Tiết 107-Các thành phần chính của câu

Trong câu phần bắt buộc cĩ mặt là thành phần nào -Là thành phần chính bắt buộc cĩ mặt Thành phần nào cĩ thể lược bớt -Thành phần phụ khơng bắt buộc Những thành phần bắt buộc phải cĩ mặt

Môn ngữ văn

Lớp 6

TIẾNG VIỆT

BÀI DẠY:

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU.

1 Tìm hiểu ví dụ:

a Tìm các thành phần câu trong câu sau :

b Lần lượt bỏ từng thành phần câu nêu trên và rút ra nhận xét.

Chẳng bao lâu,tơi đã trở thành một chàng dế thanh niên cường tráng.

Về cơ bản ý nghĩa câu không thay đổi.

Không biết ai trở thành thanh niên.

Không hiểu tơi như thế nào.

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU.

Trong câu phần bắt buộc cĩ mặt

là thành phần

nào

-Là thành phần chính bắt

buộc cĩ mặt

Thành phần nào

cĩ thể lược bớt

-Thành phần phụ khơng bắt buộc

Những thành phần bắt buộc phải cĩ mặt

để câu cĩ cấu tạo hồn chỉnh và diễn đạt ý trọn vẹnLà các thành phần chính.Thành phần khơng bắt buộc cĩ mặt gọi là thành phần phụ

1/Tìm hiểu ví dụ :

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

1/Tìm hiểu ví dụ :

2/Ghi nhớ

II VỊ NGỮ

Chẳng bao lâu, tôi đã trở thành một chàng dế thanh niên cường tráng.

1/Đặc điểm vị ngữ

-Vị ngữ cĩ thể kết hợp với những từ nào ở phía trước ?

Vị ngữ cĩ khả năng kết hợp với phĩ từ chỉ quan hệ thời gian: đã,sẽ, đang,vừa,mới,sắp,

-Vị ngữ trả lời cho những câu hởi như thế nào ?

Cĩ thể trả lời các câu hỏi :Làm sao ?Như thế nào?Làm gì ?

a/Tìm hiểu ví dụ

Vị ngữ là thành phần chính của câu cĩ khả năng kết với các

phĩ từ chỉ quan hệ thời gian và trả lời cho các câu hỏi làm

gì ? Làm sao ?Như thế nào ?Hoặc là gì ?

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

1/Tìm hiểu ví dụ :

2/Ghi nhớ

II VỊ NGỮ

1/Đặc điểm vị ngữ

Phân tích cấu tạo của vị ngữ trong các câu

sau :

a/Một buổi chiều, tơi ra đứng cửa hang như mọi khi,xem hồng hơn

b/Chợ Năm Căn,nằm sát bên bờ sơng, ồn ào, đơng vui,tấp nập

c/Cây tre là người bạn thân của nơng dân Việt Nam ( ).Tre,nứa,mai,vầu giúp người trăm cơng nghìn việc khác nhau

VN

VN

VN

VN

-Tìm cấu tạo VN các câu trên ?

-Cụm từ: Cụm động từ -Cụm từ :Cụm ĐT,TT

-Cụm từ :Cụm DT, ĐT

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

II VỊ NGỮ

1/Đặc điểm vị ngữ

- Vị ngữ thường là động từ hoặc cụm động từ, tính từ hoặc cụm tính từ, danh từ hoặc cụm danh

từ

- Câu cĩ thể cĩ một hoặc nhiều vị ngữ

2/Cấu tạo vị ngữ

Ghi nhớ (SGK)

III/ Chủ ngữ:

a/Một buổi chiều, tơi ra đứng cửa hang như mọi khi,xem hồng hơn xuống

b/ Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sơng, ồn ào, đơng vui,tấp nập

c/ Cây tre là người bạn thân của nơng dân Việt Nam ( ).Tre,nứa,

mai,vầu giúp người trăm nghìn cơng việc khác nhau

-Cho biết giữa chủ ngữ và vị ngữ cĩ mối quan hệ như thế nào ?

