lich su 7. ki II. cktkn.

Kiến thức: Sự sa đoạ của triều đình phong kiến thời Lê Sơ, những phe phái dẫn đếnxung đột về chính trị, tranh giành quyền lợi trong 20 năm - Phong trào đấu tranh của nông dân phát triển

Học kì II Bắt đầu từ ngày 11 / 1 / 2010

Ngày giảng : 7A / / 2010

Tiết 37 :

Bài 19 Cuộc khởi nghĩa Lam Sơn (1418 - 1427)

I thời kì ở miền tây thanh hoá ( 1418 – 1423 ) 1423 )

I Mục tiêu:

1 Kiến thức: Giúp học sinh hiểu:

- Lê Lợi và Nguyễn Trãi là linh hồn của cuộc khởi nghĩa

- Vì sao Lê Lợi chọn Lam Sơn làm căn cứ cuộc khởi nghĩa

- Qua trình lớn mạnh của nghĩa quân

- Lợc đồ khởi nghĩa Lam Sơn

- Chân dung Nguyễn Trãi

- Tài liệu liên quan, giáo án, sgk

III Tiến trình dạy và học :

Gv: Giới thiệu bia Vĩnh Lăng

Gv: Em hãy cho biết đôi điều về Lê Lợi?

Hs: Là một hào trởng con của địa chủ bình dân, yêu

n-ớc, thơng dân, cơng trực, có uy tính

Gv: Lê Lợi từng nói: " Ta dấy quân đánh giặc không

phải vì ham phú quý mà muốn cho đời sau biết rằng ta

không chịu thần phục quân giặc tàn bạo"

Câu nói đó thể hiện điều gì?

Hs: Ông là ngời yêu nớc, không ham già, nói lên ý thức

tự chủ của ngời dân Đại Việt

Gv: Lê Lợi chọn nơi nào làm căn cứ?

Hs; Lam Sơn

Gv: Vì sao ông chọn Lam Sơn làm căn cứ ban đầu của

cuộc k/n?

Hs: Vị trí quan trọng, địa hình hiểm trở, quê hơng của

ông, chính quyền địch non yếu

Gv: Vì sao khi nghe tinh LL dựng cờ k/n hào kiệt khắp

nơi hởng ứng?

Hs: - Ông là ngời có uy tính có ảnh hởng lớn

- Nhân dân rất căm thù mong muốn đuổi giặc Minh

- LL dốc hết tài sản chiêu tập nghĩa sĩ, ngấm ngầm liên

lạc với các hào kiệt xd lực lợng chọn Lam Sơn làm căn

- Lê Lợi là một hào trởng, yêu nớcthơng dân

- Chọn Lam Sơn làm căn cứ

- Nguyễn Trãi: học rộng tài cao, yêunớc thơng dân

- 1416, LL tổ chức lễ thề ở LũngNhai

- 2/1418, LL dựng cờ k/n

1

có nhau vì sự nghiệp đuổi giặc cứu nớc, đặt cơ sở đầu

tiên cho việc tổ chức cuộc k/n Lam Sơn

Gv: Khi rút lui ta găp phải những khó khăn gì?

Hs: Thiếu thốn lơng thực, đờng tiếp tế bị cắt, bao vây,

cô lập, địch huy động một lực lợng lớn để bắt sống Lê

Lợi

Gv: Đứng trớc tình thế cấp bách nghĩa quân phải đối

phó ntn?

Hs: Lê Lai ( Gia đình ông có 5 ngời tham gia nghĩa

quân thì 4 gnừoi hi sinh trong chiến đấu ), cải trang làm

Lê Lợi liều chết dẫn một toán quân phá vòng vây của

giặc

Gv: em có suy nghĩ gì trớc cái chết của Lê Lai?

Hs: Là gơng hy sinh cao cả, anh dũng Cái chết của ông

đã cứu nghĩa quân thoát khỏi vòng nguy hiểm, cứu chủ

tớng

Gv Giải thích rõ câu nói 21 Lê Lai, 22 Lê Lợi

(22/8/1433)

Gv: Trong lần này nghĩa quân găp phải khó khăn gì?

Hs: Thiếu lơng ăn trầm trọng, đói rét phải giết cả ngựa

và voi để nuôi quân

Gv; Chủ trơng của ta lúc này?

Hs: ->

Gv; Vì sao ta quyết định tạm hoà?

Hs: Tránh các cuộc bao vây để củng cố lực lợng

Gv: Vì sao quân Minh chấp nhận ?

Hs; Đánh mãi không thắng -> mua chuộc Lê Lợi

Gv: Chúng có thực hiện đợc không? và thái độ của

chúng?

Hs: không, -> trở mặt tấn công Khỏi nghĩa chuyển

sang giai đoạn mới

2 Những năm đầu hoạt động của

nghĩa quân Lam Sơn:

- Lực lợng ít, lơng thực, vũ khí thiếuthốn

- 1418, nghĩa quân rút lên núi ChíLinh

- Lê Lai cải trang làm Lê Lợi cứuchủ tớng

- Cuối 1421, địch tấn công, ta phảirút lên núi Chí Linh

- 1423, Lê Lợi quyết định hoà hoãnvới địch

- Cuối 1424, quân Minh trở mặt tấncông

3 Củng cố:

Gọi HS lên bảng trả lời các câu hỏi sau:

- Gọi Hs lên chỉ lợc đồ: tóm tắt diễn biến cuuộc khởi nghĩa Lam Sơn 1418 - 1423?

-Tại sao Lê Lợi tạm hoà với địch?

4 H ớng dẫn về nhà:

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Làm các bài tập ở sách bài tập

- Soạn trớc mục II vào vở soạn

- Tìm hiểu địa danh Nghệ An, tiểu sử Nguyễn Chích

- Tìm hiểu quá trình chuyển địa bàn hoạt động của nghĩa quân

- Xem lại kiến thức từ bài 10 - 16 tiết sau ôn tập

Gv; Nếu còn thời gian cho hs làm quen với ba bài thơ và yêu cầu học thuộc

Mặc dự tướng ớt binh đơn khụng nànMấy phen sụng Nhị, nỳi Lam,Thanh gươm, yờn ngựa Bắc, Nam ngang tàng

Kỡa Tuý Động, nọ Chi Lăng,Đỏnh hai mươi vạn quõn Minh tan tành

Mười năm sự nghiệp hoàn thành,Nước ta thoỏt khỏi cỏi vành nguy nan

Trở về nợ nước, thự nhà lo toanLam Sơn gúp lưỡi gươm vàng

"Bỡnh Ngụ đại cỏo" giang sơn thu về

Khoỏc ỏo long bào ngạo nghễ xụng ra

Hy sinh vỡ nước, vỡ nhàQuõn Minh tan tỏc, sơn hà khắc ghi

***************************************************************************Ngày giảng : 7A / / 2010

7B / / 2010

Tiết 38 :

Bài 19 Cuộc khởi nghĩa Lam sơn ( Tiếp )

II giải phóng Nghệ An, tân bình, thuận hoá

và tiến quân ra bắc (1424 - 1426)

I Mục tiêu:

1.Kiến thức: Giúp học sinh hiểu:

- Chuyển sang giai đoạn này nghĩa quân đã ròi căn cứ vào Nghệ An, mở rộng vùng giảiphóng vào Tân Bình, Thuận Hoá và tiến công ra Bắc, mở rộng phạm vi hoạt động

- Sự lớn mạnh cảu cuộc k/n Lam Sơn

- Lợc đồ khởi nghĩa Lam Sơn

- Tài liệu liên quan, giáo án, sgk

III Tiến trình dạy và học :

Gv; Quân Minh tấn công, nghĩa quân đối phó ntn

Hs: Chuyển hớng hoạt động vào Nghệ An theo kế hoạch

của Nguyễn Chích

Gv: Tại sao lại chuyển vào Nghệ An?

