Bài giảng dược lý -Thụ thể

thụ thể là những protein biệt hóa để tiếp nhận các phân tử hóa học nội sinh ligands hay ngoại sinh thuốc; độc chất.. Thụ thể gắn kết với chất hóa học nội sinh ligands-chất nội kết và có

THỤ THỂ

thụ thể là những protein biệt hóa để tiếp nhận các phân tử hóa học nội sinh (ligands) hay ngoại sinh (thuốc; độc chất) Những protein này có thể biểu hiện trên màng bào tương, trong dịch bào tương, trong dịch nhân hay có thể là protein

cấu trúc

TẤT CẢ PROTEIN TẾ BÀO CÓ THỂ LÀ

THỤ THỂ

TƯƠNG TÁC THUỐC THỤ THỂ

TƯƠNG TÁC THUỐC THỤ THỂ

Phân loại thụ thể

ĐẶC TÍNH CỦA CÁC NHÓM THỤ THỂ

THUỘC TÍNH CỦA CÁC NHÓM THỤ THỂ

CHỨC NĂNG CỦA THỤ THỂ THAY ĐỔI TÙY MÔ ĐƯỢC BiỂU HiỆN

Thụ thể gắn kết với chất hóa học nội sinh (ligands-chất nội kết) và có thể gắn kết với thuốc.

Thuốc tác động qua 6 cách tương tác với thụ thể:

1. Tương tác với thụ thể hướng ion.

2. Tương tác với thụ thể kết hợp với protein G.

3. Tương tác với nhóm thụ thể tyrosine kinase.

5 Tương tác với thụ thể ngoại bào thường là men (men chuyển-angiotensin

converting enzyme, acetylcholiesterase).

6 Tương tác với thụ thể ngoại bào là phân tử kết dính (adhesion molecule).

LoẠI I: THỤ THỂ HƯỚNG ION

Thụ thể Nicotinic; thụ thể GABAA ; thụ thể AMPA& NMDA là

những thụ thể hướng ion

thụ thể muscarinic là thụ thể hướng chuyển hóa

Nhóm thụ thể này còn gọi là thụ thể kết hợp với protein G (G protein coupled

receptor)

CHỨC NĂNG CỦA GPCR TÙY THUỘC VÀO PROTEIN G MÀ NÓ KẾT HỢP

THUỘC TÍNH CỦA THỤ THỂ KẾT HỢP PROTEIN G

CẤU HÌNH THƯỜNG GẶP CỦA THỤ THỂ KẾT HỢP PROTEIN G

TRẠNG THÁI HoẠT ĐỘNG CỦA GPCR

PROTEIN Gs HoẠT HÓA ADENYLATE CYCLASE

VAI TRÒ CHÍNH CỦA cAMP LÀ HoẠT HÓA PROTEIN KINASE A

PROTEIN Gq HoẠT HÓA PHOSPHOLIPASE C

store-operated Ca2+ channels (SOCC) in the plasma membrane Other plasma membrane Ca2+ channels are regulated by stretch, membrane potential (voltage- operated Ca2+ channels; VOCC) and by receptors (receptor-operated channels; ROCC).

VỊ TÍ CẮT NỐI HÓA HỌC CỦA CÁC PHOSPHOLIPASE

VAI TRÒ CHÍNH CỦA PHOSPHOLIPASE C LÀ THỦY PHÂN PHOSPHATIDYL BIPHOSPHATE&CHU KỲ HOÀN

NGUYÊN CỦA PHOSPHATIDYL INOSITOL BIPHOSPHATE

SƠ ĐỒ HoẠT ĐỘNG CỦA CÁC MEN ĐÍCH DƯỚI TÁC ĐỘNG CỦA PROTEIN G

CÁC TiỂU LoẠI PROTEIN G & CHỨC NĂNG

TỔNG QUAN HoẠT ĐỘNG CỦA CÁC MEN HiỆU Ứng thể CỦA THỤ THỂ

HƯỚNG CHUYỂN HÓA

THỤ THỂ TYROSINE KINASE

THỤ THỂ TYROSINE KINASE

HoẠT ĐỘNG CỦA GROWTH FACTOR RECEPTOR & CYTOKINE RECEPTOR THUỘC NHÓM THỤ THỂ TYROSINE

KINASE

Grb2: Growth factor receptor-bound protein 2.

JAK: Janus kinase.

Receptor Tyrosine kinase signaling pathway

Thụ thể tyrosine kinase.

Thụ thể tyrosine phosphatase

Thụ thể kết hợp tyrosine kinase.

Thụ thể serine/threonine kinase

Thụ thể guanilyl cyclase

TỔNG QUAN HoẠT ĐỘNG CỦA NHÓM THỤ THỂ LIÊN KẾT VỚI KINASE

THỤ THỂ STEROID HORMONE- THỤ THỂ LƯU HÀNH

TRONG BÀO TƯƠNG

KIỂU MẪU THỤ THỂ NỘI BÀO

THỤ THỂ NHÂN- THU THỂ HIỆN DIỆN TRONG DỊCH NHÂN

THỤ THỂ LÀ MICROTUBULE (PROTEIN KHUNG)

ÁI LỰC (AFFINITY) & HiỆU LỰC (EFFICACY) CỦA TƯƠNG TÁC THỤ THỂ - LIGAND

ÁI LỰC: khả năng tương tác thụ

thể- ligand

HiỆU LỰC: khả năng thay đổi cấu

hình của ligand trên thụ thể

LỘ TRÌNH TÍN HIỆU

lộ trình tín hiệu là một chuỗi phản ứng hóa học dẫn tới kết quả cuối cùng:

tạo hiệu quả sinh học

lộ trình tín hiệu thường có 3 phase cơ bản:

1 Phase 1: tiếp nhận tín hiệu (signal reception).

2 Phase 2 : chuyển tín hiệu (signal transduction).

3 Phase 3 : đáp ứng tế bào (cellular response).

Tín hiệu thứ cấp & khuếch đại tín hiệu

THAY ĐỔI CẤU HÌNH THỤ THỂ LÀ YẾU TỐ THIẾT YẾU ĐỂ KHỞI ĐỘNG

LỘ TRÌNH TÍN HiỆU

LỘ TRÌNH TÍN HiỆU CỦA CÁC THỤ THỂ

thụ thể & lộ trình tín hiệu gắn liền thành một thể hợp

nhất để đảm nhiệm chức năng liên lạc tế bào

CẢM ƠN SỰ QUAN TÂM THEO DÕI