Trong việc thu chi bảo hiểm xã hội rất phức tạp.trên đây là 1 bài tiểu luận mẫu cho sinh viên tham khảo về quá trình thu chi bảo hiểm xã hội ở tỉnh nam định.Cùng với đó là 1 số giải pháp nâng cao hiệu quả của quá trình thu BHXH.
Trang 1MỤC LỤC
Trang 24 TLTC Tiền lương tiền công
5 DN ngoài QD Doanh nghiệp ngoài quốc doanh
6 DNNN Doanh nghiệp nhà nước
10 CNTT Công nghệ thông tin
Trang 3DANH MỤC BẢNG BIỂU
Trang 4MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa có sự quản lý của nhà nước, thì BHXH ngày một phát triển và trưởng thành nhanh chóng BHXH là một trong những bộ phận cấu thành và đóng vai trò quan trọng trong các chính sách xã hội Nó là một bộ phận không thể thiếu và có tính ổn định trong hệ thống an sinh
xã hội Mục tiêu của BHXH là nhằm thỏa mãn những nhu cầu thiết yếu của người lao động và gia đình họ trong trường hợp bị giảm hoặc mất thu nhập.Người lao động chiếm tỷ lệ rất lớn trong dân số và do điều kiện lao động làm việc ngoài rủi ro mang tính tự nhiên, họ cần phải chịu
những rủi ro mang tính nghề nghiệp làm giảm hoặc mất thu nhập ảnh hưởng đến bản thân người lao động và gia đình họ cũng như xã hội Vì vậy Bảo hiểm xã hội giúp san sẻ những rủi ro cũng như hỗ trộ một phân
và làm giảm bớt gánh nặng cho cuộc sống.Tạo ra một lưới an toàn cho người lao động góp phầni ổn định trật tự xã hội, công bằng cho xã hội,
để quá trình sản xuất diễn ra bình thường và liên tục
Chính sách BHXH là một chính sách xã hội được nhiều quốc gia coi trọng nhằm đảm bảo về mặt thu nhập cho người lao động Chính sách BHXH cũng có tác dụng động viên công nhân, viên chức, quân nhân và người lao động thuộc các thành phần kinh tế khác yên tâm công tác sản xuất.Thu BHXH đóng vai trò rất quan trọng trong sự tồn tại
và phát triển của BHXH, chính vì vậy công tác quản lý thu lại càng phải chú trọng Nếu quản lý thu tốt thì sẽ tránh thất thoát cho BHXH, đảm bảo quỹ tăng trưởng, và phát triển, tạo sự công bằng cho người tham gia, và góp phần vào củng cố hệ thống An sinh xã hội Để hiểu rõ hơn
về tình hình thực hiện quản lý thu BHXH em đã chọn đề tài “ Công tác quản lý thu BHXH BB tại BHXH thành phố Nam Định giai đoạn 2013- 2015 ” cho bài viết của mình
2. Mục tiêu nghiên cứu
Nghiên cứu, đánh giá việc thực hiện công tác thu BHXH bắt buộc
ở thành phố Nam Định tỉnh Nam Định Trên cơ sở đó đề xuất một số
Trang 5biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thu BHXH bắt buộc cho thành phố Nam Định trong thời gian tới.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Công tác quản lý thu BHXH tại thành phố Nam Định
- Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu về công tác quản lý thu BHXH bắt buộc trên địa bàn thành phố Nam Định tỉnh Nam Định trong giai đoạn
2013 – 2015, không đề cập đến thu BHXH tự nguyện, thu BHYT và đối tượng lực lượng vũ trang
4. Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý luận
- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Một số phương pháp khác như: phân tích, so sánh, tổng hợp số liệu, phân tích lý luận thực tiễn
5. Nội dung nghiên cứu
Nội dung bao gồm ba nội dung chính
Chương I: Một số vấn đề quản lý thu BHXH.
Chương II: Thực trạng quản lý thu BHXH Bắt Buộc tại BHXH thành phố Nam Định.
