Bài giảng Dược lý thú y

Bất cứ một kích thích mạnh mẽ nào lên con vật đã được gây mê cũng không làm nó tĩnh ngay dậy vì toàn bộ các hoạt động phản xạ đã bị loại bỏ.. bThuốc mê lý tưởng: là thuốc sau giai đoạn k

A ĐẶT VẤN ĐỀ:

Hiện nay, công tác điều trị cũng như phẩu thuật trong y học đã có những thành tựu đáng kể, có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo sức khỏe của con người cùng những động vật xung quanh con người Đặc biệt, từ khi thuốc mê ra đời đã đánh đấu một bước phát triển đáng kể trong y học Thuốc mê không những

có ý nghĩa trong nhân y mà đối với ngành Thú y của chúng ta nó cúng cũng góp phần không nhỏ giúp cán bộ Thú y trong quá trình tác nghiệp Nhờ có thuốc mê, con vật giảm được đau đớn từ đó cán bộ Thú y có thể tiếp cận để chẩn đoán cũng như phẩu thuật điều trị một cách hiệu quả hơn và đảm bảo được an toàn cho cán

bộ Thú y cũng như cho chính con vật đó Tuy nhiên, bên cạnh những tác dụng tích cực của thuốc mê thì không thể tránh khỏi những tác dụng phụ không mong muốn của nó

Hiểu được tầm quan trọng đó, nhóm chúng tôi đã có sự tìm hiểu cơ bản về thuốc mê và xin giới thiệu một số thông tin mà chúng tôi đã thu nhận được trong thời gian qua

B.NỘI DUNG

I.Thuốc mê:

1.Định nghĩa và phân loại;

a)Định nghĩa: Mê là quá trình tê liệt có hồi phục của hệ thần kinh Trong quá

trình mê, con vật mất hết tri giác, cảm giác, vận động tự chủ, các cơ bắp giãn ra Các cơ năng thực vật giảm, nhưng các hoạt động của các trung tâm quan trọng của đời sống như hô hấp, vân mạch vẫn được bảo đảm duy trì

Bất cứ một kích thích mạnh mẽ nào lên con vật đã được gây mê cũng không làm

nó tĩnh ngay dậy vì toàn bộ các hoạt động phản xạ đã bị loại bỏ

Thuốc mê là thuốc có tác dụng gây cho người và động vật trạng thái mê nói trên

b)Thuốc mê lý tưởng: là thuốc sau giai đoạn kích thích ngắn, nhanh chóng di vào giai đoạn mê, phạm vi sử dụng rộng, không ảnh hưởng đến các hoạt động sống cơ bản, không để lại di hại sau gây mê

c)Phân loại: Phần lớn thuốc mê là các chất bay hơi: các carburhydro chưa no,

các cồn, các ete, các dẫn xuất halogen Thuốc mê được chia làm 2 nhóm chính

- Thuốc mê bay hơi (gây mê qua đường hô hấp)

- Thuốc mê không bay hơi (qua đường tiêm)

Các thuốc mê bay hơi được đưa vào đường hô hấp cùng với không khí, với một tỉ

lệ thích hợp, đảm bảo đủ nồng độ và áp lực, khiến cho thuốc có thể vào máu rồi

đi đến các tế bào thần kinh

2.Quá trình mê:

Tác dụng của thuốc mê được thể hiện qua 4 giai đoạn với những đặc điểm quan sát được trên lâm sàng, có thể tóm tắt như sau:

2.1 Giai đoạn 1: mất cảm giác (Analgesia)

Tri giác và các phản xạ vẫn còn Nhưng cảm giác đau giảm rõ rệt Trương lực

cơ vẫn còn, các can thiệp nhẹ nhàng (như vạch mí mắt, sờ tay vào vết thương )

con vật không có phản ứng rõ Khi ý thức của con vật mất hẳn báo hiệu độ sâu gây mê đã đi vào giai đoạn 2

