Tiết 78:tóm tắt văn bản thuyết minh Nội dung bài học: -Mục đích,yêu cầu tóm tắt văn bản tm -Cách tóm tắt văn bản thuyết minh -Luyện tập... II.Cách tóm tắt văn bản thuyết minh Đọc văn
Trang 2Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi:
Đọc đoạn thơ “Tình cảnh lẻ loi của ng ời chinh
phụ“,phân tích tâm trạng ng ời chinh phụ và nêu ý nghĩa
đoạn trích?
Tâm trạng ng ời chinh phụ:
Hụt hẫng,trống trải Cô đơn,buồn tủi Đau đớn vì nhớ chồng
Trang 3ý nghĩa :thể hiện niềm khao khát hạnh phúc gia đình của ng ời phụ nữ,lên án
chiến tranh phong kiến phi nghĩa khiến tình yêu ,gia đình bị li tán.
Trang 4Tiết 78:
tóm tắt văn bản thuyết minh
Nội dung bài học:
-Mục đích,yêu cầu tóm tắt văn bản tm
-Cách tóm tắt văn bản thuyết minh
-Luyện tập
Trang 5I.Mục đích,yêu cầu tóm tắt văn bản
Trang 6II.Cách tóm tắt văn bản thuyết minh
Đọc văn bản trong SGK và cho biết:đối t ợng của văn bản trên là gì?
-Đối t ợng :Nhà sàn-một công trình xây dựng, gần gũi,quen thuộc của bộ phận khá lớn ng ời dân miền núi n ớc ta và một số n ớc Đông Nam á.
Trang 7Hãy tìm đại ý của văn bản trên?
Trang 9H·y t×m bè côc cña v¨n b¶n trªn?
Trang 10Hãy tóm tắt lại văn bản Nhà sàn để đ ợc văn bản ngắn hơn?
Hãy tóm tắt lại văn bản Nhà sàn để đ ợc văn bản ngắn hơn?
Trang 11Tóm tắt văn bản nhà sàn nh sau:
• “Nhà sàn là công trình kiến trúc có mái che dùng để ở
hoặc sử dụng vào một số mục đích khác.Toàn bộ nhà sàn đ
ợc cấu tạo bằng tre,giang,nứa,gỗ;gồm nhiều cột chống,mặt sàn,gầm sàn,các khoang nhà để ở hoặc để rửa ráy.Hai đầu nhà có hai cầu thang.Nhà sàn xuất hiện từ thời Đá mới,tồn tại phổ biến ở miền núi Việt Nam và Đông Nam á.Nhà sàn
có nhiều tiện ích:vừa phù hợp với nơi c trú miền núi,đầm lầy,vừa tận dụng nguyên liệu tại chỗ,giữ đ ợc vệ sinh và đảm bảo an toàn cho ng ời ở.Nhà sàn ở một số vùng miền núi n ớc
Trang 12Qua vÝ dô trªn ,em h·y nªu c¸ch tãm
Trang 13Tõ ®©y ,em h·y so s¸nh sù kh¸c nhau
gi÷a c¸ch tãm t¾t v¨n b¶n thuyÕt minh
vµ v¨n b¶n tù sù?
-VB tù sù:cã thÓ tãm t¾t theo nh©n vËt, theo cèt truyÖn,néi dung v¨n b¶n tù sù g¾n víi nh÷ng biÕn cè, sù kiÖn cña nh©n vËt.
-VB thuyÕt minh:cÇn l u ý nh÷ng sè liÖu (cÇn chÝnh x¸c),c¸c ý,c¸c ®o¹n chÝnh lµ néi dung cña v¨n b¶n.
Trang 14Đoạn 1:tóm tắt tiểu sử và những tác phẩm của Ba-sô.
Đoạn 2:đặc điểm nội dung và nghệ thuật thơ Hai-k
Trang 15Bµi tËp 2:
§äc v¨n b¶n §Òn Ngäc S¬n vµ hån th¬ Hµ
Néi trong SGK,bµ cho biÕt:
v¨n b¶n thuyÕt minh nµy cã g× kh¸c so víi c¸c v¨n b¶n tr íc?
Trang 16*Đối t ợng và nội dung khác các văn bản tr ớc:
-Đối t ợng:là một thắng cảnh.
-Nội dung:vừa nêu đặc điểm kiến trúc,vừa ca ngợi
vẻ đẹp nên thơ của đền Ngọc Sơn,đồng thời bày tỏ niềm tự hào đối với di sản văn hoá của dân tộc.
Trang 17Có thể tóm tắt đoạn giới thiệu về Tháp
Bút,Đài Nghiên nh sau:
Đến thăm đền Ngọc Sơn,hình ảnh đầu tiên gây
ấn t ợng cho ta là Tháp Bút,Đài Nghiên.Tháp Bút
dựng trên núi Ngọc Bội,đỉnh tháp có ngọn tháp trỏ lên trời xanh,trên mình tháp là ba chữ “tả thanh
thiên“đầy kiêu hãnh.Cạnh Tháp Bút là cổng Đài
Nghiên.Gọi là Đài Nghiên bởi cổng này là hình t ợng cái đài đỡ nghiên mực hình trái đào tạc bằng đá đặt trên đầu ba chú ếch với thâm ý sâu xa “ao
nghiên,ruộng chữ“
Trang 18Hãy đọc văn bản sau đây và tóm tắt lại những nội dung chính của văn bản?
Trang 19Tranh Đông Hồ cũng đ ợc gọi là tranh Tết làng Hồ
phục vụ nông dân lao động “Tranh Đông Hồ gà lợn
nét t ơi trong-Màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp
“.Câu thơ của thi sĩ Hoàng Cầm đã khái quát vẻ đẹp mộc mạc,dân dã của tranh Đông Hồ.Nó là loại tranh khắc gỗ in trên giấy dó,nền đ ợc quét điệp với những thớ khoẻ lấp lánh bạc,hoặc rực rỡ màu vàng
cam,vàng quýt bởi đ ợc phủ thêm n ớc gỗ vang hay n
ớc hoa hòe.Tranh đ ợc in cả nét lẫn màu,màu in tr ớc nét in sau,tranh có bao nhiêu màu là bấy nhiêu lần in.Bảng màu của tranh đều là những màu lấy trong
tự nhiên gần gũi với đời sống con ng ời.
Trang 20Khi sản xuất tranh,ng ời ta lấy hồ nếp trộn với màu tạo nên dẻo quánh cho dễ in,màu bền khó
phai.Những màu đó đ ợc in thành các mảng cạnhh nhau,cuối cùng là in ván nét đen to đậm mềm mại bao quanh các mảng màu thành một tờ tranh hoàn chỉnh.
(Theo Đặng Thế Minh,trong
Thuyết minh bảo tàng mĩ học)
Trang 21Những nộ dung chính của văn bản:
Làng Mái-làng Hồ-quê h ơng của tranh Đông Hồ,
đã đi vào thơ của Hoàng Cầm.Tranh Đông Hồ đ ợc trang trí hết sức đặc biệt.Cách in,cách pha màu cũng có những nét độc đáo,và màu sắc có nguồn gốc thiên nhiên, gần gũi với đời sống con ng ời.
Trang 22Bài tập về nhà
Đọc Tiểu dẫn - phần hai,bài Đại cáo bình Ngô
(SGK Ngữ văn 10,tập 2,trang 16),và xác định đối t ợng thuyết minh,và tìm bố cục của văn bản?