slide bài giảng địa lý văn hoá châu âu

 Biên giới của châu Âu thông thường được xác định dựa trên các yếu tố chính trị, kinh tế, và văn hóa  Các nước trong châu Âu là thành viên của Hội đồng châu Âu, ngoại trừ Belarus, và T

Trang 1

Chương 1:

ĐỊA LÝ KINH TẾ VÀ VĂN HÓA

CÁC NƯỚC CHÂU ÂU

Địa Lý Kinh Tế và Văn Hóa Các Nước

Nguyễn Hoàng Nhật Thạc sĩ QTKD

0908 482 274

nhatnhbd@yahoo.com

Trang 3

Tổng quan về địa lý kinh tế và văn hóa châu Âu

 Điều kiện tự nhiên

• Vị trí địa lý:

 Lục địa châu Âu có diện tích 10,5 triệu km²

 Dân số(gần740 triệu người)

 Biên giới của châu Âu thông thường được xác định dựa trên các yếu tố chính trị, kinh tế, và văn hóa

 Các nước trong châu Âu là thành viên của Hội đồng châu Âu, ngoại trừ Belarus, và Tòa Thánh (Thành Vatican)

 Quá khứ, khái niệm lãnh thổ Kitô giáo được coi là quan trọng hơn cả đối với châu Âu

 Châu Âu bao gồm 49 nước, chia làm 4 khu vực Bắc

Âu, Đông Âu, Tây Âu, Nam Âu

Trang 4

 Điều kiện tự nhiên

• Khu vực Bắc Âu: Khu vực Bắc Âu bao gồm các nước

Châu Âu nằm ở khu vực miền Bắc Châu Âu và Bắc Đại Tây Dương Tuy dân cư ở mỗi quốc gia Bắc Ấu đều có ngôn ngữ riêng nhưng tiếng Anh gần như là tiếng mẹ

đẻ thứ hai của họ vậy

• Khu vực Đông Âu: Khu vực Đông Âu là một khu vực

nằm ở phần phía đông của Châu Âu, được coi như

Trung tâm của Châu Âu Sau mùa thu năm 1989, bức tường Berlin sụp đổ đánh dấu bước ngoặt lớn trong sự phát triển của khu vực Đông Âu Các thành phố Đông

Âu vẫn còn giữ nguyên được nét đẹp cổ kính và yên bình đặc biệt

Trang 5

• Khu vực Tây Âu: Đây là một tập hợp các quốc gia có

thu nhập phát triển nhất

◊Có đặc điểm chung là hệ thống chính trị dân chủ tự

do, chủ nghĩa tư bản và có liên minh chặt chẽ với Hoa Kỳ

◊Khu vực Tây Âu là khu vực tập trung những thành

phố hoa lệ, sang trong và nổi tiếng bậc nhất Châu Âu

• Khu vực Nam Âu: Khu vực Nam Âu chỉ tất cả các quốc

gia nằm ở phía Nam Châu Âu, hầu hết các quốc gia này đều nằm giáp với biển Địa Trung Hải

◊Các quốc gia thuộc khu vực này đều nằm trong vùng ảnh hưởng của bầu khí hậu Địa Trung Hải, có đặc

điểm là nóng ẩm vừa phải

Trang 6

Trung Hải, biển tách châu Âu với châu Phi

◊ Về phía đông, châu Âu lục địa trải rộng tới tận biên giới với châu Á là dãy Ural

Trang 7

Địa hình

 Bề mặt địa hình trong châu Âu khác nhau

◊ Các khu vực phía nam có địa hình chủ yếu là đồi núi

◊ Phía bắc thì địa thế thấp dần từ các dãy Alps, Pyrene và Karpati, qua các vùng đồi, rồi đến các

vùng đồng bằng rộng, thấp phía bắc, và rộng hơn về phía đông

◊ Vùng đất cao hình vòng cung nằm ở biên giới vùng biển phía tây bắc, bắt đầu từ quần đảo Anh ở

phía tây và dọc theo trục phía đông là nhiều dãy

núi của Na Uy

Trang 8

Khí hậu

 Khí hậu của châu Âu đa phần là khí hậu ôn đới nhưng

có tính chất ôn đới nhẹ hơn so với các khu vực khác của cùng vĩ độ

 Châu Âu có các loại khí hậu từ nhiệt đới ở các vùng gần biển Địa Trung Hải ở phía nam đến khí hậu cận Bắc Cực