Tai biến đáng chú ý của giai đoạn này là ngừng hô hấp, ngừng tim do phản xạ

2.2 Giai đoạn 2: mê sảng hoặc kích thích (Excitement)

Từ lúc mất ý thức cho đến lúc mê hoàn toàn Ở giai đoạn này, tri giác mất hoàn toàn, nhưng mọi phản xạ đều tăng Trương lực cơ bắp tăng Do hưng phấn trung tâm giao cảm và tăng tiết Adrenalin ở tuyến thượng thận nên tim đập nhanh, huyết áp tăng, đường huyết tăng, đồng tử giãn.Con vật trở nên hung hăng,cử chỉ

Nguyên nhân của các hiện tượng trên là do nội lực ức chế ở võ não, làm cho võ não không kiểm soát nổi hoạt động của phần dưới vỏ

Tai biến đáng chú ý ở giai đoạn này là choáng

2.3.Giai đoạn 3:Giai đoạn phẫu thuật (Surgical anaesthesia)

• Con vật mất ý thức, cơ duỗi nghỉ hoàn toàn và cuối cùng mất phản xạ

- Thì 1: Những hiện tượng kích thích của giai đoạn trước dần ổn định, vật thở sâu

và đều

- Thì 2: Các cơ giãn nghỉ, con vật mềm nhũn, nhịp tim yếu, hô hấp đều đặn nhưng chậm hơn, phản xạ mắt mất.Lúc này chỉ có hành tủy và thần kinh tự động còn duy trì hoạt động sống

- Thì 3: Các cơ liên sườn bị liệt, hô hấp suy yếu dần, vật thở kiểu bụng, cơ hoành tăng cường hoạt động,hơi thở bị rối loạn

- Thì 4: Hô hấp và vận mạch bị rối loạn, thở kiểu Cheyne Stokes

• Nếu nồng độ thuốc mê tiếp tục tăng cao có thể dẫn đến nguy hiểm, các trung tâm thần kinh thực vật ở hành tỉ bị tê liệt, trước hết là trung tâm hô hấp; tiếp đó là trung tâm vân mạch và trung tâm vagus Tim ngừng đập Trong quá trình gây mê,

ta phải cảnh giác với giai đoạn này, bằng cách điều chỉnh lượng thuốc mê

2.3.Giai đoạn 4:Liệt hành tủy (Medullary paralysis)

• Giai đoạn này xảy ra khi dùng quá liều với nhiều dấu hiệu nguy hiểm.Đặc điểm của giai đoạn này là đồng tử giãn rộng tối đa,con vật nghẹt thở,tim ngừng đập và đưa đến chết

• Nếu dùng đúng liều thì con vật bắt đầu hồi tỉnh sau khi ngừng cho thuốc mê

• Thời gian hồi tỉnh phụ thuộc vào sự bảo hòa thuốc mê ở tổ chức và máu tuần hoàn, vào tốc độ và cường độ chuyển hóa thuốc, thải trừ thuốc ra khỏi cơ thể Hơn 90% eter hấp thụ sẽ thải trừ qua phổi, số còn lại thải trừ qua da, thận, ruột và biến đổi ở gan

3.Những tai biến khi dùng thuốc mê

3.1 Chảy nước bọt và nôn mửa

- Do hít thuốc mê ở giai đoạn đầu nhiều gây kích thích niêm mạc thực quản, kích thích ngọn dây thần kinh đối giao cảm gây chảy nước bọt nhiều

- Cần cho thú nhịn ăn tối thiểu 12 giờ trước khi phẫu thuật, tiêm Atropine làm giảm tiết nước bọt Nếu nước bọt chảy nhiều gây nôn mửa, thức ăn có thể tràn vào khí quản gây tắt thở hoặc gây viêm phế quản, viêm phổi hậu phẫu

3.2.Ngừng tim và ngừng hô hấp do phản xạ

- Thường xảy ra do dùng thuốc mê đường hô hấp, thuốc được hít vào nhiều cùng một lúc gây kích thích niêm mạc đường hô hấp, kích thích thần kinh đối giao cảm rồi truyền lên trung khu đối giao cảm làm ngừng tim do phản xạ

