Gừng sống _2g khai uất tan đờm thông khi, cho ba thang/ “hiền sau tái khếm : Đờm bớt vường nghẹt nơi cŠ, hơ giảm vải phản, tiếp cho uống 6 thang nữa, / : Sau đến khám : Ho suyễn đỡ nh
Trang 1
tam đề trị bệnh
"in từ tRỂ hệ này
1 đẳn tộc ía vd ube tẾ nh Tuệ
Bonk phd NO
in chita bang Cúc: đã cổng
Trang 2Len NHA xuAt BAN
` Tự sa mưa dến ide ta đã biết sử dụng câu thuốc Nam đề irị bệnh
củ kết quả Xhiều cầu thuốc, bài thuốc đã được lứu truyỀn từ Thế hệ nay
sang Lhế hệ khúc 0À được cai là những bài thöốc gịu truyền chữa khối
ahidu bunk, Noite danh g đã trở thành niềm te hde eda ddn ide ta vd
‘degre thể giới công nhận là danh nhân ÿ hạc có lầm cỡ quốc tẾ nhự Tuệ Tỉnh, HÃI Thượng Lần Ong (Li Hitu Trae) -
# học -đân tis agay nay di phái tritn 6 hé thing: tir Trang trong đến địu
phương, từng bước hiện đại hoá va Mang hoạt động có hiện gad rộng lớn trong sâu dựng đt nước Dùng thuốc Nam iri bénk đã trở thành yên cầu, -
tập quản của đồng bảo ta tie đồng quê đến (hành phố M6t khuunh hướng nềi bút trọng g giới guốc tế hiện naụ tà ở Liên
Sẻ, ở Phản Nhi, MỸ, Tdy Ban Nhe, Ý va nhữn nước cổng nghiệp phát triền, người †a dang i sản nghiên cửu, úp dụng chữa bệnh uà bồi dưỡng sức khoŠ bằng thuấc đân lắc cŠ trayền
- Đề đáp ứng pêu cu của bà coh gin xa c?ng như của những người
qui trong ngành g được học dân tộc, những cơ sĩ nghiên cửa, chíta trị
bệnh cha nhân dân bằng tây thuốc Nam, Nhà xuất bản Ti::nÀ phố Hồ
£À( dính "trần trọng giỏi thiện cuốn sách «Xót trầm ự án chữa bằng
thuấc Nam x của Lương Y Việt Cúc, một danh ụ Cụ Việt Cúc: đã cổng
hiển gần (rạn đời miudt cho oiệc nghiên cứu, phật hay oừ nông cao truyền
thống ngành y duge hee dan tác đề trị bệnh cửa người Mong rằng lập
sách da cụ biến soạn $Ẽ giập ích cho vide chăm sóc gửe khoẻ bà can ta trong lao động sáu dựng đit nước
ˆ
Nhà xuất băm TP: E2 Chú Minh
Trang 3
Sich nay biện soạn những bệnh án chữa khối đÑ suất viện đo sự
điều trị tại Cơ sẽ Thừa kế thuậc:Viện 'Y dược học 'Dân tộc Thành phố
VÌ chọn lạc những bệnh án chữa khối có tiết tái kiểm tra một vài ` lần: được sự xác nhận 1ä khỏi hẳn của ciện, cho hến những bệnh nhân
lúc ra khỏi hoặc đã ra việa ghung khong tuân thả thê lệ tải kiềm tra,
Viện chưa xác phn, thi khong vide y an Va khdcg chép văn đây,
Phần chính yếu nơi đây 44 dang thuốc Nam chữa khỏi nhiều
chứng bệnh được kê ra từng loại: sắp XẾp có thứ tự trong sách
Sở dĨ trình hày những y án lên đây là đem những kiêk nghiệm
cơ sử só chứng rainh rằng thuấc Ñam thật có đề hiện lực khẳng kém 8ì thuốc Bắc, khỏi ngờ vực đối với các bu đồng 1ghiệp mới dùng thử
thuốc Nam chữa bệnh mới yitug tara trị ý ‘phat minh, dem sảng kiến
khai phát thêm nhiều vị thuốc quỷ, nhiều bài thuốc hay, góp phần xây - đựng nền ÿ bạc dân tc Phang phủ
- Những y án nầy chép các loại bệnh nhẹ, để chữa, mau khỏi, và bệnh nặng co nhiều biến chứng chữa khối cũng rất khó khăn, có tên
tuổi bệnh nhân (những Ần vào chit Hau), od sổ bệnh án,'ngày vào và
ngày ra Viên, hồ sơ: được tàng trữ tại Cơ sở Thừa kế, nay là Phòng
Khâm đa khoa 378 Ñam Kỷ Khởi Nghĩa, Phú Nhuận, thuộc Viện Y được học đâu tộc Trung ương, tại thành phổ Hồ Chỉ Minh :
Ÿ án biện về phần tổng lược, bệnh ấn thì ghi chép đây đã chủ suất,
từ chia, hiện chứng; cách chữa, XỈ phương dụng dược, tủy biến
_ chứng, : biển phiơng chép rõ, nếu cầu Xet sin cứ khẩo 'nghiệm đến cơ sở nói trên
2 thẳng 9 năm 19
The gi: VIỆT CÚC #
Trang 4Đàn ông liuh vóe zou gay suy yển, sắcmặt hơi œ ét, mắt
sha md edp, hoi thy npan di ding cham chap, vi dsa mbire
& dink đầu từ lâu, tel bhe kes hay lãng qiên, _ Bhí phát đau trếp đỉnh đần, lan ra aha gay, xung vai lựng, hại choảng v tực nồng, tìm cập mạnh, ki hộp,
đâm khó ngũ, mắt th Ủng xhắm lại nẵufH bì như ad, ban
iy Ide bag cd kbi ấm ap thi dé day, gấp lắc âm u Hết lạnh
#u nhiều, đau liên tp năm bảy ngày, dau,xuốg lưng, prin tsi tai chau, do mdi nặng nề không muốn đi đứng Xem mạch: Lướng xích đi trăn tế, tả quan và thôn đi phù
tuần bệnh : 7 bận đươ
ohiém vàn đương kính
ng ngưyên Khi sy, phong hàn căm
4 lâu ngày không giải, đầu não do hàn
là Sao bà khi thanh dương khó thăng lên được, phong han
lhra cần trở đương kinh mà phát đan, từ kinh thạch vào não
tủy, đau lâu: thần-kinh ‘say “bai, Tầng quên, mặt mớ, hồi hộp,
thần kinh không yến khó ngù ăn tống sút kén, hình vóc tiều
tụy, mình saầy đau nhữ, chân tay thường lạnh Khi thăng giảng
không điệu sinh ing tự, làra ngăn ngẹt nặng ngực do:han tà
trọ thủy theo uất hãa nghịch xông TT Và
Trang 5
Cách chữa : Điều bồ thận đương, tán hàn thông kính, bành -
khi khai uất nhiệt
Xử phương: Hà thủ ô |
8g dau den sao 8g
, Đỗ trọng sao rượn 8g Tang ky sinh 8g
dg
đề trợ thận dương, thông kính, tán hăn
4g
- đề giải uất nhiệt, khai khiếu, sùng với :
Giừng sống tân tán, giải biểu, :
Dây tơ hồng dưỡng tâm An thần,
Bệnh' nhân tống ba thang, taẦn sau tải khám, bớt nóng,
nhẹ ngực, đỡ hồi hộp, đầu còn đau nhức
Dùng đơn cũ, gia Dinh lăng 8g, V3 quit 4g, Biún đưang khí
thông đạt lên trên, bội gia Bạc bà lén Šg, tân tán khai uất `
Tuần sau tái khẩm: bệnh nhân nỏi đầu vái lưng đã nhẹ „ nhàng bớt đau, mắt bớt choảng vắng được ba phần, ngire hét
hồi hộp, ngũ yên, oỒ còn vướng đờm, khô ráo, xem mạch thấy
_ thận bộ trầm tế điều hóa, can bộ buyền nhược, đơ»n là dương
khi sẽ vương, dương kinh được thông, phong hàn sẽ tan giải,
_ đùng đơn cũ gia Trắc bà diệp 8g Cây dâu 8g, bội Đính lăng
lên 10g đề trợ:khi thăng đương, rau tần đày lá ðg, cũ nghệ
68, gừng sống ág đề hạ khí, tan uất, tan dom
‘Bon nay cho uống liên tiếp hai tuần 13 thang, sau khi
khám các chứng đều giảm rất nhiều, nhất là đầu nhẹ nhàng,
không còn đau nhức như trước nữa mà chỉ ê rần chạy xuống vai lưng thôi, `
Tiếp cho dùng thuổc điều khi hoại huyết thông đương kinh
nhu nhuận kinh mạch như : Ré dinh lăng, cây dâu, huyết rồng,
cây đậu săn, lạc tiên, 'hồng, rau mơ, rễ lức, bac ha, ngai
“Nhận xét: chữa kiền này có cảng dựng bồ chỉnh khí mà t -
tự giải tan, it dùng: phong được mà phong hàn tự tiêu, ¥ gia
thường gọi chỉnh khí đắc lực, tà: vô dụng địa ⁄
chạy nhiều thầy mà không khối, có lúc thấy đỡ, ít lâu {ai dau
nhức trở lại; khi nhát đau thị nặng mặt nhức trẻ "trán
lên đầu, rồi lăn xuống vai đến lưng đều bên trái, cách nhức
như bị cây nhọn xỉa vào bên đầu, đau xưởng vai lưng rồi
shạy xuống chân trải lúc đau nhắc không đi được, +¡ chân
di động đầu nhức mà muốn tẻ “xia, than winb tay chin đều
nóng, mắt mở nằm lì lái không đậy được -
Khim 'ingeh :TẢ xic2 trầm hoạt, quản bí hayền đại z6 lực Đoán bệnh : Phong hé cá đờm hỗa ngh ch xông làn ngăn
trgei khi thanh đương kbông thượng đạt lêd dương kinh, bệnh
nguyên là thận dương khi hư, không sinh xuất vệ dương và
tiêu hóa trọc thấy, dink thủy sinh đớn, khỉ hư sinh ult boa, nghịch xông đưa trọc 46m lên thượng tiền làm ủng ifc ba
kinh đương nên phát đau từ đầu xuống vai lưng, đo khí ang
trệ kinh mạch Khó lưu thông, can phong khí uất kích động sinh dau, mgt ning mét me gân rút không đi đứng được, nằm
im li bì thì đở, cựa động thì đau, đều đo phong hỗa kích thích,
Cách chữa :Tứ ám nhuận huyết, gidi can - phong và
trộc thủy, tháng đương khi, Sun
Trang 6
giải phong tiêu wt whidt "
Vai với sao - 8g Sây ngũ trảo ‘tg tiên thế ấp fan trọc thầy
Tuan eau tái khẩn: ; đầu tật bởi š
đo đờm hỗa kết fụ chưa tan, chữa tin địa nhữu là do
ki nh khí đâu vai chưa thong, cho thay ding phacuy pha ap shir hai:
Cem thảo, hàa tung giất uất nhiệt, cho
- hồng ba thang
in mặt bơi sưng
Hì thê ô 10g Mya shim.” &g
ig am ging hur: hog, ,
Gây đâu 8g Ré ives ag Gti dau 8g : / thanh can giải uất nhiệt, nhuận kit ub mach,
TuBa thứ Ý tủ khẩm : đầu bết nhức, uiất hÊi sưng, vai nhe
nhàng, ngủ yên, áo ống i1 và chậm tiêu, Dang phương trên bö ¡iuyền sâm, gia Đậu ván sao 8g, zau mơ 8g, vO quit ig, Hoai-sen 5g, Từ bị thay dùng Nhục quế 4g
Che uống liên,tục 12 thang, Tuần thứ VIII: đến xem lại: Các chứng đều khôi, ăn ngủ
tối, sức khỏe bình phue, cha xuất viện néng trường ị phục Bồ
than đương và Thập toàn đại bd
` mình, thầy cho uống thuốc tân tân thái quả, ra nhiều mỡ hôi
tân địch bao kiệt, phong nhiệt không giải mà nất hòa thiêu
uw
Trang 7
2
đết tàm hung sinh sơng nảy bet rit nặng ngực, thở gấp,
tiệng lưỡi khơ, ráo khái, đồa mắt, hơng thoảng váng; minh
.nêng hầm, đại tiện bí, tiêu: tiện sên đề kháng thơng, băn đêm
nơng hẹ xơi xây khơng ngủ được,
Khẩm mạch: Tâm cạn phù sảe, phế phù hư, tỷ hoạt đác
Dod bệnh
: Phong tà nhiệt khí thiên đất hết Am tân, tồn thân khĩ (táo, ,
; l
' Bệnh nhân nĩi: thưa thầy, lúc tối méi bị cảm sợ lạnh
phát sốt, đau mình, cĩ đến thầy quen cho nống ba thang thì
?8 mỒ bĩi quả nhiền bớt Sợ lạnh, nĩng, ảng cho bạ thang khác,
sốt khơng bớt lại lắng thêm, nĩng nảy ho bút rit nim khơng
yên, miệng lưổi khơ, hơi thở ra nĩng khĩ chịu quá, đầu mắt
thức xốn và chĩa lịa, xin thầy cứu tơi,
Tơi zin xem toa thuốc nếu cịn, số đưa ra xem:
Toa 1: Xuyên khung 8g ˆ Thương truật {9g “Thần khúc 8g
Hương phụ chế 8ø, Chỉ tạ 6g Ban ha &g
Qué chi 8g
Bạch thược 8g Cam thảo 6g
Poa 2: Qué chi 8g tận phác
thuốc thẩm thấp nén trường vị đều táo kết, đại tiều khơng
