Phần riêng: 6 điểm Câu 2 a : Dành cho học sinh lớp 10A6 Cảm nhận của em về vẻ đẹp nhân vật sử thi anh hùng Đam săn và Uy-lit-xơ qua hai trích đoạn Đam săn chiến thắng Mtao Mxây Trích
Trang 1Sở GD&ĐT Vĩnh Phúc
Trờng THPT Vĩnh Yên
————
đề thi khảo sát lần thứ nhất lớp 10
môn Ngữ văn Năm học 2010 - 2011
Thời gian làm bài: 120 phút, (không kể thời gian giao đề)
—————
Đề bài
I Phần chung:(4 điểm)
Câu 1
Từ những đặc trng cơ bản của văn học dân gian, hãy nêu rõ sự khác nhau giữa văn học dân gian và văn học viết
II Phần riêng: ( 6 điểm)
Câu 2 a : Dành cho học sinh lớp 10A6
Cảm nhận của em về vẻ đẹp nhân vật sử thi anh hùng Đam săn và Uy-lit-xơ qua hai trích đoạn Đam săn chiến thắng Mtao Mxây (Trích sử thi Đam săn- Việt Nam) và Uy- lit -xơ trở về (trích sử thi Ô-đi-xê của Hô-me-rơ - Hi Lạp)
Câu 2 b: Dành cho học sinh lớp 10A7
Cảm nhận của em về vẻ đẹp nhân vật sử thi anh hùng Đam săn qua trích đoạn Đam
săn chiến thắng Mtao Mxây (Trích sử thi Đam săn- Việt Nam)
—Hết—
Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Họ tên thí sinh Số báo danh
HƯỚNG DẪN CHẤM THI khảo sát LầN THứ NHấT LớP 10
môn Ngữ văn
Trang 2-I Phần chung (4 điểm)
Câu 1:
Học sinh có thể sắp xếp trình bày theo nhiều cách khác nhau Cụ thể cần nêu đợc một
số ý nh sau :
Sự khác nhau giữa Văn học đân gian và Văn học viết
- Về thời điểm ra đời: Văn học dân gian có từ rất sơm khi cha có chữ viết; Văn hoc viết ra đời muộn hơn khi có chữ viết
- Về tác giả: VHDG là kết quả quá trình sáng tác tập thể, không mang dấu ấn cá nhân;
VH viết do cá nhân các trí thức sáng tác, mang dấu ấn riêng
- Về phơng thức lu truyền: VHDG lu truyền theo phơng thức truyền miệng; VH viết theo phơng thức chữ viết
- Về hình thức tồn tại: VHDG gắn bó với những sinh hoạt văn hóa cộng đồng; văn học viết cố định trong các văn bản viết độc lập của một tác phẩm văn chơng
(Mỗi ý đúng cho 1 điểm)
II Phần riêng(6 điểm)
A/ Về kỹ năng:
Hiểu đúng yêu cầu của đề bài Biết cách làm bài nghị luận văn học, bố cục rõ ràng, kết cấu hợp lí, diễn đạt tốt; không mắc các lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp
B/ Về nội dung :
Học sinh có thể sắp xếp trình bày theo nhiều cách khác nhau đôi chỗ có thể có những cảm nhận riêng miễn là phải bám sát tác phẩm, hiểu đúng nhân vật sử thi anh hùng Đại ý
cần làm nổi bật đợc:
Câu 2 a : Dành cho học sinh lớp 10A6
1 Học sinh nêu ngắn gọn về thể loại và nhân vật sử thi anh hùng Sử thi là sáng tác tự
sự dân gian có cốt truyện kể về quá khứ anh hùng của cộng đồng Đề tài và nhân vật anh hùng trong sử thi miêu tả quá khứ hào hùng và chiến công oanh liệt Con ngời và mọi thứ đều hoàn hảo, phi thờng và lý tởng hóa Thế giới sử thi và âm điệu sử thi là âm điệu hoành tráng Ngôn ngữ sử thi lộng lẫy và lung linh, hấp dẫn
