+ Thửỷ neõu leõn sửù caỷm nhaọn veà thụứi gian cuỷa XH trong caõu thụ ủaàu?. + Taực duùng cuỷa caựch duứng tửứ trụ vaứ caựi hoàng nhan trong caõu thụ thửự hai?. ->Hai caõu thụ giuựp em
Trang 1Tuần : 2 NS : Tiết: 5-6 ND:
TỰ TÌNH II
-A MỤC TIÊU BÀI HỌC :
Giúp học sinh :
- Cảm nhận được tâm trạng vừa buồn tủi, vừa phẫn uất trước tình cảm éo le và khát vọng hạnh phúc của Hồ Xuân Hương
- Thấy được tài năng nghệ thuật thơ Nôm của Hồ Xuân Hương: Thơ đường luật viết bằng tiếng việt, cách dùng từ ngữ, hình ảnh giản dị, giàu sức biểu cảm táo bạo mà tinh tế
B PHƯƠNG PHÁP.
- Thuyết giảng, nêu vấn đề, phát vấn, thảo lụân nhóm
C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC :P
1/ Ổn định lớp: Kiểm diện học sinh
2/ Kiểm tra bài cũ: Cảnh sinh hoạt trong phủ chúa Trịnh được Lê Hữu Trác miêu tả ntn ?
Qua đó giúp em hiểu gì về tài năng và con người của Lê Hữu Trác?
3/ Bài mới Trong dòng văn học trung đại Việt Nam có rất nhiều tác giả với những tác phẩm lớn,
nhưng trong số đó có mấy ai là nhà thơ nữ Có chăng ta chỉ thấy thơ văn của Bà Huyện Thanh Quan với số lượng tác phẩm không thật nhiều Vì vậy có thể nói Hồ Xuân Hương là nhà thơ nữ lớn nhất của văn học trung đại Việt Nam – bà dược mệnh danh là “ Bà chúa thơ Nôm” Thơ của bà là tiếng nói đòi quyền sống, là niềm khao khát sống mãnh liệt Và tiếng nói đó ta sẽ gặp qua bài thơ “ tự tình”
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
Hoạt động 1 : Tìm hiểu chung về
tác giả, tác phẩm.
- HS dựa vào tiểu dẫn:nêu những ý
chính về cuộc đời và sáng tác của
HXH
- GV chốt định hướng vấn đề
- HS có thể nêu một số bài thơ của
HXH mà HS biết
- GV giới thiệu chung về sáng tác
của HXH và bài thơ trích giảng
Hoạt động 2 : Đọc hiểu văn bản
- HS đọc VB và tìm hiểu thể loại và
bố cục của bài thơ
@ GV cho HS thảo luận nhóm về
nét đặc sắc nội dung, nghệ thuật
của từng cặp câu thơ
(4 nhóm)
- Sau 5 -7’thảo luận, đại diện các
nhóm trình bày và bổ sung
- GV gợi mở, chốt vấn đề chung
* Nhóm 1 tìm hiểu 2 câu đề :
I/ GIỚI THIỆU CHUNG
1 Tác giả: Hồ Xuân Hương (? - ?)
- Quê ở làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An
- Cuộc đời, tình duyên của HXH gặp nhiều éo le, ngang trái
- Tính cách: Táo bạo, phóng túng, đi nhiều, quen biết nhiều danh sĩ ( Nguyễn Du )
2 Tác phẩm:
- Sáng tác của bà gồm cả thơ chữ Nôm và chữ Hán
- Nội dung: Viết về số phận của người phụ nữ thời phong kiến, khẳng định, đề cao vẻ đẹp và khát vọng của họ
3 Bài thơ:’’Tự tình II”
Nằm trong chùm thơ “Tự tình”(gồm 3 bài )của HXH
II/ ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN.
1 Hai câu đề:
Trang 2+ Thửỷ neõu leõn sửù caỷm nhaọn veà thụứi
gian cuỷa XH trong caõu thụ ủaàu?