- Để tránh tai biến này, cho thuốc mê từ từ đúng chỉ định, bôi Vaseline hoặc dung dịch Cocain gây tê niêm mạc

- Ngừng hô hấp do phản xạ cơ chế như ngừng tim do phản xạ, nhưng ít nguy hiểm hơn Chữa bằng hô hấp nhân tạo, cho ngửi Carbogene và tiêm thuốc kích thích hô hấp

3.3 Ngừng tim trực tiếp

- Thường do gây mê bằng Chloroform, do hít thuốc mê vào nhiều cùng một lúc, thuốc mê vào phổi, qua tĩnh mạch phổi và làm nhiễm độc hệ thần kinh tự động của tim nằm ở tâm nhỉ trái làm tim ngừng đập trực tiếp

- Để tránh hiện tượng này, chúng ta cho thuốc mê từ từ, nếu có tai biến xảy ra lập tức tiêm ngay Adrenaline 1 phần ngàn vào tĩnh mạch với liều:

Trâu,bò,ngựa: 2 - 3ml

Heo,chó: 0,3 - 1ml

3.4.Sốc (Shock)

- Con vật bình thường, nếu có một tác nhân kích thích vào trung khu co giãn mạch máu, mạch máu sẽ co lại và làm huyết áp tăng, kích thích vào trung khu phó giao cảm làm tim đập chậm lại do đó huyết áp lại hạ xuống Nên huyết áp chỉ thay đổi nhất thời, rồi trở lại bình thường

- Trong giai đoạn con vật ngủ bởi thuốc mê, trung khu giãn mạch máu bị ức chế, còn trung khu phó giao cảm chưa bị ức chế, nếu có kích thích mạnh nào đó sẽ làm tim ngừng đập hoặc đập chậm lại, trong lúc mạch máu không co, huyết áp xuống nhanh, đồng thời tủy sống chưa bị ức chế nên con vật giãy giụa, gọi là hiện tượng sốc trong phẩu thuật Tiêm Adrenaline 1 phần ngàn vào cơ tim hoặc tim tĩnh mạch hay lập tức truyền máu cho con vật

3.5.Hạ thân nhiệt

Gây mê thường kèm theo hạ thân nhiệt

4.Phân loại thuốc mê: thuốc mê được chia thành 2 loại : thuốc mê dễ bay hơi và

thuốc mê không bay hơi

4.1.Thuốc mê dễ bay hơi (volatile anh gaseous anesthetics)

a)Ether: đượcW.T G Morton, một nha sĩ Boston áp dụng đầu tiên vào ngày 16 tháng 10 năm 1846 và được coi là thuốc mê lý tưởng đầu tiên

- Tính chất:

hơi ngọt nóng sôi ở 350c Hơi eter không cháy mà làm thành hỗn hợp nổ với không khí Hòa tan trong nước, trong dầu

+ Để eter ngoài không khí và ánh sáng bị oxy hóa chậm tạo thành Peroxid ethyl rất độc gây kích ứng da Do đó phải đựng trong lọ màu, đậy nút kỹ

- Tác dụng:

+ Là thuốc gây mê thông dụng, cách dùng đơn giản và an toàn, nhưng gây mê sâu chậm (thường 10-20 phút sau khi cho thuốc)

+ Ngoài ra còn có tác dụng phụ là kích ứng đường hô hấp, làm co giật yết hầu và thanh quản, làm tiết nhiều chất nhờn ở khí quản

- Cách dùng:

+ Ngửi gây mê: Thường dùng gây mê cho heo và động vật phòng thí nghiệm Không dùng gây mê cho đại gia súc và tiểu gia súc có sừng Đặc biệt không dùng cho mèo

+ Dùng ngoài: bôi gây tê

+ Uống: Sát trùng ruột, làm dịu đau bụng, kích thích tiêu hóa, chống lên men trong bệnh đầy bụng không tiêu, chướng hơi dạ cỏ