" thêng, nơng hầm hầm, thân roinh sơ như bị xĩng lửa: ;
Cách chữa : Gấp dùng thanh lương tư âm nhuận táo, giải
thanh lương hhuận táo, hạ uất nhiệt,
:›giắt nhiệt tầm tiểu
.- Địa tà `: ae ‘Rién _ - 8g
Bình bái ag
Cam thảo đất cap
sinh tân, nhuận táo, giải nội nhiệt, cho uống ha thung `
Tuần sau tới khám :,kÝ ing ho aa bớt, miệi,g lười bởi: khá -
táo cho nống them ba thung nữa, ; co
Tuần san với khám : các, chứng nĩng Hãy tốt xa đã giảm nhiều, xem mack thấy hộ thận đi trầm sác vơ, lực, bộ -car:tâm
Bg Đậu đen sao 8
Hương phụ chế &g thơng khí khai uất, tiêu ứ nhiệt gìˆp tỳ
a
vận hĩa, sinh tân, cho trống sáu tha, g
“Tuần sau tái khẩm : Đỡ nĩng ho nhiều, bệnh nhân nĩi trong
người khoan khoải, hết khái nước, thèm ăn cháo trắng, ngũ
cược, cịn bĩn, Cho uống y đơn ấy, Bìa Rau má, rễ tranh đà giải nhiệt tiết độc, làm uống 8g đề mở một tí, cho uống 12thang liền,
-Ba tuần sau lại khám : các chứng nĩng nấy táo bĩn đều:
- hết, thỉnh thoằng cịn chống váng đầu mặt, ấn eon chậm tiêu
Tiếp cho uống phương trên mạ gia Cúc hoa đề: thăng giải nhiệt và rá mơ đề tiêu thực bạ khí trừ uất nhiệt, làm
Z
48
Trang 8tỷ vị kiện vận, tiêu hỏa sinh tan, tư đưỡng sắc kinh, sung bồ
tư nhục, trong thot gian hệnh được bình phục, rụ viện
ra nhiều, mặt nóng đổ phừng, miệng lưỡi khả, kbát trước,
thé boi ra rất nóng, đầu nặng choáng váng, mắt lóa, hò khan
tát cỒ, thân mình chân tay đều nóng, tiền nóng đồ và gắt,
Xem mạch: Các mạc nu nhược, phế hộ phù hư,
- Đaán bệnh !: cầm nhiệm thủ khí quả nặng, mô hồi ra hao tần dịch và đương khi, thổ nóng và một, nóng xót xa chẳng
yên, nữm xuống thị phải bọ, phải' ngồi suốt đêm mà chịu,
Cách chữa : Thanh lương giải thử nhiệt, trừ phiền táo
Xử phương J4 đâu 8g, lau má Sg
“Bình bát — 8g ¬ thanh lượng giải thử nhiệt ;
VE quit bg
tân tán khei oất nhiệt, hạ khi chữa ba,
E tle 8g” tiêu thử khi,
Rễ lá lúc -8g thanh giả: uất nhiệt
Lá từbi - 4g "` ér thông khiếu giả biều, tiết nhiệt
tiêu tiều thông,
ain, din chai bd 1, Gen hdd han, ra viện, lên
Š.—# RẺ EM NÓNG HQ
- Đính nhân : Vũ Thang llngg, 6 tuôi
Vado mến : 1á tháng 9-78
‘Ra vitn — : 23 thang 9-78 ,
Em be, thân thể Em nhom, Sic ‘mat ad sim, than minh trồng như tha do cam nhị ì phong nhiệt, miệng khỏ lưỡi ráo
đồng rên trăng, bo nhà ra đểm nhớt rấi triều, ban đêm
tà họ không hgã dược, trach phù sắc,
Kiến cò dự VO quit
2g 4m tô ag Cirng séng 3 lát
tan dom hạ khi, khei uất chữa ho
trợ t1 sinh tân giải nhiệt Š4 nhân sao” 3g
_ khai vị tiêu đẻm, cho uống sáu thang
g hich nfs y Tuần enti tải không: Ho néng đều bet, chira mun &n tống
Hất nhằm Ne dir khong dậy ngồi chơi túy
máy, th;unh thai 8g 6ê mộ hếi trộm, vì uất thiệt chưa giải hết,
35
Trang 9Dùng phương cũ gia hạt sen, lạc tiếp, Mẫn lệ nung đều Ag Cam thảo nưởng.2 gam, nốág liên tiếp 1Ô thang bệnh đỡ
nhiều, hết ho, ăn nống {St, ngủ yên, cho đừng bà tỳ thanh vị
như Lụø quán tử hoàn, Lục vị hoàn liên tiếp nhiều: ngày, em
bé được tươi da thắm thịt, sức khôe hình, phục rñ viện,
+ Bệnh | hân: Trần Thị Hồng Liên, 53 tuôi,
58 baa án : 7/97
- Đàn bà cơ th i suy nhược, sắc mặt ốm mét, bai tmÃ! hồm
- su, vì ho lâu ng y chữa không khải, phôi ráo, ho khan, dom Ỷ
đặc quiinah, khí hội øồ khô ran tới ngực, và eŠ họng rát, lưỡi
'đồ đóng yêu trắng mông, cồ thường khô phải ngậm nước cho
_ đỡ nóng rất Đèm đặc vướng làm nghẹt khí quần, thổ kho
khé mgt vA hut Noi, mit An, mat ngủ, hinh.vóc gầy nhom,
hay sốƒ nhiều, đêm đến thì ngực xói xa không ngà được, lưng
| dan, ean mỗi, đội tiện tảo bón
Xem mạch : Thy: phải trầm nhược, trải huyền đại
Đoán bệnh: Tý phế khi suy, san phong phát động, hỏa ng Ích xông lên, làm ủng tác phế khí, uất bòa thiếu đết
thượng tiêu tâm hung đều nóng nảy, tan dich khô, đớm táo
kết làm ngắn nghẹt khí quần, họ ran, đau ngực khó thổ,
Cách chữa : Nhuận phé, khai uất, hạ đờm, giảng hỏa,
Deng dvge:Sa sim | 10g Bach bó
- RE dau 8g | > Mach mon &g
.thanh phế nhiệt, nhuận táo,
“Tuần dau tối khám : Sức nóng đã giảm, ngực bớt ran dau
ma con ho rất nhiều, ngủ chưa được, dùng "phương trên gia
H muồng 8g, Chỉ xác 8g đề hạ khi giải tᜠnhiệt, tán tứ kết
ở trường vị, cho nống be thang
Tuần saa tái khếm : Đại tiền tiện thông, bởi nóng bớt họ rất nhiều, xem mạch thấy bộ phế phủ sắc tiều, căn đi huyền hoễn nhược, đoán là uất nhiệt đã giảm nhiều tuy nhiên phế
tạng còu thiếu ê&m tân nhu dưỡng cần bồi bồ âm tân nhuận
tảo, dùng phương trên bội gia Mạch món ig, Số lễ bạn 8g
Bạch bộ 8g cho ving sau thang ờ Tuần cau tái khám: Họ nóng ngực đã đồ nhiều, cồ hết khó
rat dém ngủ yên, nhưng ăn uống còn kém “đo tỳ khi suy ăn
vào cham tide va ấn rất i!, dùng phương trên gia lạc tiên 8g
day tơ bồng 8g-đề an thần, Hoài sơn 8g, Ý dĩ sao 10g, rô quit 4g đề trợ tỳ sinh tân tiêu thấp hóa cốc thực, cho uống
tiếp 1Ô thang nữa,
Sau tới khám lại: HỀ( ho hen daw rat, ăa ngũ bình thường,
người thấy nhẹ nhàng: Na viện ,
_ Nhận xét: Phế lạng táo, tùy khí ruy, âm tân thiếu sung
dưỡng phong nhiệt viêm quấy lên, dùng thuốc trên đều là
' thứ thanh lương nhuận tao, tu am giải nhiệt, ít dùng loại tân -
tán chữa ho mà chứng ho do phế táo mày dầu dần tiêu giải
ĩ.,— ĐO HO CẢM NHIỄM PHONG HAN
Bệnh nhân ; Ngnyén thi N95 tabi
Vado viên -: 4-1748 -
Ra‘ vién -: 21-1-78
Số bệnh án : 20/77
"xàã
Trang 10
as
Người nữ, bị cảm nhiễm phong hàn, bì phư bị hàa khi bó chặt bên ngoài, phế khi khó phát tiết mà sinh uất nhiệt, ẵng tắc ở'
trong, hi nghịch ho nhiều, ran lòng ngực, thường ho lúc hừng
sáng, nhồ nhiền đờm nhờt, đờm nhớt vưởng vÍt trong cồ
họng và khí quần, hơi thở số sẻ, gặp lúc đang hành kinh, kinh
ra không ứ trệ lại, phát đau từ rốn xuống dạ dưới, ho đau
ran ngực, thở không thông, lại thêm chứng ứ huyết, kinh bế
bụng đau rất khó chịu, đến xin chin trị
Xem mạch : Các bộ đi hoãn nhược, phế bộ đi phù hoãn
Doin bệnh: Ngoại cắm phong bàn, phế khi uất, trọc thủy
đình đơm ủng tắc sinh nghịch khi ho nhồ nhiều đờm, tức
- ngực, dương khí hư, khi không thuận thông, huyết ủng trong
âm kinh, nguyệt kinh ngưng trệ sinh đau nặng trin dạ dưới
rất khó chịu
Cách chữa : Tản phong giải biều, hạ khi khai uất
Dùng thuốc : Tia tó 8g Rễ chỉ thiên 8g
Kiến cò 8g Rau tan day la 6g
Cam thảo nam © 5g
sinh tân giải uất nhiệt, hòa trung khi,
cho uống ba thăng , Tuần sau tái khám : Nóng họ da bét, cd con khô, ho nhd -
ra nhiều đờna, sẻ sẻ khó thở; dùng phương trên.gia bách bộ,
Tuần sem tát khám : Nông đã bởi, đản: đã; trơn loãng, cà:
bởi khò khẻ, ngực mát: thế; hết doi rane: Bốn hà
Xem mạch phế phù nhu, thậu trầm sắc; tỳ hoãn hoạt, bệnh đã đỡ, phần uất nhiệt trên thượng :tiêu, phòng bàn giải
lán ngoi biểu phận' nhưng cón đờm nhiệt'và ứ huyết trọc
thủy, vẫn ứ trệ dưới hạ liêu chưa giải, kinh nguyệt chưa: được
thông côn nóng và dau bụng thay: dùng phương thứ hai
địaô 8g Hiến cô §g Sole ben && Bach bộ 8g Ré.dau 8 “Rautần dày lá 6g Gừng sống 3 lát , : nhuận phế hoạt đờm điều khí chữa bọ -
Hương phụ chế 8g Nghệ §g Ngài cứu 4g
- thông kinh tiêu: và chữa đau bung |
- điều hòa các thuốc kiên thánh giải uất nhiệt;
„ cho uống sin thang ~ Tuần sau tái khám : Ho đã hết, đau bụng đã đỡ, kính thủy
đã thông, uất trệ đều tan giải, cho ra viện :
Nhận xét : Bệnh ngoại cảm phong hàn phế khí bị nất bế,
mà sinh ho lại phải luc hành kinh đo phế -uất khí ủng nguyệt
thủy định trệ không thông thuận, chỉ ding thuốc giải biều tán
hàn điền khí khai uất mà các chứn ho, đau bụng, ra
Ra vién — : 15-1-78
Số bệnh án : 24/77
_, Ban ba ốm yếu nhỏ người, mặt trắng mét, hơi thở ngắn, :
tiếng nỏi run và khan, như hụt :bời, ho rất gấp, liên tiếp một -
giày, khi đờm nhớt ra nhiều thông cồ mới đỡ được, nhựng ,
Trang 11
trợ tỷ thơng trung hạ khi
Kiến cị Ơg Rau tần đầy lệ 6g
Tuần sau lại khám : Bởt nĩng ngực khĩ cồ, dom nhĩt giảm
nhiều, xem mạch phế đi phủ hỗn, tỳ nhược tuy mạch cĩ hịa
khí hoần nhược vài phần, nhưng tỳ kbi chưa được điều hĩa,
- cốc thực chậm tiên hĩa, kém sinh tân địch, con sinh trọc đờm,
khơng muốn ăn uống, dùng phương cũ gia Hồi sơn 8g, dan
van sao 8g, vỏ quít hướng 4g đề trợ tỷ tiêu hĩa sinh tân dịch
hỏa đờm tieu thay thủy, cho uống 12 thang/hai-tuần
Sau lại khám *'Các chứng ho nĩng, nặng nghẹt, đau lưng, mệt mỗi đều hết hẳn, sức khếo bình thường, che ra viện,
10 — HO SUYỄN KINH NIÊN Bệnh nhân Lưu Ngộc Ý, 44 tnồi, - -
Vảo miện -: 20-3-78
Ravién - : 30:3-78
Số bệnh án: 22/78= 7 _
Đàn bà bị ho kinh niên, "khí phát ho, đờm kéo sị sẽ như
suyễn thường phát sốt về chiều, ho quá nhiều, tiếng ho nghe
ahe và nhỏ, thở mệt nĩi khơng ra tiếng, ít ăn khĩ ngũ đã lầu,
lạnh nhiều, mặt đất âm ười, trong người, tơi cảm thấy khĩ
chịu thì chỉ trong vài ngày sẽ cĩ ho suyễn, tuệt ngất, xin thầy
cứu chữa, : Xem mạch: PhÉ phù sắc, tỳ hỗn hoạt, thận đương mạch
đi trầm vi, tâm can đều hự nhược, ˆ
Vọng chăn : thấy bình sắc tiền tụy, i
Nhận xét : Bệnh đã lâu Am tàn huyết địch đều khơ cạn, ho
suyén kéo dài ngày tháng, đương khi hao tác; uống nhiều thuốc
khơng khỏi thật là âm hư nan bề, :hư lậ khĩ: trừ, tự nghĩ
đối với bệnh nhân mình cĩ phan sy tan tah ten lye dem hết
cái hiểu biết đề chạy chữa xem kết quả ra73ao?
