Đề cương môn sinh lí và tồn trữ hạt giống

Kiến thức: hiểu được quá trình sinh lý sinh hóa từ nở hoa đến tạo hạt ảnh hưởng đến sức sống của hạt. Hiểu biết: hiểu được nguyên lý sinh lý sinh hóa để điều khiển nảy mầm của hạt Ứng dụng: hiểu các nguyên lý thu hái và tồn trữ hạt Tổng hợp: hiểu được các phương pháp đánh giá chất lượng hạt cung cấp cho sản xuất.

Trang 1

Đề cương môn sinh lí và tồn trữ hạt giống

TRƯỜNG ĐH NÔNG LÂM TP.HCM

KHOA: Nông học

BỘ MÔN: Cây công nghiệp

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC

1 DỮ LIỆU MÔN HỌC

1.1 Tên môn học: Sinh lý và tồn trữ hạt giống (Công nghệ hạt giống) Seed Physiology and Storage

1.2 Mã môn học:

1.3 Bộ môn/Khoa quản lý: Khoa Nông học

1.4 Nhóm môn học: chuyên ngành

1.5 Tính chất môn học: tự chọn

1.6 Bố trí giảng dạy: năm thứ: 4 học kỳ: 3

1.7 Số tiết giảng dạy: Tổng số: 30; lý thuyết: 25 thực hành: 5

1.8 Tổng số chương: 9

1.9 Tổng số bài trong năm:9 lý thuyết, học kỳ: 7

1.10 Số bài trong tuần: 1-2

1.11 Mô tả tóm tắt nội dung môn học:

Môn học cung cấp kiến thức về quá trình sinh lý hình thành hoa, kết hạt đến chín, đặc tính sinh lý sinh hóa ảnh hưởng sức sống và tồn trữ của hạt,công nghệ chế biến hạt, đặc tính tồn trữ một số họ cây thông dụng

2 MỤC TIÊU MÔN HỌC

2.1 Mục tiêu tổng quát:

Trình bày các đặc điểm sinh lý sinh hóa ảnh hưởng đến sức sống của hạt, các phương pháp trắc nghiệm nảy mầm, các phương pháp tồn trữ hạt giống và hạt thương phẩm

2.2 Năng lực đạt được:

Vận dụng được các đặc điểm sinh lý sinh hóa để đảm bảo chất lượng và sức sống của hạt trong các điều kiện môi trường

2.3 Mục tiêu cụ thể:

Trang 2

- Kiến thức: hiểu được quá trình sinh lý sinh hóa từ nở hoa đến tạo hạt ảnh hưởng đến sức sống của hạt

- Hiểu biết: hiểu được nguyên lý sinh lý sinh hóa để điều khiển nảy mầm của hạt

- Ứng dụng: hiểu các nguyên lý thu hái và tồn trữ hạt

- Tổng hợp: hiểu được các phương pháp đánh giá chất lượng hạt cung cấp cho sản xuất