- Liều dùng:

+ Ngửi: heo 3-g/con/lần; thỏ, chó 0.1-0.5g/con/lần

+ Uống: Trâu bò 10-20g

- Những chú ý khi gây mê:

+ Quá trình gây mê phẫu thuật, ta cần quan sát kĩ động vật Khi có các dấu hiệu sau đây là giai đoạn mê phẩu thuật tốt: mất hết cảm giác và vận động, mất phản

xạ, cơ bắp giãn ra, mất trương lực Phản xạ mi mắt mất (cho tay vào mí mắt, mí mắt không vận động) là đấu hiệu quan trọng để điều hòa lượng thuốc mê

+ Ta điều khiển nồng độ eter trong không khí trong một phạm vi đủ để duy trì mê sâu, nhưng không làm chết động vật Phạm vi đó gọi là "vùng nồng độ mê eter" hay "phạm vi eter"

+ Trong quá trình phẩu thuật cần theo dõi phản xạ mí mắt, đồng tử, nhịp tim và

hô hấp Nếu phản xạ mí mắt và co cơ có xuất hiện trở lại, chứng tỏ nồng độ eter

đã giảm, ta phải cho thêm eter Nếu đột ngột đồng tử giãn rộng, hô hấp trở ngại, sóng hô hấp phẳng Ta phải ngừng ngay việc cho eter trong chốc lát vì chứng tỏ nồng độ eter đã ở giới hạn cao

b)Chloroform (CHCl 3 : Trichloromethane):được Bác sĩ sản khoa James Y.

Simpson áp dụng làm thuốc gây mê vào năm 1847 tại Edinburgh, Ecosse, Scotland Sau đó việc dùng chloroform như loại thuốc gây mê trong các cuộc giải phẩu đã lan tràn ở Âu châu Nhưng mãi đến đầu thế kỷ thứ 20, chloroform mới bắt đầu được sử dụng thay cho ê te ở Bắc Mỹ Nhưng trong các xứ mới bắt đầu mở mang, người ta vẫn còn dùng ê te, vì dễ kiếm, rẻ tiền và tương đối an toàn Chloroform đã không còn được thông dụng vì có thể tạo ra chứng đứng tim đột ngột Người ta thay chloroform bằng Trichloroethylene một hydrocarbon cùng loại, nhưng chất này cũng không được dùng lâu vì có thể tạo ra ung thư

-Tính chất:

Chất lỏng không màu, mùi thơm, vị ngọt, nặng hơn nước, ít tan trong nước, tan nhiều trong ether, cồn và chất béo Không bắt lửa, nhưng bị oxy hóa khi để gần

độc Do đó, phải đựng trong lọ thủy tinh màu, đậy nút kĩ, để nơi tối và mát

- Tác dụng:

+ Tác dụng tại chỗ: bôi lên da gây kích ứng da và niêm mạc Nếu cho tác động lâu ở niêm mạc gây tụ máu làm rát và đau, tác động lâu hơn sẽ gây hoại tử nơi đó

+ Tác dụng gây mê: Chloroform là một thuốc mê rất mạnh, nồng độ khoảng 1-4% hơi Chloroform trong không khí hút vào đủ gây mê thú trong thời gian 10-12 phút Khi gây mê thấy biểu hiện rõ các giai đoạn Trước tiên, gây kích thích kèm theo rối loạn hô hấp và tuần hoàn Con vật giẫy giụa, hô hấp và nhịp tim không đều, sau đó vật ngủ và mê Chloroform gây mê nhanh và sâu hơn eter, độc tính cũng cao hơn Nên cho thuốc từ từ hoặc có thể bôi Vaseline hay Cocain gây tê niêm mạc mũi

+ Tác dụng đối với trao đổi chất: biến dưỡng thường bị giảm, làm rối loạn trao đổi chất như tăng sự phân hủy protein, rối loạn trao đổi glucid, làm mất thăng bằng quá trình oxy hóa, trong nước tiểu có aceton, đường, Fe