Hs: Đất rộng, ngời đông, hiểm trở, xa trung tâm

Gv: Em hãy trình bày một vài nét về Nguyễn Chích?

Hs: Dựa vào sgk tr 87

Gv: Khi tiến vào Nghệ An nghĩa quân đã đạt đợc kết quả

1 Giải phóngNghệ An (1424):

- Nguyễn Chích đa ra kế hoạchchuyển địa bàn vào Nghệ An

- Nghĩa quân liên tục giành 3

- Giúp cho nghĩa quân thoát khỏi thế bao vây, mở đờng

phát triển cho nghĩa quân

Hoạt động 2:

Gv: Sau khi ta giải phóng Diễn Châu, Thanh Hoá địch gặp

phải khó khăn gì?

Hs: Bị chia cắt cô lập, mất liên lạc với trung tâm

Gv; Chủ trơng đối phó của ta?

Hs: Tránh chổ mạnh đánh chổ yếu gấp rút tiến vào giải

Gv Dùng lợc đồ trình bày các cuộc tiến quân

Gv: Nhiệm vụ của các đạo quân khi tiến ra Bắc?

Hs: Bao vây đồn đich, giải phóng đất đai, thành lập chính

quyền

Gv đa ra một số dẫn chúng nói về sự ủng hộ của nhân dân

Gv; Kể tên những tấm gơng yêu nớc?

Hs: Bà hàng họ Lơng, cô gái làng Đào Đặng

Gv: Em có suy nghĩ gì về gơng chiến đấu này?

Hs: Thể hiện tinh thần giết giặc cứu nớc của nhân dân ta

ợc thắng lợi, giải phóng vùng

đất từ Nghệ An đến ThanhHoá

2 Giải phóng Tân Bình Thuận

Hoá (1425):

- 8/1425, tiến vào TB, TH vàgiải phóng vùng đất này

- Từ tháng 10 đến 8/1425nghĩa quân đã giải phóng vùng

đất từ Thanh Hoá đến đèo HảiVân

4 Củng cố:

Gọi HS lên bảng trả lời các câu hỏi sau:

? Trình bày diễn biến của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn giai đoạn 1424 - 1426?

? Nêu những dẫn chứng về sự ủng hộ của nhân dân trong gia đoạn này?

5.H ớng dẫn học ở nhà:

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Soạn trớc mục III Khởi nghĩa Lam Sơn toàn thắng

- Trình bày diễn biến trận Tốt động - Chúc Động?

1 Kiến thức: Giúp học sinh hiểu

- Giai đoạn cuối cuộc khởi nghĩa Lam Sơn qua chiến thắng Tốt Động - Chúc Động, ChiLăng - Xơng Giang

- Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

vạn, sau khi tăng viện binh nhà Minh có âm mu gì mới?

Quân giặc do ai chỉ huy

Hs: Âm mu muốn tiêu diệt quân chủ lực của ta, giành

lại thế chủ động, Vơng Thông liền mở cuộc phản công

đánh vào chủ lực của nghĩa quân ở Cao Bộ

Gv trình bày diễn biến trên lợc đồ

Gọi hs lên trình bày lại

GV: Kết quả

Gv: Với thắng lợi trên, chiến thắng Tốt Động - Chúc

Động có ý nghĩa ntn?

GV: cho hs đọc hai câu thơ

Hs: Đập tan kế hoạch của địch, ta giữ thế chủ động

Gv; Sau thất bại trận Tốt Động - Chúc Động địch có âm

Hs; đông gấp 3 lần, do hai tớng sừng sỏ lãnh đạo

Gv; Qua việc tăng thêm viện binh, tớng giỏi chứng tỏ

Hs: Nếu ta tập trung lực lợng giải phóng thành đông

quan thì quân Liễu Thăng kéo đế hỗ trợ ta sẽ gặp nhiều

khó khăn

Gv: Tại sao ta chọn ải Chi Lăng làm nơi quyết chiến với

địch

Hs; có vị trí thuận lợi, hiểm yếu,

Gv trình bày diễn biến trên lợc đồ Trận Chi Lăng- Xơng

Gv: Cho hs đọc phần chữ nghiêng SGK

Gv gọi hs lên trình bày lại diễn biến

Gv: Cho hs đọc đoạn trích Bình Ngô Đại cáo

Gv; Qua trận đánh Chi Lăng- Xơng Giang em hãy nêu

cách đánh giặc của nghĩa quân Lam Sơn?

Hs: - Chi Lăng - mai phục

- Xơng Giang - tập trung lực lợng

- Mộc Thạnh - uy hiếp tinh thần

Gv:Sau khi nghe tin hai đạo quân bị bại trận thái độ của

Vơng Thông ở Đông Quan ntn?

Hs; Khiếp đảm vội vàng xin hoà

đợc Lê Lợi chấp nhận mở hội thề ở Đông Quan

Gv; Em có nhận xét gì về cách kết thúc chiến tranh của

Lê lợi?

Hs: Thể hiện tính nhân đạo của ngời dân Đại Việt đồng

thời đó củng lachs lợc đảm bảo mối hoà hiếu sau chiến

- Tinh thần chiến đấu dũng cảm

- Sự lãnh đạo tài tình của bộ thammu

* ý nghĩa:

- Đập tan âm mu xâm lợc, kết thúc

20 năm đô hộ của giặc Minh

- Giành lại nên độc lập cho dân tộc

- Thể hiện lòng yêu nớc tinh thầnnhân đạo của nhân dân ta

4 Củng cố:

- Gọi HS lên bảng trả lời các câu hỏi sau:

-Trình bày diễn biến trận Chi Lăng-Xơng Giang qua lợc đồ?

- Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử của cuộc k/n Lam Sơn?

5 H ớng dẫn về nhà:

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Tổ chức bộ máy chính quyền thời Lê Sơ?

- Tìm hiểu nội dung bộ luật Hồng Đức

- Su tầm bài BNĐC của Nguyễn Trãi

1 Kiến thức: Giúp học sinh hiểu:

- Bộ máy chính quyền, chính sách quân đội thời Lê Sơ

3 Thái độ;

- Giá dục cho hs niềm tự hào về thời thịnh trị của đất nớc, có ý thức bảo vệ tổ quốc

II Chuẩn bị:

- Bảng phụ sơ đồ tổ chức bộ máy chính quyền thời Lê Sơ

III Tiến trình dạy và học

1 Ôn định: 7A 7B

* Kiểm tra bài cũ:

Tờng thuật lại chiến thắng Chi Lăng - Xơng Giang bằng lợc đồ?