3 MÔN HỌC TIÊN QUYẾT: Nông học đại cương, Sinh lý, sinh hóa thực

vật

4 TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY

4.1 Cấu trúc tổng quát nội dung học tập

Chương

mục Số tiết(LT ) bàiSố Các mục tiêu cụ thể Phương pháp giảng

dạy

Tương quan của chương mục đối với môn học

VAI TRÒ

CỦA HẠT

TRONG

NÔNG

NGHIỆP

VÀ BẢO

TỒN

NGUỒN

GIỐNG

2 1 Biết được vai trò

của hạt trong nền kinh tế, sản xuất cây trồng và nghiên cứu bảo tồn hạt

Chiếu projector, thảo luận nhóm

Trình bày các ứng dụng chung của hạt

SỰ HÌNH

THÀNH

HOA, ĐẬU

QUẢ VÀ

PHÁT

TRIỂN

HẠT

điểm ra hoa kết quả, tạo hạt

Trình bày kiến thức chung về hình thành hạt

SỰ TÍCH

LŨY CHẤT

DỰ TRỮ

thành phần dự trữ, chất điều hòa

Chiếu projector, thảo luận

Trình bày quan hệ thành phần

Trang 3

CỦA HẠT sinh trưởng trong

hạt

nhóm bên trong hạt

đến sức sống hạt

SỰ CHÍN

CỦA QUẢ

VÀ HẠT

3 1 Hiểu biết cơ chế

sự chín, hạt thành thục

Chương trình bày liên quan

độ chín của hạt đến sức sống hạt

PHÂN

LOẠI ĐẶC

TÍNH TỒN

TRỮ HẠT

3 1 Biết được cơ sở

phân loại hạt và tồn trữ , phương trình sức sống

Chương cơ bản về đặc tính tồn trữ hạt

Thực tập 2 1 Thực tập: phân

loại hạt truyền thống, hạt trung gian, hạt khó sấy

Nhận diện mẫu, phân biệt tính chất

Kỹ năng nhận biết 3 loại hạt trong tồn trữ

SỰ NẢY

MẦM,

CƯỜNG

LỰC VÀ

SỨC

SỐNG

CỦA HẠT

biện pháp thử nghiệm nảy mầm, đánh giá cường lực

Ứng dụng quan trọng về chất lượng nảy mầm hạt

MIÊN

TRẠNG VÀ

SỰ NẢY

MẦM CỦA

HẠT

3 1 Hiểu rõ kỹ thuật

khắc phục miên trạng

Áp dụng các

kỹ thuật xử lý miên trạng

SINH LÝ

SINH THÁI

NẢY MẦM

CỦA HẠT

niệm môi trường đến nảy mầm hạt

Ứng dụng biện pháp quản lý hạt theo sinh thái vùng

SINH LÝ

THU HÁI,

CHẾ BIẾN

VÀ TỒN

TRỮ HẠT

3 1 Hiểu biết qui luật

thu hoạch, xử lý

và trữ hạt

Xác định thu hoạch và tồn trữ hạt có chất lượng

Trang 4

Thực tập 3 1 Thực tập: Tính

sức sống của hạt

họ Graminae, Leguminosae, Cucurbitaceae, Solanaceae

Sử dụng các hằng

số và phương trình xác định

Kỹ năng sử dụng phần mềm SEED

4.2 Cấu trúc chi tiết nội dung môn học

Chương 1: VAI TRÒ CỦA HẠT TRONG NÔNG NGHIỆP

VÀ BẢO TỒN NGUỒN GIỐNG

Hoạt động 2 tiếtGiảng và phân tích giá trị của hạt

đến sản xuất, nghiên cứu

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Vai trò của hạt Giá trị của hạt trong sản xuất nông nghiệp Giá

trị của hạt và sản xuất cây trồng Sự hình thành hạt và năng suất cây trồng Sử dụng hạt làm cây chủ trong nghiên cứu sinh học phân tử Giá trị của hạt và bảo tồn nguồn gene cây

trồng Hạt và đa dạng sinh học

Trước khi

học Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 9-16 Sau khi học - Thảo luận :vai trò của hạt giống trong nông sinh học

Phương

pháp

vàphương

tiện

Chiếu powerpoint, hình ảnh, micro

Tổ chức và

thực hiện Giảng dạy cho toàn lớp

Chương 2: SỰ HÌNH THÀNH HOA, ĐẬU QUẢ VÀ PHÁT TRIỂN HẠT Tên bài học 1: SỰ HÌNH THÀNH HOA, ĐẬU QUẢ VÀ PHÁT TRIỂN HẠT

Trang 5

Hoạt động 3 tiết

Giảng và phân tích đặc điểm sinh lý sinh hóa từ hình thành hoa đến kết hạt

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Sự hình thành hoa Sự nở hoa Sự thụ phấn Sự thụ tinh Phôi

vô tính Sự tăng trưởng và phát triển của phôi Sự đậu quả Sự phát triển của hạt Sự phát triển của nội nhũ Thể cấu trúc như hạt

Trước khi

học Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 17-25 Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: tiến trình tạo ra hạt và thể cấu trúc như

hạt

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

thực hiện

Giảng dạy cho toàn lớp

Chương 3: SỰ TÍCH LŨY CHẤT DỰ TRỮ CỦA HẠT

Tên bài học 1: SỰ TÍCH LŨY CHẤT DỰ TRỮ CỦA HẠT

Hoạt động 3 tiếtGiảng và phân tích các thành phần hóa học chất sinh trưởng trong hạt

ảnh hưởng sức sống hạt

Giảng viên:

Lê Quang Hưng

Nội dung Nguồn của chất đồng hoá trong hạt và sự chắc hạt Sự

khác Chất điều hòa sinh trưởng và phát triển của hạt

Trước khi

học Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 26-31 Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: thành phần cấu tạo hạt và ứng dụng

- Sinh viên đọc thêm tài liệu từ internet Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

thực hiện

Giảng dạy cho toàn lớp Chương 4: SỰ CHÍN CỦA QUẢ VÀ HẠT

Trang 6

Tên bài học 1: SỰ CHÍN CỦA QUẢ VÀ HẠT

Hoạt động 3 tiết Giảng và giải thích quá trình chin cua quả và hạt đến sự nảy mầm

hạt

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Sự chín của quả Sự chín của hạt Khả năng nảy mầm của hạt

trong quá trình chín Trước khi

học

Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 34-40

Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: Phân biệt chín hình thái, chin khối lượng

của hạt

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

Chương 5: PHÂN LOẠI ĐẶC TÍNH TỒN TRỮ HẠT

Tên bài học 1: PHÂN LOẠI ĐẶC TÍNH TỒN TRỮ HẠT

Hoạt động 3 tiếtGiảng và giải thích khả năng tồn trữ hạt theo môi trường và thời gian Giảng viên:Lê Quang Hưng Nội dung Sự sống của hạt trong đất Khả năng tồn trữ hạt Khả năng lưu

trữ hạt truyền thống Khả năng tồn trữ hạt trung gian Khả năng tồn trữ hạt khó sấy