Đốn bệnh : Thận đương khí suy khơng đủ sức hĩa thủy
hành khi sịnh xuất vệ đương, trên phế khi Rao kém khĩ thơng điều khi phận, hàn đờm trọc thủy dink debs noi hung cách, - khí ủng sinh uất hỗa nghịch xơng đưa đờm hhớt lên làm ngăn
nghẹt khí quân bệnh lân ngày uất hỏa khơng giải, nhiệt uất kết tụ nung nấu làm khĩ khan phế dịch và keo đặc trọc đớm, ngăn nơi ngực, he suyễn :sỏ sẻ, nhất là gặ lúc thời tiết hàn
lank dương khi và vệ dương: suy: phong hàn tà khi đễ xim nhiễm, nhiều khi hàn thấp dễ sinh bệnh :
ˆ Cách cuữa: Trợ dương điều khi, ơn trung tán bàn thấp
Xử: phương: Rễ Binh lăng 8g Đậu săn sao
Trang 12„ sòn lưu trệ dưới ha tiêu, ủng tắc cơ
4
Nghệ vàng 8g Rau tần dầy lá 8g -
Gừng sống _2g khai uất tan đờm thông khi, cho ba thang/
“hiền sau tái khếm : Đờm bớt vường nghẹt nơi cŠ, hơ giảm vải phản, tiếp cho uống 6 thang nữa, / :
Sau đến khám : Ho suyễn đỡ nhiều, xem mạch phế phù sắc,
tỷ hoạt đại vô lực, thận côn trầm vị, nhận biết phế khi cản
suy, tỷ chữa vật Hỏa nồi thủy thấp, vì thận dương kém sức
trục thủy tiêu thấp và hóa thông dương sung dưỡng phế khi ˆcho nên phế khi thiếu năng lực thông khi, tiết eÚế trọc thầy, hạ
khi nghịch, tan dom, cho dùng phương trên gia:Tia | tô-§g, cũ:
sả ôg, Rau mơ 8g, bội gia củ Thủy bö và gừng khô đề ôn trung ÄArợ dương tán hàn, đờm trọc thấy, cho uống liền tiếp 12 thang, -
chứng hơ suyễên bớt nhiền, ăn được tuy
tiêu, bụng ngực bớt nặng và ngăn nghẹt,
Tỳ phế dược kiện vận nhưng thận dương khí suy sần phải ich hỗa trợ dương bành thấy sinh khi, thăng thanh giáng trọc,
bồi bồ thượng tiêu khí phản và khai tiết đình: thủy hàn thấp
quan bài tiết, vì hàn ngưng - khí Ging sinh ta đờm thấp, thủy khí nghịch xông đều do thận ` đương quả suy mà gây ra, bệnh nhân cần phải trường phục những bài như Kim: quỹ thận khi hoàn, vi bát hoàn, Hoắc hương chính khí, Bồ thận đương, xem uống với Lue quan te thang, trì chí gìn giữ vệ sinh trong 1 năm mới mong dứt căn bệnh
HH — HO DO BOM VA UAT BOA
nhỏ,-ñghe không được ¬ oo
Cô ho biết bị bệnh ho từ bai nám nay, uống thuốc Bắc,
đờm thường vường eồ, tiếng nói
'chịcb thuốc Tây quá nhiều, bệnh cầm cự không thầy đỡ, bo
nhò tiếng nhưng đờm nhớt trần lên ngăn nghẹt khó tno oes mật, chân tay rụng rời không làm việc được, lúc thời Hi n
áp thì ít bo, đỡ mệt, còn làm việc được, ăn uống ng ở
được chút, gặp khi mưa đầm gió lạnh thị cảm tnéy kne ck ve nỏng từ ngực xuống bụng, đờm sôi đưa lên nghẹt có phải
- ho, hbặc lúc.phải đi đậu xa thời tiết nóng gất thì nặng đầu
g i hát ho, bệnh của tôi thiệt
rát đau, đưới ngực thường ran: dôi xuống hơi tức, ban đêm ho
nhiều không ngũ được, tôi mệt và kèm sức quả, xia thầy cứu
_ Xem šageb Thân trầm tế, Phế phù Hư, Tỳ phù hoãn, can
tâm đều hự nhược, / " : bes bo hen
- Bods bệnh : Chứng hơ lao, phế khi suý, tỳ bém vận là
thủy cốc tree thù đình trệ sinh đờm khi uất không thông tiết
lau ngày thành uất hỏa, khi uất nhiệt xông nghịch lên thượng
tiêu đưa trọc đớm làm ngăn nghẹt khí quản và yết hầu, thượng tiêu uất nhiệt dé lam đớơn dính đặc, ngưng kết vướng viÝ nơi hội yềm, phải ho rất nhiều, đờm nHớt ấy mới bật thông ra dược
Phế tạng thượng thích khi hóa ôn hòa thăng thanh giảng
trọc, gọi là điều tiết, nếu gặp kbi hàn thấp hoặc thêm viêm
nhiệt phế tạng khi suy không chế ngự nồi cái khi quá bàn
hoặc quá nhiệt ấy, cho nên khí nất pEát ho oo + -
"Cánh chữa: Tư âm nhuận phể kbai uất hỏa, tiêu đờm hạ
Trang 13
thông khí khai uất
‘y,
uất nhiệt cho néng ba thăng/tuần,
Tuần sau tái khẩm : Đỡ vài ba phan ‘ho y
trợ tỷ tiêu thấp hạ trọc thửy' tiêu dom
Raw tin’ day la Gg
thông tiết phế khi, hạ khi nghịch, trừ ho,
thơ tổng 6 thang,
Tuần sau đếu kháng : Họ giấm khá nhiều, dom oiling het,
rgười nhẹ hằng, n
eee i
t ndug, hot thé thong, bệnh đáp ach Phé Ty
“dau vấn SAO, hoặc tỷ thiểu
“dich - CN, sơn, tỳ-vị hàn mạ kém táo khí thấm ' thấp, 8
— Trọc đờm còn ting: tre: gia củ nghệ, rau mơ, va qu |
a La tuuồng
— Uất nhiệt trường tảo tiên bế, :
— Tiêu nóng gắt, giá rễ tranh, rầu “bap
: ~ Lung đau, chân moi, gia: BS tre ng, Ngưu tất nAm, :
— Nóng: sốt: về chiều giá Rễ câu kế ‘ba ngét ioe r
trang trắng
Trong bốn tháng liên tục, khám tủy ching vài chart
điều bồ khi huyết, điều hòa âm: ng “ ie eee long
tan chk ' bỗa, hồ thận đương hỏa thủy, sinh xuất, vệ dương, thật +
là âm hư nan bồ, a
Đến khi tang khí điều hòa, mạch ‘ein va vi kbd liệu
hồi phục : mới lóc niềm tìn cửu văn một bệnh nan iia nhân ( cũng vui mừng thoát khỏi tật bệnh, người làm p ự
cũng vui về hài lòng tận tụy với sở năng : ¬
b nhân gian giữ vệ sỉ Tuy thể cũng ân cần khuyên bện
ăn nghĩ c có tiết độ, trường phục những thuốc tư âm bồ huyết,
Trang 14
,
Đàn bà tỉnh thề suy yếu, tác cao, ổm nhom rôm rồi, mắt
dinh ghén lèm nhem, hơi thở ngắn và mệt, môi miệng khô
ráo, tiếng nói bề hơi khao khao, đến Viện xin chuẩn trị
Be cho biét, bi he hơn một năm quá; chứng kéo:dài, chữa
nhiều thuốc, nhưng không thuyên giảm, khi ho: ran đội xuống
ngực, cồ khô miệng ráo, qhồ đờm đặc đục, tiếng bo gấp' nóng
ada noi ngực, ho: thật lân, khạc ra được đờm mới đổ, thể
- khò khè, đờm đực khó khạc, cồ luôn nóng rát thich n
vật trơn mắt cho thông, cho đờm loảng bớt, về chiều nóng
nhiều, tối ho nhiều hơn sảng, đại tiện hai ba ngày/lần, ban
đêm đóng xót xáy khó ngủ, lưng đau thân mình mỗi, vi it an
ngủ, lâu ngày gầy ốm kiệt sức, đi đứng chậm chạp, đầu mắt
Choáng váng thích nai „yên không muốn di, trong mình nóng
‘ean huyét dịch đều khẢ cạn, Tỳ bị uất nhiệt, cốc thực khó sinh ˆ
- tân địch sung dưỡng tạng phủ, nội nhiệt làm khô ráo các hinh
mach, co nhuc hinh the tiều tụy ban đêm nóng xót xa đo tam
huyết nhiệt, thân -khôr 4 yên, sinh phiền táo: ngực nóng miệng
lưỡi khô, đờm vịt dị
`_hôa- nghịch! xông đưa trọc đờm lên ủng: tắc thượng trung tiêu,
- thăng giáng ủng trệ, hế;khí khó thông dễ tiết chế đờm hỏa |
và hạ trọc thủy, tiều nóng gắt, đại tiện táo bón ¬
Các chừng kề trên đều do âm tân huyết dịch bị uất hỏa
thiêu đốt lân ngây cán tảo:thái quá ¬
Cách chữa : Tư Âm nhuận phế táo, hạ nhiệt tiêu đờm, trước
tạm dùng phép tiêu đờm khai uất thông khí -
Tuần sau tát khám : Bớt ngăn ngọt, đờm-{an; hơi thử thông
cho dùng phương thứ bai :
phế tý phù nhược, tìm can huyền “hoãn, thấy được phế tân
tâm huyết đều được sung bồ phần nào, cai vẫn côn tất, nhiệt
chưa tận giải, còn nóng họ, dùng phư›ng trên gia Mạch môn 8g, Lạc tiên 8g, Tơ hồng 8g cho uống 6 thang đề (hanh
tâm an thần, cho uống 6 thang/tuần Ð ˆ :
Tulin cen tii khdin: migng bot rio khất, ngực bớt nóng
nhiều, ngũ it nhưng yên giấc, bụng còn linh bịnh không đói,
cho dùng phương trên gia ¥ di tog, rau mơ 8g để trợ tỷ thầm
thấp, tiêu hoa thây cốc, chó uống thêm 6 thang, sau tùy chứng
mà gia giảm như : ¬
~ Tiêu nóng, gắt, gia rễ tranb, râu bắp
Trang 15
— Tảo khát, nông hầm, gia rễ và lá Bù ngót, rỄ câu kỹ
(địa cốt bị) v.v
Bệnh nhân tiếp uống đến 48 thang, các chủng nóng nảy
ho hén đều khỏi hến, ăn uống phục sức, ra viện,
nghe được, đầu mắt choáng vảng, trông vật không rõ, tôi
"phải kề: sát tại ông mà hỏi chứng,
Ong :cho biết: Bị sốt rét từ ba năm nay, có lúc khỏi rồi
it lâu lại tải phát, lạnh it nóng nhiều; nỏng mê man,'qua cơn
nóng thì nhức đầu mắt 'đỏ xốn, miệng lưởi khô, uống nước
quá nhiền, lưỡi đóng rêu dầy, cồ đẳng miệng hỏi không ăn
uống được, hay nôn nao muốn mửa nhồ nhiều bọt nhớt màu
vàng hơi đặc có dấy, hiện đau ran ở ngực, dội xuống hạ
sườn bên trải, nóng xót xa đưởi bụng, đại tiện táo, tiều đô,
đãi, lưng và mình đau như dân không sét noi nado, nim không dậy nồi, ví đau nhức lầm
Xam: mạch : Lưởng xieh :trầm nhược, can bộ huyền đại
Thân người gầy nhom, tai điếc, mắt mờ,¡t ăn kém ngũ, dau dén muốn bại liệt, đấy là triệu chứng đại hư, không thề
- đùng thuốc quá tân ôn đề tán hàn, tiếu trục đờm thủy như
Phương pháp chữa chứng Thực ngược, niên dùng 'thuốt điều
Sf bồ trúủng:kh{ giúp tỷ vị kiện vậu, tiêu :hóa:thầy cốc, sinh:
ị tân hóa huyết dịch, trợ dương khi, thăng thánh' giảng:trọc -
khí huyết được sung bồ thì vịnh vệ tuần toàn, “hàn ngưng
uất nhiệt sẽ tán giải, vì.tỳ khí duả: suy: sinà nội nhiệt và vị
Cách chữa: Cứu tỷ vị cần kíp hơn cả, ˆ
Xử phương: Bễ đỉnh lăng 8g Trắc bá diệpsao 8g
- ˆ Cam thảo nướng 4g .- ˆ :
Ti _ trợ trung khi ' Š /
Giải nhiệt, tiêu độc, thôÄg trung
trợ tỷ khei w&t, be khi : ca Théo quả nướng 8g Gừn sống 3g
ôn trung tán ban, liều tấp đờm
¬ Thin- thong 4g
tiêu ứ, giải uất nhiệt, thủng kinh hoạt lạc
La tu bi” 4g, ‡
thông khiếu giải hiều, _-
fo - eho uống bốn tháng /tuần
Eu “Tuần sau tái khém : Bot nóng lạnh; dùng phương trên gia
i ‘Bau sing sao 8g, Ngải cứu 4g, đề trợ tỳ kiện vận, tán hàn
thấp, cho uống 6 thang /tuần os
Tuần sau tái khám : Sét'rét gidm nhiều, thân mình bớt đau
và nông xót, nhưng ïn chưa được, côn mệt môi, ban đêm Íngủ -
31
Trang 16
Xem mạch thấy căn đi huyền nhược, tỳ hoãn, các bộ đều
he nhược, hiết được phong đờm uất hỗa đã giải được nhiều, chỉ còn trung khisuy, huyết dịch hao kém, cần phải sung bồ
thêm nhiều, cho đăng phương trên bỏ cây lá Kẻ, Ngai cứn, - gia Hoài sơn Bg, Ý -đi 10g uống Ê thang,
Tuần sau tái khám: Bởt nóng xát trong bụng, äủ uống biết ngon, ngủ chưa được nhiều; gia Lạc tiên 8g, ' Lá vồng 6g
Tula sau tal khdu: Ngi yéu- gide, Kha hoavtride nhidu,
biết thêm ăn, và an hoi no thi cham tiêu; sini- nhiềw dom:
obét hay kbac nhd, chó: thay: đừng phương mới, điều hòa tỳ
vị, giủp trung khí kiện vận, tiêu hỏa, sinh,tán, bồi tạng ghả
, RE Binh Hing Bg Cay đếu sốn sao bg
Và qui dg Cây đâu - ag Hoài sơn “8g Rau mo 3g
"Thảo quảnướởng 8g Gist seo ~ 4g
Cam thảo nướng ' 4g Thần thông 2ø
Gừng sống ba lát, cho uống liên tục 12 thang
s trong ba tuần, © : Sau tới kháa: Ăn ngà bình thường sức khoẻ hồi phục,
sấp Bồ trung íeh-kbi hoàn uõng nhiền ngày để bồi bồ, đặn
ăn uống điền độ về giữ vệ siuh, cha ra yiện ˆ
bệnh phát hồi: Ao, | 2 tip i rét: phí ‡ đớn lạnh :
§g giờ này đến 9 giờ thì nóng rồi tuệ lụod; trước khi mề còn
rên nhức đều đòi uờng nước Tất thiếu ” và bứt rải, hiệu có
không còn rén là đòi hồi gì cả ¬ ‘ Xem xuạch: Cau huyền sắc hữu lực; các hộ đền phủ sác
foán bệnh : Sốt rét cấp tính, do yiliong hôa đờm nhiệt thịnh,
dom hoa xông lạm bế táo tâm khiếu 'cho nên hôn mẻ bất tỉnh, can phong phải động gân mạch đều do Let, biện thởi tam tiêu bung phúc phir lo Hira mặc tình cho : thiêu đốt,
Tuy nhiên, th nhiệt còn ở phần bản biện!ý, có nặng là đờm
