Tiết 2 - Chiếc lược ngà

Trong buổi sáng cuối cùng, tr ớc khi ông Sáu phải lên đ ờng, thái độ và hành động của bé Thu thay đổi nh thế nào?. - Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại

ở tiết học tr ớc chúng ta đã đ ợc thấy một bé Thu đầy cá tính ơng ngạnh, nhất định không chịu nhận ông Sáu là cha Vậy, khi nhận ra ông Sáu là cha của mình thì bé Thu sẽ có suy nghĩ gì? tình cảm của em dành cho cha mình

ra sao? cô cùng các em đi tìm hiểu

tiết học ngày hôm nay …

TiÕt 72

V¨n B¶n

NguyÔn Quang S¸ng

-( TiÕt 2)

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành

động của bé Thu khi

nhận ra cha:

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

? Trong buổi sáng cuối cùng, tr ớc khi ông Sáu phải lên đ ờng, thái độ

và hành động của bé Thu thay đổi nh thế

nào ?

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau

có -> mặt sầm lại, buồn rầu, vẻ nghĩ ngợi sâu xa.

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

- “ Con bé nh bị bỏ rơi,

lúc đứng tựa cửa và cứ nhìn mọi

ng ời vây quanh ba nó Vẻ mặt của

nó có gì hơi khác, nó không b ớng bỉnh hay nhăn mày cau có nh tr ớc nữa,

vẻ mặt sầm lại buồn rầu ….cái nhìn của cái nhìn của

nó không ngơ ngác, không lạ lùng, nó nhìn

với vẻ nghĩ ngợi sâu xa.”

- Lần đầu cất tiếng gọi ba “ ”

“ ba - Tiếng kêu nh xé, xé ”

sự im lặng và xé cả ruột gan của mọi ng ời, nghe thật xót

xa Đó là tiếng ba mà nó “ ”

cố đè nén trong tám năm nay.

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa ? Vừa cất tiếng

gọi ba “ ” bé

Thu vừa có hành

động gì?

Hành động

+ Chạy xô tới, nhanh nh một con sóc,

nó nhảy thót lên ….cái nhìn của cổ ba nó + Nó hôn ba nó cùng khắp ….cái nhìn của .

+ Hai tay xiết chặt ….cái nhìn của vai bé nhỏ run run

-> Thay đổi đột ngột, kì

lạ và rất cảm động.

- Hành động:

? Em có suy nghĩ gì về sự thay đổi thái độ

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

- Hành động:

? Tại sao thái độ và hành động của bé Thu lại thay đổi

nh vậy?

- Vì những thắc mắc và nghi ngờ trong em đ ợc giải toả.

? Bé Thu đã

nghi ngờ

điều gì? lí do

em không nhận ông

Sáu?

- Nghi ngờ ông Sáu không phải là

ba nó vì trên mặt ông có vết thẹo - không giống nh ba nó trên ảnh.

? Ai là ng ời giúp em

giải toả mối

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

- Hành động:

? Khi những nghi ngờ đ ợc giải toả, bé Thu đã có tâm trạng

nhất định không chịu nhận ba.

- Sau này: Ân hận và hối tiếc, TY

và nỗi mong nhớ mong ng ời cha bị dồn nén bùng ra thật mạnh mẽ, hối hả, cuống quýt.

=> Không kìm đ ợc xúc động

và không muốn cho con thấy mình khóc, anh Sáu 1 tay ôm con, 1 tay rút khăn lau n ớc mắt, rồi hôn lên tóc con và nói

ba đi rồi ba sẽ về với con.

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

có tình yêu cha thật sâu sắc, mãnh liệt.

=> Một đứa trẻ có cá tính cứng cỏi nh ng cũng rất hôn nhiên , ngây thơ, có

tình yêu cha thật sâu sắc, mãnh liệt

Em có nhận xét gì về cách thuật, kể của tác giả ?

- Nghệ thuật: K ể, tả chân thực, tỉ

mỉ và xúc động, phù hợp với tâm lí trẻ thơ.

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

a Thái độ và hành động của bé Thu tr ớc khi nhận ra cha.

b Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra cha:

- Vẻ mặt thay đổi: Không b ớng bỉnh, nhăn mày, cau có -> mặt sầm lại, buồn rầu,

vẻ nghĩ ngợi sâu xa

- Hành động:

- Tâm trạng: Ân hận và hối tiếc

=> Một đứa trẻ có cá tính cứng cỏi nh ng cũng rất hôn nhiên , ngây thơ, có

tình yêu cha thật sâu sắc, mãnh liệt

- Nghệ thuật: Kể, tả chân thực, tỉ mỉ và xúc động, phù hợp với tâm lí trẻ thơ

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: Khi về

thăm nhà sau 8 năm

xa cách,

ông Sáu đã

có tâm trạng gì ?

- Sắp đ ợc gặp con:

+ Nôn nao trong lòng.

+ Vui mừng không ghìm nổi xúc động….cái nhìn của

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: ? Điều đó

cho thấy anh đã

dành tình cảm cho con

nh thế nào?

- Sắp đ ợc gặp con:

+ Nôn nao trong lòng.

+ Vui mừng không ghìm nổi xúc động….cái nhìn của

=> Tình cảm cha con thật là sâu nặng.

Văn bản

? Với lòng mong nhớ, anh hi vọng điều gì

ở con?

- Anh mong con sẽ chạy xô vào lòng, sẽ

Nh ng điều anh mong đợi đã không trở thành hiện thực, khi nghe anh gọi bé Thu đã vô cùng thấy lạ, rồi vụt chạy.

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: ? Khi thấy

con sợ hãi

bỏ chạy

ông Sáu có tâm trạng

và thái độ

gì?

- Sắp đ ợc gặp con:

+ Nôn nao trong lòng.

+ Vui mừng không ghìm nổi xúc động….cái nhìn của

=> Tình cảm cha con thật là sâu nặng.

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt

hẫng, rất buồn.

Văn bản

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: ? Trong

hai ngày ở nhà ông Sáu đã

làm gì để đ

ợc gần con?

- Sắp đ ợc gặp con:

+ Nôn nao trong lòng.

+ Vui mừng không ghìm nổi xúc động….cái nhìn của

=> Tình cảm cha con thật là sâu nặng.

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày: + Tìm cách làm thân

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: ? Trong

lúc chia tay, tâm trạng của

ông Sáu

nh thế nào

?

- Sắp đ ợc gặp con:

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày:

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha:

? Khi trở lại chiến

tr ờng,

ông Sáu mang tâm trạng

gì?

- Sắp đ ợc gặp con:

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày:

-Vô cùng sung s ớng, vui mừng, đ a lên khoe,

mặt anh hớn hở nh một đứa trẻ đ ợc quà.

là duynhất anh có thể làm cho con vào lúc này

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha: ? Chiếc l ợc

ngà chứa

đựng tình cảm gì của

ông Sáu?

- Sắp đ ợc gặp con:

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày:

- Lúc chia tay:

- Khi trở lại chiến tr ờng: Luôn day dứt, ân hận vì đã đánh con.

- Quyết định làm 1 chiếc l ợc ngà cho con:

-> Làm dịu đi nỗi ân hận và chứa

đựng bao tình cảm yêu mến, nhớ

mong của ng ời cha

-> Làm dịu đi nỗi ân hận và chứa đựng bao tình cảm yêu

mến, nhớ mong của ng ời cha

Văn bản

- N¬i rõng s©u, tÊt c¶ nçi nhí, t×nh th

¬ng yªu con cña «ng dån c¶ vµo c«ng viÖc Êy, chiÕc l îc Êy Ng êi cha n©ng niu chiÕc l îc ngµ, ng¾m nghÝa nã, mµi lªn tãc cho c©y l îc thªm bãng

thªm m ît, C©y l îc ngµ Êy ch a tr¶i ® “

îc m¸i tãc cña con, nh ng nã nh gì rèi

® îc phÇn nµo t©m tr¹ng cña anh ”

ChiÕc l îc ngµ nh lµ biÓu t îng cña t×nh th ¬ng yªu ch¨m sãc cña ng êi cha dµnh cho con g¸i.

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha:

- Sắp đ ợc gặp con:

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày:

- Lúc chia tay:

- Khi trở lại chiến tr ờng: Luôn day dứt, ân hận vì đã đánh con.

- Quyết định làm 1 chiếc l ợc ngà cho con:

-> Làm dịu đi nỗi ân hận và chứa đựng bao tình cảm yêu

mến, nhớ mong của ng ời cha

? Thế rồi tình cảnh

ông Sáu

đã kịp trăng trối

điều gì?

Văn bản

Thế là ng ời cha ấy đã hi sinh Nh ng “ hình

nh chỉ có tình cha con là không thể chết đ ợc”. Không còn đủ sức trăng trối điều gì, tất cả tàn lực cuối cùng chỉ còn cho anh

làm một việc “ đ a tay vào túi móc cái l ợc đ a cho ng ời bạn chiến đấu thân thiết và cứ

nhìn bạn hồi lâu . ” Nh ng đó là điều trăng trối không lời, nó rõ ràng và thiêng liêng hơn cả một lời di chúc Bởi đó là sự uỷ thác, là ớc nguyện cuối cùng của ng ời bạn thân: Ước nguyện của tình phụ tử Chính vì

lẽ đó mà ông Ba luôn đau đáu một điều nhất định phải trao tận tay cho bé Thu chiếc l ợc đó

- Lựa chọn NV kể phù hợp.

- Ng ời kể là bác Ba - ng ời bạn thân của ông Sáu đã bộc lộ một sự đồng cảm và xúc động thực sự khi kể lại câu chuyện này Có lẽ, không

ai am hiểu nhau hơn những ng ời đồng đội, gần nhau hơn những ng ời đồng đội Đồng thời bác

ba chính là ng ời chứng kiến toàn bộ câu chuyện nên có tính khách quan.

- Lên án kẻ thù gây bao đau th ơng mất mát cho con ng ời, bao gia đình VN.

- ý nghĩa

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha:

- Sắp đ ợc gặp con:

- Khi con bỏ chạy: Ngạc nhiên, hụt hẫng, rất buồn.

- Trong hai ngày:

- Lúc chia tay:

- Khi trở lại chiến tr ờng: Luôn day dứt, ân hận vì đã đánh con.

- Quyết định làm 1 chiếc l ợc ngà cho con:

- Ông Sáu đã hi sinh ngoài chiến trận khi ch a kịp trao cho con

Luyện tập

? Hãy đánh dấu (x) vào chi tiết mà em cho là

đúng với thái độ và hành động của bé Thu

Thái độ và hành động

Vui mừng phấn khởi khi cha về thăm

Cảm thấy xa lạ, sợ hãi khi đứng tr ớc ông Sáu

Gần gũi, làm nũng với cha

Thờ ơ, lạnh lùng khi tiễn cha lên đ ờng

Cảm thấy ân hận và hối tiếc về thái độ của mình trức đó

Không nhận cha chỉ vì cha quá già so với trong ảnh

Không nhận cha vì ng ời cha trong tấm ảnh không có vết sẹo Mong muốn có cây l ợc khi cha trở về

Mong cha mang nhiều thứ đồ ch i khi trở về

X

X

X

X

Đoạn trích Chiếc l ợc ngà đã

đạt đ ợc giá trị sâu sắc cả về nội dung và hình thức biểu đạt Hình t ợng chiếc l ợc ngà và câu chuyện cảm động giữa hai cha con ng ời cán bộ cách mạng sẽ còn gây đ ợc xúc động lâu bền

trong lòng ng ời đọc.

Luyện tập

? Hãy đánh dấu (x) vào chi tiết mà em cho là

đúng với thái độ và hành động của bé Thu

Thái độ và hành động

Vui mừng phấn khởi khi cha về thăm

Cảm thấy xa lạ, sợ hãi khi đứng tr ớc ông Sáu

Gần gũi, làm nũng với cha

Thờ ơ, lạnh lùng khi tiễn cha lên đ ờng

Cảm thấy ân hận và hối tiếc về thái độ của mình trức đó

Không nhận cha chỉ vì cha quá già so với trong ảnh

Không nhận cha vì ng ời cha trong tấm ảnh không có vết sẹo Mong muốn có cây l ợc khi cha trở về

Mong cha mang nhiều thứ đồ ch i khi trở về

1 Diễn biến tâm lí và hành động của bé Thu.

2 Tình cảm của một ng ời cha.

Các thầy cô giáo

đã quan tâm

theo dõi !