III Bài mới;

Triển khai bài:

Gv: giúp việc vua do những bộ phận nào ( 6 bộ )

Gv: các cơ quan giúp việc các bộ ( Hàn lâm viện )

Gv: cả nớc đợc chia làm mấy đạo ( 13 )

Gv: trông coi 13 đạo có điểm gì mới (đô ti,thừa ti, hiến ti )

Gv: dới đạo là phủ => huyện => xã

Hs: Thảo luận gọi lên bảng vẽ

Gv treo bảng phụ:sơ đồ bộ máy nhà nớc

Gv: Sự khác nhau giữa bộ máy nhà nứơc thời Lê Sơ so với

thời trần?

Hs: - Vua nắm mọi quyền hành, bỏ chức tể tớng đại tổng

quản, vua làm tổng chỉ huy quân đội

- Đầy đủ các cơ quan giúp việc

- 13 đạo

- Thời Trần: Vua và quý tộc Trần chia nhau ra nắm giữ

chính quyền và quân đội

Gv: Tại sao nói quân đội thời Lê hùng mạnh?

Hs: Thờng xuyên tập luyện võ nghệ, học binh pháp

- trang bị đủ các loại vũ khí, có 4 binh chủng

Gv; Nhà Lê đã đa ra những biện pháp nào để bảo vệ biên

giới lãnh thổ?

Hs: Bố trí quân đội vùng biên giới

- trấn áp và trừng trị nghiêm khắc những ai có ý tách khỏi

Đại Việt

Gv: Em có nhận xét gì về chủ trơng bảo vệ lãnh thổ của

nhà Lê?

Hs: Thực hiện chính sách vừa cơng vừa nhu đối với kẻ thù

- Quyết tâm củng cố quân đội để bảo vệ đất nớc

- Đề cao trách nhiệm bảo vệ tổ quốc đối với mọi ngời dân

- Lê Lợi lên ngôi hoàng đế, tổchức lại bộ máy nhà nớc

Gv: Nội dung cơ bản của bộ luật Hồng Đức?

Hs: ->

Gv: Điểm tiến bộ của bộ luật

Hs: Quyền lợi địa vị của ngời phụ nữ đợc tôn trọng

+ Bảo vệ quyền lợi vua và hoàng tộc

+ Giai cấp thống trị

+ Ngời phụ nữ

3 Củng cố:

- Gọi HS lên bảng trả lời các câu hỏi sau:

- Nhận xét bộ máy nhà nớc thời Lê Sơ?

- Những đóng góp của vua Lê Thánh Tông?

4 H ớng dẫn về nhà :

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa

- Đọc và chuẩn bị trớc phần II

Duyệt của tổ chuyên môn

Ngày giảng 7A / / 2010

7B / / 2010

Tiết 41 Bài 20 Nớc đại việt thời Lê Sơ (1418 - 1527) (tt) II tình hình kinh tế xã hội. I Mục tiêu: 1 Kiến thức: Giúp học sinh hiểu: - Sau khi chiến tranh chấm dứt, nhà Lê nhanh chống khôi phục sản xuất, phát triển kinh tế - Các giai cấp và tầng lớp trong xã hội thời Lê Sơ 2 Kĩ năng: - Rèn luyện cho hs kĩ năng phân tích, nhận xét tình hình kinh tế xã hội 3 Thái độ: - Giáo dục cho hs ý thức tự hào về thời kì thịnh vợng của đất nớc II Chuẩn bị: - T liệu phản ánh về sự phát triển kinh tế xã hội thời lê Sơ - Tài liệu liên quan III Tiến trình lên lớp: 1 ổn định: 7A 7B

* Kiểm tra bài cũ:

? Trình bày những đống góp của vua Lê Thánh Tông trong việc xây dựng bộ máy nhà nớc

và pháp luật

2 Bài mới:

Song song với việc xây dựng và củng cố bộ máy nhà nớc, nhà Lê đã đa ra nhiều biện pháp để phục hồi và phát triển kinh tế.

Hoạt động 1:

Gv: để phục hồi và phát triển sản xuất nhà Lê đã

giải quyết vấn đề gì trớc tiên?

Hs: ->

Gv: Tại sao?

Hs: Đất nớc vừa trãi qua chiến tranh

-> làng xóm điêu tàn, ruộng đồng bỏ hoang

Gv: nhà Lê giải quyết rđ bằng cách nào?

Hs: ->

1 Kinh tế:

a Nông nghiệp:

- Giải quyết ruộng đất

Gv: Em hiểu gì về phép quân điền?

Hs: Chia lại ruộng đất công làng xã (6 năm)

Gv; Vì sao nhà Lê chú ý đến đê điều/

HS: ý thức đợc vấn đề thiên tai lũ lụt

Gv: nhà nứoc đã làm gì để khuyến khích bảo vệ

sx?

Hs: Cấm giết mổ trâu bò, cấm điều động dân

phu trong mùa cày cấy

Gv: Qua trên em có nhận xét gì về những biện

pháp mà nhà Lê đa ra?

Hs: Phù hợp đáp ứng đợc yêu cầu thực tiễn ->

thể hiện sự quan tâm -> kinh tế phát triển, xã

Gv: Hoạt động buôn bán với nớc ngoài chủ yếu

với biên giới, cửa khẩu Vì sao?

Hs: Đề cao ý thức cảnh giác

Hoạt động 2:

Gv: Treo sơ đồ trống lên bảng

Gv cho hs thảo luận (6 nhóm) em hãy kể tên các

giai cấp và tầng lớp trong xã hội thời Lê Sơ ->

gọi hs lên bảng điền vào sơ đồ trống

Gv; Em hãy phân tích về quyền lợi của các giai

ẹũa chuỷ phong kieỏn

Noõng daõn daõn Thũ Thửụng nhaõn Thụù thuỷ

coõng

3 Củng cố:

- Gọi HS lên bảng trả lời các câu hỏi sau:

- Tại sao nói thời Lê Sơ là thời kì thịnh đạt nhất?

- So sánh về xã hội thời Lê Sơ với Trần

4.H ớng dẫn về nhà :

- Về nhà học bài theo nội dung câu hỏi sách giáo khoa,

Tìm hiểu trớc mục III và soạn các câu hỏi trong sgk vào vở soạn

9

Ngày giảng 7A / / 2010

7B / / 2010

Tiết :42 Bài 20 : Nớc đại việt thời Lê Sơ (1418 - 1527) (tt)

III TèNH HèNH VĂN HểA , GIÁO DỤC

I Mục tiờu bài học:

1 Kiến thức:

- Chế độ giỏo dục thi cử thời Lờ sơ rất được coi trọng

- Những thành tựu tiờu biểu về văn học, khoa học nghệ thuật thời Lờ sơ

2 Kỹ năng:

Nhận xột những thành tựu tiờu biểu về văn húa, giỏo dục thời Lờ sơ

3 Tư tưởng:

Giỏo dục HS niềm tự hào về thành tựu văn húa, giỏo dục của Đại Việt thời Lờ sơ, ý thức giữ gỡn

và phỏt huy văn húa truyền thống

II Chuẩn bị :

Tài liệu tham khảo

III Tiến trỡnh dạy và học

1 Ổn định

* Kiểm tra bài cũ:

- Nhà Lờ đó làm gỡ để phục hồi và phỏt triển kinh tế

- Đào tạo được nhiều quan lại trung thành, phỏt

hiện nhiều nhõn tài đúng gúp cho đất nước

1/ Tỡnh hỡnh giỏo dục và khoa cử

-Dựng lại quốc tử giỏm, mở nhiều trường học

-Nho giỏo chiếm vị trớ độc tụn

-Giỏo dục thi cử chặt chẽ qua 3 kỳ (Hương - Hội - Đỡnh)

Hoạt động 2 -GV:Những thành tựu nổi bật về văn học thời Lê

sơ? Nêu một vài tác phẩm tiêu biểu?