hãm xông lâm hón mã thế thới, bệnh mới phát, dễ chữa
Cách sữa: Thánh nhiệt giải nất bốa, hạ đờm thấp,
Xứ phương: Thương truậi tẦm nước so gao aso Bg, dt
tiêu đờm trừ thấp, hiện lỳ : Thướng: sơn tầm đấm sao Sg, tiêu đờm,
Thân thông —_ 2g giải phòng nhiệt tan
khi trệ dink & tam tidy
“Thắc qua nưởng 8% :
Yo quit dạ ôn trụng kiện ft tiểu thấp
Cả riềng 4g Ngai cứu tg lán bàn thông trung 'đạt: biểu; khai, kRiếu giải biều nhiệt
Tuần sau (ái, khám : Bệnh giảm vải thươi phần; dùng phương
trên-gia Wwu mợ Sự, Ý dĩ 10g, trợ tỳ liêu hóa đờm thấp, thông lợi tiểu tiện, chớ nống sản thang/tuiần, `
TnÊn snt téi kbẩm: Hệnh sối rẻi đứt cơn
Xem mạch can huyền hoãn, các hộ phù ahú; chỉ ty bộ còn
hoạt đại biết đờra thấp còn ủng trệ ở trung tiệu, phải tiên đờm
khải thông uất trệ, dùng phương trên gia Binh lang 8g, Ba
ha 8g cho véng ha thang/iudin.- sả công của ˆ
a3 -
Trang 17fude sae tei khẩm ; Bệnh nh:
thầy _xất phiền, bụng bởi nặng, =
aliag hết, rhững ăa nống sòu kém, thay dùng
tên, sung
phường thứ bai, bồ tỳ gi sơ quaa ti4u bêa sinh
Xe phurag: :
tng AY tidn 4 Hoài sơn:
thọ nạp vie: rat kêm Sang khô dể tụ kêu `
trọt đ©nt làn ngăn ngại ebœ : guan hàn) sh h phiệt, dã: đái mà nh
phe hiển đương kh
kiện cone ‘ing lie cô « Neen
Trang 18San đến khẩm lại: Chứng sợ lạnh phát sốt giầm rất nhữnu,
› ty hoầu hoại, can huyền nhược, đoàn là trung khí phục tỳ vị sẽ điền-hòa, tiên hóa thuận lợi,;tán dịch sẽ
sinh, tạng phủ được sung dưỡng, vinh vệ tuần hoàn thì bệnh
Tully sav lại khẩm : Đi tiều được nhiều chứng nóng và xót
xa nước tiêu đỏ khải, in được nhưng chận: tiêu, on ft, ké.\ ngủ, dùng phong trên, gia Ý di 0g, Hoài sơn ñg Lạt
tien, 8g, 26 Nydi củi cho dùng ba thang/tuần,
Tuậr sau lại Ways: Phan mình mát, ngũ dy bởi no hơi,
khi ăn nộng nhiều yung hợi nặng, tiều ¡t thấy trần dạ đưới, đằng phương trên lộ cễ lắc, thần thêngg nuài sửa, thêm Hình
lang, rễ ;tanh đều bg, cam thio tg cho ding liên tiếp 8 tháng
Xuân sau lại khẩm :: Bệnh: sất rét khổ; hẳn, ăn uống được
máu bình phúc, bệnh nhân rất trùng, táo nổng Lục quản từ hoàn Hápa tiến, ra điện ‘ a
Người nộ, hình sắc vẻ vàng, gầy Shen vì bệnh sất rết
lâu pgay, il din khó ngũ, thân binh ròm rồi, vì khi huyết đều
những ít muốn uống nước, rêu lưỡi“văng, hơi rẽ bồi đẳng
"không muốn ấn uống kệ oe
: ảng qua: không thấy lúc nào thin
da không nhuận, do âm huyết liao ket, cen kinh thất dưỡng sinh uất nhiệt thiêu đối tâm hung,Phể bị táo kì hớ khan - nóng rét cô, niệng đẳng hỏi không muốn ăn nổng, tân địch trong tạng phủ đều tiêu hao, đại tiện đáo bón be ngày lầu, tiền nóng đỏ và gắt, trông người ốm nhom, mệt nhọc,
Cách cha: Điều bồ khi buyết, khai ãi giải bèn nhiệt chứ không dùng thuốc tần tán trừ đờm triệt ngược e.lãni-hao
Xử phương : Cây lá kẻ 8g
OREN: 8g
Hem nhigt doc, tán ứ trệ,;giải uất nhiệt
Đậu vấn sao: '-8g Rau mg 8p
Yõ quít nướng dg Trợ tỳ vận hóa, tan thấp trẻ „
- ©ủ xương bồ 4g gừng sðng 3g tản hâu thông khí, bạ đờm thủy
Hà thi 6 8g Cây đâu Sg
tw &m-ahadn huyết, giải nất nhiệt cho
trống năm thang/tuần
“Tuần sau tát khám [BG vai murei phn về nóng lạnh cot
xa, hơi thở mệt nhưng sau cơn nông lạnh qua rồi người cảm
thấy nặng nề, nằm như ®nẻ mắt nhấu: li bị, đầu' nắng am qiẮC
híp lại mở không ra không muốn ấn uống
Thay dùng Phương thứ hai: | -
„Cây lá kẻ 8g Voi voi
Huyết rồng | 8g Cay dan &
Gởi dâu 8g - Đỗ trụng sao 8g nhuận huyết dưỡng gần mạch, chữa đau
nhức nặng nề :
Trang 19
Cam Tháo, be; :
4 - hỏi trừng sinh lần mát huyết
os Labbe ‹ dg °
- thông khiếu giải biêu, cha trống sáu Khăng/ tuần,
Tuần sau tái khổng : Ching nồng lạnh bet thiền, thân hình
bớt nặng và cắm thấy nhẹ nhàng hếi nẦn *Ð l bl, šu chưa ngon
vÀ ͆ ngủ, xem mạch thấy tt hoắn nh ef an huyền hoãn,
L gHíi, đờm khi lần sinh lần, Ích Kkh#
tin
lần liêu tan, cần điều bề khi: huyết; trợ
bồ ' âm huyết, rất cần như phương này,
Hà Điề ö — 8g Cây dan
bồ huyết nhuận huyết
gitip ty vivan boe tian th “ae thập, hại
Cách chứa : Giải nhiệt lợi thủy thấy thấm thấp, ding ly dàng Nhân trần nhưng không có dừng : ,
Giảng say 6g "Vài voisaa ` 4g
Trang 20
Xuân sem khám : Đái thông, nước (iều ra nhiều, không củn
đỗ gắt mình mát, đại tiên táa bón, còn hơ, dùng phương trên
gia Lá muồng 5g, Lá Ha tô 4g, Rau tần dày là 4g, bỏ Vòi voi,
Tuầu pna khám: Họ đã bớt, đại tiện thông, mạch phế phù nhu, tỳ hoãn nhược, em Ít muốn ăn, chưa được vai chơi còn ,
la da nhu mỗi mệt, cho thay phương điền khí khai nất nhiệt tiêu thắm lợi thủy như:
Cây đậu săn sao 4g Rau mo - 4g
Yd 6g
trợ tỳ tiên thấp
14 tia tô tg Vo quit 2g
hạ khí thòng khiếu khai uft /
Rau tần dầy lá 3g Gừng sống 3g Tan dom, thông khi, chữa ho :
Ré tranh 3g l
` Lợi:thủy giải uất nhiệt Cam thảo đất 3g
giải nhiệt hòa trung -
Bé uống 18 thang, các chứng đều khôi, sire khde an toàn,
ra viện,
18 — BAU BUNG (hg tiêu uất nhiệt
- Bệnh nhân: Lê THỊ N 20 tuỒi, Váo diện : 14/8/78
Ra vién -: 11/8/78
Sổ bệnh án: 49/78
_ Người nữ sắc mặt hồng hào, miệng môi khối lưỡi độ ráo,
tnình nóng hầm hà gu;.Bụng'từ'rồn xưởng đe: dưới; cách
ï tút từ rở:lên bụng ngực; 'đau xói xĩa như
thì đau 'rất khó '#hịn) cho ‘nén’ p ông đảm incr
trac đi dùng vận dạng chỉ hết, thinh thoảng bơi từ dưới xông
ién ran tie tie bung Téa ngực đại Hện :H! tức, tiểu nồng mật,
phát bệnh đã nữa tháng rội, thuốc nống kháng đồ, đếm đến đau nhiều không ngủ được, miệng hôi; lưỡi đồng Yên vàng,
không muỗn ăn thân mình chán (ay đau mỗi kiệt strc | i
Xen mach ; Lưỡng xịch đi trầm tế động, hơi:cấp
" Ý'.-Gam mạch huyền đại hơi ap aac :
Đoán bệnh: Âm hư uất nhiệt, dướỡi hạ tiêu hào cung bị
nhiệt khi thiêu đất, khi bế không thuận: thông, can phong kích
động trong âm kinh sinh uấi nhiệt nghịch khi xông từ đạ dưới
lên ngực, nôn này đau đơn không ăn khó ngũ gãi nhiệt không
giải -&m huyết lhêm tiêu hao, bệnh đến than minh chan tay đều đơ mỗi, muốn bại Hệt kháng 8i đừng được -
Cách chữa: Thanh lương giải uất phiệt, điều khi hoạt buyết,
Xử phương: Dây gùi bg Đậu đen sao 10g
tứ âm nhuận huyết Hoàng cần 8g _ giải hạ tiêu nãi hỏa
giải can kink khai tiết phiệt đạc & trung tiều Huyếtrông - - ấg
nhuận: huyết Hương phụ chế 8g
điều khí, khai iếi thông kinh, shỉ thông cho nống ba thaủg Huần
_ Trin sau tải khẩm: Nóng sốt đỡ nhiều, bung bớt dao vài
taươi phần, chó uống tiếp phương trên 6 thang
“Sau khẩm lại: Bùng bot dao, ede chứng nóng nấy khi
nghịch được iuận bạ, mình bởi nóng cảm thấy nhẹ nhàng,
ăn ngủ còn kêng, xem mach than tram nhược, thin can huyền
ik
Trang 21tr Ư Âm Binh, I Bào Ư cuu@ rãi mố, â tần hes dịch được -
súng đường bạ Hiến tửi hỏa đã tan, sài nghịch không con Ưở rfhtch sáng nữa,
Cho dũng phương trên sis Hé thi dé thy, cay déu ating 8!
đề trợ khi hoạt bại ét, Saal orn 4gằ on tùng diều khắ, giúp kinh mạch thông hoạt zan má Ekg,.cam thảo nướng 4g: thanh can giải nhiệt sinh tánỢ dich, dé boa các kinh mạo, cha tống
"tưởng gì đến cải ngày thanh Ộthoáng: nhẹ hằng, được vui
và, khối bệnh như hôm ¡ nay: cể
Ban ba 45 tui, người: đm vău, sắc mặt tết trauh, mỄt sáu
mã cốp miệng môi Hợi khó, hơi thế ngắn mệt, đi đứng chậm chạp, bình đảng nặng nề, vì mắc bệnh đau bưng hơn một năm qua, chạy chữa nhiều thầyỘnhiều thuốc mà khóng khỏi, bạn
ngày đau lâm rán: đưới rốn, đêm đến căng dew nhiều không
t:Ãỉa yên, cho nên xaứ6: ngũ, không muốn Ên, lần bồi ém rôỏụt
một nhạc, kẳi đau dưới rên Ộmi Têu một sục bằng; quả cam rồi nẰm yên: không di Ộđộng; Ộđau, không đám, chạm tay vaio
(sbđỉ/ nắn) mỗi tranỖ 'đã vài giả tu gửi địu tro
Đoán bệnh: Nhi suy Án huyết kênh, ¡ hịnh nguyệt hat điều,
g ả y kết thềán hôn sục đình tắch nơi bac that.Ợ
akt bi sink dan
Canehi do kisk ma Am bình ngin ngs Ộwatt? Ộte không leu thong, thee can [hf nật ch hàng xunj đội, lên Ộâm hung lúc dau nghẹi bơi mì ona Ọ bLyết ứ khô: 8 fan và
lg thong thi dan buns aay thâm trầm tre
obo uéng sau thang
Cả b8 bs 4g
Saa ti khaar Dot dau ber ng và bát nóng, dùng phương liên gia cây tie 16 3g Gam uuảo nướng 4g hòa tring và thông, khi (ho 6 that i Ọ 141 đau nhiều: khi uất giải không een xung nghịch lên nh nữa đi phan can (du indy bain fen, tiền -
dục và bơi để, bung bet nặng, trần s& den,
Trang 22
Xem mạch thận bộ trầm: tế, các bộ Khảo huấn nhược, đoán
la ad hỏa và huyết ứ lần lấn tau những đại tiên chưa được
thông hoại, ứ huyết và gất nhiệt cên đình trệ, cần phải Liều ứ
thông mất thuốc hạ rÃt-củn gia vào, dùng phương trên, bỗ
Ngôi cứu, củ bồ bồ, tiều bồi, gia rau mơ Sg 14 mugng ig,
xế tranh 8ø, Chỉ xác sao 3g, udng ba thang, đại :iêu tiệ
phân và nước tiền đền có lẫn máu ứ, và cảm thấy rất nóng
khi tiều tiện, bụng sở hết đan và không còn com ran nặng nề
như trước, ăn uống œhựa biết ngon, ngũrất/L, (hắn mình còn
mỗi mẻ, l7 tích được tan giải cần dùng thuốc điền bề khí
huyết hòa trang và kiện tỳ tiêu thực an thần, đùng phương
Huyết rồng _ &g Cay dau ay mát huyết dưỡng huyết , Bau ma dg RE ba ngdt: 82
Gay dau ein sao dg
Về quật nướng 4g
trợ tỳ hành khí
tiệt đậu ván sao ag
lương phụ shế, sự Ron me aa điều khi khai uất,
an thin, cho ying 12 thang Hền lrong mấy
tuần, `
Bệnh: nhân tới khám cho biết trong mian nhẹ nhàng, ấn
ngủ rất tốt, khi huyết đượo bồi dưỡng, các chứng đền khôi, cho
uống Thập toàn đại bồ hai lọ, Điều kính bồ-buyết 2 lọ, ra viện
90 — BAU DA DAY
Bánh nhân :: Phạm Hồng Ð, 31 tadi
Vae vién : 20/3/78
Re pién 49/6/78 - -'88: bệnh án:119B/78 -
¡láb: sao lớn, sắ{ mặt hơi den sâm, bị bệnh ứng ¿
bụng từ láu không fin tống dượõ co tiên: đm hhoñ, ai dung:
long thong va khap khônh, Sag cho biết chừng đấu -bung phat sinh tử sảu tháng này, khi đau nóng xót trong bụng, hơi không
thông xuống né đón ngược trở lên, nòn nao chực mửa, ước
tải và chua nhiều bọt nhỏi, khí được hạ thông, có trung tiện
vài ba lần mới thấy đỡ, bệnh cử lúc đau lúc đỡ, nhất là có
ấn uống vật gì vào bụng trong một lúc lâu như nỒi nước sói
trong bụng, lap bụp phải lên nóng xét khó chịu rồi phải nón Pan ông, urịúh cao lớn, kÂU mí
“nửa, cứ nữ thể hãnh ba nó không chơ ăn udng, dai tién thi
ido, phan ra it nề, nóng lẫn tiều đỗ gẦt; đi ¡£ thà không thông,
không ăn uôñng đếra khó nằm ngủ yên, lâu ngày kiệt sức
Hem mạch: Phố tỳ thận sác hữu lực, lay tả đi buyền cấp
Boda bệnh: Can khi uất kích thích giÊn trung tidy, ts vi bệnh uất nhiệt sink dom vA tros thủy, Ứng tác làm tưữn poại, - thanh khi khó thăng, trọa ára khó piáng; khi ảng và nẩt chiết nung đốt ở bung như nội nước sói, khi được hạ thông bode