Chương III: Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động quản
lý thu BHXH.
Trong quá trình làm bài tiểu luận do hạn chế về nguồn số liệu nên bài viết không tránh khỏi những thiếu sót,em kính mong nhận được sự chỉ bảo, góp ý của cô để giúp bài viết của em hoàn thiện hơn
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 6Chương I: Một số vấn đề quản lý thu BHXH
1.1. Một số khái niệm.
1.1.1. Khái niệm bảo hiểm xã hội.
Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm sự thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ bị mất hoặc giảm khoản thu nhập từ nghề nghiệp do bị mất hoặc giảm khả năng lao động hoặc mất việc làm, thông qua việc hình thành sử dụng một quỹ tài chính do sự đóng góp của các bên tham gia BHXH, nhằm góp phần bảo đảm an toàn đời sống của người lao động và gia đình họ, đồng thời góp phần bảo đảm an toàn
xã hội
1.1.2. Khái niệm thu bảo hiểm xã hội.
Thu bảo hiểm xã hội là việc Nhà nước dùng quyền lực của mình bắt buộc các đối tượng tham gia phải đóng BHXH theo mức phí quy định Trên cơ sở đó hình thành, tạo lập một quỹ tiền tệ tập trung nhằm mục đích bảo đảm cho việc chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội và hoạt động của tổ chức sự nghiệp bảo hiểm xã hội
Thu BHXH thực chất là quá trình phân phối lại một phần thu nhập của các đối tượng tham gia BHXH, phân phối và phân phối lại một phần của cải xã hội dưới hình thái giá trị, nhằm giải quyết hài hòa các mặt lợi ích kinh tế, góp phần đảm bảo sự công bằng xã hội
(Nguồn: Giáo trình Quản trị BHXH)
1.1.3. Khái niệm quản lý thu bảo hiểm xã hội.
Quản lý thu BHXH là hoạt động có tổ chức dựa trên cơ sở hệ thống pháp luật của nhà nước sử dụng biện pháp hành chính tổ chức kinh tế quản lý hoạt động thu nộp BHXH, xác định việc thực hiện nghĩa
vụ của NLĐ tham gia BHXH và đồng thời việc xác nhận đó là căn cứ để thực hiện chính sách, chế độ BHXH, đảm bảo quyền lợi đối với đối tượng tham gia BHXH đúng, đủ, kịp thời đáp ứng mọi yêu cầu, quy định của pháp luật
(Nguồn: Giáo trình Quản trị Bảo hiểm xã hội )
1.2. Vai trò của quản lý đối với hoạt động thu BHXH
1.2.1. Tạo sự thống nhất trong thu BHXH:
Trang 7Nguồn thu của quỹ BHXH bao gồm: nguồn đóng BHXH của người tham gia và chủ sử dụng lao động, tiền sinh lời từ hoạt động đầu tư tăng trưởng quỹ, nguồn hỗ trợ của Nhà nước, các nguồn khác như: viện trợ, quà biếu, quà tặng… của các tổ chức trong và ngoài nước.