2 Nhân vật trong sử thi anh hùng là nhân vật trung tâm, là nhân vật anh hùng tiêu biểu cho ý chí, nguyện vọng và lý tởng của cộng đồng Ngời anh hùng hội tụ nhiều phẩm chất cao đẹp và đợc tôn suy, đợc ngợi ca yêu quý Nhân vật trong sử thi anh hùng đợc tô điểm, nâng cao và phóng đại Họ có sức mạnh, có tài trí, đức độ siêu phàm ngời thờng không bao giờ có thể làm đợc Chiến công của họ vĩ đại và lẫy lừng cha có ai sánh kịp Họ luôn đợc thần thánh ủng hộ giúp đỡ, luôn luôn là ngời tiếng tăm lừng lẫy và dân chúng ngỡng mộ, kính yêu, tin tởng
3 Phần trình bày cảm nhận về vẻ đẹp nhân vật sử thi qua hai trích đoạn:
- Là những anh hùng lý tởng tiêu biểu nhất của cộng đồng Họ thông minh, quả cảm, khôn ngoan và mu lợc toàn tài Hình tợng của họ là sự lý tởng hóa sức mạnh trí tuệ và sức
Trang 3mạnh toàn dân trong cuộc chiến chống lại kẻ thù và chinh phục thiên nhiên Mỗi hành động, lời nói, hay chiến công của họ đều đợc ngợi ca nh những kì tích của thánh thần
- Là ngời anh hùng có trái tim nhân ái, yêu thơng và thủy chung Sẵn sàng chiến đấu và
chiến thắng kẻ thù giành lại vợ và hạnh phúc cho mình và mọi ngời Chàng Đam săn chiến
đấu và tiêu diệt Mtao Mxây giành lại Hơ nhị và trở thành tù trởng lẫy lừng, giàu có nhất
danh vang đến thần, tiếng lừng khắp núi , còn Uy lit xơ vợt muôn trùng gian nan, cạm bẫy
để trở về tiêu diệt bọn cầu hôn, sum họp hạnh phúc bên ngời vợ sắc sảo, thủy chung
- Là ngời có vẻ đẹp ngoại hình lý tởng Đam săn là một dũng tớng, ngực quấn chéo một tấm chiến, tai đeo nụ, nghênh ngang đủ gơm giáo, đôi mắt long lanh, tóc dài thả trên sàn, sức chàng ngang sức voi đực, hơi thở ầm ầm nh sấm, ngang tàng từ trong bụng mẹ… Chàng Uy lit xơ trở về sau bao ngày cải trang rách rới trông đẹp nh một vị thần, cao quý, tài ba
- Vẻ đẹp của ngời anh hùng trong hai thiên sử thi làm xúc động ngời đọc Chúng ta quý yêu
và học tập những vẻ đẹp cuả tính cách và hành động , vẻ đẹp nghị lực và tâm hồn trong các
nhân vật sử thi
C/ Thang điểm:
Điểm 6 : Đáp ứng đợc những yêu cầu nêu trên, văn viết có cảm xúc, dẫn chứng chọn
lọc phong phú, diễn đạt trong sáng Có thể còn có một vài sai sót nhỏ
Điểm 4 : Cơ bản đáp ứng đợc những yêu cầu nêu trên , dẫn chứng cha thật phong phú
nhng phải làm nổi bật đợc ý, diễn đạt tơng đối tốt Có thể còn mắc một vài sai sót
Điểm 2 : Đáp ứng đợc khoảng 1/2 yêu cầu nêu trên , dẫn chứng cha đầy đủ nhng làm
rõ đợc yêu cầu, diễn đạt dễ hiểu Có thể còn mắc một vài sai sót
Điểm 0 : Không hiểu đề , sai lạc cả về nội dung và phơng pháp.