+Chủ ngữ nêu tên sự vật ,hiện tượng

+Vị ngữ biểu thị hành động trạng thái, đặc điểm của sự vật

1/Đặc điểm chủ ngữ

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

II VỊ NGỮ

1/Đặc điểm vị ngữ

2/Cấu tạo vị ngữ

III/ CHỦ NGỮ:

1/Đặc điểm chủ ngữ

-Chủ ngữ cĩ thể trả lời cho những câu hỏi như thế nào ?

Chủ ngữ thường trả lời cho câu hỏi Ai?Con gì?Cái gì?

2/Cấu tạochủ ngữ

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

II VỊ NGỮ

1/Đặc điểm vị ngữ

2/Cấu tạo vị ngữ

III/ CHỦ NGỮ:

1/Đặc điểm chủ ngữ

2/Cấu tạochủ ngữ

a/Một buổi chiều, tơi ra đứng cửa hang như mọi khi,xem hồng hơn xuống

1từ(đại từ) b/ Chợ Năm Căn nằm sát bên bờ sơng, ồn ào, đơng vui,tấp nập

Cụm danh từ c/ Cây tre là người bạn thân của nơng dân Việt Nam ( ).Tre,nứa,

mai,vầu giúp người trăm nghìn cơng việc khác nhau

Từ (danh từ) -Câu cĩ một hay nhiều chủ ngữ

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

I/PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU

II VỊ NGỮ

1/Đặc điểm vị ngữ

2/Cấu tạo vị ngữ

III/ CHỦ NGỮ:

1/Đặc điểm chủ ngữ

2/Cấu tạo chủ ngữ

-Em hãy cho biết chủ ngữ cĩ những đặc điễm gì và cĩ cấu tạo như thế nào

Ghi nhớ (SGK)

Tiết 107 : CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

IV LUYỆN TẬP.

Bài 1: Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong những câu sau Cho

biết mỗi chủ ngữ hoặc vị ngữ có cấu tạo như thế nào?

 Đôi càng tôi mẫm bóng

CN(cụm DT) VN(cụm DT)

 Những cái vuốt ở chân, ở khoeo cứ cứng dần và nhọn hoắt

CN(cụm DT) VN(hai cụmTT)

 Thỉnh thoảng, muốn thử sự lợi hại của những chiếc vuốt, tôi

co cẳng lên đạp phanh phách vào các ngọn cỏ CN (ĐT)

VN(hai cụm động từ)

 Những ngọn cỏ gẫy rạp, y như có nhát dao vừa lia qua

CV(Cụm DT) VN(Cụm ĐT)

Bài 2: Đặt ba câu theo yêu cầu sau

 Một câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Làm gì? Để kể lại một việc

tốt em hoặc bạn em mới làm được.

 Một câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Là gì? Để giới thiệu một

nhân vật trong truyện em vừa đọc với các bạn trong lớp

 Một câu có vị ngữ trả lời câu hỏi Như thế nào ? Để tả hình dáng

hoặc tính tình đáng yêu của một bạn trong lớp em.

IV LUYỆN TẬP.

Trong giờ kiểm tra, em đã cho bạn mượn bút.

Bạn em rất tốt

Bạn Lan là lớp trưởng

CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

1 Dòng nào dưới đây nêu chính xác nhất về vai trò thành phần chính của câu?

A Là những thành phần bắt buộc phải có mặt của câu

B Là những thành phần không bắt buộc phải có mặt của câu

C Là những thành phần bắt buộc phải có mặt để câu có cấu tạo hoàn chỉnh và diễn đạt được một ý trọn vẹn

CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

CỦNG CỐ

I PHÂN BIỆT THÀNH PHẦN CHÍNH VỚI THÀNH PHẦN PHỤ CỦA CÂU.

1 Tìm hiểu ví dụ:

2 Ghi nhớ.

II.VỊ NGỮ

1 Tìm hiểu ví dụ:

2 Ghi nhớ.

III CHỦ NGỮ

1 Trả lời câu hỏi.

2 Ghi nhớ.

IV LUYỆN TẬP.

Bài 2: Đặt ba câu theo yêu cầu sau.

Bài 1: Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong những câu sau Cho biết

mỗi chủ ngữ hoặc vị ngữ có cấu tạo như thế nào?

CÁC THÀNH PHẦN CHÍNH CỦA CÂU

D ặn dị:

 Về nhà làm bài tập 3 SGK trang 94