Hoạt động thu BHXH có tính chất đặc thù khác với các hoạt động khác, đó là: Đối tượng thu BHXH rất đa dạng và phức tạp do đối tượng tham gia BHXH bao gồm ở tất cả các ngành nghề khác với nhiều độ tuổi khác, mức thu nhập khác thêm nữa họ lại rất khác về địa lý, vùng miền cho nên nếu không có sự chỉ đạo thống nhất thì hoạt động thu BHXH sẽ không thể đạt kết quả cao
Để nắm chắc được các nguồn thu trên phải tăng cường công tác quản lý chặt chẽ các nguồn thu Đối với từng nguồn khác nhau phải có phương pháp quản lý thích hợp
1.2.2. Tăng thu, bảo đảm cân đối quỹ BHXH
Thu BHXH có vai trò rất lớn trong việc cân đối quỹ Hơn thế nữa thu BHXH quyết định đến sự tồn tại và phát triển của hệ thống BHXH
Để tăng thu có một số biện pháp chính sau:
+ Tăng số người tham gia đóng BHXH Đây là biện pháp có tính chất quyết định Trong điều kiện kinh tế nước ta chưa phát triển, chúng
ta chưa thể tăng nhanh mức đóng BHXH, mà phải tăng từ từ Từ thực tế
đó việc tăng số người tham gia đóng BHXH có ý nghĩa thực tế và có tính quyết định trong việc cân đối quỹ BHXH
+ Thu đúng đối tượng, thu đủ số lượng và đảm bảo đúng thời gian quy định
Nội dung này chỉ có thể đạt được trên cơ sở tăng cường các biện pháp quản lý hành chính, tổ chức thu khoa học kết hợp với các biện pháp kinh tế
Thu đúng đối tượng là phải căn cứ vào những quy định về đối tượng tham gia BHXH trong văn bản pháp luật về BHXH
Trang 8Thu đủ số lượng và đúng hạn quy định cũng phụ thuộc vào công tác quản lý thu BHXH Trên thực tế có rất nhiều đơn vị nộp BHXH không
đủ theo số lượng quy định Tình trạng trốn đóng BHXH hiện còn xảy ra
ở rất nhiều đơn vị Vì vậy phải bằng phương pháp quản lý thu khoa học, kết hợp với các biện pháp hành chính, kinh tế cứng rắn đối với các hành
vi vi phạm pháp luật về đóng BHXH Có như vậy công tác quản lý thu mới đem lại hiệu quả
1.2.3. Bảo đảm quyền lợi người tham gia BHXH:
Thứ nhất, bảo vệ quyền lợi của người tham gia BHXH Đây là quyền lợi chính đáng và hợp pháp của người lao động Nhưng nếu người tham gia không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng góp BHXH thì trước hết bản thân người tham gia không đủ điều kiện quy định của pháp luật để hưởng các quyền lợi theo quy định, mặt khác không có nguồn thu để bảo đảm chi trả các chế độ cho người tham gia khi các sự kiện bảo hiểm xảy ra, bởi lẽ chính sách BHXH trong cơ chế thị trường được xây dựng trên nguyên tắc “có đóng có hưởng” Nếu tăng cường công tác quản lý thu, phát hiện các trường hợp trốn đóng, đóng thiếu và
có biện pháp xử lý đúng đắn là cơ sở tiền đề để đảm bảo quyền lợi người tham gia
Thứ hai, khi quỹ BHXH được cân đối, điều đó có nghĩa là quỹ luôn luôn có đủ nguồn lực để chi trả các chế độ cho người tham gia Khi người tham gia BHXH gặp rủi ro theo quy định của pháp luật thì bản thân và gia đình họ được tổ chức bảo hiểm xã hội chi trả trợ cấp đầy đủ, kịp thời
1.2.4. Kiểm tra, đánh giá hoạt động thu BHXH
Thu BHXH là 1 nội dung của tài chính BHXH, mà thông thường bất kỳ hoạt động nào liên quan đến tài đều rất dễ mắc phải tình trạng gây thất thoát, vô ý hoặc cố ý làm sai Vì vậy, với nhiệm vụ mà người quản lý phải đảm bảo đó là: kiểm tra, hoạt động thu BHXH đã được đánh giá hoạt động 1 cách kịp thời và toàn diện Nhờ có hoạt động quản
lý sát sao mà công tác kiểm tra, đánh giá luôn được sát thực tiễn với
Trang 9quá trình thu, hoạt động thu sẽ được điều chỉnh kịp thời sau khi có sự đánh giá.