+ Taực duùng cuỷa caựch duứng tửứ trụ vaứ
caựi hoàng nhan trong caõu thụ thửự
hai?
+ Qua ủoự em coự nhaọn xeựt gỡ
veà noói loứng nhaứ thụ trong hai caõu
ủaàu?
* Nhoựm 2 tỡm hieồu 2 caõu thửùc:
+ Cuùm tửứ naứo theồ hieọn voứng luaồn
quaồn, trụự treõu cuỷa soỏ phaọn HXH ?
+Hỡnh tửụùng:”Traờng xeỏ khuyeỏt chửa
troứn” theồ hieọn ủieàu gỡ ?
->Hai caõu thụ giuựp em hieồu gỡ veà
tỡnh caỷnh thửùc cuỷa nhaứ thụ?
*Nhoựm 3 tỡm hieồu 2 caõu luaọn:
+ Phaõn tớch caựch duứng tửứ ngửừ vaứ
hỡnh aỷnh reõu, ủaự cuỷa nhaứ thụ ?
+ Taực duùng cuỷa vieọc sửỷ duùng bieọn
phaựp ủaỷo ngửừ ?
+ Hai caõu thụ nhaỏn maùnh khớa caùnh
naứo trong tớnh caựch cuỷa HXH ?
*Nhoựm 4 tỡm hieồu 2 caõu keỏt:
+ Phaõn tớch yự nghúa cuỷa caực tửứ:
ngaựn, xuaõn, laùi laùi…ủeồ thaỏy roừ taõm
traùng cuỷa nhaứ thụ?
+ Nhaọn xeựt bieọn phaựp ngheọ thuaọt
maứ taực giaỷ sửỷ duùng trong caõu thụ
cuoỏi? Taực duùng ?
Hoaùt ủoọng 3 : Toồng keỏt baứi hoùc.
- Qua baứi “Tửù tỡnh” theồ hieọn taõm
traùng gỡ cuỷa HXH?Taực giaỷ ủaừ boọc loọ
taõm traùng cuỷa mỡnh baống bieọn phaựp
ngheọ thuaọt gỡ ?
- GV goùi 1 HS ủoùc to phaàn ghi nhụự
trong SGK
*GV hớng dẫn HS luyện tập ( Bài
tập1- SGK trang20)
“ẹeõm khuya…….nửụực non”
- Thụứi gian: ủeõm khuya -> deó khụi daọy noói loứng, tỡnh caỷm rieõng
tử
- Aõm thanh: troỏng canh doàn ->gụùi khoõng gian túnh laởng, vaứứ nhũp
troỏng nhử bieồu thũ bửụực ủi doàn daọp cuỷa thụứi gian
- Trụ: chổ sửù trụ troùi, haứm yự tuỷi hoồ, beừ baứng vỡ coõ ủoọc.
- Caựi ủaởt trửụực hoàng nhan: -> reỷ ruựng, mổa mai, phuỷ phaứng.
- Nửụực non: khoõng gian roọng lụựn
-> Hỡnh aỷnh ủoỏi laọp, tửứ ngửừ bieồu caỷm, => noói nieàm buoàn tuỷi, xoựt
xa, cay ủaộng cho thaõn phaọn beừ baứng.
2 Hai caõu thửùc:
“Cheựn rửụùu …vaàng traờng …chửa troứn”
-“ Say laùi tổnh”: Voứng luaồn quaồn, trụự treõu, duyeõn tỡnh ủaừ trụỷ
thaứnh troứ ủuứa cuỷa con taùo
- Hỡnh tửụùng: “Traờng boựng xeỏ, khuyeỏt chửa troứn”-> Tuoồi xuaõn ủaừ troõi qua maứ nhaõn duyeõn khoõng troùn veùn (Hửụng rửụùu ủeồ laùi vũ ủaộng chaựt, hửụng tỡnh thoaỷng qua, chổ coứn phaọn haồm, duyeõn oõi)
->Buựt phaựp taỷ caỷnh nguù tỡnh => Sửù eựo le, haồm hiu duyeõn phaọn.