- Tác dụng của Chloroform đối với những gia súc khác nhau:

+ Ngựa: giai đoạn kích thích xảy ra rõ rệt, kéo dài 3-15 phút Trong thời gian này

có thể biến đổi hô hấp, tuần hoàn, thân nhiệt tăng, mồ hôi ra nhiều Phải cố định ngựa thật chặt khi gây mê

Liều dùng lúc đầu; 2-4 giọt/phút, sau tăng 30-50 giọt/phút, khi đã mê giảm số giọt xuống và ngừng

Mê thường xuất hiện sau 10-15 phút, có khi đến 30-40 phút

Nên gây mê cơ sở trước bằng Chloral hydrate hoặc rượu Ethanol, hay tiêm tĩnh mạch Thiobarbiturate hoặc tiêm Morphine hoặc tiêm Morphine 1% dưới da kết hợp với Atropine trước đó 30 phút

+ Gia súc có sừng: thường không dùng Chloroform vì có phản ứng rất mạnh, tỉ lệ chết lên tới 10% Nếu không chết, thường bị viêm phổi hoặc rối loạn trao đổi chất kéo dài gây ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe con vật

+ Heo: gây mê bằng Chloroform có tác dụng tốt, giai đoạn kích thích ngắn, thời gian mê sâu

+ Chó: thường dùng hỗn hợp Chloroform với eter tỉ lệ 3:2, có thể thêm rượu Nên gây mê cơ sở bằng Morphine 10% trước (chích 4 – 8 ml)

- Cách dùng:

+ Cho uống làm giảm đau như bụng, sát trùng đường ruột, an thần Uống kết hợp với glyceryl: 1 phần Chloroform + 15 phần glyceryl

+ Bôi ngoài da làm dịu đau, cầm máu, sát trùng vết thương có giòi 1 phần

Chloroform + 3 phần đầu thực vật

- Liều lượng:

+ Ngựa: 30-60ml tiếp theo sau 15-30ml và có thể thêm 4-8 ml nếu cần

+ Bò: 30ml tiếp theo 15ml nếu cần, kết hợp với gây tê

+ Heo: 8-15ml, nếu cần thêm những liều tương tự

+ Chó: 1-4ml, được lập lại nếu cần

- Chú ý:

+ Không dùng cho những gia súc có bệnh về tim

+ Khi gây mê phải bôi Vaseline lên mũi con vật để phòng phản xạ xấu

+ Để mê nhanh và giảm độc phối hợp với Ether và Ethyl chloride theo tỉ lệ 30g Chloroform + 60g Ether + 10g Ethyl chloride,gọi là hỗn hợp Sleich

Liều: Ngửi gây mê : Ngựa : 100 – 300g

Chó : 10 – 50g

Heo : 20 – 60g

c)Halothane (fluothane, Halsan, C 2 HBrClF 3 )

-Là chất lỏng bay hơi, trong, có mùi hơi ngọt Bị hủy bởi ánh sáng mặt trời nên phải trữ trong chai màu sẫm Thymol (0.01%) được thêm vào chế phẩm để giảm

sự hư hại

- Có tác dụng gây mê mạnh gấp 4 lần ether và 2 lần Chloroform

- Có thời gian hồi tỉnh ngắn hơn nhiều so với Ether

- Không dùng Adrenalin và Nor Adrenalin khi gây mê bằng Halothane

- Được dùng gây mê cho cả thú nhỏ lẫn lớn, nhưng do đắt nên đối với thú lớn thường gây mê cơ sở trước bằng Barbiturates

Ngựa: sau khi dùng Barbiturates, dùng 35 – 40ml halothane cho 450KgP mê trong 1 giờ

Bò: sau khi gây mê với Thiopental sodium, dùng 25 – 30ml halothane cho 450KgP, mê trong 1 giờ

d) Ethyl Chloride ( C 2 H 5 Cl )