1.3. Nội dung quản lý thu BHXH
1.3.1. Quản lý đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội
* Người lao động tham gia Bảo hiểm xã hội bắt buộc là công dân Việt Nam bao gồm:
- Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức
- Người làm việc theo hợp đồng có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên
và hợp đồng lao động không xác định thời hạn theo quy định của pháp luật về lao động
- Người lao động, xã viên, kể cả cán bộ quản lý làm việc và hưởng tiền công theo HĐLĐ từ đủ 3 tháng trở lên trong hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thành lập, hoạt động theo luật hợp tác xã
- Công nhân quốc phòng, công nhân công an làm việc trong các doanh nghiệp thuộc lực lượng vũ trang
- Người lao động theo quy định nói trên được cử đi học, thực tập, công tác trong và ngoài nước mà vẫn hưởng tiền lương hoặc tiền công ở trong nước
- Người lao động đã tham gia BHXHBB mà chưa nhận BHXH một lần trước khi đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo quy định của pháp luật về người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng cụ thể
- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội nhân dân; sĩ quan,
hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân đội nhân dân, công an nhân dân
- Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân và hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân phục vụ có thời hạn
* Người sử dụng lao động tham gia Bảo hiểm xã hội bắt buộc bao gồm: cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân; tổ
chức chính trị, tổ chức chính trị xã hội- nghề nghiệp, tổ chức xã hội- nghề nghiệp, tổ chức xã hội khác; cơ quan, tổ chức nước ngoài, tổ chức
Trang 10quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác, tổ chức khác và cá nhân có thuê mướn,
sử dụng và trả công cho người lao động
1.3.2. Quản lý tiền lương làm căn cứ đóng BHXH
Đối tượng tham gia BHXH rất đa dạng, phong phú với nhiều ngành nghề và mức thu nhập khác nhau Để quản lý tiền lương - tiền công làm căn cứ đóng BHXH thì trước tiên BHXH phải đưa ra được tiêu thức để quản lý và tiêu thức đó là:
- Đối với lao động làm việc do Nhà Nước quy định tiền lương thì tiền lương tiền công làm căn cứ đóng BHXH là mức tiền lương, tiền công theo ngạch, bậc của thang bảng lương theo quy định của Nhà Nước
- Đối với lao động làm việc do người sử dụng lao động quy định tiền lương thì mức tiền lương - tiền công làm căn cứ đóng BHXH là mức tiền lương, tiền công ghi trong hợp đồng lao động
- Đối với người sử dụng lao động thì tiền lương - tiền công làm căn cứ đóng BHXH là tổng quỹ tiền lương của doanh nghiệp
Sau khi xác định được mức tiền lương - tiền công làm căn cứ đóng của các đối tượng thì cơ quan BHXH cần phải quản lý, theo dõi chặt chẽ diễn biến thu nhập của từng cá nhân NLĐ trong từng đơn vị sử dụng lao động Đặc biệt là theo dõi diễn biến tiền lương của các đối tượng do người NSDLĐ quy định tiền lương thường xuyên kiểm soát đối chiếu quỹ tiền lương của đơn vị Trên cơ sở đó tính số tiền phải đóng vào quỹ BHXH của các đơn vị sao cho đúng, đủ…
1.3.3. Quản lý phương thức và mức đóng BHXH
Mức đóng BHXH của mỗi nước chịu sự chi phối của rất nhiều yếu tố khác nhau như: đặc điểm dân số, điều kiện kinh tế- xã hội, sự văn minh của người dân, căn cứ đóng và tỉ lệ hưởng của người tham gia,