nghịch kht dwa Jan oén re được phần nào thì thấy để trang Biấy lái rồi cứ tiếp tục nóng đâu không Ăn uống gi được
'Cách chữa : ö
sất nhiệt, bạ vx bỗa, điền trang nhuận táo,
Xế phô gợ 4g Rễ lá muồng 8g
lẾ: nhiệt nơi trung tiểu
Hương phụ : 8g Rau mơ Sg -
Có nghệ 6g :
thông khí khai bất, tán ứ trể, Day git ; 3g Đâu đen sao 10g Cây đận sẵn sao 8g :
ing ty v alng với
Cam thie " 4g , hòa trưng giải nội nhiệt, cho uéng ba thang
z sắn và nhuận đưÕng am dich;
Ò
Tuần san tái khám bởi núag xót, bụng giảm đao vài mươi,
phần xin tông.thêm ba tháng nữa: bụng bởi nông, hết nên
Trang 23
tử ẤN s
#8 Hợi bang
côi khỏi b
Hà QUÁ sức, Đài sect wank: omg eds,
Trang 24
, tig ty kh Hoàng đăng gi
ou da bec xương, bơi thể không khỏe mà mon cầu sự ue
avs hục sức đề mồ lần nữa thì bệnh nhân không thề hy
ng học sớm bình nhụn nh Ỹ muốn, thir an = ve mang ngay tiỗ sưng ấy thấy mềm tiềm, bà nói ấn vào- cấy iy
ran dau, doan bitt 14 vất ‘dA sung va lant mi
Cash chữa: Ôn hề tý vị, thấu tiết, tiên sưng tút mù và thêng tiễn tiê¬ :
Xứ phương : Day gùi ; 3B Rau mo #
tư âm địch, kiện ty có
Yat 10g "Thỏ phúc linh 8g
thivn thấp, giúp vị tiêu trọc thủy
Giảng xay &g Thiên niến kiện 8g Mộc Hưởng 8ụ /
thim thap trge thay, rst hank Hau phiie Gự - Bình lang Šg
bạ khí, tan sưng, tếu độc, eho 6 thang -
Thuần son ti khám : ung bớt tàn, ải cầu ng cưng, vườiH mủ, đi tiều ra nước hơi trí ứng đục, bụng có i“ W meg Tăng
ăn tống chưa được, thâu mình œ› Gi mé, nag met ants
Pf bượng trên -gia chy dau &g, phirong phi chd Sg, Ma % é
2 8g, Cam thác nướng ấg cha 12 thang irong bú tuần, Sau din kbdm Tei : Bỉ sầu ra phân cỏ lẫn mũ lợn cọn, rặt
"nhiều tiều hết chất đục, mut sarng tan Wet dun, ñn tny H
nhưng mau tiêu biết đói; bụng hết ren, ngũ Yên, hơi thể khỏe,
xem mach Te holin, can tam diéu hos, dean sist cheng § sư i
8: hết, tỳ khi vượng, muốũn šn mà vên ngũ, chữa cầu
ae a ÿ vị kien vận, và ăn ab ụ phiều chất
og sinh tần bea huyểi địch, bệnh sẽ hột
r,, Alộe thông, ié
hìng phường trên, bồ Giảng xay,
Bình, tang i Bs Th Phuc linh, gia Đâu săng sao bey Hoỳng ing
day doa từ ba trăm quả ăn
kRai uất, mồng và rễ tranh thy 1 rửa ben nhềt ind ong: côn,
thừa cho thật sạch, cho tiổng: sáu thang, San đếu' khẩm Tại ;: hết đan” mỗi hgưởi ‹ cảm thấy nhẹ ;
nhàng, ăn ống thêm nhiều và :biết ngon, ngủ yên, sÃc da
thấm tươi trở lại, ruặc dù còn Sm nho, mang lấy hình tích
ởi được g giải Rhôi, cho trống Hương
sa t lục quân để kiện tỳ điều khí, cho ra viện
$? -' KHÔNG miêu HÓA
$ Leah thor
mink lanh, phat t& lien! tiên, đến 9-10 lR# /pgày, đi Fết nội
muốn xỉu, ngực hơi I +h xông lén cồ phát nữa ra nurse bạt
chua, đi đồng như xối 7 tiước Ỹ Xem mạch : Tỳ phế nhụ hoần,-
#oán bệnh Cẩm nh:ễm Phong han ghé 1 hấp do tỳ khí qua
suy, vi thiếu khí, hàn thấn xám nhiễm rất pang
Cách chữa: Ôn tán hàn phong,
Ôn trung tán han, chỉ tả
Hương phụ tửu chế 8g Sa nhân cao &
Trang 25Tuần sau tái khám : Dụng bớt đầy, đại tiện cơn di hai
ba lần, tay chân cịn lạnh, dùng phương trên gia Quế chỉ 4g, uồng 3 thang
“Tuần sau tới khám: Cầm được chứng tả, hết đang bụng,
người ấm khi thăng giảng thơng, tiền bình thường, xem mạch
“ty phế hỗn nhược, phế mạch bơi vương lên phủ nhu, can
huyền nhược, đốn là.tỳ phế khi được kiện vận trở lại mặc
đù cịn suy yếu nhưng hàn thấp đã giải, bệnh sẽ khỏi, chơ
dùng phương trên bộ Giẳng xay Thồ linh, thay quế chỉ vào Nhuc quế đề ơn trung trợ tỳ vị cho điều hịa, giáp tiêu thủy
cốc, tống ba thang các chứ đều khỏi
Bệnh biến chứng sinh ngửa ngày nồi những mụt nhỏ sẵn sẵn ra ngồi đa, đốn l4 dư độc của bàn phong thấu khí ủng
uất trong cơ nhục từ lân nhân đùng thuốc ổn trung lần tán
khai nất thấu độc ấy mà tiết rn ngồi da
Cho dàng phương Thấm thấp trừ phong giải độc:
" Cây lá kẻ Bg Hà thủ ð Be
Giằng xay 8g Cam thảo dg
Thồ linh 82 Ging sống- 3 lát
Tuần sau khám lại: Ngứa đã đổ, các maụ! đồ tan lặn dita,
cho tiếp nống phương trên, gia rỄ tranh 6 Lhang nữa, bết ngữn
trgáy THay dùng phương thir ba: đề điều hĩa tỷ khí, tiêu độc
Vàa biện : 28-11-77 ‘
Số bệnh ăn : 6-77
Đàn bà hình sắc trắng miét đa mặt saăn nheo, người '
cka cỗi, ốm ram, m&t hai sân, đi đứng chân chạp, mơi miệng xám mét, bị hệnh tiêu chảy đã uống thuấi rượu chỉ tẢ và thuốc viên sầm ïa bốn năm ngày khơng kyidi, cĩ người cho mượn cái tọa thuốc gia truyền nĩi dung Gùng khơ, Ti¿n bồi, Kinh giới 54 nhân, Bạc hà, gừng sống ung hai thang mà đau bụng đi tiêu chấy khơng khỏi, đến xin chân trị.-
Xem mạch : Hữu quan thốa đền hộn, iŸ quan thtn đều huyền vơ lye, doin la ty Chí suy, phế thiết cơng: năng điều tiết thơng thầy đạo, hạ thấy thấp, tree thủ: đỉnh trệ 'àm bể
iXe vi khí, thơng thăng thanh giảng trọc được, khi đng sinh “-
uất nhiệt năng nấn trọ; thủy hĩa thấp nhật phát tẢ: chính
bệnh khơng phải hàn thấp cho nên bệnh (ahản nơng nhiều thuốc cay ấm trợ thấy nhiệt bung đau thênÍ chứng tả khơng
khơi, sách rang: Ba bạ mạch đều: hỗn lw nhiệt tại từ gia,
Ttrm bộ câu hỗn tỳ gia nhiệU mặc dầu mach hoiin thhược đo
‡Y khi bị ũng nất khí hư nhưng ' thấp nhiệt vẫn cịn ủng trệ
nến búng đau xĩt xa Hết tẢ khơng gids 7
Cúch chữa: “Thanh giải nất nhiệt, trợ tỳ điều khí, làm tan
được thấp nhiệt, giải được uất, lÿ vị ơn hịa thì tiết tá sẽ khỏi,
Trang 26
Đậu vẫn sao 10g vi
trợ vị tiêu thấp Huong phu ché 8g
hòa trung, clio uống ba thang:
“Putin sau ta khám: Bang bớt nông xét và giảm đau, GIẾT -
tả bớt vài mươi phần, bụng côn linh bình, khí chưa được: hạ
thông, cho dùng phương trên gia củ số ög, cho uống ba thang
Tuần sau tái khẩm; bụng đầy đố nhiều, tiết tả cũng đã
nhiều đi cầu nước phan ra rất nóng, ding phương trên bỗ
Ngải cứu gia Cam thảo đất 84, cho tổng sáu thang, Sau tát khám : TIẾU {Ã đã bết, nông xót cũng tiểu tan, bán đêm còn đái nhiều lần, bai bàn cEản mỗi khí đi thấy đau thốn
dưới gết, xem mạch thận trầm t#, tỳ mạch hoạt có 4i khi, đoán rằng hệnh tiết tỉ đã khối, chữa vào chứng thấn nhiệt,
số lê cảm nhiễm {W lầu ngày mà lướt đi, nay nở phát biện
đau thến đưới góU›chạy lên đùi về va dau lung cho ding
phương thứ ba giải phong trừ thấp nhiệt :
Dây giti 8g
Révhauw ~~ 8g Cô xước Sg
Rau mơ ` 8g V6 quit 4g Gừng sống 3 lát cho.udng 6 thang, chứng đau lưng và đau thốu gỏt chân đã đỡ mình còn nặng nề, đầu cho*ằng mắt hoa,
ăn còu chậm tiêu, dùng phương trên gia Cúc boa 8g Mạn kính
- tử 5ø, củ sả 6gy.uống thêm sáu hang nữa, bệnh nhân thấy „
các chứng: đầu khôi xin “ra viên, a
Vado biện ; thang 8-78
Ra vi : tháng 9-78 ©
>
Bà cụ giả yến, Gm gầy, cao, sắc mặt xạm trắng mét, hơi
thở yếu bệnh (iết tả bụng sôi đau lâm ram, mink va chan tay lạnh, ăn vào trong giày lát thì bụng Ane cảm thấy nặng nề,
trong raột ngày đi cầu it lắm cũng ba Đín, đêm ngũ chẳng yên
hỗ bung quận đau thị -gầo tiếng kêu róc róc là phải xuống
giường lập Hức, tẢ ra phân long lợn cợn; rồi mới êm, bệnh
lễ như vậy lâu ngày khí suy lực kiệt thân mình mỗi mệt và
- chân tay bãi hoải, nặng nề không muốn di: đứng, sân thu gat
lại so đnỗi.rÄất dau, te dui Xuổng chân thường lạnh và nặng
trần đi từng buậc lùng chừng như người tế bại, miệng hỏi,
lưỡi đêug rộ trắng và lạnh lạt, Không muốn ăn trống,
Kem mạch : Tâm san buyền nhược, phế tỷ trầm trì, đoán
là đương khi hư tạng bàn, ty vị hàn thần, sinh trọc thủy thái
nã, vị đại trường mà phát tả, vì tả hạ lên ngày: đương khi any lux am dich iho “kiệt, gân mạch thất dưỡng, gân tha rij
đại, ải đứng co đuối hết tiện, cơ nhục thiểu huyết địch sung dưỡng, hình thê tiền lậu và đau đến nặng nề
:
Cách chữa : Ông trung kiên tỳ téo thip, thông lợi tiều tiện,
- Xứ phương: Hương phụ tứu chế tg /
Trần bì nướng _ 4g Xwongb3 4 Girng khé awéng 4g :
- „ tợ tỳ ôn trung, tiêu hóa thủy cốc
Thiên niên kiện - 8g- Ngũ gia bị 8g
tiêu phong giải thấp, thêng huyết mach,
hoat igi gan xương, cho uống sáu thang
a ˆ
Trang 27
-hông, hạ sườn ph
#
_ ‘Tudo sau tái khẩm : Bung het sdi, bớt tả he, minh may tay
chan nhẹ đỡ, ' dùng phượng trên: gia Nhục quế $g, Dây đau
xương sao 8g, cho uống liên tiếp 12 thang
San tái :khám : Chứng tiết tả khôi hẳn, châu tay bởi nặng
nề đau nhức, xem mạch phế tỳ hoãn hoạt có vị khí, can tâu:
hoa hoãn đều sở vị khí, nhưng ấn còn chậm tiêu, mình còn
môi mệt, cho đùng phương cũ bớt các vị tân tan như Gừng
khô, Xương bồ, củ sit, gia thuốc như nhuận dưỡng âm sinh
huyết dịch như Huyết rồng, cây đâu, rễ cô xước, Nhục quế,
điều hóa khí huyết, bệnh khôi hắn
25:. TUG LOL HONG BEN PHAI
Bệnh nhân: Đào Trung T, 29 tuôi,
Vảo biện -: 31-5-78
_Ra vién — : 21-6-78-
ˆ Số bệnh án : 45/78
Người tráng niên, hình vóc cao gầy, sắc mặt xám sậm đến
khám bệnh hai tay khoanh: 6m ngực hơi khom lưng, đáng
đau tức nơi ngực lắm, bệnh nhân nói tức ngực:ran xuống bên
i khom lưng không đứng thắng được, đi
động thì đau tức? không chịu nồi, bơi từ dưới bụng xông
lên đön nghẹt nơi ngực “đến muốn ngất xỉu, nằm xuống ngồi
lên phải người đỡ dẫn dần nhề nhẹ, nếu không chỏi tay hoặc
động mạnh thì dar; khéng thé nói được, khi đỡ nằm xuống
phải nghiêng mình về bên trải cho êm không dám động mạnh, thỉnh thoảng có hơi từ đưới bụng xông lên như xói xia vào ngực, tôi đau trên dgực không hiều tại saơ ở đùi chân nồi lên những bởt xanh bầm xanh lốm đốm bằng trạng móng tay, anh: vừa nổi vừa bảo người nhà anh vạch ống quần lên cho tôi xem, thấy có trên 10 yệt bầm tím nấm rải rác hai bền dui, chan, tôi ấn tay vào hơi mạnh mà hệnh nhân không thấy
đau ngứa gì, chỉ có gân chạy rần và chân đau mỗi
Xem mạch : Các bộ trầm tÌ, can mạch huyền trì
| Dod bệnh ; Đỏ là do phòng hàn bế khiếu; can: khi không thông hoạt sinh uất nhiệt nghịch xông lên hông 'ngực sinh
đau tức ngăn nghẹt, khi đầy tức: khóng thông, nhất là đau bên phải thuộc khi phận uất trệ, khi uất ảnh hưởng đến phần
kinh huyết cũng ứ trệ, nên đau trong các gàn mạch và ngoài
đa thịt, huyết dịch nất bế, phong hàn xung động nồi mụt xanh băm là đo biền hiện huyết ứ các chứng kề trên đều do
phong hàm uất bế gây nên,
_` Cách chữa :Tân ôn tán hàn khai uất, hễ khí được thông
huyết được hoạt thì bệnh khôi ˆ `
Xử phương: Rễ đính lắng 8g Trắt bá điệp seo 8g
Dau sin sao 8g Gừng khô 4g
Hương phu chế 8g Củ nghệ og
Củ xương bồ 4g Va quit 4g
khai nãt thông khi - :
Tia tô cảnh 8g Cây dân 3g
Ré lire 8g giải uất hành ,khí, giúp can khí thông tiết
Chỉ xác sao 8g
hạ tiết, khai thông ủng tắc, cho 3 thang
