Sinh 6 (tiết 16-20)

Về kiến thức - Học sinh hiểu thế nào là giâm cành, chiết cành và ghép cây, nhân giống vô tính trong ống nghiệm.. Ghép cây: là dùng bộ phận sinh dưỡng mắt ghép, chồi ghép, cành ghép của

Ngày soạn: 03/ 12/ 2010 Ngày giảng: 6A: …/ …/ 2010

6B: …/ …/ 2010

TUẦN 16 Tiết 31 – Bài 27: SINH SẢN SINH DƯỠNG DO NGƯỜI

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- Học sinh hiểu thế nào là giâm cành, chiết cành và ghép cây, nhân giống vô tính trong ống nghiệm

- Biết được những ưu việt của nhân giống vô tính trong ống nghiệm

2 Về kỹ năng

- Rèn cho hs kỹ năng quan sát, so sánh, nhận biết.

3 Về thái độ

- Giáo dục học sinh lòng yêu thích bộ môn, ham mê tìm hiểu thông tin khoa học

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Chuẩn bị của GV

- Tìm hiểu các hình thức sinh sản sinh dưỡng do người

2 Chuẩn bị của HS

- Mẫu: Một số cành giâm đã ra rễ (mía, sắn)

III Tiến trình dạy – học

1 Sĩ số:

6A:…/24 Vắng:……… 6B:…/24 Vắng:………

2 Kiểm tra

? Thế nào là sinh sản sinh dưỡng tự nhiên? Cho ví dụ cây có khả năng sinh sản sinh dưỡng tự nhiên?

3 Bài mới

Hoạt động 1: Tìm hiểu giâm cành.

GV: Y/c hs quan sát H 27.1, kết hợp với

mẫu mang đến → Trả lời câu hỏi mục 

? Đoạn cành có đủ mắt, đủ chồi đem cắm

xuống đất ẩm, sau thời gian có hiện tượng

gì?

HS: Các mắt sẽ mọc ra rễ và mầm non

mới, từ đó phát triển thành cây mới

? Hãy cho biết giâm cành là gì?

HS: Trả lời

? Hãy kể tên một số loại cây được trồng

bằng cách giâm cành? Cành của những cây

này thường có những đặc điểm gì mà người

ta có thể giâm được?

HS: Rau lang, rau muống, Vì cành của

những cây này có khả năng ra rễ phụ rất

nhanh, ở những chỗ cắt hình thành một

kích tố sinh rễ Có thể nhúng cành giâm

vào nước phân hoặc dùng hóa chất bôi vào

chỗ cắt để cành có khả năng sinh rễ nhanh

1 Giâm cành

GV: y/c học sinh rút ra kết luận.

? Khi chọn giâm cành phải chọn cành như

thế nào?

HS: Chọn cành bánh tẻ (không non, không

già có đủ mắt chồi)

GV: Bổ sung

+ Một số loại cây được trồng bằng cách

giâm cành: Rau lang, mía, sắn, dâu, rau

ngót, rau muống, cải xoong, rau cần, huyết

dụ, đinh lăng, thanh táo, dâm bụt, trạng

nguyên

Hoạt động 2: Tìm hiểu về chiết cành.

GV: Y/c hs quan sát H 27.2

? Hãy mô tả cách chiết cành

HS: Cắt 1 khoanh vỏ, làm bầu đắp đất lên

chỗ vết cắt, dùng ni lông bọc kín bầu đất,

buộc chặt 2 đầu

GV: Cho hs nhắc lại chức năng của mạch

rây, vị trí của mạch rây

HS: Trả lời

? Chiết cành là gì?

? Vì sao ở cành chiết rễ chỉ có thể mọc ra

từ mép vở phía trên của vết cắt?

HS: Trả lời

? Hãy kể tên một số cây thường được

trồng bằng cách chiết cành? Vì sao không

trồng bằng cách giâm cành?

HS: Trả lời

GV: Bổ sung, y/c hs rút ra kết luận

HS: Kết luận

GVBS: Có thể cắt khoanh vỏ đoạn cành

sau đó uốn quanh xuống đất và lấp đất lên

chỗ cắt khoanh sau thời gian ra rễ phụ thì

cắt cành ra khỏi cây mẹ

Hoạt động 3: Tìm hiểu về ghép cây.

GV: Y/c hs nghiên cứu sgk mục II và H

27.3

? Em hiểu thế nào là ghép cây? Có mấy

cách ghép cây?

? Ghép mắt gồm những bước nào?

HS: Trả lời

GV: Hướng dẫn hs các bước ghép mắt

HS: Ghi nhớ các bước ghép

Là cắt một đoạn cành có đủ mắt, chồi cắm xuống đất ẩm cho cành bén

rễ, phát triển thành cây mới

2 Chiết cành

Là làm cho cành đó ra rễ ngay trên cây mẹ rồi mới cắt đem trồng thành cây mới

3 Ghép cây

? Thường ghép mắt với những loại cây

nào? cho ví dụ

HS: Ghép mắt trong trồng cây ăn quả và

cây công nghiệp như: ghép bưởi với bưởi,

cam với bưởi, cà phê, cao su,

? Ghép mắt có ưu điểm gì?

HS: Nhận được nhiều cây, ít tốn cành

giống, vận chuyển dễ dàng, đỡ tốn kém

GV: Kết luận

Hoạt động 4: Tìm hiểu nhân giống vô

tính trong ống nghiệm.

GV: y/c hs đọc thông tin II sgk tr 90, quan

sát H7.4 sgk

? Nhân giống vô tính là gì?

HS: Trả lời

GV: giới thiệu các giai đoạn nhân giống

vô tính sgk

HS: Quan sát sgk → ghi nhớ kiến thức

? Em hãy cho biết thành tựu nhân giống

vô tính mà em biết qua thông tin?

HS: Liên hệ trả lời

GVBS: Từ 1 củ khoai tây trong 8 tháng

bằng phương pháp nhân giống vô tính thu

được 2000 triệu mầm giống đủ trồng trên

40 ha

Nhân giống phong lan → cho hàng trăm

cây mới

Ghép cây: là dùng bộ phận sinh dưỡng mắt ghép, chồi ghép, cành ghép của một cây gắn vào một cây khác (gốc ghép) cho tiếp tục phát triển

4 Nhân giống vô tính trong ống nghiệm

- Nhân giống vô tính trong ống nghiệm là phương pháp tạo rất nhiều cây mới từ một mô

4 Củng cố

GV: Cho hs chơi trò chơi tiếp sức

Chia lớp thành 2 đội: Mỗi đội cử lần lượt lên ghi tên cây được trồng bằng cách giâm cành

HS: Thực hiện trong (2 phút)

GV: Nhận xét, đánh giá, khen ngợi đội thực hiện tốt

? Chiết cành khác với giâm cành ở điểm nào? Người ta thường chiết cành ở những loại cây nào?

? Hãy cho ví dụ về ghép cây thường được nhân dân ta thực hiện trong trồng trọt

? Cách nhân giống nào nhanh nhất và tiết kiệm cây giống nhất? Vì sao?

HS: Củng cố

GV: Chốt kiến thức

5 Hướng dẫn.

- Nhắc hs học kỹ bài: Các phương pháp nhân giống, làm bài tập tr 92, 93

- Chuẩn bị cho giờ sau: Đọc và nghiên cứu trước bài 28, chuẩn bị hoa: Dâm bụt, hoa loa kèn,

Ngày soạn: 03/ 12/ 2010 Ngày giảng: 6A: …/ …/ 2010

6B: …/ …/ 2010

CHƯƠNG VI: HOA VÀ SINH SẢN HỮU TÍNH Tiết 32 – Bài 28: CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA HOA.