Do đó người quản lý phải nắm vững những yếu tố cơ bản này để đưa ra mức đóng phù hợp với điều kiện kinh tế xã hội của mỗi quốc gia trong từng thời kỳ Như vậy, để quản lý được mức đóng, trước hết cơ quan quản lý Nhà nước về BHXH phải xây dựng được mức đóng phù hợp với
Trang 11cả NSDLĐ và NLĐ Tương quan tỷ lệ đóng trong NSDLĐ và NLĐ không được chênh lệch Bên cạnh đó mức đóng phải được xây dựng trên cơ
sở khiến NSDLĐ không muốn trốn tránh, không thể trốn tránh trách nhiệm tham gia BHXH bắt buộc cho NLĐ
Theo Điều 92 Luật BHXH 2006 quy định Mức đóng và phương thức đóng của người sử dụng lao động
1 Hằng tháng, người sử dụng lao động đóng trên quỹ tiền lương, tiền công đóng bảo hiểm xã hội của người lao động quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 1 Điều 2 của Luật này như sau:
a) 3% vào quỹ ốm đau và thai sản; trong đó người sử dụng lao động giữ lại 2% để trả kịp thời cho người lao động đủ điều kiện hưởng chế độ quy định tại Mục 1 và Mục 2 Chương III của Luật này và thực hiện quyết toán hằng quý với tổ chức bảo hiểm xã hội;
b) 1% vào quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
c) 11% vào quỹ hưu trí và tử tuất; từ năm 2010 trở đi, cứ hai năm một lần đóng thêm 1% cho đến khi đạt mức đóng là 14%
2 Hằng tháng, người sử dụng lao động đóng trên mức lương tối thiểu chung đối với mỗi người lao động quy định tại điểm đ khoản 1 Điều
2 của Luật này như sau:
a) 1% vào quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
b) 16% vào quỹ hưu trí và tử tuất; từ năm 2010 trở đi, cứ hai năm một lần đóng thêm 2% cho đến khi đạt mức đóng là 22%
3 Người sử dụng lao động thuộc các doanh nghiệp nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp trả lương theo chu kỳ sản xuất, kinh doanh thì mức đóng hằng tháng theo quy định tại khoản 1 Điều này; phương thức đóng được thực hiện hằng tháng, hằng quý hoặc sáu tháng một lần
Mức đóng các khoản BHXH, BHYT, BHTN được áp dụng từ ngày
01, tháng 01, năm 2016 được thực hiện theo quyết định 959/QĐ-BHXH:
+ Mức đóng BHXH: 26%, trong đó NLĐ đóng 8%, ĐVSDLĐ đóng 18%
+ Mức đóng BHYT: 4,5%, trong đó NLĐ đóng 1,5%, ĐVSDLĐ đóng 3%
Trang 12+ Mức đóng BHTN: 2%, trong đó NLĐ đóng 1%, ĐVSDLĐ đóng 1%.
Do đặc thù công tác thu BHXH là phải thu nhiều đối tượng bằng nhiều hình thức khác nhau như trực tiếp hoặc gián tiếp (tiền mặt, chuyển khoản ) nên với mỗi hình thức chuyển tiền đều phải quản lý chặt chẽ để tránh nhầm lẫn, thất thoát
Các hệ thống BHXH sử dụng nhiều phương thức thu, nộp khác nhau:
+ Đóng hằng thángHằng tháng, chậm nhất đến ngày cuối cùng của tháng, đơn vị trích tiền đóng BHXH bắt buộc trên quỹ tiền lương tháng của những người lao động tham gia BHXH bắt buộc, đồng thời trích từ tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc của từng người lao động theo mức quy định, chuyển cùng một lúc vào tài khoản chuyên thu của cơ quan BHXH mở tại ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nước
+ Đóng 3 tháng hoặc 6 tháng một lầnĐơn vị là doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp trả lương theo sản phẩm, theo khoán thì đóng theo phương thức hằng tháng hoặc 3 tháng, 6 tháng một lần Chậm nhất đến ngày cuối cùng của kỳ đóng, đơn vị phải chuyển đủ tiền vào quỹ BHXH