ở các vùng gần biển Barents và Bắc Băng Dương

 Nhiệt độ cực lạnh được tìm thấy ở miền bắc

Scandinavia và một vài vùng của Nga trong mùa đông

 Lượng mưa trung bình hàng năm phân bố rộng rãi khắp châu Âu với các mức độ khác nhau

 Hầu hết mưa diễn ra vào mùa hè, do gió tây từ Đại Tây Dương mang đến quần đảo Anh, Benelux, miền tây

nước Đức, miền Bắc nước Pháp và Tây Nam

Scandinavia

Trang 9

băng trong suốt mùa đông

 Nhờ khí hậu lạnh giá vào mùa đông mà các hoạt động

và một số môn thể thao mùa đông rất phát triển

 Các đỉnh núi cao nhất của dãy núi Alps có tuyết vĩnh

viễn quanh năm

Trang 10

Các khu vực địa lý tự nhiên

Rừng thông chiếm ưu thế ở các vùng cao hay khi lên phía bắc

trong Nga và Scandinavia

◊Động vật:

Về động vật thì trong nhiều khu vực của châu Âu, đa phần các loài động vật lớn và các loài thú ăn thịt hàng đầu đã bị săn tới

tuyệt chủng.

Việc phá rừng đã khiến các loài này mất dần

Động vật biển cũng đóng vai trò quan trọng trong hệ động thực vật châu Âu

Trang 11

Địa lý kinh tế

 Địa lý công nghiệp

• Châu Âu có nền công nghiệp hiện đại và phát triển

so với các châu lục khác

• Cách mạng công nghiệp là cuộc cách mạng trong

lĩnh vực sản xuất

• Thương mại mở rộng tạo điều kiện cho sự ra đời của

kênh đào giao thông và đường sắt

• Châu Âu vẫn duy trì một nền công nghiệp quy mô,

hiện đại và tiên phong trên thế giới với những bước tiến trong các phát minh

Trang 12

 Địa lý công nghiệp

• Sản xuất công nghiệp tại châu Âu được phát triển đa

dạng với công nghệ và kỹ thuật hiện đại

• Các trung tâm công nghệ cao được đầu tư phát triển

mạnh mẽ

• Các ngành công nghiệp mũi nhọn hiện nay ở châu Âu

là công nghiệp hàng không, vũ trụ, năng lượng

nguyên tử, cơ khí chính xác, sản xuất ô tô, đồ gia

dụng hiện đại, kỹ thuật cao

Trang 13

 Địa lý nông nghiệp

• Nền nông nghiệp châu Âu đã có được sự phát triển

nhất định nhờ vào điều kiện tự nhiên thuận lợi để

phát triển trồng trọt và chăn nuôi đa dạng

• Sự phát triển khoa học kỹ thuật thì nông nghiệp Nhờ

vậy, châu Âu có một nền nông nghiệp rất phát triển

• Nông nghiệp ở các quốc gia châu Âu thường không

lớn Thường tiến hành sản xuất theo hướng đa canh

• Áp dụng các tiến bộ khoa học - kĩ thuật tiên tiến và

gắn chặt với công nghiệp chế biến

Trang 14

• Những thuận lợi về điều kiện tự nhiên cũng như sự

phát triển khoa học công nghệ hỗ trợ, nền nông nghiệp châu Âu Nhờ vào Chính sách Nông nghiệp chung châu

Âu (Commons Agricultural Policy-CAP) được áp dụng

cho toàn bộ các nền kinh tế thành viên châu Âu.

• Chính sách Nông nghiệp chung châu Âu có những mục

đích cơ bản sau:

◊Tăng năng suất nông nghiệp

◊Đảm bảo mức sống cân bằng cho người nông dân

◊Ổn định thị trường, an toàn thực phẩm, giá cả hợp lý

Trang 15

Euro-Retailer Produce Working Group, đưa ra khái niệm sản xuất nông nghiệp tốt (Good Agricultural Practics, viết tắt là GAP) nên gọi là EurepGAP và sau đó trở thành

GlobalGAP áp dụng chung cho toàn cầu.

cứu và phát triển nông nghiệp hữu cơ: sản xuất theo

nguyên tắc được quy định trong tiêu chuẩn Quốc tế

IFOAM (Liên đoàn Quốc tế các phong trào canh tác nông nghiệp hữu cơ), là tối đa hóa sức khỏe và năng suất của các cộng đồng độc lập về đời sống đất đai, cây trồng, vật nuôi và con người.

