể.

+Vi khuẩn, vi rút khi xâm

ra kết luận

-HS quan sát tranh ,nghiêncứu thông tin thảo luận nhómthống nhất câu trả lời

I- Các hoạt động chủ yếu của bạch cầu

-Kháng nguyên là phân tửprôtêin ngoại lai có khả năngkích thích cơ thể tiết ra khángthể

-Kháng thể là những phân tửprôtêin do cơ thể tiết rachống lại kháng nguyên.-Cơ chế: chìa khoá và ổ khoá

Trang 35

-GV nhận xét chốt kiến thức.

-GV nêu vấn đề: Quay trở lại

vấn đề mở bài em hãy giải

thích: Mụn ở tay sng tấy rồi

+Do hoạt động của bạch cầu

đã tiêu diệt vi khuẩn ở mụn

+Limphô B :Tiết kháng thểvô hiệu hoá kháng nguyên.+Limphô T: Phá huỷ tế bào

đã bị nhiễm vi khuẩn bằngcách nhận diện và tiếp xúcvới chúng

Hoạt động 2 (13 phút) Tìm hiểu miễn dịch

-Mục tiêu:+Trình bày đợc khái niệm miễn dịch.

+ Nêu đợc miễn dịch tự nhiên và miễn dịch nhân tạo.

+ Liên hệ thực tế giả thích vì sao nên tiêm phòng.

-Đồ dùng: T liệu về miễn dịch

-CTH:

-GV cho một ví dụ: Những

ngời bị lên sởi một lần sau

này không mắc lại nữa vì

-Đại diện nhóm trình bày,nhóm khác bổ sung

-HS dựa vào thông tin trả lời:

+6 loại bệnh cơ bản

II-Miễn dịch

-Miễn dịch là khả năngkhông mắc một số bệnh củangời dù sống ở môi trờng có

vi khuẩn gây bệnh

-Có 2 loại miễn dịch:

+Miễn dịch tự nhiên: khảnăng tự chống bệnh của cơthể

+Miễn dịch nhân tạo: Tạocho cơ thể khả năng miễndịch bằng vắc xin

*Tổng kết: GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

+Các bạch cầu đã tạo nên những hàng rào phòng thủ nào để bảo vệ cơ thể?

+Bản thân em đã miễn dịch với những bệnh nào từ sự mắc bệnh trớc đó và với những bệnh nào từ sự tiêm phòng?

Trang 36

Ngày soạn: 3/10/10

Ngày giảng: 8A: 12/10/10 ; 8B: 5/10/10

Tiết 15 - Bài 15 / Tuần 8 + 9

Đông máu và nguyên tắc truyền máu

I.Mục tiêu

- Nêu đợc khái niệm đông máu.

- Trình bày đợc cơ chế, ý nghĩa của sự đông máu và ứng dụng

- Nêu đợc ý nghĩa của sự truyền máu:

+ Trình bày đợc thế nào là quá trình truyền máu, khi nào cần truyền máu

+ Nêu đợc 4 nhóm máu chính ở ngời

+Nêu đợc nguyên tắc truyền máu

2.Kĩ năng:

-Rèn kĩ năng quan sát sơ đồ thí nghiệm tìm kiến thức

-Vận dụng lí thuyết giải thích các hiện tợng liên quan đến đông máu trong đời sống

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về đông máu và nguyên tắc truyền máu.

-Cách tiến hành: “Trong lịch sử phát triển y học, con ngời đã biết truyền máu, song rấtnhiều trờng hợp gây tử vong Sau này chính con ngời đã tìm ra nguyên nhân gây tử vong đó

là do khi truyền máu thì máu bị đông lại.Vậy yếu tố nào gây nên và theo cơ chế nào?Chúng ta nghiên cứu bài hôm nay”

Trang 37

Hoạt động 1 (20 phút) Tìm hiểu về cơ chế đông máu

-Mục tiêu: +Nêu đợc khái niệm đông máu.

+ Trình bày đợc cơ chế, ý nghĩa của sự đông máu và ứng dụng.

thức chuẩn cho HS theo dõi

-HS nghiên cứu thông tinSGK thảo luận nhóm hoànthành phiếu học tập

-Đại diện nhóm trình bày kếtquả, nhóm khác theo dõinhận xét bổ sung

-HS theo dõi sửa chữa nếusai

3 - Khái niệm Đông máu là hiện tợng hình thành khối máu đông hàn kín vết thơng

4 - Vai trò Giúp cơ thể tự bảo vệ chống mất máu khi bị thơng

+Sự đông máu liên quan tới

yếu tố nào của máu?

+Tiểu cầu đóng vai trò gì

trong quá trình đông máu?

-GV nhận xét

-HS trả lời, lớp bổ sung

*Kết luận: Nội dung phiếuhọc tập

Hoạt động 2 (15 phút) Tìm hiểu các nguyên tắc truyền máu

-Mục tiêu: Nêu đợc ý nghĩa của sự truyền máu:

+ Trình bày đợc thế nào là quá trình truyền máu, khi nào cần truyền máu.

