BAI 26 SINH HOC 10

Sinh sản bằng cách nảy chồi và phân đôi: 1... Vi sinh vËtVi sinh vật nhân sơ gồm vi khuẩn vaa vi sinh vật cổ Đại diện của nhóm sinh vật nhân sơ và sinh vật nhân thực là những

 KIỂM TRA BÀI CŨ:

Câu hỏi: Trình bày đặc điểm 4 pha sinh trưởng của quần thể vi khuẩn trong nuôi cấy không liên tục.

BÀI 26: SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT

* Khái niệm sinh sản:

I SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN SƠ

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

1 Sinh sản bằng bào tử:

2 Sinh sản bằng cách nảy chồi và phân đôi:

1 Phân đôi:

2 Nảy chồi và tạo thành bào tử:

Giới nấm Giới khởi sinh

Giới thực vật

Vi sinh vật

được chia

thành những

nhóm nào?

Vi sinh vËt

Vi sinh vật nhân sơ

(gồm vi khuẩn vaa vi sinh vật cổ)

Đại diện của nhóm sinh vật nhân sơ và sinh vật

nhân thực là những sinh vật nào?

Sự sinh sản của vi sinh vật

là gì?

- Sự sinh sản của vi sinh vật là sự gia

tăng về số lượng cá thể của vi sinh vật.

Chú ý: Mỗi loại vi sinh vật có thể sinh

sản bằng nhiều hình thức khác nhau.

BÀI 26: SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT

* Khái niệm:

I SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN SƠ

Các em hãy quan sát hình và mô tả lại

• Lông và roi

Phân đôi

Quan sát hình và cho biết vi sinh vật nhân sơ có những hình thức sinh sản nào?

I SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN SƠ:

Tế bào chất

Thành tế bào

ADN

Màng sinh

chất

Sinh trưởng Tăng kích thước

Mêzôxôm

Các em hãy quan sat và mô tả lại quá trình

phân đôi của vi khuẩn.

Tế bào chất Thành tế

bào

ADN Màng sinh chất

Tăng kớch thước

Mờzụxụm

- Vi khuẩn hấp thụ và đồng hoá chất dinh d

ỡng, tế bào tăng kích th ớc do sinh khối tăng

- Màng sinh chất gấp nếp tạo hạt Mêzôxôm

- Vòng ADN bám vào hạt Mêzôxôm làm điểm

tựa để nhân đôi

- Hình thành vách ngăn để tạo ra 2 tế bào vi

khuẩn mới

Vách ngăn Chất nhân

Hình: Hạt mêzôxôm của vi khuẩn dưới kính hiển vi điện tử

Hãy cho biết hạt mêzôxôm từ đâu mà có, có vai trò

gì và có thành phần là gì?

- Làm điểm tựa cho vòng AND của

vi khuẩn đính vào để nhân đôi.

I SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN SƠ:

- Do màng sinh chất gấp nếp tạo thành.

- Thành phần: phôtpholipit và

prôtêin

* Hạt Mêzôxôm:

1 PHÂN ĐÔI:

Nguyên phân là

hình thức phân chia tế bào phổ biến ở nhóm sinh vật nào?

- Nguyên phân là hình thức phân chia

chủ yếu của nhóm sinh vật nhân thực.

Nguyên phân: Tế bào mẹ 2 tế bào con giống

hệt tế bào mẹ Giống với phân đôi

Phân đôi Nguyên phân

Thoi phân bào

So sánh phân đôi ở vi khuẩn va

nguyên phân ở sinh vật bậc cao :

* Giống: Từ một tế bào mẹ cho ra 2 tế bào con giống nhau và giống hệt tế bào mẹ.

* Khác: Phân đôi ở vi khuẩn không có sự hình thành thoi vô sắc và không trãi qua các

kỳ như quá trình nguyên phân.

2 Nảy chồi và tạo bào tử:

1.Phân đôi:

I Sinh sản của vi sinh vật nhân sơ

Quan sát diễn biến sau đây ở vi khuẩn

quang dưỡng:

? - Vi khuẩn quang dưỡng sinh sản bằng cách gì?

- Đặc điểm của quá trình nảy chồi ở vi khuẩn?

2 Nảy chồi và tạo bào tử:

1.Phân đôi:

I Sinh sản của vi sinh vật nhân sơ

a Sinh sản bằng cỏch nảy chồi:

- Nảy chồi: Trờn cơ thể mẹ mọc ra chồi nhỏ,lớn dần và tỏch thành cơ thể mới

- Đại diện là VK quang dưỡng màu tớa

(Rhodomicrobiumvannielii)

Nảy chồi ở vi khuẩn

2 Nảy chồi và tạo bào tử:

1.Phân đôi:

I Sinh sản của vi sinh vật nhân sơ

b Sinh sản bằng cỏch tạo thành bào tử:

a Sinh sản bằng cỏch nảy chồi:

Ngoại bào tử

Tế bào sinh dưỡng

Bào tử đốt ở xạ khuẩn

Sợi sinh d ỡng

2 Nảy chồi và tạo thành bào tử:

Quan sỏt hình sau và cho biờ́t vi sinh vật

nhõn sơ sinh sản bằng những loại bào tử

nào?

Em hóy phõn biệt 2 loại bào tử này và cho vớ dụ..

Phân biệt các loại bào tử và

cho thêm ví dụ:

Ngoại bào tử là bào tử

được hình thành bên

ngoài tế bào sinh

có hợp chất canxiđipicôlinat, chịu nhiệt, chịu hạn kém VD: Vi khuẩn, xạ khuẩn,

…

Ngoại bào tử ở vi sinh vật dinh dưỡng

Ngoại bào tử

Tế bào

sinh dưỡng

Quan sát hình và cho biết đặc điểm, đại diện của hình thức sinh sản bằng ngoại

bào tử ?

2.NẢY CHỒI VÀ TẠO THÀNH BÀO TỬ:

- Ngoại bào tử : bào tử được hình thành từ bên ngoài tế bào sinh dưỡng Đại diện là vi sinh vật dinh dưỡng Mêtan (Methylosinus)

b Sinh sản bằng cách tạo thành bào tử:

a Sinh sản bằng cách nảy chồi:

Bào tử đốt ở xạ khuẩn

Quan sát hình và cho biết đặc điểm ̀ , đại diện của hình thức sinh sản bằng bào tử đốt?

2 Nảy chồi và tạo thành bào tử:



- Ngoại bào tử :Bào tử được hình thành từ bên ngoài tế bào sinh dưỡng Đại diện là vi sinh vật dinh

dưỡng Mêtan (Methylosinus)

- Bào tử đốt: Bào tử được hình thành bởi sự phân đốt của sợi dinh dưỡng, sợi khí sinh phân cắt phần đỉnh tạo thành một chuỗi bào tử phát tán đến cơ chất rồi nảy mầm thành cơ thể mới Đại diện là xạ khuẩn

(Actinomycetes)

a Sinh sản bằng cách nảy chồi:

b Sinh sản bằng cách tạo thành bào tử:

Ngoại bào tử

VK dinh dưỡng Mêtan

Em hãy cho biết

những đặc điểm

của bào tử sinh

sản?

2 Nảy chồi và tạo thành bào tử:

a Sinh sản bằng cách nảy chồi:

b Sinh sản bằng cách tạo thành bào tử:

Ngoài ra còn có 1 dạng đặc biệt của vi khuẩn đó là nội bào tử.

• Nội bào tử là

gì? Nó được

hình thành như

thế nào?

Nội bào tử ở vi

Màng đôi

-Là cấu trúc tạm nghỉ không phải là hình thức sinh sản.

- Nội bào tử được hình thành trong tế bào dinh dưỡng của vi khuẩn cấu tạo thành nhiều lớp

màng dày (vỏ cortex và hợp chất

canxiđipicôlinat) khó thấm có khả năng chịu

nhiệt cao

- Khi môi trường thuận lợi nội bào tử lại phát

triển trở lại thành một vi khuẩn bình thường

* Nội bào tử:

Phân biệt các loại bào tử và

cho thêm ví dụ:

Ngoại bào tử là

bào tử được hình

thành bên ngoài tế

bào sinh dưỡng,

canxiđipicôlinat, chịu nhiệt, chịu hạn kém

VD: Vi khuẩn, xạ khuẩn,…

Nội bào tử là dạng nghỉ của tế bào khi gặp điều kiện bất lợi.