Trang 16

 Địa lý dịch vụ và các lĩnh vực khác

◊Châu Âu có nền dịch vụ phát triển bao trùm hầu hết các hoạt động của nền kinh tế như thương

mại, khách sạn và ăn uống, vận chuyển, lưu trữ,

truyền thông, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm,

hàng hải, giáo dục, du lịch, dịch vụ cho các công ty, dịch vụ cộng đồng, xã hội và các dịch vụ cá nhân

◊Châu Âu có lịch sử phát triển các ngành dịch vụ lâu đời, là nơi bắt nguồn của đa số các ngành dịch vụ: Hàng hải, Bảo hiểm, Tài chính-Ngân hàng, Du lịch …

Trang 17

 Địa lý dịch vụ và các lĩnh vực khác

(Hà Lan).

Allianz (Đức).

(Pháp), tập đoàn Barclays (Anh),

Trang 18

minh Hy Lạp và La Mã

Thành phố Cinque Terre, Italy Nhà thờ Đức Bà Paris Vùng núi Jungfrau, Thụy Sĩ

Trang 19

Văn hóa

 Lịch sử

• Lịch sử châu Âu thời tiền sử bắt đầu với công cuộc

định cư của người vượn đứng thẳng, giống

Neanderthal, và loài người hiện đại

• Sự bành trướng của đế chế La Mã đặt nền tảng cho

sự ra đời của hàng loạt đế chế mà chưa bao giờ được thấy trước đó ở châu Âu

• Sau sự thoái trào của Đế quốc Tây La Mã vào năm

476, lịch sử châu Âu bước vào thời kỳ đen tối, đánh dấu bằng sự tàn tạ trong giáo dục, trong tổ chức xã hội và bởi những sự xâu xé của rất nhiều quân xâm lược man di đặc biệt là người Viking, Avar, Magyar và người Ả Rập

Trang 20

Văn hóa

 Lịch sử

• Giai đoạn Trung Cổ được đánh dấu bằng sự tái thiết

xã hội có tổ chức, chủ yếu là theo chế độ phong kiến,

và sự thống trị ở phương Bắc của Giáo hội Công giáo

La Mã Ở phía đông, Đế quốc Đông La Mã hưng thịnh, với các Hoàng đế tài ba như Heraclius

• Trước sức mạnh của đạo Hồi, các cuộc Thập tự chinh bùng nổ, và cuối cùng Đế quốc Ottoman của người

Thổ Nhĩ Kỳ hưng thịnh lên và chinh phạt kinh thành Constantinopolis vào năm 1453, làm cho Đế quốc

Đông La Mã diệt vong

Trang 21

Văn hóa

 Lịch sử

• Thời Trung Cổ được tiếp nối bởi công cuộc Phục

hưng, một sự tái khám phá giá trị và tri thức cổ điển, với sự hồi sinh của hai nền văn hóa Hy Lạp cổ, và

làm bàn đạp cho phong trào Cải cách Kháng Cách

• Nhà thần học Martin Luther người Đức khi ông lên án

hệ thống Giáo hội Công giáo La Mã vào năm 1517

Ông kiên quyết bảo vệ luận điểm của mình Thời kỳ này cũng chính là nền tảng cho sự phát triển của

bành trướng thuộc địa, củng cố sức mạnh

Trang 22

• Các căng thẳng không giải quyết được tại Balkan, và một hệ thống những khối đồng minh được gọi là

Đồng minh ba nước (năm 1882) và khối đồng minh

ba nước chính là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến cuộc Chiến tranh thế giới lần thứ nhất

Trang 23

Văn hóa

 Lịch sử

• Cuộc xâm chiếm Ba Lan, Bỉ và Pháp của Hitler là tín hiệu cho sự khởi đầu của Chiến tranh thế giới lần thứ hai

• Chiến thắng của Phe Đồng Minh tại châu Âu và sự

đầu hàng của Nhật Bản đã chứng kiến việc quyền lực tại Trung Âu được chia sẻ giữa Liên bang Xô Viết,

Anh Quốc, Hoa Kỳ và Pháp

• Điều này nhanh chóng dẫn đến sự hình thành các

khối Đông-Tây trong Chiến tranh Lạnh khi mà khối

Warszawa do Liên Xô đứng đầu đối mặt với khối

NATO do Mỹ cầm đầu

Trang 24

Văn hóa

 Lịch sử

• Tây Âu sau đó trải qua giai đoạn phát triển kinh tế

ổn định và mạnh mẽ, thành lập ra Cộng đồng Kinh tế châu Âu và sau đó là Liên minh châu Âu

• Khối Warszawa tụt hậu, sau cùng dẫn đến cuộc cải tổ Nga, khối Warszawa tan vỡ và bức tường Berlin sụp

đổ Sau chiến tranh lạnh ở châu Âu thì sự kiện chính nổi lên là cuộc chiến sắc tộc tại Balkan, nổi bật tại

Serbia, Bosnia và Kosovo cùng với sự can thiệp của NATO sau đó

Trang 25

Văn hóa

 Phong tục tập quán

• Nền văn hóa Châu Âu có thể được mô tả như một

tổng thể hỗn hợp các nền văn hóa đan xen, chồng chéo lẫn nhau qua các thời kỳ lịch sử

• Nền tảng của nền văn hóa châu Âu đã được đặt bởi người Hy Lạp, củng cố bởi những người La Mã, ổn

định của Cơ Đốc giáo

• Bề dày văn hóa lâu đời của các quốc gia thuộc Châu

Âu vẫn rất hòa hợp với cuộc sống phát triển hiện đại, khiến cho Châu Âu thực sự trở thành thiên đường

Trang 26

Văn hóa

 Ngôn ngữ

◊Châu Âu gốc German

• Châu Âu gốc German là nơi sử dụng các ngôn ngữ

German Khu vực này gần như tương ứng với tây-bắc châu Âu và một số phần của Trung Âu Tôn giáo

chính trong khu vực này là đạo Tin Lành, mặc dù

cũng có một số vùng miền trong đó đa phần dân

chúng theo Công giáo (đặc biệt là Áo)

◊Châu Âu gốc Latinh

• Châu Âu gốc Latinh là nơi nói các thứ tiếng Rôman

Đa phần khu vực này theo Công giáo, ngoài trừ

România và Moldova

Trang 27

Văn hóa

 Ngôn ngữ

• Châu Âu gốc Xlavo là nơi nói các thứ tiếng Xlavo Khu vực này gần như tương ứng với Trung và Đông Âu

Tôn giáo chính là Chính thống giáo và Công giáo,

cũng như cả Hồi giáo

◊ Ngoài ba nhóm chính kể trên còn có:

• Các nước gốc Celt: Scotland, Wales, Bắc Ireland,

Cornwall (nằm trong Vương quốc Liên hiệp Anh và

Bắc Ireland)

• Thổ Nhĩ Kỳ, sử dụng một thứ tiếng không thuộc hệ

ngôn ngữ Ấn-Âu, và gần như một nước Hồi giáo

Trang 28

Văn hóa

 Nguồn nhân lực

• Châu Âu chiếm một phần mười dân số thế giới Hai phần ba số người châu Âu sống ở các quốc gia là

thành viên của Liên đoàn kinh tế được gọi là Liên

minh châu Âu (EU)

• Ngoài ra các nước châu Âu luôn quan tâm đến vốn con người trong việc phát triển lực lượng lao động

Để phát huy được nguồn vốn con người

• Môi trường làm việc của các quốc gia châu Âu cũng được đánh giá là đứng đầu thế giới

• Chính vì vậy, chất lượng nguồn nhân lực của các

nước châu Âu luôn đứng đầu so với các khu vực trên thế giới

Trang 29

ĐỊA LÝ KINH TẾ VÀ VĂN HÓA LIÊN

MINH CHÂU ÂU

 Điều kiện tự nhiên:

• Lãnh thổ của Liên minh châu Âu là tập hợp lãnh thổ của tất cả các quốc gia thành viên nhưng cũng có

những ngoại lệ

• Liên minh châu Âu chủ yếu nằm ở Tây và Trung Âu

• Liên minh châu Âu kéo dài về phía đông bắc đến

Phần Lan, tây bắc về phía Ireland, đông nam về phía Cộng hòa Síp và tây nam về phía bán đảo Iberia