Trước khi

học

Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: đặc tính tồn trữ và phương trình sức

sống

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

thực hiện

Giảng dạy cho toàn lớp Chương 6: SỰ NẢY MẦM, CƯỜNG LỰC VÀ SỨC SỐNG CỦA HẠT

Tên bài học 1: SỰ NẢY MẦM, CƯỜNG LỰC VÀ SỨC SỐNG CỦA HẠT

Trang 7

Giảng và giải thích sự đáng giá, kiểm nghiệm sức nảy mầm, sức sống của hạt

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Đặc tính tổng quát của nảy mầm hạt Quan hệ nảy mầm trong

phòng và đồng ruộng Xác định tỉ lệ nảy mầm trong phòng thí nghiệm Cường lực của hạt Điều khiển quá trình lão hóa Cải thiện sức sống của hạt

Trước khi

học Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 55-67 Sau khi học - Sinh viên đọc tài liệu và thảo luận cường lực và nảy

mầm của hạt: Hung, L.Q.; Hong T.D & Ellis R.H 2001

Constant, Fluctuating and Effective Temperature and Seed

Longevity: a Tomato (Lycopersicon esculentum Mill.)

Exemplar Annals of Botany 88: 3, 465-470.

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

Chương 7: MIÊN TRẠNG VÀ SỰ NẢY MẦM CỦA HẠT

Tên bài học 1: MIÊN TRẠNG VÀ SỰ NẢY MẦM CỦA HẠT

Hoạt động 3 tiếtGiảng và giải thích miên trạng và loại trừ miên trạng Giảng viên:Lê Quang Hưng Nội dung Định nghĩa miên trạng Cơ chế miên trạng Phân loại miên

trạng Các biện pháp khắc phục miên trạng Trước khi

học

Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: Loại hạt có miên trạng sơ cấp, thứ cấp

Biện pháp xử lý áp dụng hiệu quả

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

Trang 8

Chương 8: SINH LÝ SINH THÁI NẢY MẦM CỦA HẠT

Tên bài học 1: SINH LÝ SINH THÁI NẢY MẦM CỦA HẠT

Giảng và giải thích đặc tính sinh lý phát triển của hạt trong sinh thái tự nhiên

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Hạt giống chôn vùi trong đất Ánh sáng mặt trời và sự nảy

mầm Sự nảy mầm dưới tàng lá che bóng Nhiệt độ, nước, chất khí, tương tác các yếu tố, nảy mầm theo mùa, hoá chất trong môi trường thiên nhiên

Trước khi

học Đọc sách: Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông nghiệp, tr 76-81 Sau khi học Thảo luận nhóm: quan hệ nẩy mầm với các yếu tố nhiệt dộ và

lượng mưa trong tự nhiên

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

Chương 9: SINH LÝ THU HÁI, CHẾ BIẾN VÀ TỒN TRỮ HẠT

Tên bài học 1: SINH LÝ THU HÁI, CHẾ BIẾN VÀ TỒN TRỮ HẠT

Giảng và giải thích nguyên lý thu hái, sấy và tồn trữ hạt, chứng nhận hạt thương phẩm

Giảng viên:

Lê Quang Hưng Nội dung Thu hoạch quả Vận chuyển Tách hạt Sấy khô Sấy hạt siêu

khô Sấy hạt vỏ cứng Hạt chuyển sang miên trạng khi sấy khô Sấy khô bằng silica-gel Sấy khô bằng muối bão hòa Công nghệ chế biến và xử lý hạt giống Xác định thời gian tồn trữ hạt Chứng nhận hạt giống thương phẩm

Trước khi

học

Sau khi học Thảo luận lớp, nhóm: sấy khô hạt và thời gian tồn trữ hạt

truyền thống, hạt trung gian, hạt khó sấy

- Sinh viên đọc tài liệu:

Trang 9

Phương

pháp

vàphương

tiện

Tổ chức và

5 ĐÁNH GIÁ HOÀN TẤT MÔN HỌC

Đánh giá môn học qua cả quá trình học tập của sinh viên và seminar: 30%

Thi trắc nghiệm học kỳ: 70%

6 TIÊU CHUẨN GIẢNG VIÊN

- Kinh nghiệm: giảng viên ngành Nông học, Sinh học

- Chuyên môn: đã được đào tạo về môn học Khoa học Công nghệ

hạt giống (Seed Science and Technology)

7 TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tiếng Việt:

Lê Quang Hưng, 2007 Công nghệ hạt giống, sinh lý và tồn trữ NXB Nông

nghiệp, 103 tr

Tiếng Anh:

Bentsink, L., Jowett, J., Hanhart, C J., and Koornneef, M 2006 Cloning

of DOG1, a Quantitative Trait Locus Controlling Seed Dormancy

in Arabidopsis B iological Sciences / Plant Biology, vol 103, no 45.