tổ chức sự nghiệp đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài
Trang 13* Trường hợp đóng qua doanh nghiệp, tổ chức sự nghiệp đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài thì doanh nghiệp, tổ chức sự nghiệp thu, nộp BHXH cho người lao động và đăng ký phương thức đóng cho cơ quan BHXH
* Trường hợp người lao động được gia hạn hợp đồng hoặc ký HĐLĐ mới ngay tại nước tiếp nhận lao động thì thực hiện đóng BHXH theo phương thức quy định tại Điều này hoặc truy nộp cho cơ quan BHXH sau khi về nước
+Người hưởng chế độ phu nhân hoặc phu quân tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài
Thực hiện theo Văn bản quy định của Chính phủ và hướng dẫn của BHXH Việt Nam
+ Đối với trường hợp đóng cho thời gian còn thiếu không quá 6 tháng (hưởng lương hưu)
* Người lao động đóng một lần cho số tháng còn thiếu thông qua đơn vị trước khi nghỉ việc
* Thân nhân của người lao động chết đóng một lần cho số tháng còn thiếu cho cơ quan BHXH huyện
1.3.4. Quản lý quy trình tổ chức thu :
Quy trình quản lý thu BHXH được xác định như sau:
a, Phân cấp quản lý thu trong hệ thống BHXH Việt Nam:
BHXH Việt Nam: Chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra tình hình thực
hiện công tác quản lý thu, cấp sổ BHXH, thẻ BHYT trong toàn ngành bao gồm cả BHXH Bộ Quốc Phòng Bộ Công An và Ban cơ yếu Chính Phủ Xác định mức lãi suất bình quân trong năm của hoạt động đầu tư quỹ BHXH và thông báo cho BHXH tỉnh
Trang 14“Biên bản thẩm định số liệu thu BHXH, BHYT bắt buộc” (Mẫu số TBH).
12-BHXH huyện: Tổ chức, hướng dẫn thực hiện thu 12-BHXH,BHYT,
cấp sổ BHXH, thẻ BHYT đối với NSDLĐ và NLĐ theo phân cấp quản lý
b, Lập và giao kế hoạch hàng năm:
BHXH huyện: Căn cứ tình hình thực hiện năm trước và khả năng
mở rộng NLĐ tham gia BHXH trên địa bàn, lập 02 bản “Kế hoạch thu BHXH bắt buộc” năm sau (Mẫu số 13-TBH), gửi 01 bản đến BHXH tỉnh trước ngày 05/11 hàng năm
BHXH tỉnh:
- Lập 02 bản dự toán thu BHXH đối với NSDLĐ do tỉnh quản lý, đồng thời tổng hợp toàn tỉnh, lập 02 bản “Kế hoạch thu BHXH bắt buộc” năm sau (Mẫu số 13-TBH) gửi BHXH Việt Nam 01 bản trước 5/11 hàng năm
- Căn cứ dự toán thu của BHXH Việt Nam, tiến hành phân bổ dự toán thu BHXH cho các đơn vị trực thuộc BHXH tỉnh và BHXH huyện trước ngày 20/01 hàng năm
BHXH Việt Nam: Căn cứ tình hình thực hiện kế hoạch năm trước và khả năng phát triển lao động năm sau của các địa phương, tổng hợp, lập giao dự toán thu BHXH cho BHXH tỉnh và BHXH bộ Quốc phòng, Bộ Công An, ban cơ yếu Chính phủ trước ngày 10/01 hàng năm
c, Quản lý tiền thu
BHXH tỉnh và BHXH huyện không được sử dụng tiền thu BHXH cho bất cứ mục đích gì (trừ trường hợp đặc biệt phải được Tổng giám đốc BHXH Việt Nam chấp thuận bằng văn bản)
Hàng quý, BHXH tỉnh (Phòng Kế hoạch – Tài chính) và BHXH huyện có trách nhiệm quyết toán số tiền 2% đơn vị được giữ lại, xác định số tiền chênh lệch thừa, thiếu; đồng thời gửi thông báo quyết toán cho Phòng thu hoặc bộ phận Thu để thực hiện thu kịp thời số tiền NSDLĐ chưa chi hết vào tháng đầu của quý sau
BHXH Việt Nam thẩm định số thu BHXH định kỳ 6 tháng hoặc hàng năm đối với BHXH tỉnh, BHXH thuộc Bộ Quốc Phòng, Bộ Công An, Ban cơ yếu chính phủ
d, Thông tin báo cáo thu
Trang 15BHXH tỉnh, huyện: Mở sổ chi tiết thu BHXH (Mẫu số 07-TBH); thực hiện ghi sổ BHXH theo hướng dẫn sử dụng biểu mẫu.