- Các tác phẩm văn học tập trung phản ánh nội

dung gì ?

GV: Thời Lê sơ có những thành tựu khoa học tiêu

biểu nào?

-Nhận xét về những thành tựu đó?

GV: Những nét đặc sắc về nghệ thuật sân khấu?

- Nghệ thuật điêu khắc có gì tiêu biểu?

- Vì sao quốc gia Đại Việt đạt được những thành

tựu trên?

- HS thảo luận

2/ Văn học, khoa học, nghệ thuật

a Văn học:

- Văn học chữ Hán được duy trì

- Văn học chữ nôm rất phát triển

- Văn học có nội dung yêu nước sâu sắc,thể hiện niềm tự hào dân tộc,khí phách anh hùng

b Khoa học:

+ Sử học:Đại việt sử kí toàn thư…

+ Địa lý học:dư địa chí+ Y học:Bản thảo thực vật toát yếu.+ Toán học:lập thành toán pháp

c Nghệ thuật:

-Nghệ thuật ca,múa,nhạc được phục hồi

-Nghệ thuật điêu khắc có phong cách

đồ sộ kỹ thuật điêu luyện

3 Củng cố :

- Kể tên một số thành tựu văn hóa tiêu biểu

- Vì sao lại có những thành tựu đó ?

TiÕt 43 Níc §¹i ViÖt thêi Lª S¬ 1418 1527 ( tiÕp )– 1527 ( tiÕp )

IV Mét sè danh nh©n v¨n ho¸ xuÊt s¾c cña d©n téc

- Tự hào và biết ơn những bậc danh nhân thời Lê sơ từ đó hình thành ý thức trách nhiệm giữ gìn

và phát huy truyền thống văn học dân tộc

II ChuÈn bÞ :

Chân dung Nguyễn Trãi, sưu tầm câu chuyện dân gian về các danh nhân văn hóa

III TiÕn tr×nh d¹y vµ häc

1 Ổn định : 7A 7B

* Kiểm tra bài cũ:

- Giáo dục và thi cử thời Lê sơ có đặc điểm gì?

- Nêu một số thành tựu văn hóa tiêu biểu

11

2 Bài mới:

Tất cả những thành tựu tiờu biểu về văn học, khoa học, nghệ thuật mà cỏc em vừa nờu, một phần lớn phải

kể đến cụng lao đúng gúp của những danh nhõn văn húa

Hoạt động 1

? Trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, Nguyễn Trói

cú vai trũ như thế nào?

? Sau cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, ụng cú những

đúng gúp gỡ đối với đất nước?

? Cỏc tỏc phẩm của ụng tập trung phản ỏnh nổi

dung gỡ?

? Qua nhận xột của Lờ Thỏnh Tụng, em hóy nờu

những đúng gúp của Nguyễn Trói

- HS quan sỏt H.47

(Những nột hiền hũa đượm rừ ưu tư sõu lắng, vai

túc bạc phơ và đụi mắt tinh anh)

Hoạt động 2

? Trỡnh bày hiểu biết của em về Lờ Thỏnh Tụng?

? ễng cú những đúng gúp gỡ cho việc phỏt triển

kinh tế, văn húa?

? Kể những đúng gúp của ụng trong lĩnh vực văn

học?

Hoạt động 3

?Hiểu viết của em về Ngụ Sĩ Liờn? Tờn tuổi của

Ngụ Sĩ Liờn cũn để lại dấu ấn gỡ?

Hoạt động 4

? Hiểu biết gỡ về Lương Thế Vinh?Kể một vài

mẩu chuyện núi về tài trớ của ụng?

1/ Nguyễn Trói (1380 - 1442)

-Là nhà chớnh trị quõn sự đại tài anh hựng dõn tộc, danh nhõn văn húa thế giới

-Viết nhiều tỏc phẩm cú giỏ trị:

+Văn học:Bỡnh Ngụ đại cỏo…

+Sử học,địa lớ học:Quõn trung từ mệnh tập,Dư địa chớ…

-Nội dung thể hiện tư tưởng nhõn đạo,yờu nước thương dõn

2/ Lờ Thỏnh Tụng (1442 - 1497)

-Quan tõm phỏt triển kinh tế phỏt triển nụng nghiệp, cụng thương nghiệp, Đờ Hồng Đưc, Luật Hồng Đức

Phỏt triển giỏo dục và văn húa

Đỏnh giỏ của em về một số danh nhõn văn húa tiờu biểu thế kỷ XV

Những danh nhõn được nờu trong bài học đó cú cụng lao gỡ đối với dõn tộc

I- Mục tiêu:

1 Kiến thức: Thấy đợc sự phát triển toàn diện của đất nớc ta ở TK XV đến đầu TK XVI.

- So sánh điểm giống và khác nhau giữa thời thịnh trị nhất (thời Lê Sơ) với thời Lý - Trần)

2 T tởng: Lòng tự hào, tự tôn dân tộc về một thời thịnh trị của phong kiến Đại Việt TK XV - đầu

TK XVI

3 Kỹ năng: Hệ thống các thành tựu lịch sử của một thời đại

II- Chuẩn bị:

- Tài liệu tham khảo

III - Hoạt động dạy - học:

1 Kiểm tra: 7A 7B

* Bài cũ : Những cống hiến của Nguyễn Trãi đối với Đại Việt?

(Quyền của vua không có giới hạn và không chịu

một sự kiểm tra nào?)

13

XH thời Lý Trần và Lê Sơ có những giai cấp tầng

lớp nào? có gì khác nhau

(Thời Lý Trần quan hệ sản xuất phong kiến đã

xuất hiện nhng còn yếu ớt, đến thời Lê Sơ quan hệ

đó đã đợc xác lập vững chắc)

* Giống: Đều có giai cấp thống trị và

bị trị với các tầng lớp quý tộc, địachủ, nông dân, nôtì

* Khác:

- Thời Lý Trần tầng lớp vơng hầu,quý tộc rất đông đảo, nắm mọi quyềnlực, tầng lớp nô tì chiếm số đông

- Thời Lê Sơ: Tầng lớp nô tì đã giảmdần và đợc giải phóng vào cuối thời

Lê Sơ Tầng lớp địa chỉ t hữu pháttriển

- Tình hình DG, VH, KH thời lê sơ

đạt đợc những thành tựu mới

3 Củng cố: GV tóm tắt toàn bài

4 hớng dẫn học ở nhà : Ôn lại chơng IV, giờ sau làm bài tập

Lập bảng thống kê các tác phẩm văn học, sử học… nổi tiếng thời Lý, Trần, Lê nổi tiếng thời Lý, Trần, LêSơ theo mẫu SGK

Ngày giảng: 7A / / 2010

II- Chuẩn bị: Thầy: Lợc đồ các cuộc khởi nghĩa đầu TK XV

Trò: Giấy khổ to, phiếu học tập, bút dạ III - Hoạt động dạy - học:

1 Kiểm tra: Thời Lý - Trần và thời Lê Sơ có những giai cấp tầng lớp nào? có điểm gì khácnhau

2 Bài mới:

GV ra bài tập yêu cầu HS tìm hiểu và trả

lời?

? Em có nhận xét gì về các cuộc khởi nghĩa

chống quân Minh đầu TK XV, trớc khởi

- Đặc điểm: Các cuộc khởi nghĩa nổ rasớm, khá liên tục, mạnh mẽ nhng thiếu

sự phối hợp

- Nguyên nhân thất bại: Do thiếu sự liênkết, cha tạo nên một phong trào chungnội bộ những ngời lãnh đạo có mâuthuận (khởi nghĩa Trần Qúy Khoáng)

? Theo em tại sao lực lợng quân Minh rất

đông, mạnh nhng không tiêu diệt đợc nghĩa

quân mà phải chấp nhận đề nghị tạm hoà

của Lê Lợi?

- Quân Minh chấp nhận đề nghị tạm hoàcủa Lê Lợi là để thực hiện âm mu dụhàng Lê Lợi, hòng làm mấy ý chí chiến

đấu của nghĩa quân Lam Sơn

GV đa ra lợc đồ câm cho các em quan sát

rồi thảo luận theo nhóm

- Gọi đại diện lên điền vào lợc đồ

- Hịch tớng sĩ (của TrầnQuốc Tuấn)

- "Tụng giá hoàn kinh

s-" của Trần Quang Khải

- Bạch đặng Gia Phủ"

của Trơng Hàn Siêu

- Quân trang từ mệnh,tập

Các tác "Đại việt sử kí" (Lê Văn - Đại Việt sử ký (10

15

- "Lam Sơn thục lục

- "Hoàng triều quanchế"

3 Củng cố: - GV hệ thống lại nội dung bài tập

- Nhắc lại những ý chính trong bài

I- Mục tiêu:

1 Kiến thức: Sự sa đoạ của triều đình phong kiến thời Lê Sơ, những phe phái dẫn đếnxung đột về chính trị, tranh giành quyền lợi trong 20 năm

- Phong trào đấu tranh của nông dân phát triển mạnh ở đầu thế kỷ XVI

2 T tởng: Tự hào về truyền thống đấu tranh anh dùng của nhân dân

- Hiểu đợc rằng: Nhà nớc thịnh trị hay suy yếu là do ở lòng dân

3 Kỹ năng: Đánh giá nguyên nhân suy yếu của triều đình phong kiến nhà Lê

II- Chuẩn bị: Thầy: Lợc đồ phong trào khởi nghĩa nông dân TK XVI

Trò: Phiếu học tập III - Hoạt động dạy - học:

1 Kiểm tra: Nhà nớc thời Lê Sơ và nhà nớc thời Lý Trần có những đặc điểm gì khác nhau?

2 Bài mới:

* Giới thiệu bài:

Lê Thái Tổ: Triều đình phong kiến vững vàng,

- Nội bộ triều đình chia bè kéo cánh,tranh giành quyền lực, đánh giết lẫnnhau  triều đình rối loạn

 Nhà Lê suy thoái

(Kèm về năng lực và nhân cách, đẩy chính

quyền và đất nớc vào thế tự suy vong)

? Vậy theo em chính từ những ngyên nhân trên

- Vì sao đời sống nhân dân lại khổ cực? (quan

lại mặc sức tung hoành, ức hiếp cớp bóc nhân

- Đó là những cuộc khởi nghĩa nào?

(GV chỉ lợc đồ: Từ 1511 nơi các cuộc khởi

nghĩa nổ ra)

- Tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa của ai? Em hãy

nói qua về cuộc khởi nghĩa này?

Em có nhận xét gì về phong trào đấu tranh của

ngời dân ở TK XVI ? kết quả?

(quy mô rộng lớn nhng nổ ra lẻ tẻ cha đồng

loạt  thất bại)

- Các cuộc khởi nghĩa bị thất bại nhng có ý

 Các cuộc khởi nghĩa bùng nổ

* Tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa TrầnCảo (1511) ở Đông Triều (QuảngNinh)

"Quân 3 chỏm" nghĩa quân 3 lần tấncông Thăng Long, có lần chiếm đợctình hình

* Kết quả, ý nghĩa:

Tuy thất bại nhng đã tấn công mạnh

mẽ vào chính quyền nhà Lê đangmục nát

3 Củng cố: - Nguyên nhân nào dẫn đến nhà Lê suy yếu

- Lập bảng thống kê các cuộc KN

4 HDHB: - Học bài theo câu hỏi SGK

- Chuẩn bị phần II Vẽ lợc đồ phong trào KN TK XVI

**********************************************************************

17

Ngày giảng: 7A / / 2010

7B / / 2010

Tiết 47 Bài 22 : Sự suy yếu cuả nhà nớc phong kiến tập quyền

thế kỉ XVI - XVIii ( tiếp theo )

Ii các cuộc chiến tranh nam - bắc triều - trịnh nguyễn

I Mục tiêu bài học :

1 Kiến thức: Giúp học sinh hiểu

- Nguyên nhân, diến biến của các cuộc hciến tranh phong kiến

- Hậu quả của các cuộc hciến tranh đó

- Lợc đồ chiến tranh phong kiến Nam - Bắc triều, Trịnh Nguyễn

- Tài liệu liên quan, giáo án, sgk

II Tiến trình dạy và học :

? Theo em, sự suy yếu của nhà Lê đã biểu hiện nh thế

nào ?

? Vì sao có sự hình thành Nam - Bắc triều ?

( Mặc Đăng Dung là võ quan triều Lê lợi dụng sự

xung đột giữa các phe phái giết vau Lê Chiêu Tông

- 1527 Mạc Đăng Dung (võ quan)lập ra nhà Mạc  Bắc triều

- 1533 Nguyễn Kim chạy vàoThanh Hoá lập một dòng dõi nhà

Lê làm vua  Nam triều

? Nguyên nhân dẫn đến chiến tranh PK Nam - Bắc

triều? ( Do mâu thuẫn nhà Lê và nhà Mạc )

? Chiến tranh giữa 2 tập đoàn PK này đã diễn ra nh

=> Là cuộc chiến tranh phi nghĩa

? Em có nhận xét gì về tính chất của cuộc CT ?

( Tập đoàn phong kiến tranh chấp, nông dân phải chịu

nhiều cực khổ )

? Chiến tranh Nam - Bắc triều đã để lại những hậu

- Làng mạc điêu tàn xơ xác

- Hàng vạn ngời bị bắt đi lính, điphu

- Mùa màng bị tàn phá nặng nề Hoạt động 2 2 Chiến tranh Trịnh Nguyễn và sự

chia cắt Đàng trong Đàng ngoài

? Sau chiến tranh Nam - Bắc triều, tình hình nớc ta có

gì thay đổi ?

GV nhấn mạnh việc Nguyễn Hoàng vào Thuận Hoá

xây dựng cơ sở để đối địch với họ Trịnh

GV dùng bản đồ chỉ vị trí đàng trong - đàng ngoài

? Đàng trong - đàng ngoài do ai cai quản?

+ Đàng ngoài: Họ Trịnh xng vơng (chúa trịnh) biến

vua Lê thành bù nhìn

+ Đàng trong: Chúa Nguyễn cai quản

( GV giới thiệu thêm về phủ chúa Trịnh) - Cuộc chiến

tranh Trịnh - Nguyễn đã diễn ra nh thế nào ?

GV chỉ trên lợc đồ

(Quảng Bình và Nghệ An trở thành chiến trờng ác liệt

- cuối cùng lấy sông gianh làm gianh giới)

? Cuộc chiến tranh Trịnh - Nguyễn đã dẫn đến hậu quả

nh thế nào ?

* Sự hình thành :

- Năm 1545 Nguyễn Kim chết,con rể là Trịnh Kiểm lên nắm binhquyền

- Con thứ của Nguyễn Kim làNguyễn Hoàng lo sợ xin vào trấnthủ Thuận Hoá, Quảng Nam chia đất nớc : Đàng trong - Đàngngoài

- Tình trạng chia cắt kéo dài, gây

đau thơng tổn hại cho dân tộc (Sự chia cắt đàng trong - đàng ngoài kéo dài tới 200

năm gây trở ngại cho giao lu kinh tế, văn hoá, làm suy

giảm tiềm lực của đất nớc)

? Tính chất của cuộc chiến tranh Trịnh - Nguyễn?

( CT phi nghĩa, giành dật quyền lợi và địa vị trong phe

phái phong kiến)

? Em có nhận xét gì về tình hình chính trị, xã hội nớc

ta ở TK XVI - XVIII?

( CT-XH không ổn định do chính quyền luôn thay đổi

và chiến tranh liên tiếp xảy ra Đời sống nhân dân rất

khổ cực)

3 Củng cố:

- Nêu hậu quả của cuộc chiến tranh Nam - Bắc triều và sự chia cắt đàng Trong - Đàng ngoài?

- Bài học lịch sử rút ra từ nội chiến ở TK XVI - XVIII

4 H ớng dẫn học ở nhà :

- Học bài theo câu hỏi SGK

- Đọc tham khảo tài liệu về lịch sử VN TK XVI - XVIII

19

1 Kiến thức: Sự khác nhau giữa kinh tế nông nghiệp và KT hàng hoá ở hai miền đất nớcnguyên nhân dẫn đến sự khác nhau đó

- Mặc dù CT PK xảy ra liên miên nhng kinh tế có nhiều bớc tiến đáng kể đặc biệt là ĐàngTrong

- Những nét lớn về văn hoá của đất nớc, những thành tựu văn học nghệ thuật của ông cha

diễn ra chiến tranh Nam – 1423 ) Bắc Triều

( Trớc chiến tranh, thời Mạc Đăng Doanh kinh tế

? Ruộng đất công bị cờng hào cấm bán ảnh hởng

đến sản xuất nông nghiệp và đời sống nhân dân ntn

(nhân dân không có ruộng cầy cấy  mất mùa đói

kém liên miên, nhiều ngời bỏ làng đi nơi khác)

 Đời sống nhân dân đói khổ

* Đàng trong:

- Tổ chức di dân, khai hoang , cấp

(Chúa Nguyễn ra sức khai thác vùng Thuận Quảng

củng cố xây dựng căn cứ

 XD kinh tế giàu mạnh để chống đối họ trịnh)

? Chúa Nguyễn có biện pháp gì để khuyến khích

khai hoang, mở rộng đất đai xây dựng căn cứ

? Phủ Gia Định gồm mấy dinh?

biểu?

? TK XVI, thủ công nghiệp phát triển nh thế nào ?

(- Xuất hiện nhiều làng thủ công nổi tiếng: Gốm

(Việc xuất hiện nhiều mặt hàng thủ công có giá trị ở

các làng thủ công góp phần phát triển kinh tế đất

n-ớc)

? Hoạt động thơng nghiệp thời kỳ này phát triển nh

thế nào ?

? Việc xuất hiện nhiều chợ chứng tỏ điều gì?

? ở Đàng trong và Đàng ngoài có những nơi buôn

- Triệu tập dân chủ lu vong, khuyếnkhích trở về quê cũ

- Đặt phủ Gia Định, lập làng xómmới ở đồng bằng Sông Cửu Long

 Nông nghiệp phát triển rõ rệt năng suất lúa rất cao

Về sau hạn chế ngoại thơng

21

1 Kiến thức: Giúp hs hiểu:

- Nho giáo là công cụ tinh thần để thống trị nhân dân nay đã mất dần hiệu lực

- Các nếp sống văn hoá ở làng, xã đợc bảo tồn và phát triển

- Đạo thiên chúa giáo đợc truyền bá vào nứơc ta

- Sự ra đời của chữ quốc ngữ

* Kiểm tra bài cũ: ? Nhận xét về tình hình kinh tế ở Đàng Trong, Đàng Ngoài

2 Bài mới: Mặc dầu đất nớc không ổn định, chia cắt kéo dài nhng nền kinh tế vẫn có bớcbiến chuyển nhất định Song song với kinh tế thì nền văn hoá thời kỳ này cũng có nhiều điểm mới

do việc buôn bán với Phơng Tây đợc mở rộng

2.Triển khai bài:

Hoạt động 1:

Gv: Những biến chuyển về Nho giáo, Phật giáo, đạo

giáo thời kỳ này?

Hs: Đất nớc chia cắt, chiến tranh Con ngời tìm đến

cửa phật để tu tâm Hơn nữa đạo phật có nhiều phơng

thuật mê tín rất phù hợp với hoàn cảnh loạn lạc lúc bấy

Hs: Thờng tổ chức các lễ hội ở làng xã, gia đình.

Gv: Em hãy mô tả lại một lễ hội, một trò chơi mà em

biết?

Gv: Qua các hình thức sinh hoạt văn hoá có tác dụng

gì đối với mọi ngời dân?

Hs: - Thắt chặt tình đoàn kết

- Bồi dỡng tình yêu quê hơng, đất nớc

Gv: hãy kể một vài câu ca dao thể hiện sự đòan kết,

th-ơng yêu?

Gv: Vì sao thiên chúa giáo lại đợc du nhập vào nớc ta?

Hs: Theo thuyền buôn

Gv: Thái độ chủa chính quyền Trịnh - Nguyễn

Hs: - Giai cấp phong kiến bảo thủ

- Chỉ lu hành trong giới truyền đạo

Gv: Chữ quốc ngữ ra đời có ý nghĩa nh thế nào?

Hoạt động 3:

Gv: Kể tên những thành tựu văn học thời kỳ này?

Gv: Thơ Nôm xuất hiện có ý nghĩa nh thế nào đến

tiếng nói và văn hoá dân tộc?

Hs:- Khẳng định ngời Việt có ngôn ngữ riêng, nền văn

học chữ Nôm không thua kém bất cứ một nền văn học

nào

- Thể hiện ý thức tự chủ, tự cờng

Gv: Nội dung của các tác phẩm chữ Nôm?

Gv: Văn học dân gian gồm những thể loại nào?

Hs: truyện Nôm, Tiếu lâm, Trạng, các thể thơ lục bát,

song thất lục bát

- Chuẩn bị bài tiếp theo ( Khởi nghĩa nông dân đàng ngoài )

Ngày giảng : 7A / / 2010

1 Kiến thức: Sự mục nát của chính quyền phong kiến Lê Trịnh làm cho nền kinh tế nôngnghiệp đình đốn, công thơng nghiệp sa sút, điêu tàn, nhân dân cực khổ đã đấu tranh chốngNNPK

- Nhận thấy rõ tính chất quyết liệt, quy mô rộng lớn của phong trào

2 T tởng: Bồi dỡng ý thức căm ghét áp bức cờng quyền, đồng cảm với nỗi khổ của nhândân

3 Kỹ năng: Su tầm ca dao, dân ca, tục ngữ

II- Chuẩn bị:

Lợc đồ nơi diễn ra các cuộc khởi nghĩa nhân dân đàng ngoài

III - Hoạt động dạy - học:

- Em có nhận xét gì về chính quyền phong kiến

Đàng ngoài giữa TK XVIII?