• Dân cư của Liên minh châu Âu có tỉ lệ đô thị hóa cao

Trang 30

MINH CHÂU ÂU

• Liên minh châu Âu còn có những vùng với mật độ

dân cư dày đặc với không chỉ một trung tâm đơn lẻ

mà mở rộng kết nối với những thành phố khác

Trang 31

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

• Phương thức hợp tác:

- Hệ thống pháp luật: Cơ sở pháp lý hình thành Liên minh châu Âu là các hiệp ước được kí kết và phê

chuẩn bởi các quốc gia thành viên Liên minh châu

Âu Các hiệp ước đầu tiên đánh dâu sự thành lập

Cộng đồng châu Âu và Liên minh châu Âu Các hiệp ước kế tiếp chỉnh sửa và bổ sung các hiệp ước đầu tiền ngày một đầy đủ và hoàn thiện hơn

Trang 32

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

- Các quyền cơ bản: Các điều ước đã kí kết giữa các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu công nhận rằng Liên minh châu Âu được "thành lập trên cơ sở tôn trọng những giá trị nhân phẩm, tự do, dân chủ, công bằng, pháp trị và nhân quyền, bao gồm quyền của những người thuộc những sắc tộc thiểu số

trong một xã hội đa dạng không phân biệt, khoan dung, công lý, đoàn kết và bình đẳng giới

Trang 33

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

- Các đạo luật: Các đạo luật chính của Liên minh châu

Âu được thông qua dưới 3 dạng có tính chất pháp lý

và phạm vi ảnh hưởng khác nhau: quy chế (tiếng

Anh, "regulation"), sắc lệnh (tiếng Anh, "directive")

và phán quyết (tiếng Anh, "decision")

Trang 34

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

• Số lượng quốc gia :

- Lịch sử của Liên Minh Châu Âu bắt đầu từ sau Chiến tranh thế giới lần thứ hai

- Ban đầu,1951 Liên minh châu Âu bao gồm 6 quốc gia thành viên: Bỉ, Đức, Ý, Luxembourg, Pháp, Hà Lan

1973: Đan Mạch, Ireland, Anh

1981: Hy Lạp

1986: Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha

1995: Áo, Phần Lan, Thụy Điển

Ngày 1/5/2004: Séc, Hungary, Ba Lan, Slovakia, Slovenia, Litva,

Latvia, Estonia, Malta, Cộng hòa Síp

Ngày 1/1/2007: Romania, Bulgaria

Ngày 1/7/2013: Croatia

Trang 35

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

• Cách thức điều hành và hoạt động:

-Liên minh châu Âu có 7 thể chế chính trị chính đó là: Nghị viện Châu Âu, Hội đồng bộ trưởng, Ủy ban châu

Âu, Hội đồng châu Âu, Ngân hàng Trung ương Châu

Âu, Tòa án Công lý Liên minh châu Âu và Tòa án

Kiểm toán châu Âu

Thẩm quyền xem xét và sửa đổi hệ thống luật pháp của Liên minh châu Âu - quyền lập pháp - thuộc về Nghị viện châu Âu và Hội đồng Bộ trưởng

Trang 36

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

- Hội đồng châu Âu:Hội đồng châu Âu phụ trách điều

hành Liên minh châu Âu và có nhiệm vụ nhóm họp ít nhất 4 lần trong năm Hội đồng châu Âu bao gồm

Chủ tịch Hội đồng châu Âu, Chủ tịch của Ủy ban châu

Âu và một đại diện của mỗi quốc gia thành viên Liên minh châu Âu, có thể là người đứng đầu nhà nước

hoặc chính phủ của quốc gia thành viên đó

- Hội đồng châu Âu được xem là cơ quan lãnh đạo tối cao của Liên minh châu Âu

Trang 37

MINH CHÂU ÂU

 Thể chế:

- Hội đồng Bộ trưởng:Hội đồng Liên minh châu Âu

thường được gọi tắt trong tiếng Anh là Council hay còn gọi là Hội đồng Bộ trưởng (tiếng Anh, "Council of Ministers") là một trong hai bộ phận lập pháp của

Liên minh châu Âu (bộ phận còn lại là sự kết hợp của

Ủy ban châu Âu và Nghị viện châu Âu) chịu trách

nhiệm quyết định các chính sách lớn của EU, bao

gồm các Bộ trưởng đại diện cho các thành viên

Định dạng
Số trang	51
Dung lượng	1,13 MB