Đặt điểm của thấu kính phân kì Hãy nhận biết thấu kính hội tụ trong hai loại thấu kính sau: Thấu kính phân kì có độ dày phần rìa lớn hơn phần giữa, ngược với thấu kính hội tụ.. Đặt điểm
Trang 1TRƯỜNG THCS LÊ THỊ HỒNG GẤM TRƯỜNG THCS LÊ THỊ HỒNG GẤM
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
•Vật đặt ngoài khoảng tiêu cự cho ảnh thật, ngược chiều với vật
Khi vật đặt rất xa thấu kính thì ảnh thật có vị trí cách thấu kính
một khoảng bằng tiêu cự.
Câu 1
- Nêu đặc điểm của ảnh của một vật tạo bởi thấu kính hội tụ
F
F’
| |
S ●
●
S’
•Vật đặt trong khoảng tiêu cự cho ảnh ảo cùng chiều và lớn hơn vật.
- Vẽ ảnh của điểm sáng S qua thấu kính hội tụ
Trang 3KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 2 Dựng ảnh của vật AB qua thấu kính hội tụ và
nêu đặc điểm của ảnh
o
B’
A’
B
∆
F
F’
| | A
o
F’
| A B B’
A’
a)
b)
* Ảnh thật, ngược chiều
với vật
*Ảnh ảo, cùng chiều và
lớn hơn vật
Trang 4Tiết 46
Trang 5
Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính phân kì
Hãy nhận biết thấu kính hội tụ trong hai loại thấu kính sau:
Thấu kính phân kì có độ dày phần rìa lớn hơn phần giữa, ngược với thấu kính hội tụ
Độ dày phần rìa so với phần giữa của thấu kính phân kì
có gì khác so với thấu kính hội tụ?
C2
Trang 6●
●
I Đặt điểm của thấu kính hội tụ
Thấu kính phân kỳ
C3
Chùm tia ló có đặc điểm gì mà người ta gọi thấu kính này là thấu kính phân kì?
1 Quan sát và tìm cách nhận biết
Chùm tia tới song song cho chùm tia ló là chùm phân kì nên ta gọi thấu kính đó là thấu kính phân kì
Trang 7Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính hội tụ
2 Thí nghiệm
hội tụ cắt theo một mặt phẳng vuông góc với mặt thấu kính được mô tả ở các hình sau:
- Kí hiệu thấu kính phân kì :
Trang 8●
●
I Đặt điểm của thấu kính phân kì
Nguồn sáng
Thấu kính phân kì
C4
Quan sát lại thí nghiệm và cho biết, trong ba tia tới thấu kính, tia nào qua thấu kính truyền thẳng không bị đổi hướng?Tìm
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính phân kì
1 Trục chính
∆
2 Quang tâm
: Trục chính
∆
o
O : Quang tâm
Mọi tia sáng tới quan tâm đều
truyền thẳng, không đổi hướng.
●
Trang 9●
●
I Đặt điểm của thấu kính hội tụ
Nguồn sáng Thấu kính
C5
Quan sát lại thí nghiệm ở hình 44.1 và dự đoán xem, nếu kéo dài các tia ló thì chúng có gặp nhau tại một điểm hay không? Tìm
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính hội tụ
1 Trục chính
2 Quang tâm
3 Tiêu điểm
Nếu kéo dài chùm tia ló ở thấu kính phân kì thì chúng sẽ gặp nhau tại một điểm trên trục
Trang 10●
●
I Đặt điểm của thấu kính hội tụ
Nguồn sáng
Thấu kính phân kì
C6
Hãy biểu diễn chùm tia tới và chùm tia ló trong thí nghiệm Hình 44.3
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính hội tụ
1 Trục chính
∆
2 Quang tâm
o
3 Tiêu điểm
●
<
<
<
<
<
<
F’
F
|
F và F’ : tiêu điểm
4 Tiêu cự
OF = OF’ = f gọi là tiêu cự
của thấu kính
|
Trang 11Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính phân kì
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính phân kì
III Vận dụng
C7
Trên hình 44.5 có vẽ thấu kính phân
kì, quang tâm O, trục chính ∆, hai tiêu điểm F, F’, 2 tia tới Hãy vẽ tia
ló của các tia này
F’
F
>
∆
> >
●
>>
>
Trang 12Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính phân kì
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính phân kì
III Vận dụng
C8
Trong tay em có một kính cận thị Làm thế nào để biết kính đó là thấu kính hội tụ hay phân kì?
Kính cận thị là thấu kính phân kì
Có thể nhận biết bằng các cách sau:
- Phần rìa của thấu kính này dày hơn phần giữa
- Đặt thấu kính này gần dòng chữ Nhìn qua thấu kính thấy ảnh của dòng chữ nhỏ hơn so với nhìn trực tiếp dòng chữ đó
Trang 13Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính phân kì
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính phân kì
III Vận dụng
C9
Trả lời câu hỏi nêu ra ở phần mở bài
Thấu kính phân kì có những đặc điểm trái ngược với thấu kính hội tụ
- Phần rìa của thấu kính này dày hơn phần giữa
- Khi để thấu kính phân kì vào gần dòng chữ Nhìn qua thấu kính thấy ảnh của dòng chữ nhỏ hơn so với
- Chùm sáng tới song song với trục chính của thấu kính phân kì, cho chùm tia ló phân kì
Trang 14Tiết 46: THẤU KÍNH PHÂN KÌ
I Đặt điểm của thấu kính hội tụ
II Trục chính, quang tâm, tiêu
điểm,tiêu cự của thấu kính hội tụ
III Vận dụng
Củng cố
Thấu kính phân kì thường dùng
có phần rìa như thế nào so với phần giữa?
IV Ghi nhớ
* Thấu kính phân kì thường dùng có
phần rìa dày hơn phần giữa.
Một chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính phân kì cho chùm tia ló có đặc điểm gì?
* Một chùm tia tới song song với trục
chính của thấu kính phân kì cho chùm
tia ló phân kì.
Hãy nêu đường truyền của hai tia sáng đặc biệt qua thấu kính phân kì
- Tia tới đi qua quang tâm thì tia ló
tiếp tục đi thẳng theo phương của
tia tới.
- Tia tới song song với trục chính thì
tia ló kéo dài đi qua tiêu điểm.
* Đường truyền của 2 tia sáng đặc biệt
qua thấu kính phân kì:
(SGK)