(Vua Lê là bù nhìn, Chúa Trịnh quanh năm hội hè,

yến tiệc, quan lại đục khoét nhân dân)

- HS đọc phần chữ in nghiêng

- Chính quyền phong kiến mục nát, nh vậy đã dẫn

dến hậu quả gì? NN?

(Sản xuất nông nghiệp đình đốn, đê vỡ liên tục 

lụt lội thờng xuyên)

làng đi phiêu tán khắp nơi

GV: Đây là nét đen tối nhất trong bức tranh lịch sử

nửa sau TK XVIII

- Trớc cuộc sống khổ cực ấy nhân dân có thái độ

nh thế nào ?

Hoạt động 2

HS đọc mục 2 (SGK /117-117)

Kể tên những cuộc khởi nghĩa nông dân tiêu biểu ở

Đàng ngoài thời kỳ này?

GV giới thiệu lợc đồ, nơi diễn ra các cuộc khởi

nghĩa nông dân ở Đàng ngoài TK XVIII

GV: Hãy giới thiệu các cuộc khởi nghĩa trên bản

đồ? (niên đại? tên thủ lĩnh? Nơi hoạt động? )

GV: Nhìn trên bản đồ, em nhận xét gì về địa bàn

của phong trào nhân dân khởi nghĩa ở Đàng ngoài

-GV:Trong những cuộc khởi nghĩa đó tiêu biểu là

- Công hơng nghiệp sa sút

 Đời sống nhân dân cực khổ, nạn

đói thờng xuyên xảy ra

2 Những cuộc khởi nghĩa lớn

- Địa bàn hoạt động rộng

cuộc khởi nghĩa nào?

(Cuộc khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu: Địa bàn hoạt

động? Giơng cao khẩu hiệu gì?

(Lấy của nhà giày chia cho dân nghèo)

+ Tờng thuật cuộc khởi nghĩa Hoàng Công Chất

trên lợc đồ?

GV: Lý do vì sao nghĩa quân chuyển lên vùng

miền núi Tây Bắc không? (do bị quân Trịnh đàn

áp)

-GV: Việc nghĩa quân chuyển địa bàn hoạt động

có ý nghĩa gì?

(Đánh dấu bớc chuyển biến mới của phong trào là

tinh thần đoàn kết giữa ngời dân miền núi và miền

xuôi)

- Kết quả của cuộc khởi nghĩa ?

- Nguyên nhân thất bại? (rời rạc, không liên kết)

Ngày giảng : 7A / / 2010

- Sức mạnh quật khởi, ý chí kiên cờng của nhân dân chống lại ách áp bức, bóc lột

3 Kỹ năng: Sử dụng lợc đồ kết hợp với tờng thuật sự kiện

II- Chuẩn bị: Lợc đồ căn cứ địa của nghĩa quân Tây Sơn

III - Hoạt động dạy v học: à học:

? Những biểu hiện nào chứng tỏ họ Nguyễn ở

Đàng trong đi vào con đờng suy yếu và mục

nát?

(Chính quyền nặng nề, phức tạp về số lợng quan

lại tăng, mua quan, bán tớc)

? Tập đoàn Trơng Phúc Loan đã hoành hành,

tham nhũng nh thế nào ?

( HS dọc phần in nghiêng SGK)

? Đoạn trích khiến em hình dung nh thế nào về

bọn quan lại thống trị?

? Đời sống nhân dân lúc này ra sao?

(địa chủ chiếm ruộng đất, nhân dân phải nộp tô

(nỗi bất bình , oán giận của các tầng lớp nhân

dân ngày càng cao đối với chính quyền họ

Nguyễn  họ sẽ vùng dậy đấu tranh )

? Phong trào đấu tranh của nhân dân Đàng trong

giai đoạn này nh thế nào ?

( phát triển mạnh , có rất nhiều cuộc khởi nghĩa

nổ ra, nổi bật là khởi nghĩa chống Lía)

1 Xã hội Đàng trong nửa sau

- HS đọc phần chữ in nghiêng SGK.

? Cho biết một vài nét tiểu sử về chàng Lía?

? Chủ trơng là gì? kết quả

? Nhân dân đã hởng ứng nh thế nào ?

? Cuộc khởi nghĩa thấy bại nhng có ý nghĩa nh

thế nào ? (tinh thần đấu tranh của nhân dân

chống chính quyền Nguyễn + báo trớc cơ bão

táp… nổi tiếng thời Lý, Trần, Lê)

Hoạt động 2

? Cuộc khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ vào thời

gian nào? Do ai lãnh đạo?

? Giải thích về thân thế 3 anh em Nguyễn Nhạc,

Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ

? Anh em Nguyễn Nhạc đã chuẩn bị những gì?

(xây thành luỹ, lập kho tàng, luyện nghĩa quân)

? Nghĩa quân đã giơng cao khẩu hiệu gì tác

dụng của nội dung khẩu hiệu đó?

? Khi mới dựng cờ khởi nghĩa, nghĩa quân lập

căn cứ ở đâu

GV chỉ bản đồ giải thích căn cứ Tây Sơn thợng

đạo

? Vì sao anh em Nguyễn Nhạc lại đa đại bản

doanh xuống Tây Sơn hạ đạo? địa thế?

(lực lợng mạnh  mở rộng căn cứ khởi nghĩa 

địa thế hiểm yếu)

? Lực lợng tham gia cuộc khởi nghĩa ?

(Đồng bào Chăm, BaNa, ngời dân nghèo, thợ

thủ công, thơng nhân)

- HS đọc "một số giáo sĩ phơng Tây… nổi tiếng thời Lý, Trần, Lê"

? Em có nhận xét gì về lực lợng nghĩa quân Tây

Sơn

(Lực lợng đông, có trang bị vũ khí, bênh vực

quyền lợi cho dân nghèo)

? Vì sao nhân dân hăng hái tham gia khởi nghĩa

Tây Sơn?

(Chán ghét chế độ nhà Nguyễn)

? Theo em cuộc khởi nghĩa Tây Sơn nổ ra có

những thuận lợi gì?

(Địa thế: hiểm yếu, rộng lớn)

Thời cơ: Chính quyền Nguyễn suy yếu, lòng

dân căm giận  khởi nghĩa đợc sự ủng hộ rộng

rãi của nhân dân

- Chủ trơng: "Lấy của nhà giàu chia chodân nghèo  nhân dana hởng ứng

- Kết quả: Thất bại

2 Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ

a Lãnh đạo:

- Xuân 1771, 3 anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ dựng cờ khởi nghĩa

- Khẩu hiệu: Lấy của ngời giàu chia cho dân nghèo

b) Căn cứ:

Tây sơn Thợng Đạo (An Khê - Gia Lai)

- Tây Sơn hạ đạo ( Kiên Mĩ- Tây Sơn – 1423 ) Bình Định)

c) Lực lợng

- Dân nghèo, đồng bào dân tộc

3 Củng cố: - XH Đàng trong nửa sau TK XVIII?

- Giới thiệu căn cứ Tây Sơn (lợc đồ)?

