- Nêu được các đặc điểm của sóng điện từ.. - Nêu được đặc điểm của sự truyền sóng điện từ trong khí quyển.. - Báo học sinh vắng Hoạt động 2: 18 phútTìm hiểu mạch dao động - Thông báo k
Trang 1Ngày soạn: 3/1/2011 Người soạn: Đào Thị Gái
Tiết 38.Bài 22 SÓNG ĐIỆN TỪ
I MỤC TIÊU
- Nêu được định nghĩa sóng điện từ.
- Nêu được các đặc điểm của sóng điện từ.
- Nêu được đặc điểm của sự truyền sóng điện từ trong khí quyển.
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
- Thí nghiệm của Héc về sự phát và thu sóng điện từ (nếu có).
- Một máy thu thanh bán dẫn để cho HS quan sát bảng các dải tần trên máy.
- Mô hình sóng điện từ của bài vẽ trên giấy khổ lớn, hoặc ảnh chụp hình đó.
2 Học sinh:
- Đọc bài trước ở nhà
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động 1 ( 10 phút) Ổn định, vào bài
- Ổn định, kiểm tra sĩ số
- Kiểm tra:
+ Mối liên hệ giữa điện trường và từ trường?
+ Thuyết điện từ Macwxoen?
- Vào bài: Ngày nay việc thông tin liên lạc, vô tuyến truyền
hình đóng vai trò to lớn và được ứng dụng rộng rãi trong đời
sống kĩ thuật Hoạt động dựa trên nguyên tắc nào?
- Báo học sinh vắng
Hoạt động 2: ( 18 phút)Tìm hiểu mạch dao động
- Thông báo kết quả khi giải hệ phương
trình Mác-xoen: điện từ trường lan truyền
trong không gian dưới dạng sóng gọi
là sóng điện từ
- Sóng điện từ và điện từ trường có gì
khác nhau?
- Y/c HS đọc Sgk để tìm hiểu các đặc
điểm của sóng điện từ
- C2?
- Cơ sở để khẳng định ánh sáng là sóng
điện từ?
- Sóng điện từ lan truyền được trong điện
môi Tốc độ v < c và phụ thuộc vào hằng
số điện môi
- Y/c HS quan sát thang sóng vô tuyến để
nắm được sự phân chia sóng vô tuyến
- HS ghi nhận sóng điện từ là gì
- Trả lời C1
- HS đọc Sgk để tìm các đặc điểm
- Phát biểu C2
- Sóng điện từ có v = c
- Quan sát hình 22.1
I Sóng điện từ
1 Sóng điện từ là gì?
- Sóng điện từ chính là điện từ trường lan truyền trong không gian
2 Đặc điểm của sóng điện từ
a Sóng điện từ lan truyền được trong chân không với tốc độ lớn nhất c 3.108m/s
b Sóng điện từ là sóng ngang:
⊥ ⊥ r
r r
c Trong sóng điện từ thì dao động của điện trường và của từ trường tại một điểm luôn luôn đồng pha với nhau
d Khi sóng điện từ gặp mặt phân cách giữa hai môi trường thì nó bị phản xạ và khúc xạ như ánh sáng
e Sóng điện từ mang năng lượng
f Sóng điện từ có bước sóng từ vài m vài km được dùng trong thông tin liên lạc
vô tuyến gọi là sóng vô tuyến:
+ Sóng cực ngắn
+ Sóng ngắn
+ Sóng trung
+ Sóng dài
Hoạt động 3 ( 12 phút)Tìm hiểu dao động điện từ tự do trong mạch dao động
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG
- Ở các máy thu thanh, ở mặt ghi các dải
tần ta thấy một số dải sóng vô tuyến
tương ứng với các bước sóng: 16m, 19m,
25m… tại sao là những dải tần đó mà
không phải những dải tần khác?
Đó là những sóng điện từ có bước
sóng tương ứng mà những sóng điện từ
này nằm trong dải sóng vô tuyến, không
bị không khí hấp thụ
- Tầng điện li là gì?
(Tầng điện li kéo dài từ độ cao khoảng
80km đến độ cao khoảng 800km)
- Mô tả sự truyền sóng ngắn vòng quanh
Trái Đất
- HS đọc Sgk để trả lời
- Là một lớp khí quyển, trong đó các phân tử khí đã bị ion hoá rất mạnh dưới tác dụng của tia tử ngoại trong ánh sáng Mặt Trời
II Sự truyền sóng vô tuyến trong khí quyển
1 Các vùng sóng ngắn ít bị hấp thụ
- Không khí hấp thụ rất mạnh các sóng dài, sóng trung và sóng cực ngắn
- Không khí cũng hấp thụ mạnh các sóng ngắn Tuy nhiên, trong một số vùng tương đối hẹp, các sóng có bước sóng ngắn hầu như không bị hấp thụ Các vùng này gọi là các dải sóng vô tuyến
2 Sự phản xạ của sóng ngắn trên tầng điện li
- Tầng điện li: (Sgk)
- Sóng ngắn phản xạ rất tốt trên tầng điện
li cũng như trên mặt đất và mặt nước biển như ánh sáng
Hoạt động 4: ( 5 phút) Củng cố, giao nhiệm vụ
- Bài tập sách giáo khoa
- Xem và làm tất cả các bài tập sách bài tập - Suy nghĩ trả lời- Ghi nhận
IV BỔ SUNG RÚT KINH NGHIỆM