Có vỏ dày, có hợp chất canxiđipicôlinat, chịu nhiệt, chịu hạn tốt

VD: Vi khuẩn than,

…

Đặc điểm Nội bào

tử Ngoại bào tử Bào tử đốt

Vỏ dày

Hợp chất canxi-

đipicôlinat Chịu nhiệt, chịu hạn

Là loại bào tử sinh sản

Sự hình thành bào tử

Em hãy điền vào bảng để hoàn thành

phiếu học tập trong vòng 2 phút.

Đặc điểm Nội bào

tử Ngoại bào tử Bào tử đốt

-Hợp chất canxi-

Sự hình thành bào tử Khi môi

trường bất lợi cho vi

Bên ngoài tế

bào vi khuẩn

Do sự phân đốt của sợi khí sinh của

* Đáp án phiếu học tập:

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

• Vi sinh vật nhân thực có những hình thức sinh sản

nào?

1 Sinh sản bằng bào tử:

a Sinh sản vô tính bằng bào tử:

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

Bào tử kín

Bào tử kín

Túi bào tử kín

Cuống bào tử kín

Bào tử trần

Bào tử trần

Cuống bào tử trần

Bào tử túi ở nấm Mucor

-Bào tử kín: bào tử được hình thành trong túi(có

lớp màng) Đại diện:nấm Mucor

-Bào tử trần: không có lớp màng Đại diện:nấm

Penicillium

a Sinh sản vô tính bằng bào tử:

b Sinh sản hữu tính bằng bào tử:

Vi sinh vật nhân thực sinh sản hữu tính

bằng những loại bào tử nào?

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

1 Sinh sản bằng bào tử:

a Sinh sản vô tính bằng bào tử:

b Sinh sản hữu tính bằng bào tử:

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

1 Sinh sản bằng bào tử:

+ Bào tử đảm

+ Bào tử túi

+ Bào tử tiếp hợp

+ Bào tử noãn

- Vi sinh vật nhân thực sinh sản hữu tính bằng

bào tử qua giảm phân gồm có:

Sinh sản hữu tính bằng bào tử noãn

Noãn phòng

Bào tử noãn

Túi bào tử (chứa bào tử )

Tiếp hợp

Giảm phân

N y sîi ả

Hợp

Bào tử tiếp hợp ở nấm Rhizopus

a Nảy chồi:

Quan sát hình và cho biết sinh sản bằng

nảy chồi ở nấm men diễn ra như thế nào?

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

1 Sinh sản bằng bào tử:

2 Sinh sản bằng cách nảy chồi và phân

đôi:

Hiện tượng

nảy chồi của

nấm men

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

2 Sinh sản bằng cách nảy chồi và phân

đôi:

Nấm men rượu rum Trùng đế giày

- Tế bào mẹ phân thành 2 tế bào mới Đại

diện:Nấm rượu rum,tảo lục,tảo mắt,trùng giày…

II SINH SẢN CỦA VI SINH VẬT NHÂN THỰC

2 Sinh sản bằng cách nảy chồi và phân đôi:

b Phân đôi:

 Ngoài ra khi môi trường bất

lợi thì trùng giày,tảo mắt… còn

có hình thức sinh sản hữu tính

bằng cách hình thành bào tử

chuyển động hay hợp tử nhờ kết

hợp giữa 2 tế bào

Tiếp hợp ở trùng giày(Paramecium

caudatum)

Qua bài học vừa rồi em hãy cho biết đặc điểm chung về sinh sản của vi sinh vât?

Đặc điểm chung về sinh sản của vi sinh vật:

- Các hình thức sinh sản của vi sinh vật rất đa dạng

- Tốc độ sinh sản cao

- Bào tử được phát tán nhờ các nhân tố như gió,

nước, sinh vật khác

- Con người nghiên cứu khai thác các vi sinh vật có ích

- Ngăn cản sự sinh sản và phát tán của các vi sinh vật có hại

Sinh sản của vi sinh vật

Sinh sản của vi sinh vật

Nảy chồi

Bào tử

Nảy chồi

Phân đôi

Bào tử Bào tử

Câu 3:Vi khuẩn sinh sản chủ yếu bằng cách :

a Phân đôi b Nẩy chồi

c Tiếp hợp d Hữu tính

Câu 4: Bào tử tiếp hợp ở nấm là:

a Nội bào tử b Ngoại bào tử

c Bào tử hữu tính d Bào tử đốt

-Về nhà học bài,trả lời các câu hỏi trong SGK,đọc

mục “em có biết”

-Chuẩn bị trước bài 27