27

4 Hớng dẫn học ở nhà

- Học bài theo câu hỏi SGK

- Đọc tài liệu về phong trào Tây Sơn

- Đọc chuẩn bị trớc phần II: TS lật đổ chính quyền họ Nguyễn

I- Mục tiêu bài học : Giúp học sinh nắm đợc:

1 Kiến thức:

- Các mốc quan trọng của phong trào Tây Sơn nhằm đánh đổ tập đoàn phong kiến phản động,tiêu diệt quân Xiêm, từng bớc thống nhất đất nớc

- Tài chỉ huy quân sự của Nguyễn Huệ

2 T tởng: Tự hào về truyền thống đấu tranh anh dũng của dân tộc  những chiến công vĩ đại củanghĩa quân Tây Sơn

3 Kỹ năng: Trình bày diễn biến trận đánh trên lợc đồ

II- Chuẩn bị: T i liệu tham khảo à học:

III - Hoạt động dạy và học:

GV kể: Nguyễn Nhạc giả vờ bị bắt, bị nhốt

vào cũi rồi sai nghĩa quân khiêng vào thành

nộp cho quân Nguyễn Nửa đêm ông phá cũi

đánh từ trong ra, phối hợp với quân Tây Sơn

tiến công từ ngoài vào Chỉ trong 1 đêm nghĩa

quân đã hạ thành Quy nhơn

? Em có nhận xét gì về trận đánh thành Quy

Nhơn của nghĩa quân?

(Táo bạo, dũng cảm, thông minh, bất ngờ nên

địch bị động)

(GV đính niên đại 1773 trên địa danh Quy

nhơn ở bản đồ)

-? Thành Quy Nhơn thuộc về tay nghĩa quân

đã có ý nghĩa gì? ( uy thế của nghĩa quân tăng

lên nhanh chóng)

? Kết quả nghĩa quân kiểm soát đợc 1 vùng

rộng lớn từ đâu đến đâu? ( Quảng Nam đến

Bình Thuận )

? Biết tin Tây Sơn nổi dậy chúa Trịnh có

hành động gì ? (Đánh chiếm Phú Xuân ( Huế)

? Tình hình nghĩa quân Tây Sơn lúc này nh

thế nào ?

? Vì sao Nguyễn Nhạc phải hoà hoãn với

quân Trịnh?

(nghĩa quân ở giữa có nguy cơ bị bao vây 

kế sách hoà trịnh - diệt Nguyễn)

-? Sau khi hoà hoãn với họ Trịnh nghĩa quân

đã lật đổ chính quyền họ Nguyễn nh thế nào ?

* GV đính niên đạt 1783 vào Gia Định trên

l-ợc đồ

? Theo em vì sao cuộc khởi nghĩa lan nhanh

và giành đợc thắng lợi? ý nghĩa?

Quân Xiêm: - 2 vạn quân thuỷ độ bộ lên Rạch

Giá (kiên Giang)

? 3 vạn quân bộ xuyên qua Chân Lạp tiến

xuống Cần Thơ

? Thái độ của quân Xiêm nh thế nào ? khi vào

nớc ta? (1785 quân Xiêm chiếm đợc Gia Đinh

) nhân dân vô cùng căm thù quân xâm lợc)

GV: Khi tiến vào Gia Định Nguyễn Huệ đã

chọn Mỹ Tho làm địa bản doanh và chọn nơi

làm trận địa? GV chỉ bản đồ địa danh Mỹ

Tho và Khúc sông Rạch Gầm - Xoài mút

? Vì sao Nguyễn Huệ lại chọn đoạn sông này

? Trình bày thế trận của Nguyễn Huệ theo

bản đồ chiến thắng Rạch Gầm - Xoài Mút?

(thuỷ quân giấu trong các nhánh sông và sau

Cù Lao - Bộ Binh mai phục hai bên bờ và trên

Cù Lao) - Nguyễn Huệ đã dùng kế nhử địch

* Tiêu diệt quân Nguyễn:

- Từ 1776 - 1783 nghĩa quân 4 lần đánh vào Gia Định, giết đợc chúa Nguyễn (1777) Nguyễn ánh chạy thoát  chính quyền họ Nguyễn bị lật đổ

-19-1-1785 ta đã dùng mu nhử địch vào29

Kết quả? ý nghĩa lịch sử?

(là một trong những trận thuỷ chiến lớn

nhất… nổi tiếng thời Lý, Trần, Lê)

GV: Sử triều Nguyễn ghi nhận điều gì về

quân Tây Sơn

trận địa mai phục

- Thuỷ binh ta từ Rạch Gầm - Xoài Mút

và Cù Lao Thới Sơn đồng loạt xông thẳngvào đội hình địch

* Kết quả :

- Quân Xiêm tan tác, bị tiêu diệt gần hết

c ý nghĩa:

- Đập tan âm mu xâm lợc của nhà Xiêm

- Khẳng định sức mạnh của nghĩa quân

Ngày giảng 7A / / 2010

7B / / 2010

Bài 25: Phong trào tây sơn

Tiết 53: III - Tây Sơn lật đổ chính quyền họ trịnh

Dùng lợc đồ để thuật lại chiến thắng Rạch Gầm - Xoài Mút? Nêu ý nghĩa của sự kiện đó?

2 Bài mới:

Hoạt động 1

GV : Sau khi diệt 5 vạn quân Xiêm nghĩa

quân Tây Sơn đã tính đến việc gì?

- Bấy giờ quân Trịnh đóng ở Phú Xuân có thái

độ nh thế nào ?

- 1786 Nguyễn Huệ đã tiến đánh thành Phú

Xuân nh thế nào ? Kết quả?

1 Hạ thành Phú Xuân - tiến ra Bắc Hà diệt họ Trịnh

a Hạ thành Phú Xuân

* GV chỉ lợc đồ: trình bày diễn biến trận đánh

thành Phú Xuân

(Thuỷ quân Tây Sơn lợi dụng lúc nớc thuỷ

triều lên cao về đêm rồi cho thuyền tiến sát

vào thành, đại bác ở các chiến thuyền bắn phá

kịch liệt vào thành, bộ binh xông lên giáp

chiến với quân Trịnh - Quân Trịnh bị tiêu diệt

nhanh chóng)

- Việc Nguyễn Huệ hạ thành Phú Xuân có ý

nghĩa gì?

- Tháng 6/1786 quân Tây Sơn hạ thànhPhú Xuân

 Toàn bộ Đàng trong đã thuộc về TâySơn

- Hạ xong thành Phú Xuân Nguyễn Huệ đã

quyết định nh thế nào ? * Tiến quân ra Bắc diệt họ Trịnh.

- Vì sao Nguyễn Huệ lại nêu danh nghĩa "Phù

lê diệt Trịnh" - Nêu danh nghĩa "Phù Lê diệt Trịnh"

(tập hợp dân chúng ủng hộ mình)

- Hãy nêu những hành động của Nguyễn Huệ

trong cuộc tấn công ra Bắc Hà lần 1 (1786) - Giữa năm 1786 Nguyễn Huệ đánh vàoThăng Long lật độ họ Trịnh

* GV chỉ trên lợc đồ cuộc tấn công ra Bắc của

Nguyễn Huệ

(Chính quyền PK họ Trịnh tồn tại > 200 năm

sụp đổ )

31