- Là chất lỏng không màu, độ sôi: 13oC, dễ cháy Rất dễ bốc hơi và làm lạnh nơi tác động Ít tan trong nước,tan nhiều trong ether, cồn, chất béo.Trước đây Ethyl chloride được dùng như thuốc mê, nay dùng làm thuốc giảm đau Xịt lên da, thuốc sẽ bốc hơi nhanh làm da lạnh đi nên giảm cảm giác đau hoặc ngứa

Có thể làm thuốc tê tại chỗ trong tiểu phẫu

- Thời gian kích ứng ngắn, không làm hại phổi và thận nhưng độc cho tim và gan, là một thuốc mê tác động mạnh, nhanh nhưng ngắn

- Thường dùng chất này chế ra hỗn hợp Sleich gồm : 60 phần ether + 30 phần Chloroform + 10 phần ethyl chloride

- Hỗn hợp trên được dùng cho thú nhỏ : cho hít 5 – 10 phút : sau khi thấy mê ngưng lại một thời gian, cho thở ngoài không khí thường, sau đó cho hít tiếp

f) Một số thuốc mê khác:

- Isoflurane ( Forane, Aerrane)

Hiện nay Isoflurane là thuốc mê được sử dụng phổ biến nhất.Ít

gây tác động lên tim hơn so với Halothane

Chỉ định: dùng gây mê đường hô hấp

Chống chỉ định:Nhạy cảm với thuốc hoặc có tiền căn sốt cao ác tính khi gây mê

với isoflurane hoặc các thuốc mê loại halogen

Tương tác thuốc:Tăng tác dụng thuốc giãn cơ không khử cực.

Tác dụng phụ:Loạn nhịp tim, tăng số lượng bạch cầu, Suy hô hấp, giảm HA Chú ý đề phòng:Tăng áp lực nội sọ Chỉ nên dùng bình bay hơi chuyên biệt Liều lượng:

- Khởi mê: nên bắt đầu với nồng độ 0,5 % Nồng độ 1,5 - 3 % thường chỉ kéo dài

từ 7 - 10 phút trong gây mê Duy trì: ở nồng độ 1 - 2,5 % trong hỗn hợp O2/N2O

Có thể tăng thêm 0,5 - 1% khi chỉ dùng với O2

- Mổ lấy thai: 0,5 - 0,75 % là đủ duy trì độ mê cần thiết Người lớn tuổi: giảm liều

- Methoxyflurane ( Metofane, Penthrane )

Được dùng từ năm 1960 Là chất lỏng không màu, bay hơi, mùi quả, không cháy, không nổ trong không khí

- Enflurane (Ethrane)

Được dùng từ cuối thập kỷ 70.Là chất lỏng bay hơi không màu, không cháy Tác dụng gây mê mạnh

- Desflurane con vật mê nhanh và hồi tỉnh nhanh.

- Sevoflurane con vật mê nhanh và hồi tỉnh nhanh.

- Nitrous oxid: còn được gọi là khí gây cười.

- Ethylefne

- Carbon dioxide

- Cyclopropane

- Trichloroethylene

- Rượu etylic : nếu dung một lượng lớn rượu có thể gây ngủ và mê.

- Morphine: chỉ dùng làm thuốc tiền mê.( thuốc gây mê cơ sở)

4.2 Thuốc mê không bay hơi

Thuốc mê không bay hơi tiện dụng trong thú y, dễ sinh mê, không gây ói mửa; nhưng bất lợi là sợ bị cho thuốc quá liều

4.2 1 Các muối Barbiturate

Được điều chế từ Acid Barbiturique bằng cách thay thế gốc R1 và R2 sẽ có các Barbturates có tác dụng gây ngủ và mê

Là chất chuyển hóa của acid Barbiturique, bao gồm nhiều loại thuốc có tác dụng gây mê dài hoặc ngắn như:

Tác dụng:

- Gây mê rất nhanh sau khi tiêm ( 10-20 giây)

- Tác dụng giảm đau kém, nếu tiêm không đủ liều khi mổ thú đau dễ gây phản xạ giao cảm: tim đập nhanh, giản đồng tử, thở nhanh, huyết áp tăng

