Quan sát và tìm cách nhận biết: - Thấu kính phân kì thường dùng có phần rìa dày hơn phần giữa.. Quan sát và tìm cách nhận biết: - Thấu kính phân kì thường dùng có phần rìa dày hơn ph
Trang 1Giáo viên thực hiện: Mạch Đình Liêm
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Từ 1 điểm sáng S trước thấu kính hội tụ, hãy dựng ảnh S’ tạo bởi thấu kính hội tụ
S’
0
Trang 3Thấu kính phân kì có những đặc điểm gì khác so với
thấu kính hội tụ ?
Trang 4I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
C1: Hãy tìm cách nhận biết thấu kính hội tụ trong hai loại thấu kính có ở phòng thí nghiệm ?
C2: Độ dày phần rìa và phần giữa của thấu kính phân kì có gì khác so với thấu kính hội tụ?
Thấu kính phân kì thường dùng
có phần rìa dày hơn phần giữa.
- Thấu kính phân kì thường dùng
có phần rìa dày hơn phần giữa.
2 Thí nghiệm:
Trang 5I Đặc điểm của thấu kính phân kì
1 Quan sát và tìm cách nhận biết
2 Thí nghiệm
Chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính phân kì cho chùm tia ló phân kì nên ta gọi thấu kính đó là thấu kính phân kì.
C3: Chùm tia ló có đặc điểm gì mà người ta gọi thấu kính này là thấu kính phân kì ?
Chùm tia tới song song
Chùm tia ló phân kì
Trang 6I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm: Tiết diện mặt cắt của một số thấu kính
phân kì được mô tả bằng các hình sau :
- Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì.
- Ký hiệu thấu kính phân kì:
Trang 7I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
1 Trục chính:
Trang 8I Đặc điểm của thấu kính phân kì
1 Quan sát và tìm cách nhận biết
2 Thí nghiệm
Chùm tia tới song song
Tia ló không đổi hướng
Trang 9I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
1 Trục chính:
-Tia tới vuông góc với mặt TK, có
một tia cho tia ló truyền thẳng
không đổi hướng Tia này trùng với
một đường thẳng được gọi là trục
chính (∆ ) của TKPK
Trục chính
Thấu kính Phân kì
Trang 10I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
1 Trục chính: ( Δ )
2 Quang tâm:
Quang tâm
O
- Trục chính của TKPK đi qua một điểm
O trong TK mà mọi tia sáng tới điểm này
đều truyền thẳng, không đổi hướng
Điểm O gọi là quang tâm của TKPK
- Mọi tia tới đến quang tâm thì tia ló tiếp tục truyền thẳng theo phương của tia tới.
(O)
O
Δ
Trang 11I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
1 Trục chính: ( Δ )
2 Quang tâm: ( O )
3 Tiêu điểm:
Trang 123 Tiêu điểm
II Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự
của thấu kính phân kì
*C6 : Biểu diễn tia tới và tia ló ở Hình 44.3
Trang 13I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với
trục chính của thấu kính phân
kì cho chùm tia ló phân kì
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
*Mỗi thấu kính phân kì có 2 tiêu điểm F
và F’ nằm về 2 phía của thấu kính và cách đều quang tâm O.
( F và F’ )
Δ
o
Trang 14I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với trục
chính của thấu kính phân kì cho
chùm tia ló phân kì.
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
Khoảng cách từ quang tâm đến mỗi tiêu
điểm gọi là tiêu cự của thấu kính
(OF = OF’ = f )
Khoảng cách từ quang tâm đến mỗi tiêu
điểm gọi là tiêu cự của thấu kính
(OF = OF’ = f )
Trang 15I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với trục
chính của thấu kính phân kì cho
chùm tia ló phân kì.
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
- Tia tới song song với trục chính thì tia
ló kéo dài đi qua tiêu điểm.
-Tia tới đến quang tâm thì tia ló tiếp tục truyền thẳng theo phương của tia tới.
*Đường truyền của 2 tia sáng đặc biệt qua thấu kính phân kì.
Trang 16I/ Đặc điểm của thấu kính phân kì:
1 Quan sát và tìm cách nhận biết:
- Thấu kính phân kì thường
dùng có phần rìa dày hơn phần
giữa.
2 Thí nghiệm:
* Chùm tia tới song song với trục
chính của thấu kính phân kì cho
chùm tia ló phân kì.
* Ký hiệu thấu kính phân kì:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm, tiêu cự của thấu kính phân kì:
Trang 17III Vận dụng
C8 :Trong tay em có một kính cận thị Làm thế nào để biết kính
đó là thấu kính hội tụ hay phân kì?
Kính cận là thấu kính phân kì, có thể nhận biết bằng một
trong hai cách :
- Phần rìa của thấu kính dày hơn phần ở giữa
- Đặt thấu kính này gần dòng chữ, nhìn qua thấu kính ta thấy
ảnh dòng chữ nhỏ hơn so với khi nhìn trực tiếp vào dòng chữ
đó
Trang 18III Vận dụng
C9: Trả lời câu hỏi ở đầu bài :Thấu kính phân kì có những
đặc điểm gì khác so với thấu kính hội tụ ?
- Phần rìa của thấu kính phân kỳ dày hơn phần ở giữa.
- Chùm tia tới song song với trục chính của TKPK, cho chùm tia ló phân kì
Trang 19Thấu kính phân kì không có tính chất nào sau đây?
Tia tới đến quang tâm của thấu kính thì tia ló
truyền thẳng, không đổi hướng.
Tia tới song song với trục chính thì cho tia ló
đi qua tiêu điểm của thấu kính.
Chùm sáng tới song song với trục chính của thấu kính , cho chùm tia ló phân kì
Thấu kính phân kì thường dùng có phần rìa
dày hơn phần giữa
Trang 20- Tia tới đến quang tâm thì tia ló tiếp tục truyền
thẳng theo phương c ủa tia tới.
Trang 21Nhà bác học người ITALIA: Ga-Li-Lê đã ghép nhiều thấu kính hội tụ và phân kì để quan sát bầu trời vào rạng sáng 7-1-1610 để khẳng định Trái Đất quay quanh Mặt Trời.
Trang 22* Học thuộc phần ghi nhớ,
* Làm bài tập: 44-45.1;44-45.3./SBT
* Xem trước bài 45 “Ảnh tạo bởi thấu kính phân kì”
Chuẩn bị mỗi nhóm 1 cây nến, nghiên cứu mục đích và
các bước làm thí nghiệm, cách dựng ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Trang 23Tiết học đến đây kết thúc
Chúc quý thầy cô mạnh khỏe,
chúc các em chăm ngoan, học giỏi !!