Tuần sau tái khám : Ngực và bạ sướn bớt đau, cho mồng tiếp ba thang nữa, sau đến xem lại đỡ rất nhiều mọi mặt, xem mạch tỳ phế hoần nhược, can huyền hoãn, đoán biết ` han thấp để tan din, can kinh sẽ được ôn thông, huyết mạch lưu hoạt, dùng phương trên gia Nhục quế 4g Huyết rồng 8g, Ngai cứu 4g, đề ôn kinh nhuận huyết, tan hàn tiêu ử, cho
uống 6thang nữa -
Sau đến khám lại: Các chủng đau nhức đỡ nhiều ngăn
nghẹt tức lói bên hỏng: đỡ 7/10, xem mạch can huyền hoãn, các bộ trăm tế, có ví khi, biết là hàn phong khí nất đã giải,
35
Trang 28»
nhưng trung khi còn #uy, lỳ vị vận héa tất ké¡n, chữa muốn
ăn, mình mây chân tay: còn lạnh và: nặng nề, vì khí suy huyết kém, cầu phải sung dụng đưỡng thêm nhiều ;
3t phương : Rễ đình lăng ° ñg - Gây đậu sẵn sao Gay dau - 3g — Huyết rồng 8g ñg
‘VO quit 4g
điều bồ khí buyết, ,
Hương phụ chế g8 — Rau mơ &g
trợ tỷ vậu hóa, khai uất
" cho uống 6 ihang :
4
Son khám đại: Những vét tim bam din dân tan hết, bệnh
nhân ăn nống được mà ngữ còn kém, dùng phương trên gia
Hà lhủ @ dg, Lac tien 8g, l4 vông 6g, Xương bồ 4g, cho, uống
liên tục 30 thang tùy nghỉ gia giảm những vị điều khi hoạt
- huyết khai uất, bệnh -khdi hin
nặng mắt choáng váng, it ăn khó ngủ, tỉnh không: vui, hình
dang tiều tụy,
‘
Bệnh nhân cho biết đau vai nhức nhĩ bị gậy đánh, nặng
va ran x60 chay xuống lưng năm không được, hai cánh tay:
đầu và nặng mỗi không cằm xách vật gi được, thân mình đều
- bi hoi không muốn cử động
Xem mạch : thân bộ trầm (8, tả quan va thon phù hư,
Đoán bệub ; Thận suy, âm tỉnh Huyết địch kém, can kinh ˆ thất dưỡng, phong nhiệt xông lên làm ủng lắc đương khi, từ
ba kính dương tay khó thông suết từ vai đến lưng cho nên
chạy xuống lưng rất nặng nề, vị thận suy kém sức
;-tịnh xuất vệ khi, đương khí hiểu hộ vệ bì khu vÀ'
dn phiia đương kinh, đễ cẩm phòng tà thửa hư xâm
h & thoi phat bénh, dau vai xuống lưng doh herdng * vào ba kinh đương và mạch Đốc, do thận khi suy, thiếu chức -
nẵng nón khi tháng đương và thận tính suy kém buyết dich nung dưỡng kính mạch nhụ nhuận cơ thu phong tà thừa sự
sơ hở xăm vào sinh chứng đau nhức, đều do dương khí bị ủng tắc không thuận thông raà gay ra -
Cách chữa : Đồ thận khí, trợ ích am tinh thông kinh giải
Cay dau; 88 Tang ki sinh 8
Nhnận can kinh giải-phong
Vòi voi sao _ Bg -Gng xay By giải phong tiêu thấp, tan ủng trệ -
Tân hàn, thông khiếu giải phong cho
uống ba thang
Tuần sau (ái khém : Chưa giấm phần nào, còn đau đớn |
tiệt nhọc lắm, dùng phương trên bỏ huyền sâm, thêm đậu den sao 8g, rễ nhàu 8g, lạc tiên 8g, tơ hồng 8g, ngải cứu 4g,
bỏ Từ bì va ngũ trão, cho uống ba thang nà
37
Trang 29động nhiều, nhất là khi cầm nắm vật 'gì hơi nặng -mot i thi
Tuần sat tái khám : Chứng
“Wa ên,'Từ-4-—5 tháng qua bệnh nhân cảm thấy như minh
Ị ‘ trấm, người cảm thấy nhẹ nhàng, xem mạch thấy thận trầm
Ị trang tật, chỉ con dang imgttay,
chi tay trai thì như đã bại *
|
hoạt, can mạch nhược, đoán
biết là phong tà đã giảm bớt
Hệt rồi, nhưng không yên vi sy đau: dén hanh hạ khồ sở
|
nhiều, cần bồi bồ than khi thêm ôn bồ thận tỉnh nữa, chứng
,
của 'hó mà phải mất ăn mất ngủ lâm tồi loạn 'cä thần kinh
I dau vai này mới khỏi, thay đùng phương này đề điều hồ :
son người, lãng quên không còn vui về yêu đời:
Ha thi 6 | 10g Đậu đen sao
Đoán bệnh: Bệnh do phong có thấp khi xam nhiễm kinh
Với Voi sao % Goi dau
mach lau ngày không giải, do dương kính khí hư, phong thấp
Lạc tiên 8g Dây tơ hồn ae |
làm ủng trệ từ vai xuống lưng, khi không lưu thông, “huyết
khó thông hoạt cho nên cánh
30 thÄ_ng trong một tháng, các chứng đau vai lưng đều khỏi,
nhuận huyết “hoạt huyết, sẽ
TĐệnh nhân : Nguyễn thị Ng 48 tudi ‘
tiêu ứ, giúp giằng-xay đắc lực hơn,
Tuần sau đến khám ; Chưa thấy đồ, cho tống thêm ba
thang nữa, sau đến khám, vai bot ‘dau ‘va: bot’ rain lôi ngực
- Xem mach: Phé pha’ nhu, can.huyền, thận trầm tế,
Bệnh nhân bị dan vai tt 4—5 thang qua, uống nhiều
i
thuốc, chạy chữa nhiều thầy,
tiền mất tật còn, bệnh kéo dai
Trang 30
oán biết: đẩy lì khi còn suy kém, phong thấp có giâm,
săn bồ khi hoạt huyết; làm khi huyết được vận hành, kinh
mạch được lưu thông, phong thấp sẽ tan giải dần, dùng phường
trên, Bại dụng rễ Định lăng, Trắc bá điệp, gia Mắc cổ, Nhục -
quế, giúp phần khí cường kiện và phần huyết thông hoạt
"phong thấp sẽ man tiêu giải cho uống 6 thang, kết quả rất
tốt: vai bớt đau rết nhiều, ngực và lựng nhẹ, hơn trước,
cảnh tay còn nặng nề chưa cổ động được, nhận thấy đa là vì
huyết ứ tích: trệ từ lâu trong đương kinh thị ngăn ngại mới
được khai phát, ứ trệ côn nhiều không thề nhất thời tây sạcb
được; cần được dùng thuốc để yla cầu, đần đần nó thấm
thấu, khí thông huyết hoạt thi phong thấp sẽ giải
Cho dùng phương trên 1 tháng, nống liên tiếp không ngừng, tùy chứng¿mà gia giảm như :
| — Tiêu ử hoạ{ huyết thì gia rễ nhàn, đây tran cb
— Hàn thấp ử trệ nặng nề, bội dùng Thiên niên kiện,
Giằng xay, gia ý dĩ, Thd linh
— Khi hư bài gia Gừng khổ tân tán
'=— Huyết ứ dd hàn thấp không thông gia cũ nghệ vàng
và Nhục quế i
` —Ty han thập ăn uống chậm tiêu, gia rau mo, ci sa,
~—— Khó ngủ gia Lá vông, Lạc tiên Y.Y
Bệnh nhân thirye hiện liên tục, kết quả được khỏe mạnh,
tay còn yếu, tuy cử động co vào được nhưng phải cử kiếng
Bà: cụ cơ thể suy nhược, da nhấn má cóp gầy guộc đi-đứng
không muốn: nồï,vi lưng đau khii phải khòm không ngay
lên được, nhờ cháu theo phụ đở, mỗi khi phát đau gân lưng như rúi lại bà phải đứng gục lại Í hồi lâu dau bot rin ra
mới đi được, vào phòng kbám bệnh, người chán đỡ cụ ngồi
lên ghế chốc lát bà cụ lần lần vươn mình vươn vai lên dựng thẳng cái lưng ngồi được, nhưng trong vẻ mệt nhọc đau dén Tim
Tải bói cái lưng của cụ nỏ đau và rủi khôm từ bao lâu?
Đà trả lời: Hơn 1 năm may, có khi dnu có lúc bớt, đi đứng
thẳng lên được ít lâu nó đau lại, chỉ rút-lạt hơn tháng nay phát đau rất nặng thân tôi hiện thời sờ aa Đào cũng đau,
ném xuống rất khò khăn phải có người nân;; đỡ lần lắp hoặc ngồi đậy cũng thể không đám chạm mạnh khi nằm đề yêu 1
phia nào đỏ không đám trở mình, đau không ngủ được, miệt
mỏi lẫm mới ngũ một vài giờ,:trở mình đau là phải thức đậy,
cử nhứ thể mất šäa mất ngủ lâu ngày chầy thang toi dau don
khô sở kiệt sức, xin thầy cứu chữa giúp
Xem xạch : Thậu trầm tế, tỷ hoãn đại, tâm can huyền
hoán mạch: Tiện thủy suy, âm tỉnh huyết địch háo kiệt, |
phủng hỗa kích động trong cáo gân mạch thiêu đốt cơ nhục
nhải khô tóp, đúng như Hải thượng Lẫn ông đã néi : thân thầy suy tân dịch kiệt, và thận thủy can thất sở dưỡng nhí phong
Các chứng dau lung gin rit phải khom néng nay rém
nhức toàn thân da thịt Éía ròm không muốn ăn khó ngủ' đều biều biện am tỉnh huyết dịch hao kém phong hỗa: bạo hành
Cách chữa : Kíp bồ âm cứu buyết dịch, nhuận dưỡng gân
tạch cơ nhục Trị phong trước tsi vào huyết, huyết vận' hành
được thì phong tự nhiên b‡ tiêu điệt - cà
Xử phường : líà thủ ð đấu:với đậu đến 10g Dây gũi 8g
tw am long huyết, nhuận kinh mạch
al
Trang 31a _ thơng kinh mạch, giải phong nhiệt, cho ba
thang bớt nĩng, lại cho trống ba thang nữa,
bớt đau mình mà lưng chưa bới dau cịn
Hem mạch: Can huyền, hỗn, thận Trần: tế, biết phong
nhiệt đã giảm mà huyết dịch chưa đã sung duGag, gin mach
cơn thu rút, dùng phương trên gia Ruyết rồng 8g, tống 6 thang lưng bớt đau vài chục phần trăm, mình nhẹ hon trước, dùng phương trên gia Đã trong 8g, Tuc đoạn 6g nỗng 6 thang,
lừng đâu bớt nhiền, nằm ngồi cớ đế những í( đau hơn trước,
mish bớt nĩng được nhẹ nhâng, nẦm yêu, bgủ được và Zin được mặc đù- cĩ ít nhưng biết đĩi,
Xa mạch: Can huyền boấu, Tỷ hộn nhược, thản trầm
18, đốn 1Ð nhong nhiệt giam nhiều, vì bệnh lâu khí suy huyết kém; ni bảa hung đối sinh đhấp nhiệt trọc ihẫy cịn, định trệ
trong gâu mạch và cơ nhục cần phải tiêu, thấp và lợi thủy đề giểi uất nhiệt, huyết mới dễ lun thơng, kính mạch mau sung
“Shay đùng phương này :
tuyết rộng - 8g Cây dâu Ơ 8g
đều là thuốc tư Ám-nhuận huyết
=° Rễ nhàu ‹oj- 8g -.:'HRỄ cổ xước _ 8g
hoạt bu$ết hơng hình: mạch:
cho uống Hên tiến 20 thang,
tùy chứng gia giảm:
— Tùy suy chậm tiêu giá rau mơ, ‘vO quit
— Dai tign tao bon gia la muỗng trâu sao,
— -Tiều nĩng gắt, gia rễ tranh hoặc :ThB lĩnh
— Hư hỗa xơng váng đầu mắt gia cúc boa,
‡rì chỉ nống thuốc, kết quả bệnh khỏi hồn tồn,
'29 — BAU THAT LUNG
Bệnh nhân: Trương C 60 tuỗi
Vado piện - : 17-8-78
Ra vitn : 26-10-78
- Số bệnh án : 57/78 Ong cu gid yu, eo thd suy nhược, đau ngay thắt
`
ling,
'rần chạy xuống “hai chân, đầu và nặng khĩ đi đứng, nằm và
ngồi bất tiện, chỉ đau giữa xương sống rồi chạy lon ra hoi bán
lừng, bất đầu từ thất lưng đau đồn xuống hại chân vần: và
nặng, Mỗi khi phát đau, khí nĩng từ đưới xơng lên nding ngựa, nặng đầu, chống váng mắt, vai và cần cơ cũng rérn đau,
thân mình ngồi ds và tay chân lạnh, xem mach thận trăm
trì, tâm can đều huyền khẩn '
85
Trang 32
Đoán bệnh : thận đương hư hàn, hàn phong thấp khi xâm
nhiễm enn kính khi suy huyết ngừng trệ kém sức thông hoạt,
khí huyết ngưng lụ sinh đau ngang thắi lưng là ảnh hưởng vệ
phận thận khí suy, mạch đốc và kinh đương bị phòng bàn thấp
xâm vào làm trở ngại đương khi không thông đạt lên đầu cho
nén khí phát đau thì đầu nặng mắt chaáng vắng, ngực nất hơi thấy nóng, thần mình và chân tay thiếu dường khi hệ vệ
nêu hơi lạnh ` : Hàn thấp thừa hư xâmn nhiệm từ dưới chân trước lên đến thất lưng ngưng tụ phát đau cho nên khi đau cắm thầy hơi vbạy, rần rần và nặng nề xuống chân khó đi đứng
Cách chữa : Ôu bồ thận dương, tắn hàn khu phong trừ thấp
Xứ phương : Hà: thủ ô 8g Bau den sac 10g
bồ thân, tuyết rồng ˆ 8gC Céy dau 8g
Quế chỉ 8g _ -
ôn thông buyết mạch bồ thận dương, tán
- hàn hành khi, cho nống sáu thang/tuần
Tuần sau tái khám : Thân mình chân lay bớt lạnh mỗi, thất lưng sòn đau, đầu nặng mắt mờ, hgực nóng, đăng phương trên gia Cúc hoa 8g tống tigp 6 thang nite :
Cây đâu sẵn sao &g
S&u tái khám : Lưng bởi đau, đầu bớt nặng, ngực giảm nóng, thân mình cảm thấy nhẹ nhàng, xen mạch thận trầm
tế, can huyền nhược, các: Bộ;còn tế, nhược, nhận -định phần
dương khi được ôn bồ, huyết dich vẫn còn kém, hàn thấp đình
",
trệ chưa giải hết, cần bồ thận trắng đương nhân huyết trừ hàng thấp, dùng phương trên bộ Tục đoạn, cây dân, gia đây đau xương sao 8g, rễ nhàn 8g, vỗ quít 4g, cho dùng 6, thang Sau túi khém : Thân raình giảm đau, hai chân còn nặng,
và muốn sưng, đoán đấy là thấp khí chạy đồn xuống dưới, cho dùng phương trên bỗ đây gủi, cây dâu, Tục đoạn, đậu
