Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ XVIII Qua phần bạn đọc, em hãy cho biết tình hình của chính quyền họ Nguyễn ở Đàng Trong vào nửa sau thế kỉ XVIII?. Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ XVI
Trang 1TrườngTHCS THỊ TRẤN
Chào mừng quý thầy cô
GV: ĐỖ PHƯƠNG TẦN
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa nông dân Đàng
Ngoài giữa thế kỉ XVIII trên lược đồ ? Trong đó cuộc khởi nghĩa nào là tiêu biểu ? Vì sao ?
Trang 4Một số lưu ý trong quá trình học bài:
kiến thức vào vở.
nội dung mà không cần ghi vào vở.
Khi thấy
Trang 5 1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Qua phần bạn đọc, em hãy cho biết tình hình của chính quyền họ Nguyễn ở Đàng Trong vào nửa sau thế kỉ XVIII?
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
Để nắm được tình hình Đàng Trong ở nửa sau thế kỉ XVIII, một em hãy đọc từ: “Từ giữa thế
kỉ XVIII… đến khét tiếng tham nhũng”
Ti t 54 – B i 25 ết 54 – Bài 25 ài 25 PHONG TRÀO TÂY SƠN
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn
Trang 6 Tiết 54 - BÀI 25 : PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Những biểu hiện nào chứng
tỏ chính quyền
họ Nguyễn ở Đàng Trong suy yếu dần ?
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Việc mua bán chức tước phổ biến
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn
Trang 7 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
Qua đoạn trích
trên khiến em nhìn dung như thế nào về bọn quan lại thống
Trang 8 Tiêu biểu cho cuộc sống xa hoa, vô độ của quý tộc Đàng Trong là Trương Phúc Loan Thời chúa Nguyễn Phúc Thuần, Trương phúc Loan nắm hết quyền hành tự xưng là " Quốc phó" xây dựng vây cánh và ám hại những người chống đối Một mình Trương Phúc Loan hàng năm thu lợi bốn, năm vạn quan tiền Trong nhà Trương Phúc Loan " vàng bạc, châu báu, gấm vóc chứa đầy, nô bộc, trâu ngựa không biết bao nhiêu mà kể Mỗi lần bị nước lụt, Loan đem vàng bạc bày lên chiếu mây để phơi nắng" Sáng chói cả một góc sân" Hàng ngày Loan cho người ra chợ mua thực phẩm, vừa mua, vừa cướp " làm huyên náo cả chợ"
Ảnh minh họa Trương Phúc Loan
Trang 9 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
chính quyền họ Nguyễn đã dẫn đến những hậu quả gì đối với nông dân và các tầng lớp khác?
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Việc mua bán chức tước phổ biến
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
- Nông dân bị chiếm ruộng đất và phải chịu
nhiều thứ thuế Nhân dân miền núi phải nộp lâm thổ
sản quý
b Đời sống nhân dân
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn.
Trang 10 Ở Đàng Trong bấy giờ " Hàng năm có trăm thứ thuế mà trưng thu thì phiền phức gian lận ", nhân viên trưng thu thuế mặc sức hà hiếp người dân => "Dân nghèo khốn khổ vì phải đóng góp gấp bội "
Những người dân có chút ít ruộng đất tư thì ngoài tô thuế nặng nề họ còn phải đóng góp rất nhiều khoản tiền khác: ( Tiền cung đốn, tiền nộp thóc vào kho, tiền phên tre, đèn dầu ) Thuế thổ sản thì có đến hàng trăm ngàn thứ lấy thuế cả sản vật vụn vặt Thuế khóa phức tạp nên họ Nguyễn phải đặt ra một hệ thống quan thu thuế rất cồng kềnh Tuần phủ Quảng Ngãi bấy giờ là Nguyễn Cư Trinh có nhận xét: " Mười con dê mà đến chín kẻ chăn".
Người dân miền núi thì phải lên rừng tìm những sản vật quí hiếm như ngà voi, sừng tê giác, mật ong để cống nạp cho bọn quan lại.
Trang 11BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Qua những gì vừa tìm hiểu, em
có nhận xét gì về đời sống nông dân ở Đàng Trong so với đời sống của nông dân ở Đàng Ngoài?