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- HS biết được bộ phận của hoa, vai trò của hoa đối với cây

- Phân biệt được sinh sản hữu tính có tính đực và cái khác với sinh sản sinh dưỡng Hoa là cơ quan mang yếu tố đực và cái tham gia vào sinh sản hữu tính

- Phân biệt được câu tạo của hoa và nêu chức năng của mỗi bộ phận đó

2 Về kỹ năng

- Rèn kỹ năng quan sát, so sánh, phân tích, tách bộ phận của thực vật

3 Về thái độ

- Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật, hoa

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Chuẩn bị của GV

- Tranh cấu tạo và chức năng của hoa

- Mô hình cấu tạo hoa

2 Chuẩn bị của HS

- Mẫu: Hoa dâm bụt

III Tiến trình dạy – học

1 Sĩ số:

6A:…/24 Vắng:……… 6B:…/24 Vắng:

………

2 Kiểm tra

? Chiết cành khác với dâm cành ở điểm nào? Cho ví dụ cây chiết cành.

3 Bài mới

Hoạt động 1: Tìm hiểu các bộ phận của hoa

GV: Y/c hs quan sát mẫu hoa mang đến, đối

chiếu H 28.1tr 94 sgk → xác định các bộ phận

của hoa

HS: Xác định các bộ phận của hoa trên mẫu

GV: Cho hs thảo luận nhóm

Tách hoa để quan sát về số lượng, màu sắc, nhị

và nhụy → Trả lời câu hỏi mục 

HS: Trong nhóm tách hoa đặt lên giấy, đếm số

cánh hoa, quan sát màu sắc

Quan sát nhị và nhụy → trả lời câu hỏi

GV: Quan sát hướng dẫn các nhóm

GV: Gọi hs đại diện nhóm trình bày kết quả

quan sát

HS: Đại diện nhóm báo cáo kết quả, nhóm khác

bổ sung

GV: Chốt kiến thức bằng cách treo tranh, giới

1 Các bộ phận của hoa

thiệu hoa, cấu tạo nhị, nhụy.

GV: Y/c hs kết luận

? Em hãy phân biệt sinh sản hữu tính và sinh sản

sinh dưỡng của thực vật?

HS: So sánh, trả lời

Bộ phận tham gia sinh sản hữu tính là hoa, bộ

phận tham gia sinh sản sinh dưỡng là cơ quan

sinh dưỡng (rễ, thân, lá)

GV: Nhận xét, chốt kiến thức

Hoạt động 2: Tìm hiểu chức năng của các bộ

phận của hoa

GV: Y/c hs nghiên cứu thông tin  sgk, quan

sát lại bông hoa

? Tìm hiểu tế bào sinh dục đực và tế bào sinh

dục cái nằm ở đâu? Có còn bộ phận nào của hoa

chứa tế bào sinh dục đực nữa không?

? Những bộ phận nào của hoa có chức năng sinh

sản chủ yếu? Vì sao?

? Những bộ phận nào bao bọc lấy nhị và nhụy,

Chúng có chức năng gì?

HS: Quan sát, kết hợp thông tin Trả lời

GV: Nhận xét, bổ sung, chốt kiến thức

Hoa gồm các bộ phận: đài, tràng, nhị, nhụy

- Đài, tràng: bao bọc bên ngoài

- Nhị gồm: chỉ nhị và bao phấn chứa hạt phấn

- Nhụy gồm: Đầu, vòi, bầu nhụy, noãn trong bầu nhụy

2 Chức năng các bộ phận của hoa.

- Đài, tràng: bảo vệ bộ phận bên trong

- Nhị và nhụy: sinh sản và duy trì nòi giống

4 Củng cố

- GV: Cho hs củng cố kiến thức

? Hãy xác định trên mẫu vật: Các bộ phận chính của hoa

? Đặc điểm và chức năng các bộ phận

? Bộ phận nào quan trọng nhất? vì sao?