+ Nêu đợc 4 nhóm máu chính ở ngời.

+Nêu đợc nguyên tắc truyền máu.

-Đồ dùng: hình 15 SGK/49

-CTH:

- GV nêu câu hỏi:

+Hồng cầu máu ngời có loại

II- Các nguyên tắc truyền máu

1 Các nhóm máu ở ngời

Trang 38

quan hệ cho và nhận giữa

B⇔B

2.Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu

-Lựa chọn nhóm máu chophù hợp

-Kiểm tra mầm bệnh trớc khitruyền

+ Lựa chọn ý trả lời đúng trong các câu sau:

1 - Tế bào máu nào tham gia vào quá trình đông máu?

a Hồng cầu b.Bạch cầu c.Tiểu cầu

2 - Máu không đông đợc là do:

a Tơ máu b Huyết tơng c Bạch cầu

3 - Ngời có nhóm máu AB không truyền đợc cho ngời có nhóm máu O,A,B vì:

Trang 39

Ngày giảng: 8A: 14/10/09 ; 8B: 11/10/10

Tiết 16 - Bài 16 / Tuần 9Tuần hoàn máu và

lu thông bạch huyếtI.Mục tiêu:

- Trình bày đợc sơ đồ vận chuyển máu và bạch huyết trong cơ thể

2.Kĩ năng:

- HS quan sát tranh hình phát hiện kiến thức

- Vẽ sơ đồ tuần hoàn máu

1 Kiểm tra bài cũ ( 4 phút)

+Đông máu có vai trò gì ? Trình bày cơ chế đông máu?

2 Khởi động (2 phút)

-Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS khi tìm hiểu về hệ tuần hoàn của ngời.

-Cách tiến hàmh : “Hệ tuần hoàn có vai trò vận chuyển khí và các chất dinh dỡng đến khắp

tế bào cơ thể Vậy hệ tuần hoàn có cấu tạo và lu thông trong mạch nh thế nào?”

3 Các hoạt động dạy học ( 32 phút)

Hoạt động 1 (16 phút) Tìm hiểu về hệ tuần hoàn máu

-Mục tiêu: +Trình bày đợc sơ đồ vận chuyển máu trong cơ thể.

+Vẽ sơ đồ tuần hoàn máu.

-Đồ dùng: Tranh Sơ đồ cấu tạo hệ tuần hoàn máu “ ”

+Với tim: Nửa phải chứa

máu đỏ thẫm (màu xanh),

nửa trái chứa máu đỏ tơi

+Mô tả đờng đi của máu

trong vòng tuần hoàn nhỏ và

trong vòng tuần hoàn lớn?

-Cá nhân tự quan sát hình16.1 SGK/51 trả lời.Yêu cầu:

+Số ngăn tim, vị trí, màu sắc

+Tên động mạch, tĩnh mạchchính

-Một HS lên trình bày trêntranh, lớp nhận xét bổ sung

-HS quan sát hình thảo luậnnhóm thống nhất câu trả lời

+Nêu đợc điểm xuất phát vàkết thúc của mỗi vòng tuầnhoàn

I-Tuần hoàn máu

1 Cấu tạo hệ tuần hoàn

-Hệ tuần hoàn gồm tim và hệmạch

+Tim: có 4 ngăn (2 tâm thất,

2 tâm nhĩ) chia 2 nửa Nửaphải chứa máu đỏ thẫm, nửatrái chứa máu đỏ tơi

+Hệ mạch: Động mạch, tĩnhmạch và mao mạch

2.Vai trò của hệ tuần hoàn

Trang 40

+Phân biệt vai trò chủ yếu

của tim và hệ mạch trong sự

tuần hoàn máu?

-Đại diện nhóm lên trình bàykết quả trên tranh, nhómkhác bổ sung

-Tim làm nhiệm vụ co bóptạo lực đẩy máu vào hệmạch

-Hệ mạch: Dãn máu từ tim

đến các tế bào và từ các tếbào trở về tim

+Vòng tuần hoàn lớn: Từtâm thất trái →Cơ quan →

Tâm nhĩ phải

+Vòng tuần hoàn nhỏ: Từtâm thất phải → Phổi →

Tâm nhĩ trái

-Hệ tuần hoàn giúp máu luthông trong toàn bộ cơ thể

Hoạt động 2 (16 phút) Tìm hiểu về hệ bạch huyết

-Mục tiêu: +Trình bày đợc sơ đồ vận chuyển bạch huyết trong cơ thể.

huyết nh một chiếc máy lọc,

khi bạch huyết chảy qua các

vật lạ lọt vào cơ thể đợc giữ

lại Hạch thờng tập trung ở

cửa vào các tạng, các vùng

khớp

+Mô tả đờng đi của bạch

+Hạch bạch huyết, ống bạchhuyết

2.Vai trò của hệ bạch huyết

-Phân hệ bạch huyết nhỏ:

Định dạng
Số trang	169
Dung lượng	1,95 MB