Bewley, J.D & Black, M 1994 Seeds: Physiology of Development and

Germination (2 nd edition) Plenum Press, New York, 419 pp.

Black, M & Bewley, J.D 2000 Seed Technology and Its Biological Basis

CRC Press 430 pp

Copeland, O.L and McDonald, M.B 2001 Principles of Seed Science and

Ellis, R.H., Black, M., A.J & Hong, T.D.(eds) 1997 Basis and Applied

Aspects of Seed Biology Kluwer Academic Publishers, Dordrecht, 823 pp Ellis, R.H., Hong, T.D and Roberts 1985a Handbook of Seed

Technology for Genebanks Vol.1: Principles and Methodology IBPGR,

Rome, 210 pp

Ellis, R.H., Hong, T.D and Roberts 1985b Handbook of Seed

Technology for Genebanks Vol.1: Compedium of Specific Gemination Information and Test Recommendations IBPGR, Rome, 667 pp.

Trang 10

Hong, T.D 2001 Ex situ Seed Conservation of Tree Genetic Resources

for Vietnam 55pp.

Hong, T.D., Jenkins, N.E & Ellis R.H 1999 Fluctuating Temperature and

the Longevity of Conidia of Metarhizium flavoviride in Storage Biocontrol

Science and Technology 9, 165-176.

Hong, T.D & Ellis R.H 1996 A Protocol to Determine Seed Storage

Behaviour IPGRI, 63 pp.

Hong, T.D., Linington, S.& Ellis R.H 1996 Seed Storage Behaviour: a

Compedium Handbook for Genebanks, N 4, Rome: IPGRI, 656 pp.

Hung, L.Q 2001 Seed Longevity of Tomato and Eggplant of Vietnam

under Different Temperature Conditions Workshop on Seed and

Seedlings Science & Technology, Taichung, Taiwan, ROC, June 11-15,

204-212

Hung, L.Q.; Hong T.D & Ellis R.H 2001 Constant, Fluctuating and

Effective Temperature and Seed Longevity: a Tomato (Lycopersicon

esculentum Mill.) Exemplar Annals of Botany 88: 3, 465-470.

http://www.idealibrary.com/links/toc/anbo/88/3/

Hung, L.Q.; Hong T.D & Ellis R.H 2004 Factors Influencing the

Germination of Myrtle (Lagerstromia speciosa (L.) Pers and L

floribunda Jack) Seeds Seed Sci & Technol., 32, 35-41.

International Seed Testing Association (ISTA), 2003 International Rules

for Seed Testing Ed 2003.

King, R.W & Bagnall, D.J 1994 Phytochrome, Plant Growth and

Flowering International Lighting in Controlled Environments

Workshop T.W.Tibbitts (editor)

McDonald, M.B 1998 Seed Quality Assessement Seed Science

Research 8, 256-275.

Vavrina, C.S 2001 Seed Quality and Seed Testing Technology University

of Florida http://esdis.ifas.ufl.edu

Virmani, S.S., Mao, C.X., Toledo, R.S Hossain, M & Janaiah, A 2001 Hybride Rice Seed Production Technology and Its Impact on Seed

Industries and Rural Employment Opportunities in Asia Workshop on

Seed and Seedlings Science & Technology, Taichung, Taiwan, ROC, June

11-15, 1-22

8 NGÀY SOẠN THẢO VÀ CÁC TÁC GIẢ

Trang 11

- Ngày biên soạn: 12 tháng 12 năm 2007

- Nhóm biên soạn

Họ và Tên Nghề nghiệp Tên Cơ quan Địa chỉ

Lê Quang Hưng Giảng viên ĐH Nông Lâm TP

HCM Phường Linh Trung, Quận Thủ

Đức, TP HCM

Người biên soạn

Lê Quang Hưng

- See more at: http://fa.hcmuaf.edu.vn/fa-4667-1/vn/de-cuong-mon-sinh-li-va-ton-tru-hat-giong.html#sthash.2qQ7PIYP.dpuf

Định dạng
Số trang	11
Dung lượng	176 KB
File đính kèm	decuongsinhlitontruhagiong.rar (21 KB)