- HS: Củng cố kiến thức

- GV: Củng cố, chốt kiến thức

5 Hướng dẫn.

- Nhắc hs học kỹ bài, trả lời câu hỏi cuối bài

- Làm bài tập tr 95 vào vở bài tập

- Chuẩn bị cho giờ sau: Đọc và nghiên cứu trước bài mới

+ Chuẩn bị mỗi nhóm mẫu: hoa bí, hoa mướp, hoa dâm bụt, hoa loa kèn

+ Kẻ bảng tr 97 sgk vào vở bài tập

******************************************************************

Ngày soạn: 07/ 12/ 2010 Ngày giảng: 6A: …/ …/ 2010

6B: …/ …/ 2010

TUẦN 17 Tiết 33- Bài 29: CÁC LOẠI HOA.

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- HS phân biệt được các loại hoa: Hoa đực, hoa cái, hoa đơn tính và hoa lưỡng tính

- Phân biệt được 2 cách xếp hoa trên cây: Hoa mọc đơn độc và hoa mọc thành cụm Biết được ý nghĩa sinh học của cách xếp hoa thành cụm

2 Về kỹ năng

- Rèn kỹ năng quan sát, so sánh, hoạt động nhóm

3 Về thái độ

- Giáo dục hs ý thức yêu thích thực vật, bảo vệ hoa và thực vật

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Chuẩn bị của GV

- Tranh H 29.1 sgk

- Bảng phụ (nội dung bảng tr 97 sgk)

2 Chuẩn bị của HS

- Mang mẫu hoa bí, mướp dâm bụt, loa kèn

- Kẻ bảng tr 97 sgk vào vở bài tập

III Tiến trình dạy – học

1 Sĩ số:

6A:…/24 Vắng:……… 6B:…/24 Vắng:………

2 Kiểm tra

? Hãy nêu tên, đặc điểm và chức năng chính của những bộ phận chính của hoa?

Bộ phận nào là quan trọng nhất? Vì sao?

3 Bài mới

Hoạt động 1 : Phân chia nhóm hoa căn cứ

vào bộ phận sinh sản chủ yếu của hoa

GV: Treo tranh H 29.1→ Giới thiệu hoa

của một số loại cây

HS: Quan sát tranh → ghi nhớ kiến thức

GV: Chia nhóm học sinh

Quan sát mẫu mang đến, H 29.1

+ Hoàn thành cột 1, 2, 3 của bảng ở vở bài

tập

+ Chia hoa thành 2 nhóm

HS: quan sát hoa của nhóm → thống nhất ý

kiến → hoàn thành bảng, phân chia hoa

thành 2 nhóm

GV: Quan sát, hướng dẫn các nhóm thảo

luận

GV: Treo bảng phụ, gọi đại diện các nhóm

1 Phân chia các nhóm hoa căn cứ vào bộ phận sinh sản chủ yếu của hoa

lên điền bảng → trả lời câu hỏi.

HS: Đại diện nhóm điền bảng, nhóm khác

bổ sung

GV: Giúp hs hoàn thiện kiến thức trên bảng

phụ thống nhất cách phân chia theo bộ phận

sinh sản chủ yếu của hoa

+ Nhóm thứ nhất: gồm các hoa có đủ hai bộ

phận sinh sản chủ yếu

+ Nhóm thứ 2: Gồm các hoa thiếu một

trong hai bộ phận

GV: Y/c hs làm bài tập dưới bảng sgk

HS: Lựa chọn từ thích hợp → làm bài tập

GV: Cho hs hoàn thiện cột cuối cùng của

bảng

HS: Hoàn thiện bảng → lớp nhận xét, bổ

sung

GV: Giúp hs hoàn thiện kiến thức

1 Những hoa có đủ nhị và nhụy gọi

là hoa lưỡng tính.

2 Những hoa thiếu nhị hoặc nhụy gọi

là hoa đơn tính.

+ Hoa đơn tính chỉ có nhị gọi là hoa đực.

+ Hoa đơn tính chỉ có nhụy gọi là

hoa cái.