săng, gia ý dĩ, thồ linh, giãng xay uống sáu thang, :
Sau tái khám : chân bất sưng, nhẹ, đi đứng khởi động đau thắt lưng, nhưng thấp khí và trọc thủy ở trung tiêu chưa tan sạch, theo uất nhiệt nghịch xông lên hông ngực làm ngăn trở
khí quản khiến ho so sé, hơi nặng ngực, dùng phương trên
bỏ đậu đen, đây gùi, cây dâu, the đoạn, đâu săng, ngũ gia bị,
gia rễ chỉ thiên, vỏ quit, ý đĩ, kiến cò, rau tần dày lá và gừng sống, bệnh nhiều diễn biến, tùy chứng gia giảm thènh nhiều
- phương, những sơ bẩn không hgoài than đương khi hư, huyết cùng hàn thấp xám chiêm ]ưu trệ trong ,kinh mạch ngắn trở
tạng khi khó điều hòa, thăng khi kém thăng trọc âm dink teh
khé giáng biến siuh nhiều chứng, Y gia thường nhân chứng
- hơi thở ngắn thân mình chan tay đều lạnh, đau không :ngồi
được, bệnh hơn tháng rồi, ,nống thuốc quá nhiều mà không
để, người lừ đừ nhọc mệt, buồn bực, hỏi không muốn nói,
tâm trí côn ngở khi đến chuẩn trị chưa tin tưởng chữa 'khỏi -
hay không ? - : ` -Xem mạch : "Mệnh môn trầm vi, các bộ trăm dể nhược
Trang 33ủng trệ đương khi, kbhi-phát đau thì đầu nặng tuắt mờ, mặt mét xanh biền hiện hàn khi lấn at trên dương kính, chân đương khi hư, hơi: thở ngắn, mặt buồn bực không muốn nói
- Răng, bệnh,do tâm thận bất giao,:thiếu: năng-lực sinh tỉnh `
hóa khi, huyết địch kém sung dưỡng, tâm huyết kém, thần sắc
suy bại buồn bực không yên vúi _ Cách chữa : Ôn bồ thận dương, tán hàn, thông kinh hoạt lạc |
"Xử phương: Dây gùi 10g Huyết rồng 8g : Đã trọng 8g - Quế chỉ dy
" ôn bề: thận đương, tư nhuận kinh mạch
vài mươi phần, lưng và thân mình còn nặng nề và đau nhiều, đoán biết hàn thấp còn ủng trệ nơi mạch Đốc và sau xương
sống, cho phương trên gia Ý dĩ 10g, -Thd link ¥g, gừng sống
4g thay gừng khô đốt, cho ba thang nữa, có Sau tới khám, lưng thấy ấm, chào tay bớt 'đau nặng, tiều thông; thở còn một, xeni mạch mệnh môn trầm tế, tỳ hoãn
nhược, tâm mạch hoãn hoạt có vị khí, đoàn là hàu thấp đã tan giải rồi những đương khỉ còn suy, tâm huyết chưa đã bồ sung; kinh mạch thiểu ôn Am và hoạt lợi bình thường, cần bồ thận dương điều huyết ich khi, như phương sau đây:
dương khi đã phục hồi, hơi thể hết ngăn nghẹt, nhưng mặi
còn nặng mắt chỏa lòa, đầu thỉnh thoảng ngầy ngật, biết lá -
thanh kbí chưa đủ thấn đạt lên đầu não, ding :phương trên
gia day gti, Kinh giới, cúc hoa'cho tống 6:thang
Seu tới khám : Đầu mặt hết nặng, hết cloáng váng, cho
dùng phương trên uống tiẾp' và gìa giảm như 'Tục đoạn đề nhuận đưỡng gân mạch, ThŠ lính, Ý đĩ, Thiên niền kiện trừ
thấp ủng trệ, các chứng đều khôi, ra viện - ¬
Người nhà nói lại, hồi mới vào tâm trí của cô không tin
« thuốc Nam làm sao mà chữa cho tôi khôi bệnh, vi tôi đã uống
đủ thứ thuốc Tây, thuốc Đắc khi ra viện bệnh nhân mới hộe
lộ thuốc Nam tầm thường mà công biệu, đã giải khỏi sự đau
Tráng niên lực lưỡng khổe mạnh kkí phách hùng bảo thì
phải, lại mắc phải bệnh đau đốt xương cũng, đau như lấy đá
chọi vào thốn nhức lân tổa ra hai bên hàn tọa, đau thẳng
xuống hai chân, không ngồi và đi đứng được, chỉ nằm stip
` 87
Trang 34
ma chịu, chạm vào thị đau, đau quá không thể nói được, từ đài xuống gối gân rút cứng đơ,'phải nhờ người nhà dìu đến
Bệnh hơn nữa tháng nay, chích thuốc, cha? điện nhiều
lần vẫu không thuyên giảm, _
Xem mạch : Thận trầm vi, tỳ hoãn, caa huyền vỏ lực
Đoán bệnh: Hỗ cẩm nhiễm phong thấp lâu ngày nó xám cốt tây làm iting lác nơi đó, đương khí nơi mạch đốc khó thông đạt và ám;Hnh nơi thận thiếu sung đưỡng nêu đốt xương cùng bị khi rióng; vì huyết dịch kém, tây hao, phong
nhiệt nát trệ sinh llau lan ra bàn tọa và xuống hai chân, gân đều thụ lại, khó ụ đứng, eo lưng hơi sưng và nhức không
: đám động đến Ậ -' Gánh chữa: Hùng thuốc bồ huyết khu phong trừ thấp,
dưỡng cốt tây, ý
Xổ phương : Dây đâu xương sao 8g Mắc cở sao 8g
oi voi sao 8g Thần thông 2g
tán hàn khu phong trừ thấp, ‘ /
8 nhau ' 8g Rỗ cô xước 8g
liên ứ hoạt huyết
“hd link - 8g Ngii gia bi 8g
: thấm thấp giải phong, thông xuống hai chân,
tiết độc bớt nặng và đau chan
tư âm nhuận huyết pồ thận, dưỡng cốt tủy, thơ uống sáu thang/tuần `
Tuần sau tái khám : Đỡ đau nhức vài mươi phần, xương
cùng chưa đỡ vẫn còn đau, mình còn nặng nề, cho dùng phương trêu gia Cốt toái bồ 8g, Thiên niên kiện 8g, nống tiếp
Saw tải khẩm 7 Xương cùng giảm đau, bàn lọa xuống đùi
eo ling cén dap khong đâm: xoay trở thường, khôi nằm sẩp; côn nghẹ thấy xương cốt
¿la Zăn như gân xương chạm? chỏi nhau chưa được yên, Nem mech Than trầm tế hơi hoạt, tỳ hoãu;, cản và tam
boần hoạt, dois biết phong thấp đã tan giải khá nhiều cần bồ
sinh tình tây, dưỡng cốt và nhuận huyết thông kinh khí,
, : Dey gui 16g
đây dau xwong sad 3g
Cốt loái bồ 8g RE nhan- : &
Rễ cổ xước 8g “Thiên riên kiện- ‘8g
Mgũ gia bì 8g - Mắc cổ sào — - 8g
-_ Gởi dâu 8g , Nhục quế ` ˆ 4g: cho trống liên tiếp trên 40 thang các chứng
32.—BAU RUT NGÓN TAY
Bệnh nhân : Lê Thị Ng 55 tuồi,
sứ động Bì được, ngoài bàn và mấy ngôn lay gân rút lại co
quỗi không được, nó đơ cứng, đến bữa-ăn, chén đũa muỗn
sũng không nắm được đề vùa mà ăo Niở lại, tôi không có
bị tế ngã hay én xach gÌ nặng tại sao 1a bị đánh đập động chạm gì đến, đau? cũng không
ee
Đã lạt giờ chân lên, “hi:dười hai đùi › xuống ống chân
những mục xanh (im nồi tần bằng hạt:đậu bà: nói tiếp : khi trú
đi thị nghe dười chân các mut ay như Đị căng đa hơi rát khó
chịu một i1,
:
Trang 35y:vào thấy mềm,;có ít mắu bằm Ân: trong lớp da mong,
hỏi : khi ấn vào bà có đan ? bà thưa không đau, chỉ có Hợi
“Tat mgt it, ba cho biết khi phát đau thì trên cánh fay thin: minh thấy:nóng và mồi, ngực tay va ban
bơi năng, cŠ có vướng
dom, hot ho, nam bay tgày san thì:dưỡi chân nồi tụt, bệnh phát
đến nay độ nữa "tháng, mình mồng và tay đau nhức khó ngủ
Xem mạch: Phế và Tỳ nhu nhược, can huyền đại vô lực,
tâm huyền nhược, đoản: là phong hàn xâm vào gân mạch do : người khi suy huyết kém, cơ nhục cũng như kinh {mạch bị phọng khí làm ngăn 'ngại khi huyết khó lưu thông, ủng trệ sinh đau nhức cánh tay, cố rút cả 'gồn tây, và bên dưới do
phong khí hạ liết đưa chất hư huyết độc ứ irong cơ nhục và theờ kinh mạch kết lại nơi đâu là ngoài đa sẽ ni mụt bầm tim
Các chứng kề trên đều -do đường Khí hư âm huyết kém phong hàn thừa hư xâm vào làm trở ngại, vinh vệ mất chức
rút gân, :da t
70
hi hoat huyết, phần huyết ứ lại sinh đau nhức,
hịt tiết độc khiến dưới chân nồi mut bim tim
Céich chia: Điều khí hoạt huyết,'khu phong tiêu độc
Xử phương: Dây gùi 8g Huyết rồng
8g
bd huyết nhuận kinh “mach | -_ Rễ đính lăng - 8g : 'Cây đậu săn sao 8g trợ khí: thông khi,
Cây lá ké _ 8g Yêi voi sao - 8g
tiêu độc, khu phong `
‘Thin ‘thong 4g
; tiêu ứ giải độc,
Yar - “108 - Thiển niên kiện 8g
_ thắm thấp sưng thông trọc.thây
Ngũ gia bi 8g — Quếchi “- 4g
ốn kinh tán hàn thấp thông kinh mạch `
cho uống sáu thang/tuần,
trong tuần, ng 3g: hống sản thang nita
Tuần sau tái khám: Đớt ho, bớt măng ngực, cồ -thông ít
vướng đảm, inạch phế tỳ hgần hoạt, can:huyền tế, thận ‘tram
tế, đoán lá phong hàn được giải tán bớt, thấp còn lưu luyến, gần mặch chưa thông hoạt nên cánh tay còn đaủ nhức gan
rat, bai chân vẫn ning nề, tuy mụt không nồi thêm nữa, cho
dùng phương cũ, bỗ đậu sẵn, cây lá ké, gia rễ nhàu đề hoạt
huyết, Huyết rồng thay Hà thủ 4 đề nhuận huyết, vừa chữa ghế độc, cho dùng 12 thang/2 tuần, , / / Sau tdi khám: Cánh tay bớt đau, mấy ngón tay có đuõi
ra vèo- được, tuy con rit ngôn con: đơ, đưới chân bớt nặng, những mụt tim bầm tiêu tan din, 4a ngũ yên, người bớt nông,
Tùy chứng điễn biến, dùng thuổ+ bồ huyết điều khi, thấm
thấp tiêu độc, khi huyết được sung bồ, khi huyết thuận thông trong các kinh mạch trôi "chảy, phong hàn thấp khí tiêu tan dần, mụt độc-tan hết, cánh tay nhẹ nhâng, các ngón hết co rút, bệnh khỏi, cho ra viện :
33 — BAU CÁNH TAY PHẢI
Đệnh nhân : Nguyễn Văn T 48 tuôi, Veo oiện - :21-0.78
-
Ta uiện - -:'13:11-78-
Šố bệnh ăn: 63/78 -
Đàn ông, tác người cao.lớn khổe mạnh, đi dirng ding
‘dac, tréng hinh đáng không phải người bệnh, đến xin chân trị, khi đưa bai tay đề xem mạch, ông ta dùng tay trái ‘nang đỡ tay phải lên một cách nặng nề, với cái tay quam
quan gân
rút không ngay ra được, khi đổ tay ấy lên ông ta cau mày nhăn nhó biểu lộ về đau đớn lắm,
71
Trang 36
Hải : cảnh tay òng đau lắm phải không? đã đau bao lâu,
số dùng thuốc nào chưa? ông đán : cảnh tay tôi bị đau nhức
từ hai tháng nay, hiện co rủi không ngay ra được, tử vai cảnh
ra cườin lay đau nhức nặng nề khỏ cử động, có đi châm cứu chíth thuốc và tống thuốc cũng nhiều, có lúc đổ rồi cũng đau
lại như eñ, nhờ khẦy giủn đỡ, : Xem mạch : Py ế phù sắc, tÿ hoãn, tầm oan huyền đại vó lực, đoàn tà khí sờ huyết kem, phong nhiệt xâm vào cơ nhục,
kinh mạch làm thổ rút, sinh đau đớn nặng nề khó co dudi _ Cách chữa : Điều bồ khí huyết, nhuận dưỡng các cân lạc,
Xử phương : ]juyết rồng 8g Cây dân Sg
Tuiin sau tái khám : mình bởt nóng, bớt nặng nề, tay đổ
nhức vài mươi phận, tiếp dùng phương cũ gia dau sin sao
đề trợ tỷ tiêu thiip thong khi, cho uống sáu ibang/tuần
Tuần sau đến khẩm ; Cảnh tay bớt nhức, người thấy nhẹ nháng để chịu xem mạch phế phù nhn, tỳ hoầu hoạt, cau
huyền nhược, đoán là phong nhiệt đã giảm nhiều nhưng thấp cũng ủng trệ, huyết dịch chưa bồ sung đầy đủ, dùng phương
cũ bỏ Mắc cở, gia Đỗ trọng, rễ cô xước, Gới đâu và ít quế chỉ, cho sáu thang : ° Kha Sau: tdi khám : Tay hết nhức,.co | Auge -tey tòn
găng đau bên trong cánh taý,'cho tống liên tiếp | nữa, các chứng ä§ đỡ nhiều hứi nữø, chora: viện
Hỏi ; Anh có bệnh chỉ ? anh đáp: đau nhức sảnh tây, chạy
?8 sau lưng xuống xương sống, mỗi khi cử dng thi dau chia khong được, ngoài da còn nồi mụt nhỏ ngửa ngày khó chịu, ˆ cbỉ ngửa lừ nách ra cảnh fay và cưởm' tay trải, không đau
- nhức tay phải; nó mọc mụt-và thấy hơi sưng sưng, nặng nề
eo duỗi bất tiện, mình ning ‘bam, fo uSng hình thường, ít
rgủ vì ban đếm ngửa và đau nhức -
_ Xem mạch : TẢ quan thốn phù Sắc vô lực, đo i :
nhiệt sinh ghễ ngửa phát ' tiết te ngoàt đa thịt đo nước gi -
khi suy kém nhiệt độc kết tụ ở cơ nhục xảnh nhiềm vào cân
mạch làm ngẫn ngại huyết mạch, ủng trệ sinh đau sưng nơi cánh tay, đa thịt thiếu huyết sung dưỡng phong khi kích động
nói nhiều mục ngửa ngảy, thân mình nông him cũng đo âm
huyết hao kém, nhiệt khi uất chưng, Các chứng nói trên đền
đo huyết kém phong rhiệt phát động kết độc mà sinh Ta
Cách chữa: Nhnận huyết, tiêu: phong, giải độc.”
Xử phương : Giăng xay 8g ˆˆ Cây lá kẻ
8g:
Mắc cổ _ ðg Thần thông
Ig tiên phong giải nhiệt độc, -
Trang 37- Huyết rồng - 8g nhuận huyết _Cừng sống 3 lát / giúp thuốc táp phong giải nhiệt ngoài da
cho uống sáu thang/tuần -
“ Tuần san tếi khen : Mình bớt nông, ngoài da không nồi
thêm mụt và bớt lgứa ngáy, cánh tay côn sung va dan nhirc
chưa đỡ, dùng phương cũ Bỉa Ýôi vơi sao 8ự, Thiên niêu kiện 8g, rễ nhàu 8g đề tiêu ứ hoạt huyết tan sứng, cho uống sáu thang,
"
Sau tái khám : Cảnh tay bớt nhức, sưng và mụt giảm rất
nhiều xem mạch tâm can đều phù nhu, đoán id phong nhiệt
đã giải kbá nhiều cần dùng thuốc điều khi hoạt huyết và tiêu độc, thay dùng phương seu :
Hai tuần sạu tếi khám : Hết đau ngửa, cánh tay nhẹ nhàng,
cử động không côn cơ quắp nữa, cho ra viện
Nhận xét : Đau 1 cánh tay, sưng nhức và nồi mụt ngửa
ngty, đến mức gân khó ráo phải co rút khó đuỗi ra, phải
dùng trên 30 thang thuốc và chịu đựng sự hành hạ hơn tháng
mới khỏi hẫn Nếu lâm chứng nặng hơn là đau cả hai cảnh
tay, khắp thân mình, phong độc lan tràn nhiều nơi khác có
lẽ phải chịu đựng gấp mấy lần đau khồ,
85 — ĐAU CHÂN SƯNG TO
‘bén số người contrat did, lic nHưng đi
n trấn ghé tréng dang met nhọc quả
lên chỉ chỗ sưng đan nói: mẹ tôi sưng cái chân này gần 1 năm nay, chạy chữa rất nhiều thuổc chích, thoa bóp, đấp bó,
nhưng không thấy đỡ, đau nhức đi đứng không được vi nặng
nề như đeo đã, nhờ thầy chữa cho, ,
Tôi xem thấy đưởi chân trải sưng to từ gối xuống, giữa
ống chân to bằng cái gối con, sắc đã bầm tim, sờ tay vào cứng như đa cây, ấn tay thật mạnh thị hơi lần vào 1 ti ma thoi, khi ấn tay mạnh vào bà nói không biết đau, vì nơi đó mất
cam giác, các nơi khác đùi vế và chân phải động đau băng nẽ
nhưng không sưng cứng, bà ăn uống và ngũ rất kém, miệt nhọc
- Xem mạch : Thận trim boat, ty hoãn, đoán là phong đờm
và huyết ử làm: ủng trệ độc kết không lan lâu ngấy thịt khô
đa tóp lại cứng như đá cây, bệnh gần cả năm rồi những côn
ăn uống được tuy:H, bình sắc chưa “kém lắm, mạch, tỳ hòa hoãn có vị khí đủ sức tiêu hóa tiết độc cần dùng thuốc tiêu
ứ trừ độc cấp thời, ứ tan giải độc mới khối được,
Cách chữa : Tiêu ứ giải đẹc
Xử: phương : Củ ráng bay sao ít muối 8g
Thồ linh - - 8g Thiên niên kiện 8g
BS cong, anh 8g Kim ngắn hòa 8g
lợi thủy giải thấp tieu ư, | có
Cay dau :: 8g Quế chí 4g
_ thông kinh hành buyết |
Trang 38nơf khác cảm thấy nhẹ nhàng hơn trước, ẩn tay lên chỗ sinng
thấy hơi mềm một it, nhất là bam tiny tan din, xem maeh tỳ
hoãn hoại, ăn nống không sút kém ngủ it nhưng yên, dùng
phương trên gia Hà thủ ô 8g, Võ quit 8g, cho 6 thang nữa,
Sau tái khẩm : Bệnh nhân nói chỗ sưng như có vật gì run
động và-châm châm voi xa vào ấy nhưng nhẹ nhẹ thôi, bà trừng rỡ tin rằng chân tó này sẽ xọp vì bà cảm thấy có chuyền biến chạy rần run động không phải nằm Í cứng rắn như trước,
bè ấn thử tay vào nó mềm và bởt nặng khá nhiều, sắc đa có
màu ửng tươi không bầm tím, thay dùng phương thử hai :
Hà tha 6 8g - Thầ linh 8g
Kim, ngan hoa 8g Bồ cônganh 8%
Y di - 0g Hễ cỏ xước 8g
Va quit 4g Ci rang bay 8g (sao)
Xuyén son giap 8g Mộc dược 4g
Quế chỉ 4g ` >
Cho uống 1 phương này trong hai tháng, 51 thang, uống
liên tiếp đến cái chân tóp nhỏ tại, đi đứng nhẹ nhàng, sắc da tươi lại, bệnh khỏi hẳn xin ra viện :
86 — SUNG HAL BAN CHAN
Bệnh nhân : Lê Thị M 76 tuồi
Yao “biện” :.20-2-78
Ra vién — : 10-3-78
- Số bệnh: án : 20/78
Cụ già người cao gầy; hình sắc tiều tuy, hơi thể miệt đến
xiu chân trị, hai bản chân sưng:vun lên, cụ cho biŠ đau nhức từ
- kém đau lưng nhức mồi
trên đùi về xuống không di den
hai: bàn chân sưng to và tôi :khám hã 1 `
Bệnh: hơn tháng nay, đi đứng nhiều ‘thi bai ân phảt run, Xem mạch: Thận trầm tế tâm căn huyền hoạt, 7ÿ hoãn
-đoán là thận khí suy, thiếu: năng lực hành kbi và tiêu trọc thủy,
vì dương khí hư hàn phong dé xâm vào tới thủy thấp làm ủng
trệ các kinh mạch và cơ nhụ dưới hạ bộ, cho hàn thấp trọc thủy
đồn ngắm xuống hai chân tử trên đùi về nặng nề, chạy đồn
xuống hai bàn chân sưng to, huyết hư hiện sắc ứ trệ tim bầm, gân nhữn đi đứng phát run, tin oO,
- Các chứng kề trên đều do thận thiếu chức năng bài tiết trọc thủy, hàn thấp ứ trệ hiệp với huyết hư rót xuống làm sưng bầm ở bàn chân : ‘
Cách chữa : Trợ thận dương, tiêu ứ thấm thấp, hạ trọc thầy
Xử phương: Dây gùi ˆ 8g RE cổ xước, 8g
giúp thận hạ tIẾt trọc thủy Vòi voi.sao ‘8g — Thiên niên kiện - 8g
tiêu phong: tán: bàn thấp - tố
Ý di 10g Vé quit « 4g tre ty van héa, thim thấp lợi thủy,
Qué chi “ 4g Lá từ bị 4g
_ ôn kinh tán han, khai ti€t t ire ngoài đa thịt, cho nống 6 thang ¬ Tuần sau tái khám ; Tiểu được nhiều, chân bớt sừng và- bởt nặng, đùng phương trên gia cây đâu 8g đề mắt gân mạch,
giải thấp trệ, cho uống 12 thang lian ‘ :
- Hai tuần sạu tái khám : Hai chân hết đau nhức, sắ€ bầm
tim tan mất nhưng còn nặng nề và đi đứng còn nặng và run, cho uống phương trên tùy chứng mà gia:giảm như :
— Hàn thấp còn, gia Giling xay, cỗ xước ˆ
— Ăn chậm tiêu gia rau md, vd quit "
Trang 39
— Đau mỗi lưng vai mình: mắy gia rễ nhàn, trân cồ, bổ
— Tiều ít gia Thồ linh, rễ tranh
„ tho uống hai mươi thang nữa, bệnh khỏi hẳn, ra viện
Cụ già, người cao lớn khỏe mạnh, sắc mặt hồng háo, tiếng
nói rồn rảng, nhưng tưởng đi không được khoan thai nhẹ nhàng, có vẻ vướng mắc lúng túng, bước từng bước một, '
Hỏi, eu đáp : Trong mình raạnh khỏe nhưng hai cái chân
này đau phong gân thu rút lại, có lúc đang đi đứng bỗng bị
vấp ngã là tê sụm xướng liền nếu không đề phòng kịp thời,
hai tay chưa chống chỗi thì có thề bề đầu gẫy răng tức khắc vi gân chân nó rút quá vội Ngày nào bị tẻ như ‘vay thì ngày
ñy đau mình nhức chân từ gối xuống ống chân như trặc treo
trong khớp bàn chân phải năm liệt không đi đứng, với cái rần
trong gâu thịt rất khó chịu; qua ngày sau thì khôi, bệnh phong nhừ vậy người ta gọi là vợp bẻ, tôi không hiều từ đâu đến
mà hành bệnh một cách thinh lình quá đột ngột /
Từ bảy thang qua, ¢6:thang phat hai ba lần, cũng cô tháng thưa it chừng một hai lần, sau khi té ng rồi từ bàn chân lên ống chân da thịt hơi sựng sắc đồ bầm, sờ vào thấy nóng hầm
ham, trong vài hôm thị tan hết, cứ như thế, tôi uống và chích
Xem mẹsb: Thận trăm: tẾ phế phù, can: huyền hữn lực,
đoán biết là âm lính BaySt kde, ‘can kink bj phòng là, thấp khí
78
mẽ, thân hình, lừng, tay n tực bụng cả đầu mặt đền còi kian
vận như thường; chỉ có be kinh Am chân bị Nhan" mã Xôi
làm nghẹn, ít lâu phát động một lần, nhất là cụ cớ đi đứn
hoạt động thướng thi phong khi thừa thể hành độn, Liền, trong tháng phát lên vi lần là chứng còn nhẹ, cá tà chữa
được và chống khỏi, dù sau khi hành: bệnh dưới ống chân
ung đỏ tim va hơi sưng đan, đo -phần itla phong tà thấn khi
ngưng kết hiện ra Wong vai ngày cũng tan giải ,
Cách chữa: Ôn bồ thân đương, tư phuảu in
huyết hành khi, tiên thấp làm cốt yến, ấn CAN nh, hoạt
Xử phương : cw gi y dau & = Ban den sao 10g
Trang 40
mach than trim té, “can huyền hoạt, đoán là phong khi ề phần
tan giấy thấp khi còn ủng trệ nhất định sẽ tiêu is en Ông
- phương cũ gia Rễ nhàu 8g, Thảo quyết minh 8g ‘ , a Fee
thủy, tiêu thấp hoat huyết, ngừa: phong thip din ` :
` thưận hạ nó sẽ nghịch lên đương Kinh, cho:éụ uống 12 thang liên tiếp trong gan 1 thang oe
Sau đến khára: bệnh khéng tai phat lần nào, chấn đi nhẹ nhàng thoải mai, ‘minh con hơi nỏng,-án được nhưng ngủ it, ˆ
cho dùng phương cif gia Lac tién ‘8g, Ba ngót 8g và huyết
rồng 8g, cho uống liên tiếp 30 thang hơn 1 thang
+, trẻ igi khám/lần cuối: Bệnh khôi hẳn ra viện
38.—BAU MAT CÁ NHÂN Bệnh nhân: Đỗ Thị C 65 trôi
trong kinh mạch, trở ngại cho sự lưu thông của khi huy b °
cẩm phải phong tà ghé với thấp khi ben trong dan dong lu
đ hức trong các khớp xương gan, don xu chả:
ict ngưng kết mà phat aững, phong khí chạy lên gối đau nhức
i ° ig gidi duoc cr thu tan
nặngnề khó đi lại, vi phong thấp không giải được cử nhức
: hễ cMay tóš đâuth Ể- ngưng huyết sẽ: trẻ, mà: đại
nơi ‘dé; tính cềa phong thì tầu tiết chẳng adm ye: `
chạy: ra bàn ta ngôn tay: thị 8
eo rút là chuyện thường,- cầu
Cách chữa : Bồ huyết, tư dưỡng cá
giải phong Giẳng xay Bg Thiêtniên kiện 8g _Thồ lịnh §g Mée a ông 6g thấm thấp lợi thủy, tan đừng
BÀ nhậu: Š8- Thần thông tg tiêu ứ hoạt, huyết, cho udng sáu thủng/tnần
Tuần san : Hai chân thấy nhạ bớt, sưng cũng giảm đôi ba phần, cáo nơi vẫn són đau nhức, cho uống tfâm 6 thang nữa,
Sau tái khóm : Bái rất nhiều, bàn chân mïs cá đau nhức
và sưng h?t nhiều, xem mạch can huyền vớ lực, ty hoần hoạt
thận trầm tế đoán hiết là thấp đã tia mật, phong khí bớt kích
động, cần điều bồ khi buyết nhuận can mach, bệnh sữ rau `
hình, phục, dùng phương trên gia,
Ré dinh ling #g
Vô quit 8g
Sau tái khém: Dau nhire’ sung giẩm khả rhiền, chỉ còn chứng ăn chậm tiêu, mấy ngón tay co duỗi hởi đau và dịu
bơn trước, cho dùng phương eit bd Vai voi, Giang ray, Me
thong, gia Rau mo Sg cho uéng 12 thang anita trong hai tuần,
Šsu tỉ khám:.Án mau tiêu; biết đối, bàn chân sưng muÃi
cả đau nhức giảm nhiều, xem xnạch thậu trần: tế, cau huyền
nhược, thấy các chứng bớt nhiều phần âm huyết còn kém hư
Cây đậu săn 8g
hỏa bốc lén nhiều khi nặng đầu choáng vắng, thân mình còn
‘Si