BHXH tỉnh, huyện: Thực hiện chế độ báo cáo tình hình thu BHXH bắt buộc (Mẫu số 09, 10, 11-TBH) định kỳ tháng, quý, năm như sau:
- BHXH huyện: Báo cáo tháng trước ngày 22 hàng tháng báo cáo quý trước ngày 20 tháng đầu quý sau
- BHXH tỉnh: Báo cáo tháng trước ngày 25 hàng tháng; báo cáo quý trước ngày 20 tháng đầu của quý sau
e, Quản lý hồ sơ, tài liệu thu
BHXH tỉnh huyện: Cập nhật thông tin, dữ liệu của người tham gia BHXH để phục vụ kip thời cho công tác nghiệp vụ và quản lý
BHXH tỉnh: Xây dựng hệ thống mã số đơn vị tham gia BHXH áp dụng trong địa bàn tỉnh theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam Mã số tham gia BHXH cấp cho đợn vị để đăng ký tham gia BHXH được sử dụng thống nhất trên hồ sơ, giấy tờ sổ sách và báo cáo nghiệp vụ
BHXH các cấp: Tổ chức phân loại, lưu trữ và bảo quản hồ sơ, tài liệu thu BHXH đảm bảo khoa học để thuận tiện khai thác, sử dụng Thực hiện ứng dựng công nghệ thông tin để quản lý người tham gia BHXH, cấp sổ BHXH cho người tham gia BHXH bắt buộc
1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thu BHXH
1.4.1. Sự phát triển kinh tế xã hội.
Cùng với sự phát triển của kinh tế xã hội đời sống của con gn]ời được cả thiện Những lao động ở ngoài khu vực nhà nước có điều kiện tiếp xúc với những chính sách BHXH hiểu được quyền và nghĩa vụ tham gia của mình dẫn đến việc gia bảo hiểm sẽ đông hơn, nguồn thu sẽ lớn hơn Ngoài ra kinh tế phát triển cũng là cho mức lương của lao động cao hơn mức đóng bảo hiểm sẽ cao hơn
1.4.2. Sự ảnh hưởng của các chính sách pháp luật
- Chính sách tiền lương: giữa chính sách tiền lương và chính sách BHXH nói chung và công tác thu BHXH nói riêng có mối quan hệ rất chặt chẽ với nhau
Chính sách tiền lương là tiền đề và cơ sở cho việc thực hiện chính sách BHXH, bởi vì cơ sở để tính toán mức đóng và hưởng BHXH của
Trang 16chúng ta hiện nay là phụ thuộc vào tiền lương tối thiểu do Nhà nước quy định Như vậy khi Nhà nước nâng lương tối thiểu, điều đó đồng nghĩa với việc tăng mức đóng BHXH và đương nhiên số thu BHXH cũng tăng lên
- Thêm vào đó đối với các lao động đóng BHXH theo thang bảng lương Nhà nước quy định, mức đóng còn phụ thuộc vào hệ số lương, vì thế khi Nhà nước điều chỉnh lại thang bảng lương thì mức đóng BHXH cũng tăng lên Nguồn lực lao động Người lao động là đối tượng tham gia BHXH, đang trong độ tuổi lao động, trực tiếp tạo ra của cải cho xã hội
- Chính sách về BHXH: việc quy định tăng mức đóng làm cho mức đóng tăng lên cơ quan bảo hiểm xã hội phải điều chỉnh mức đóng hiện tại của người lao động
- Các chính sách pháp luật khác
1.4.3. Nhận thức của người tham gia
Nhận thức của người tham gia tốt là nhân tố thiết yếu để công tác quản lý đối tượng tham gia BHXH đạt kết quả cao Chính sách ra đời chỉ