Hoa

số

mấy

Tên cây

Các bộ phận sinh sản chủ

yếu của hoa

Thuộc nhóm hoa

nào?

? Dựa vào bộ phận sinh sản chia thành mấy

loại hoa? Thế nào là hoa đơn tính và hoa

lưỡng tính?

HS: Trả lời

GV: Gọi 2 hs lên xác định trên tranh những

hoa đơn tính và hoa lưỡng tính

HS: Trả lời

GV: Nhận xét → Kết luận

Hoạt động 2: Phân chia các nhóm hoa

dựa vào cách sắp xếp hoa trên cây.

GV: Y/c hs đọc thông tin  sgk, quan sát

H29.2

HS: Đọc thông tin  sgk, quan sát H29.2 →

ghi nhớ kiến thức

? Có mấy cách xếp hoa trên cây

Mọc đơn độc

HS: Có 2 cách:

Mọc thành cụm

GV: Y/c hs phân biệt cách mọc của hoa

HS: Trả lời

GV: Bổ sung thêm, một số VD

+ Hoa mọc đơn độc: ổi, ớt, xen, súng, bí

+ Hoa mọc thành cụm: Huệ, mẫu đơn, chó

đẻ

GV: Y/c hs lấy thêm VD → Kết luận

HS: Trả lời

GV: Cho hs liên hệ

? Những hoa mọc thành cụm có đặc điểm

gì? có tác dụng gì với sâu bọ và đối với sự

hấp thụ phấn của hoa?

? Hoa có ý nghĩa gì đối với tự nhiên và môi

trường? Em cần làm gì để bảo vệ các loài

hoa và giúp cho sự thụ phấn của hoa?

HS: Liên hệ, trả lời

GVBS: Hoa có ý nghĩa quan trong đối với tự

nhiên, con người và môi trường cần có ý

thức bảo vệ cảnh quan môi trường: không

hái hoa, bẻ cành Trồng và chăm sóc cây

xanh làm cho trường, lớp, nơi ở thêm tươi

đẹp

Căn cứ vào bộ phận sinh sản chủ yếu

có thể chia hoa thành 2 nhóm:

+ Hoa lưỡng tính: Có đủ nhị và nhụy + Hoa đơn tính: Chỉ có nhị là hoa đực, hoặc chỉ có nhụy là hoa cái

2 Phân chia các nhóm hoa dựa vào cách sắp xếp hoa trên cây.

Căn cứ vào cách sắp xếp hoa trên cây có thể chia hoa thành hai nhóm: + Hoa mọc đơn độc

+ Hoa mọc thành cụm

4 Củng cố.

GV: Cho hs củng cố

? Căn cứ vào đặc điểm nào để phân biệt hoa lưỡng tính và hoa đơn tính? Cho VD?

? Có mấy cách sắp xếp hoa trên cây? Cho VD?

? Tại sao các loại hoa thụ phấn nhờ sâu bọ thường có màu sắc sặc sỡ, hương thơm mật ngọt, hoa tập trung thành cụm

HS: Củng cố

GV: Củng cố, chốt kiến thức

5 Hướng dẫn

- Nhắc học sinh về nhà học bài, trả lời câu hỏi cuối bài, quan sát, phân tích các

loại hoa, cách sắp xếp hoa trong thiên nhiên

- Chuẩn bị cho giờ sau: Ôn tập toàn bộ nội dung kiến thức đã học cho giờ sau ôn

tập

******************************************************************

6B: …/ …/ 2010

Tiết 34- Bài 29: THỤ PHẤN

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- Học sinh phát biểu được khái niệm về thụ phấn

- Nêu được những đặc điểm chính của hoa thụ phấn Phân biệt được hoa tự thụ

phấn và hoa giao phấn

- Nhận biết được những đặc điểm chính của hoa thích hợp với lối thụ phấn nhờ

sâu bọ

2 Về kỹ năng

- Rèn luyện kỹ năng quan sát, tư duy cho học sinh

3 Về thái độ

- Giáo dục học sinh ý thức yêu và bảo vệ thiên nhiên.

II Chuẩn bị của GV và HS

1 Chuẩn bị của GV

- Tranh: Quá trình thụ phấn và thụ tinh

2 Chuẩn bị của HS

- Đọc và nghiên cứu trước bài

III Tiến trình bài dạy

1 Sĩ số:

6A:…/24 Vắng:……… 6B:…/24 Vắng:………

2 Kiểm tra (Không kiểm tra)

? Căn cứ vào đặc điểm nào để phân biệt hoa lưỡng tính và hoa đơn tính? Cho VD?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Tìm hiểu hoa tự thụ phấn và

hoa giao phấn.

GV: Giảng giải về hiện tượng thụ phấn: sự thụ

phấn là bắt đầu của quá trình sinh sản hữu tính ở

cây có hoa Có sự tiếp xúc giữa hạt phấn (là bộ

phận sinh ra tế bào sinh dục đực) và đầu nhụy

(thuộc bộ phận chứa tế bào sinh dục cái) thì hoa

mới thực hiện dược chức năng sinh sản, sự tiếp

xúc đó là hiện tượng tự thụ phấn

GV: Y/c hs đọc khái niệm về hiện tượng thụ

phấn sgk tr 99

HS: Đọc thông tin ghi nhớ kiến thức

1 Hoa tự thụ phấn và hoa giao phấn.

* Hiện tượng thụ phấn

Thụ phấn là hiện tượng hạt phấn tiếp xúc với đầu nhụy

GV nêu vấn đề: Hạt phấn có thể tiếp xúc với

nhụy hoa bằng những cách nào?

GV: Y/c hs tự đọc thông tin mục , quan sát

H30.1→ trả lời câu hỏi mục 

HS: Làm bài tập mục  tr 99

? Hoa tự thụ phấn cần những đặc điểm nào?

HS: Là hoa lưỡng tính

Nhị và nhụy chín đồng thời

? Thế nào là hoa tự thụ phấn? cho VD về hoa tự

thụ phấn

HS: Trả lời

GV: chốt kiến thức

GV: Cho hs đọc thông tin mục b, kết hợp quan

sát tranh sgk → Trả lời câu hỏi

? Hoa giao phấn khác hoa tự thụ phấn ở điểm

nào?

? Hiện tượng giao phấn của hoa được thực hiện

nhờ những yếu tố nào?

HS: Đọc thông tin, quan sát → Nêu được:

- Là hoa đơn tính hoặc hoa lưỡng tính có nhị và

nhụy không chín cùng một lúc

- Thực hiện nhờ: Sâu bọ, gió

? Thế nào là hiện tượng giao phấn? Cho VD về

hoa giao phấn?

HS: Trả lời

GV: Nhận xét, giới thiệu về hoa giao phấn →

chốt kiến thức

Hoạt động 2: Tìm hiểu đặc điểm của hoa thụ

phấn nhờ sâu bọ.

GV: Y/c hs quan sát H30.2 sgk, giới thiệu hoa

thụ phấn nhờ sâu bọ

HS: Quan sát, ghi nhớ kiến thức

GV: Cho hs thảo luận nhóm

Trả lời các câu hỏi mục  tr 100

HS: Thảo luận nhóm thống nhất ý kiến → trả

lời

a Hoa tự thụ phấn

Đặc điểm của hoa tự thụ phấn

- Hoa lưỡng tính

- Nhị và nhụy chín cùng một lúc

Hoa tự thụ phấn: là hoa có hạt phấn rơi vào đầu nhụy của chính hoa đó

b Hoa giao phấn.

* Đặc điểm của hoa giao phấn:

- Là hoa đơn tính hoặc hoa lưỡng tính

- Nhị và nhụy không chín cùng một lúc hoa giao phấn thực hiện nhờ nhiều yếu tố: gió, sâu bọ, người

Những hoa có hạt phấn chuyển đến đầu nhụy của hoa khác là hoa giao phấn