Câu 2 b : Dành cho học sinh lớp 10A7
a/ Nội dung:
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, có thể có những phát hiện và cảm thụ riêng nhng cần nêu đợc một số ý cơ bản nh sau:
1 Học sinh nêu ngắn gọn về thể loại và nhân vật sử thi anh hùng Sử thi là sáng tác tự sự dân gian có cốt truyện kể về quá khứ anh hùng của cộng đồng Đề tài và nhân vật anh hùng trong sử thi miêu tả quá khứ hào hùng và chiến công oanh liệt Con ngời và mọi thứ đều hoàn hảo, phi thờng và lý tởng hóa Thế giới sử thi và âm điệu sử thi là âm điệu hoành tráng Ngôn ngữ sử thi lộng lẫy và lung linh, hấp dẫn
2 Nhân vật trong sử thi anh hùng là nhân vật trung tâm, là nhân vật anh hùng tiêu biểu cho ý chí, nguyện vọng và lý tởng của cộng đồng Ngời anh hùng hội tụ nhiều phẩm chất cao đẹp và đợc tôn suy, đợc ngợi ca yêu quý Nhân vật trong sử thi anh hùng đợc tô điểm, nâng cao và phóng đại Họ có sức mạnh, có tài trí, đức độ siêu phàm ngời thờng không bao giờ có thể làm đợc Chiến công của họ vĩ đại và lẫy lừng cha có ai sánh kịp Họ luôn đợc thần thánh ủng hộ giúp đỡ, luôn luôn là ngời tiếng tăm lừng lẫy và dân chúng ngỡng mộ, kính yêu, tin tởng
Trang 43 Phần trình bày cảm nhận về vẻ đẹp nhân vật sử thi Đam săn qua trích đoạn:
- Là anh hùng lý tởng tiêu biểu nhất của cộng đồng Chàng thông minh, quả cảm, khôn ngoan và mu lợc toàn tài Hình tợng của Đam săn là sự lý tởng hóa sức mạnh trí tuệ và sức mạnh toàn dân trong cuộc chiến chống lại kẻ thù và chinh phục thiên nhiên Mỗi hành động, lời nói, hay chiến công đều đợc ngợi ca nh những kì tích của thánh thần
- Là ngời anh hùng có trái tim nhân ái, yêu thơng và thủy chung Sẵn sàng chiến đấu và
chiến thắng kẻ thù giành lại vợ và hạnh phúc cho mình và mọi ngời Chàng Đam săn chiến
đấu và tiêu diệt Mtao Mxây giành lại Hơ nhị và trở thành tù trởng lẫy lừng, giàu có nhất
danh vang đến thần, tiếng lừng khắp núi vợt muôn trùng gian nan, tiêu diệt kẻ thù, sum họp
hạnh phúc bên hai ngời vợ sắc sảo, thủy chung
- Là ngời có vẻ đẹp ngoại hình lý tởng Đam săn là một dũng tớng, ngực quấn chéo một tấm chiến, tai đeo nụ, nghênh ngang đủ gơm giáo, đôi mắt long lanh, tóc dài thả trên sàn, sức chàng ngang sức voi đực, hơi thở ầm ầm nh sấm, ngang tàng từ trong bụng mẹ…
- Vẻ đẹp của ngời anh hùng trong hai thiên sử thi làm xúc động ngời đọc Chúng ta quý yêu
và học tập những vẻ đẹp cuả tính cách và hành động , vẻ đẹp nghị lực và tâm hồn trong các
nhân vật sử thi
b/ Thang điểm :
Điểm 6 : Đáp ứng đợc những yêu cầu nêu trên, văn viết có cảm xúc, dẫn chứng chọn lọc
phong phú, diễn đạt trong sáng Có thể còn có một vài sai sót nhỏ
Điểm 4 : Cơ bản đáp ứng đợc những yêu cầu nêu trên, dẫn chứng cha thật phong phú
nhng phải làm nổi bật đợc trọng tâm, diễn đạt tơng đối tốt Có thể còn mắc một vài sai sót
Điểm 2 : Đáp ứng đợc khoảng một nửa yêu cầu nêu trên, dẫn chứng cha đầy đủ nhng
làm rõ đợc ý, diễn đạt dễ hiểu Có thể còn mắc một vài sai sót
Điểm 0 : Không hiểu đề, sai lạc cả về nội dung và phơng pháp.
-L
u ý chung : Điểm của bài thi là tổng điểm của các câu cộng lại; cho từ điểm 0 đến
điểm 10 Điểm lẻ làm tròn tính đến 0, 5