là sự hướng dẫn chung nhất, nhưng để chính sách đi vào thực tế, nhất định phải có sự chấp hành tốt chính sách đó Ý thức tham gia BHXH của các đối tượng thuộc diện tham gia, bao gồm người lao động và chủ SDLĐ từ lâu đã trở thành mối quan tâm hàng đầu trong công tác quản lý đối tượng tham gia BHXH
Các chủ SDLĐ thường vì lợi nhuận mà không muốn tham gia BHXH cho người lao động của mình Phần lớn họ đều mới chỉ nhận thấy lợi ích trước mắt mà chưa nghĩ đến hậu quả lâu dài khi rủi ro không may xảy đến với người lao động của họ Còn với người lao động, do hiểu biết kém, thu nhập không cho phép, hoặc lo sợ bị mất việc làm khiến họ không dám lên tiếng đòi quyền lợi Khi ý thức của các đối tượng tham gia thấp, tức là không có sự hợp tác từ phía các đối tượng tham gia, chắc chắn công tác quản lý đối tượng tham gia BHXH sẽ gặp nhiều khó khăn Ở những nước dân trí phát triển, công tác quản lý đối
Trang 17tượng tham gia BHXH gặp ít trở ngại hơn bởi người dân rất tự giác chấp hành tốt chính sách.
1.4.4. Công tác thông tin tuyên truyền về chế độ, chính sách BHXH
Thông tin tuyền truyền là nội dung quan trọng trong bất cứ lĩnh vực hoạt động nào Với BHXH, là chính sách tác động đến một lượng người tham gia rộng khắp, công tác thông tin tuyên truyền chính là nhân
tố tác động trực tiếp đến hiệu quả của công tác quản lý đối tượng tham gia Cụ thể, công tác thông tin tuyên truyền giúp cho đối tượng tham gia hiểu rõ về chế độ, chính sách BHXH theo quy định của luật pháp, làm thay đổi thái độ đối với công tác BHXH theo hướng tích cực, phù hợp với pháp luật Ngoài ra, tuyên truyền BHXH còn có tác dụng cổ vũ động viên người lao động cùng các đơn vị SDLĐ tự giác, tích cực thực hiện đúng quyền lợi và nghĩa vụ khi tham gia BHXH theo đúng quy định của pháp luật, đấu tranh loại bỏ những hành vi gian lận, trái pháp luật nhằm mục đích trục lợi Bảo hiểm Ý thức tham gia của các đối tượng kém xuất phát từ sự ít hiểu biết về lợi ích của chính sách BHXH Bởi vậy, tuyên truyền giúp cho các đối tượng hiểu được lợi ích từ chính sách này sẽ khuyến khích các đối tượng tham gia nhiều hơn, chấp hành đúng các thủ tục hơn trong quy trình tham gia, giúp việc quản lý đối tượng tham gia được thực hiện tốt hơn
Trang 18thu nhập thực tế của NLĐ làm cơ sở tính phần trăm nộp BHXH đã
không chỉ làm thiệt thòi về quyền lợi cho NLĐ mà còn gây thất thu quỹ BHXH
1.4.6. Trình độ đội ngũ cán bộ bảo hiểm xã hội.
Các cán bộ bảo hiểm xã hội cần phải có những hiểu biết về các chính sách bảo hiểm xã hội để thu đúng thu đủ,các văn bản pháp luật được cập nhật thường xuyên, liên tục đòi hỏi người cán bộ phải chuyên tâm nghiên cứu, cần cù, trách nhiệm với công việc đồng thời phải có một trình độ nhất định về toán học, kế toán cũng như sự hiểu biết về hệ thống máy tính và công nghệ thông tin Cần cập nhập các chính sách bảo hiểm xã hội, và các chính sách liên quan để kịp thời điều chỉnh mức đóng cho người lao động