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Việc mua bán chức tước phổ biến
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
- Nông dân bị chiếm ruộng đất và phải chịu
nhiều thứ thuế Nhân dân miền núi phải nộp lâm
thổ sản quý
Nông dân Đàng Trong
có cuộc sống giống như Nông dân Đàng Ngoài + Bị áp bức, bóc lột Lao dịch nặng nề.
+ Bị địa chủ, cường hào lấn chiếm ruộng đất.
+ Phải nộp nhiều thứ thuế.
+ Nhân dân miền núi phải nộp lâm thổ sản.
b Đời sống nhân dân
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn.
Trang 12 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Trước sự áp bức, bóc lột của chính quyền phong kiến, các tầng lớp nhân dân Đàng Trong đã làm
gì?
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Việc mua bán chức tước phổ biến
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
- Nông dân bị chiếm ruộng đất và phải chịu
nhiều thứ thuế Nhân dân miền núi phải nộp
lâm thổ sản quý.
Nổi oán giận chính quyền họ Nguyễn ngày càng dâng cao, nên họ vùng lên khởi nghĩa.
b Đời sống nhân dân
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn.
- Nổi oán giận chính quyền họ Nguyễn ngày
càng dâng cao nên họ nổi dậy khởi nghĩa
Trang 13Lý Văn Quang 1747
Lành 1659
Lía
Lược đồ minh họa các cuộc khởi nghĩa ở Đàng Trong thế kỉ XVIII
Trang 14Dựa vào phần chữ in
nghiên trong sách giáo khoa em hãy nêu một vài nét về tiểu sử của Chàng
Lía ?
Cuộc khởi nghĩa của
Chàng Lía tuy thất bại nhưng hình ảnh của Chàng Lía trong lòng nhân dân
như thế nào ?
Trang 15
Mặc dù các cuộc khởi nghĩa của Lành, của Lý Văn Quang và của Chàng Lía đã bị chính quyền họ Nguyễn dập tắt nhưng nó thể hiện sự bất bình sâu sắc giữa nông dân, nhân dân các dân tộc thiểu số và các tầng lớp thương nhân với chính quyền
phong kiến, mặc dù thất bại nhưng các cuộc đấu tranh của
nhân dân Đàng Trong không dừng lại ở đó mà vẫn tiếp tục
bùng nổ và lên đến đỉnh cao với cuộc khởi nghĩa của nông dân Tây Sơn.
Trang 16 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII.
- Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn
suy yếu dần
+ Việc mua bán chức tước phổ biến
+ Quan lại, hào cường kết thành bè cánh, đàn
áp, bóc lột nhân dân thậm tệ và đua nhau ăn chơi
xa đọa
+ Ở triều đình, Trương Phúc Loan nắm hết
quyền hành, tự xưng “quốc phó”, khét tiếng tham
nhũng
- Nông dân bị chiếm ruộng đất và phải chịu
nhiều thứ thuế Nhân dân miền núi phải nộp lâm
Trang 17 Cùng là nạn nhân của chế độ thống trị hà khắc, ba anh em nhà Tây Sơn căm thù sâu sắc chính quyền họ Nguyễn và cũng hiểu rõ nguyện vọng của đông đảo nông dân cùng với các tầng lớp khác muốn là muốn lật đổ chính quyền họ Nguyễn Nên đã nổi dậy khởi nghĩa.
Tranh minh họa ba anh em Tây Sơn
Nguyễn Nhạc đã từng đi buôn
trầu ở vùng núi mang về xuôi
bán Trong khi xuôi ngược
vùng này, Nguyễn Nhạc đã am
hiểu địa thế và chứng kiến tận
mắt cảnh thống khổ của nhân
dân Có thời gian, Nguyễn
Nhạc làm biện lại ở trấn Vân
Đồn , càng có dịp hiểu rõ bản
chất tham nhũng, thối nát của
hệ thống quan thu thuế Bản
thân Nguyễn Nhạc thường bị
quan thu thuế ức hiếp
Trang 18 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
b Đời sống nhân dân
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn.
c Nguyên nhân khởi nghĩa.
- Ba anh em Tây Sơn căm thù sâu sắc chính
quyền nhà Nguyễn, hiểu được nguyện vọng của
nhân dân muốn lật đổ họ Nguyễn nên dựng cờ
khởi nghĩa
Trang 19 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Trình bày những hiểu biết của em về lãnh đạo khởi nghĩa Tây Sơn ?
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
a Tình hình chính quyền họ Nguyễn.
b Đời sống nhân dân.
c Nguyên nhân khởi nghĩa.
Trang 20
Ba anh em Tây Sơn, Nguyễn Nhạc , Nguyễn Lữ và
Nguyễn Huệ, được gọi là "Tây Sơn tam kiệt“.Có giả
thuyết cho rằng tổ tiên nhà Tây Sơn vốn họ Hồ ở làng Hương Cái, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An Họ theo chân chúa Nguyễn vào lập nghiệp miền Nam khi chúa Nguyễn vượt Lũy Thầy đánh ra đất Lê - Trịnh tới Nghệ
An 1655) Ông cố của Nguyễn Huệ tên là Hồ Phi Long (vào giúp việc cho nhà họ Đinh ở thôn BằngChân,
huyện Tuy Viễn, tức An Nhơn) cưới vợ họ Đinh và sinh được một trai tên là Hồ Phi Tiễn Hồ Phi Tiễn không
theo việc nông mà bỏ đi buôn trầu ở ấp Tây Sơn, cưới
vợ và định cư tại đó Vợ của Hồ Phi Tiễn là Nguyễn Thị Đồng, con gái duy nhất của một phú thương đất Phú
Lạc, do đó họ đổi họ của con cái mình từ họ Hồ sang
họ Nguyễn của mẹ Người con là Nguyễn Phi Phúc
cũng chuyên nghề buôn trầu và làm ăn phát đạt
Trang 21TiÕt 42 Khëi nghÜa
Nguyễn Phi Phúc, có ba người con trai: Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ và Nguyễn Huệ
Dân phủ Quy Nhơn xưa truyền lại rằng: Nguyễn Nhạc thuở đi buôn trầu nên gọi anh Hai Trầu;
Nguyễn Huệ còn có tên là Thơm nên gọi là chú Ba Thơm; Nguyễn Lữ gọi là thầy Tư Lữ
Lớn lên, ba anh em được đưa đến thụ giáo cả văn lẫn võ với thầy Trương Văn Hiến Chính
người thầy này đã phát hiện được khả năng khác thường của Nguyễn Huệ và khuyên ba anh em
khởi nghĩa để xây dựng đại nghiệp Trong những năm đầu tiên, Nguyễn Nhạc đóng vai trò quan
trọng nhất
Trang 22NGUY N HU ( 1753- 1792) ỄN HUỆ ( 1753- 1792) Ệ ( 1753- 1792)
Trang 23 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân năm 1771, ba anh em Tây Sơn
lên vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia
Lai) lập căn cứ chống chính quyền họ Nguyễn
Ba anh em Tây Sơn nổi dậy khởi nghĩa vào thời gian nào ? Ở đâu ?
Trang 25 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân 1771, ba anh em Tây sơn lên
vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia Lai)
lập căn cứ, dựng cờ khởi nghĩa.
Nghĩa quân được các tầng lớp nhân dân, đặc
biệt đồng bào thiểu số ủng hộ
Trang 26 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Nghĩa quân Tây Sơn đã quyết định điều gì khi lực lượng mạnh ?
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân 1771, ba anh em Tây sơn lên
vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia Lai)
lập căn cứ, dựng cờ khởi nghĩa.
nghĩa quân đánh xuống Tây Sơn hạ đạo (Tây Sơn- Bình Định ) rồi mở rộng xuống đồng bằng.
Nghĩa quân được các tầng lớp nhân dân, đặc
biệt đồng bào thiểu số ủng hộ
- Khi lực lượng mạnh nghĩa quân đánh xuống
Tây Sơn hạ đạo( Tây Sơn – Bình Định ) rồi mở
rộng xuống đồng bằng.
Trang 28 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
nghĩa quân đã làm gì để tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân?
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân 1771, ba anh em Tây Sơn lên
vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia Lai)
lập căn cứ, dựng cờ khởi nghĩa.
Nghĩa quân được các tầng lớp nhân dân, đặc
biệt đồng bào thiểu số ủng hộ
- Khi lực lượng mạnh nghĩa quân đánh xuống
Tây Sơn hạ đạo( Tây Sơn – Bình Định ) rồi mở
rộng xuống đồng bằng.
- Lấy của người giàu chia cho người nghèo,
xóa nợ cho nông dân, bãi bỏ nhiều thứ thuế…
Trang 30 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
XVIII
Vì sao anh
em Nguyễn Nhạc lại đưa bản doanh xuống Tây Sơn hạ đạo ?
?
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân 1771, ba anh em Tây Sơn lên
vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia Lai)
lập căn cứ, dựng cờ khởi nghĩa.
rộng căn cứ, địa bàn gần vùng đồng bằng.
Nghĩa quân được các tầng lớp nhân dân, đặc
biệt đồng bào thiểu số ủng hộ
- Khi lực lượng mạnh nghĩa quân đánh xuống
Tây Sơn hạ đạo( Tây Sơn – Bình Định ) rồi mở
rộng xuống đồng bằng.
- Lấy của người giàu chia cho người nghèo,
xóa nợ cho nông dân, bãi bỏ nhiều thứ thuế…
Trang 31 BÀI 25 - TIẾT 51: PHONG TRÀO TÂY SƠN
I – KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN TÂY SƠN
1 Xã hội Đàng Trong nửa sau thế kỉ
tham gia cuộc khởi nghĩa ?
2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ
- Mùa xuân 1771, ba anh em Tây sơn lên
vùng Tây Sơn thượng đạo (An Khê – Gia Lai)
lập căn cứ, dựng cờ khởi nghĩa.
- Lấy của người giàu chia cho người nghèo,
xóa nợ cho nông dân, bãi bỏ nhiều thứ thuế…
- Đồng bào dân tộc, các tầng lớp nhân dân kể
cả hào mục ở địa phương cũng nổi dậy.
Nghĩa quân được các tầng lớp nhân dân, đặc
biệt đồng bào thiểu số ủng hộ
- Khi lực lượng mạnh nghĩa quân đánh xuống
Tây Sơn hạ đạo( Tây Sơn – Bình Định ) rồi mở
rộng xuống đồng bằng.
Em có nhận
xét gì về lực lượng tham gia cuộc khởi nghĩa?
Lực lượng đông có trang bị đầy đủ vũ khí, bênh vực quyền lợi cho dân nghèo ?
nông dân nghèo, thợ thủ công, thương
nhân, một bộ phận tầng lớp thống trị vốn bất bình với phe cánh Trương Phúc Loan, một số nhà giàu, thổ hào đã bỏ tiền ra giúp dân, kể
cả hào mục ở địa phương cũng nổi dậy khởi nghĩa
Trang 32Khẩu hiệu “ Lấy của nhà giàu chia cho người nghèo” của nghĩa quân Tây sơn có tác dụng như thế nào ?
Tập hợp được đông đảo nông dân tham gia từ miền núi đến miền xuôi.
Trang 33HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC
1.Về nhà học bài:
_Làm bài tập 1 trong vở bài tập trang 68
- Chuẩn bị bài 25 phần II: “ PHONG TRÀO TÂY SƠN ”
* Trả lời các câu hỏi sau:
? Tại sao Nguyễn Nhạc lại hòa hoãn với quân Trịnh ?
? Tại sao Nguyễn Huệ lại chọn khúc sông Tiền từ Rạch Gầm – Xoài Mút làm trận địa quyết chiến ?
? Dựa vào nội dung SGK và lược đồ hình 58 để trình bày diễn biến trận Rạch Gầm – Xồi Mút ?
Trang 34Xin cám ơn qúi thầy cô
và các em học sinh!
Trang 35TiÕt 42 Khëi nghÜa
.
Trang phôc nghÜa qu©n T©y S¬n
Trang 36Do các vị lãnh đạo đã biết đ a ra khẩu hiệu phù hợp với nguyện vọng của đa số quần chúng nhân dân lao động , khôn khéo lợi dụng sự bất bình của một bộ phận tầng lớp trên với quyền Thần Tr ơng Phúc Loan (đánh đổ quyền thần
Tr ơng Phúc Loan ,ủng hộ hoàng tôn Nguyễn Phúc D ơng )
Tái hiện nghĩa quân Tây Sơn