nhiễm trùng ngoại khoa

nhiễm trùng ngoại khoa

NHIỄM TRÙNG NGOẠI KHOA

Ths.BS Nguyễn Văn Khoa

MỤC TIÊU HỌC TẬP

 Định nghĩa nhiễm trùng ngoại khoa

 Diễn tiến nhiễm trùng ngoại khoa

 Chăm sóc được các tổn thương thường gặp.

ĐỊNH NGHĨA

 Nhiễm trùng: vi sinh vật  cơ thể và đáp ứng cơ thể đối với tổn thương do vi sinh vật.

 Biến chứng thường xảy ra: chấn thương kín, vết thương hoặc sau khi phẫu thuật.

 Thường có một ổ thuận lợi nhiễm

trùng:một phần cơ thể dập nát, các tổ

chức hoại tử, vết mổ nhiễm trùng thứ

phát  can thiệp ngoại khoa.

DIỄN TIẾN CỦA NHIỄM TRÙNG

 Khởi đầu: triệu chứng sớm: sốt, đau, đỏ

 Toàn phát: ở nhiễm trùng khu trú, ở nhiễm trùng di chuyển, nhiễm khuẩn toàn thân

 Diễn biến và kết thúc: tốt, cơ thể được miễn nhiễm, diễn biến sấu

CÁC TỔN THƯƠNG THƯỜNG GẶP

Áp xe nóng

 Nguyên nhân: sau chấn thương, bị nhiễm

trùng, mụn nhọt, vết mổ nhiễm trùng  hình thành một ổ khu trú

 Nguyên nhân xâm nhập dưới da của vi khuẩn:

tụ cầu khuẩn, tụ cầu khuẩn vàng (hay gặp nhất), liên cầu khuẩn

Áp xe nóng (tt)

 Triệu chứng lâm sàng:

 Giai đoạn lan tỏa:đau nhức, sốt cao, ớn lạnh,

uể oải nhức đầu.Sờ u sượng cứng trung tâm đóng bánh viền ngoài Nóng đỏ, ấn đau ± tiểu đường, lao Điều trị kháng sinh có thể khỏi

Áp xe nóng (tt)

 Giai đoan lan tỏa: Giai đoạn tụ mủ: cảm giác căng nhức theo nhịp mạch, u mềm hơn, dấu chuyển sóng Điều trị rạch tháo mủ + kháng sinh

không điều trị gây biến chứng: tự vở, rò mủ kéo dài

Áp xe nóng (tt)

 Chăm sóc;

 DD theo dõi nhiệt độ, sốt cao chườm mát

và cho thuốc giảm đau theo y lệnh

 Thực hiện y lệnh kháng sinh, td diễn tiến

 Phụ giúp BS rạch áp xe

 Thay băng: td số lương, màu sắc, tính chất dịch

Áp xe lạnh

 Định nghĩa: ổ mủ hình thành chậm, chỉ có triệu chứng sưng Nguyên nhân: lao (thường gặp), nấm, thương hàn

 Triệu chứng lâm sàng:

 Gđ đầu: u nhỏ cứng, tồn tại khá lâu

 Gđ có mủ: u mềm lại, khám dấu chuyển sóng, chọc dò mủ loảng, vàng, bả đậu

 Gđ rò mủ: da loét, vở mủ ra ngoài, da rất khó lành

± bội nhiễm.

Áp xe lạnh(tt)

 Triệu chứng

 Gầy, suy kiệt

 VS, lympho bào tăng, BCG (+), Xquang phổi có thể phát hiện lao

 Điều trị

 Nội khoa vì rạch tháo mủ gây rò mủ kéo dài trừ lao cột sống có áp xe lạnh gây chèn ép thần kinh

Áp xe lạnh(tt)

 Chăm sóc

 Điều trị nội khoa lâu dài

 Hướng dẫn uống thuốc đúng phác đồ

 Hướng dẫn cách ăn uống, chất lượng dinh dưỡng

 Cung cấp kiến thức về bệnh, chăm sóc, cách phòng ngừa lây lan

Viêm tấy lan tỏa

Viêm tấy lan tỏa (tt)

 Giai đoạn khởi đầu:

Viêm tấy lan tỏa (tt)

 Biến chứng

 viêm khớp mủ, viêm tắc tĩnh mạch, viêm

mủ màng phổi, viêm nội tâm mạc

 Điều trị

 Khàng sinh liều cao

 Rạch tháo mủ và dẫn lưu ổ áp xe

Viêm tấy lan tỏa (tt)

 Chăm sóc

 Lau mát, theo dõi nhiệt độ, thực hiện thuốc giảm sốt

 Theo dõi hô hấp, tri giác

 Giúp BN tìm tư thế giảm đau, thực hiện thuốc giảm đau

 Kháng sinh, đúng liều, đúng giờ

 Theo dõi dịch dẫn lưu

Viêm bạch mạch và viêm hạch bạch

huyết cấp tính.

 Định nghĩa

 Là nhiễm trùng cấp tính của các mạch bạch huyết  hạch bạch huyết gây viêm hạch

Nhọt và nhọt chùm

 ĐN: nhiễm trùng da giới hạn, khởi đầu

nang lông làm mủ thường do tụ cầu

khuẩn vàng  loại ra ngoài cùi nhọt

 Nhọt chùm nhiều nhọt kết dính thường ở người suy nhược tiểu đường.

Nhọt và nhọt chùm

 Triệu chứng nhọt

 Cảm giác châm chích ngứa nóng da Sau

đó nổi lên mục cứng, đỏ nhọn, trùm lên lông giữa

 Đỉnh nhọt xuất hiện mụn mủ, vở chảy mủ để lại sẹo trắng hình sao.

 Nhọt chùm

 Cổ, sốt, sau cổ căng ngứa,xuất hiện mãng cứng nóng đỏ, đau sốt đau nhiều hơn.

Nhọt và nhọt chùm (tt)

 Mảng cứng gáy đỏ, tím bầm, trên đó là những nốt phồng.

 Diễn tiến: nốt phồng tự vở lộ những ổ loét như tổ ong  cần phải cắt bỏ mô hoại tử.

 Chăm sóc

 Không năn nhọt phá nhọt bằng tay Nhọt chùm: chăm sóc, vết thương, phơi nắng, năng cao thể trạng, đt tiểu đường

Nhiễm khuẩn huyết

 Tình trạng nhiễm trùng toàn thân, phóng thích vi khuẩn, độc tố vi khuẩn vào máu từng đợt, từ một ổ nhiễm trùng.

 Triệu chứng: rét run và sốt cao, ± nhiễm độc thần kinh

 Điều trị: KS, loại bỏ ổ nhiễm trùng, hồi

sức

 Chăm sóc: hồi sức tích cực, chuẩn bị

phẫu thuật, nâng đở thể trạng.

Nhiễm khuẩn mủ huyết

 Rét run mãnh liệt, tái diễn.