3 Hai caõu luaọn:
“Xieõn ngang……ủaự maỏy hoứn”
- Xieõn ngang, ủaõm toaùc: ẹoọng tửứ maùnh
- NT: ẹaỷo ngửừ, ủoọng tửứ maùnhgiaứu sửực bieồu caỷm -> Sửù phaón uaỏt nhửng coự phaàn ngang ngaùnh, bửụựng bổnh
=> Phong caựch cuỷa HXH: buoàn tuỷi nhửng vaón khoõng bi quan, vaón khaựt khao haùnh phuực chaựy boỷng.
4 Hai caõu keỏt:
“ Ngaựn noói tớ con con”
- Ngaựn: noói chaựn ngaựn,ngaựn ngaồm.
- Laùi (1) laùi (2): (1): Tửứ noỏi ( laùi moọt laàn nửừa) (2) : ẹoọng tửứ (quay veà)
- Xuaõn: “ tuoồi xuaõn” , muứa xuaõn”-> muứa xuaõn ủi roài muứa xuaõn
trụỷ laùi vụựi thieõn nhieõn, nhửng vụựi con ngửụứi xuaõn qua khoõng bao giụứ trụỷ laùi
- “ Maỷnh tỡnh- san seỷ- tớ con con”: ->Thuỷ phaựp ngheọ thuaọt taờng
tieỏn, duứng tửứ saựng taùo ->haùnh phuực nhoỷ beự bũ chia seỷ =>Noói ủau, xoựt xa, ngaọm nguứi, chua chaựt cho soỏ phaọn haồm hiu,beừ baứng.
III/ TOÅNG KEÁT:
Vụựi caựch sửỷ duùng tửứ ngửừ saựng taùo, giaứu sửực bieồu caỷm keỏt hụùp vụựi caực bieọn phaựp ngheọ thuaọt:ủaỷo tửứ, ủoỏi… baứi thụ theồ hieọn taõm traùng cuỷa HXH: ủau xoựt, phaón uaỏt cho duyeõn phaọn haồm hiu, beừ baứng nhửng vaón khoõng thoõi khaựt khao haùnh phuực
=>Ghi nhụự: SGK
* LUYEÄN TAÄP
- Giống nhau:
+ Đều sử dụng thơ Nôm Đờng Luật để thể hiện cảm xúc
Trang 3+ Đều mợn cảm thức về thời gian để thể hiện tâm trạng + Đều sử dụng các từ ngữ biểu cảm
- Khác nhau:
+ Cảm xúc trong “Tự tình I” là nỗi niềm của nhà thơ trớc duyên phận hẩm hiu, nhiều mất mát, trớc lẽ đời đầy nghịch cảnh đồng thời
là sự vơn lên của chính bản thân, thách đố lại duyên phận + Còn ở “Tự tình II” cũng là sự thể hiện của bi kịch duyên phận muộn màng, cố gắng vơn lên nhng cuối cùng cũng không thoát đợc
bi kịch Đến “Tự tình II”, sự bi kịch nh đợc nhân lên, phẫn uất hơn
4/ Cuỷng Coỏ: Noói nieàm vaứ taõm traùng cuỷa Xuaõn Hửụng
5/ Daởn Doứ: - H oùc thuoọc baứi thụ, naộm noọi dung.
- Soaùn baứi: “ Caõu caự muứa thu” cuỷa Nguyeón Khuyeỏn yeõu caàu
+ Laứm noồi baọt ủửụùc bửực tranh thu qua ủieồm nhỡn vaứ caỷm nhaọn cuỷa taực giaỷ?
+ Taõm traùng cuỷa nhaứ thụ trửụực bửực tranh thu?
+ Neựt ngheọ thuaọt ủaởc saộc cuỷa baứi thụ?
D/Ruựt Kinh Nghieọm:
………
………