- Tác dụng giản cơ yếu kể cả cơ trơn

Độc tính của Barbiturates:

- Ức chế trung tâm điều nhiệt- gây hạ nhiệt (sưởi ấm khi gây mê), nếu tiêm quá nhanh có thể gây ngừng thở, cấp cứu bằng thở oxy

- Ứ huyết não, màng não

- Suy gan trên các thú bị bệnh gan khi dùng nhóm barbiturates tác động ngắn

- Không dùng cho thú sơ sinh do khoảng an toàn hẹp, và thời gian tác động kéo dài

a Thiopental sodium:

- Tính chất: Bột kết tinh nhỏ, trắng hay vàng nhạt, có mùi lưu huỳnh,

tan trong nước, ra không khí mau bị hư và ở thể dung dịch dễ bị phân hủy ( chỉ sử dụng trong 4 giờ ) do đó chỉ pha thành dung dịch lúc sắp dùng

- Tác dụng: Thường được dùng trong thú y, ít độc, gây mê được cho

nhiều loài gia súc Thời gian gây mê nhanh

Tùy liều lượng dùng sẽ có tác động gây mê 15 phút hay 2 giờ 30 phút Quá trình

mê đầy đủ các giai đoạn

- Chỉ định : Gây mê toàn thân trong thời gian ngắn, có hoặc không dùng thêm một thuốc giãn cơ bắp ; để xử lý các tình trạng co giật Thuốc được dùng qua đường hậu môn để gây mê phần dưới

- Liều dùng : Thú lớn: 10 – 15 mg/kgP

Thú nhỏ : 20 – 35 mg/kgP

Thường dùng dung dịch 2,5% tiêm tĩnh mạch, thú lớn có thể tăng 5%

b Pentobarbital Sodium (C11H18N2O3 ) (Nembutal sodium, Pentobarbitone sodium, Sagatal, Napental )

Được sử dụng rộng rãi để gây mê cho thú nhỏ Ở thú nhỏ chỉ dùng để gây ngủ và

bổ túc bằng thuốc tê

Dùng gây mê thời gian tác dụng 30 phút – 45 phút, con vật tỉnh lại 1 – 2 giờ sau Liều dùng: thay đổi tùy theo cá thề

Thú nhỏ: 28,6 mg/kgP

Thú lớn: 20 – 25 mg/kgP

Tiêm tĩnh mạch chậm, cần gây mê cơ sở bằng Morphine kết hợp Atrophine

4.2.2 Một số loại thuốc mê không bay hơi khác

a) Chloral Hydrate ( CCl3CH(OH)2 )

- Tính chất:

Kết tinh trong suốt, không màu, mùi hăng hắc, vị đắng nồng, tan trong nước, rượu, ether, khó tan trong dầu mỡ, để ngoài không khí dễ chảy nước, khi pha thành dung dịch dễ bị hư

- Công dụng:

+ Tiêm tĩnh mạch gây mê: thuốc sớm ức chế tủy sống nên gây mê nhanh, ít xảy ra tai biến Thường dùng gây mê cho đại gia súc Khi tiêm phải thật chậm và theo dõi gia súc Nên cho con vật nhịn đói trước một ngày

+ Uống: được hấp thu dễ dàng qua các niêm mạc và gây ngủ nhanh chóng nhẹ nhàng

+ Bôi ngoài da: dùng dung dịch 10% bôi lên da sẽ gây tê, chữa ngứa da, rụng lông Nếu nồng độ cao hơn gây kích ứng da và ăn da làm hoại tử

- Chú ý: Không sử dụng cho vật bị kiệt sức,đau tim,sưng phổi

- Liều dùng:

+ Uống thuốc làm an thần:

- Ngựa và bò: 25 - 45g - Cừu và heo: 24g

- Chó: 0.3 - 1g - Mèo: 0.12 - 0.6g

+ Tiêm tĩnh mạch: