Thêm vào lí do quá thông minh, nắm rõ việc rồi lại thích khoe khoang, cấp trêncũng sẽ chẳng muốn tiếp cận người như anh ta, càng không giao việc cho anh ta làm.Những người như thế này th
Trang 1Lời nói đầu
Trong cuộc sống hàng ngày, luôn tồn tại các mối quan hệ giao tiếp, vì mỗi conngười là tổng thể của các mối quan hệ xã hội Ngay từ khi còn nhỏ, chúng ta đã đượcdạy cách xưng hô, ứng xử với người lớn trong gia đình, trong trường học Theo thờigian, chúng ta lớn dần lên, các mối quan hệ cũng ngày một nhiều và dường như mọithứ trở nên phức tạp hơn Chúng ta không thể đem cách ứng xử trong gia đình ápdụng vào nơi công sở, chúng ta cũng cần một phương thức giao tiếp khác trong cácmối quan hệ bạn bè trong kinh doanh thương mại và trong nhiều hình diện của cuộcsống Từ đó, “NGHỆ THUẬT XỬ THẾ TOÀN THƯ” là cuốn sách mang tính tri thức
về ứng xử, giúp bạn có thể điều hòa tốt được các mối quan hệ của bản thân Giao tiếpthực sự là một nghệ thuật, nếu bạn nắm được chìa khóa của nó thì mọi thứ sẽ trở nênđơn giản hơn nhiều Phong cách ứng xử tốt sẽ giúp bạn có được thiện cảm từ phía mọingười, thậm chí bạn còn nhận được sự tin tưởng của người khác, đó là một điểm quantrọng, một bước khởi đầu hoàn hảo cho bất kỳ mối quan hệ nào
Hãy nỗ lực, nhiệt tình trong cuộc sống và cuốn sách này sẽ giúp bạn trở thành mộtngười ứng xử thông minh
Chương I: Ứng xử với cấp trên I.Tôn trọng cấp trên
Hầu hết các vị lãnh đạo đều thích ra lệnh cho cấp dưới của mình, đây không chỉ lànhu cầu tất yếu của mối quan hệ về tổ chức giữa cấp trên và cấp dưới, mà cũng là việccấp trên thực hiện chức trách của mình, nhằm có được sự đảm bảo thành công trongcông việc Các sếp thông thường đều cho rằng mình có quyền yêu cầu cấp dưới làmmột số việc nào đó Rất nhiều cấp trên còn cho rằng mình ưu tú hơn cấp dưới vì vậymới được làm lãnh đạo, trong tiềm thức luôn có ý nghĩ rất mạnh mẽ về nét ưu việt củabản thân, luôn luôn tự tin về mình Vậy thì những mệnh lệnh mà người giỏi hơn đưa
ra, cấp dưới nên nghe theo chứ không phải ai cũng có ý kiến của riêng mình, cách làmcủa riêng mình, làm hỏng dự định của cấp trên Cấp trên có tính tôn nghiêm rất cao, khi sử dụng quyền lực, ban bố mệnh lệnh, họluôn có ý nghĩ là sự việc sẽ tiến triển theo mục tiêu mà mình đã dự định Mà tôn
Trang 2nghiím lại lă cảm giâc nhạy bĩn nhất, mềm yếu nhất của con người vì nó luôn gắnliền với bản chất của con người, phạm văo sự tôn nghiím chẳng khâc gì nhục mạ văkhinh thường người khâc Trong con mắt cấp trín thì tôn nghiím lă việc được tôntrọng một câch đương nhiín, lă việc tuyệt đối không thể coi thường vă bỏ qua Rất nhiều lúc, sự đụng độ của cấp dưới sẽ khiến cấp trín vướng văo vòng luẩn quẩn,thể diện bị tổn hại Giả sử mệnh lệnh của cấp trín quả thực có chỗ bất cập, nếu tadùng câch chống đối để đối phó với cấp trín, điều năy chắc chắn sẽ khiến cấp trínthấy sự tôn nghiím của mình bị tổn hại vă sẽ lấy âc ý đối phó với âc ý Đặc biệt trongnhững trường hợp công khai, cấp trín sẽ hết sức coi trọng quyền uy của mình, hoặc lẵng ta sẽ thể hiện rằng bạn có thể suy nghĩ để đưa ra một số đề nghị năo đó, nhưngông ta sẽ không cho phĩp bạn đưa ra đề nghị kiểu thâch thức với quyền uy của ông ta Khi cấp dưới mđu thuẫn với lênh đạo, chúng ta thường hay nói những lời quâ khích,nhất lă những lời lẽ vượt quâ mức độ cho phĩp lăm tổn thương đến tình cảm Nhữnglời lẽ năy giống như con dao nhọn cứa văo tim nhă lênh đạo, sẽ khiến cho sự bực tứctrong lòng bộc phât, khiến họ nổi trận lôi đình vă coi bạn như kẻ thù Trong trườnghợp năy có thể bạn nói thật lòng, nhưng những từ ngữ không thích hợp sẽ khiến cấptrín nghĩ bạn luôn bất mên với họ Ông ta sẽ nghĩ: “Thằng cha năy giấu giếm giỏithật, dâm lừa cả mình đấy! Thì ra nó luôn tỏ vẻ thănh kính với mình, nhưng lại ăn ởhai lòng, hôm nay cũng lộ ra rồi!” Trong lòng sếp bùng lín cảm giâc thù hận nhưmuốn tính sổ, mất đi sự suy xĩt bình tĩnh
Ý nghĩ trả thù khiến cấp trín mất hết lí trí Một khi sự tôn nghiím bị tổn hại, khi măcấp trín cảm thấy thể diện bị xúc phạm, cảm thấy xấu hổ thảm hại thì cấp trín sẽ nhìn
sự việc dưới góc độ vô cùng nghiím trọng, nhất thời không biết thế năo lă đúng sai,chỉ còn câch trút giận văo đối tượng Lúc năy cấp trín thường bị kích động, thậm chíđầu óc u mí, dẫn đến giận quâ hoâ mất khôn, mất đi sự phân đoân một câch bình tĩnh.Điều năy trở thănh kẻ thù số một của cấp trín, những hănh vi quâ khích cũng từ đó măphât sinh Cho dù lă lúc đó có cố gắng kiềm chế, nhưng sau đó căng nghĩ căng uất vă
Nếu nhìn những sự việc đê xảy ra, cấp dưới không thể không lấy đó lăm gương Thời Tam Quốc, Gia Cât Lượng trổ tăi, dùng lửa thiíu chây Bâc Vọng Phu, đânh quđnđịch đại bại Hạ Hầu Đôn nói với Tăo Thâo: “Lưu Bị ngang ngược như vậy, đúng lămối hoạ từ bín trong, không thể chỉ giết mình Lưu Bị mă phải nhổ cỏ tận gốc” CònTăo Thâo cũng cho rằng Lưu Bị, Tôn Quyền lă vật trở ngại lớn nhất cho sự nghiệpthống nhất thiín hạ của mình, nín đê quyết định xuất binh chinh phạt Giang Nam
Có một vị đạo phu, tín lă Khổng Dung, vô cùng cổ hủ Ông cho rằng Lưu Bị lă hậuduệ nhă Hân còn Tôn Quyền thănh danh lă nhờ đóng đô ở chỗ có địa thế hiểm trở.Ông nói Tăo Thâo khởi binh như vậy lă hết sức vô nghĩa, sợ rằng sẽ lăm mất đi lòngtin của thiín hạ Việc đó khiến cho Tăo Thâo vô cùng tức giận Sau khi tan chầu,Khổng Dung ngửa mặt nhìn trời than rằng kẻ bất nhđn đi đânh người nhđn nghĩa, ắt sẽchuốc lấy thất bại Không may những lời ấy bị người khâc nghe thấy vă đem tđu vớiTăo Thâo, Tăo Thâo tức giận hạ lệnh giết cả nhă Khổng Dung
Trang 3Có người đã sớm nói với Khổng Dung rằng: “Ông thật quá cương trực, đây sẽ là cái
Khổng Dung là người có tài, nhưng ông chưa lĩnh hội được ý đồ và quyết tâm của chủnhân, ăn nói bất cẩn, nhất là lại đem nói Tào Tháo là kẻ bất nhân, điều này chẳngkhiến cho Tào Tháo giận dữ, rồi sinh ra ý giết người hay sao? Vậy nên lúc cấp dưới ăn nói với cấp trên thì đừng có quá xúc động mà lúc nào cũngphải tự nhắc nhở rằng cho dù mình có đúng đi chăng nữa thì cũng cần chú ý thái độ,chú ý vấn đề phương pháp, cách thức và thời cơ, không nên đụng độ với cấp trênkhiến cấp trên bực bội dẫn đến ghét mình Đây là kết quả của trứng chọi đá, là cấp
Cấp dưới trước tiên về thái độ phải duy trì sự tôn trọng với cấp trên, không được để lộthái độ bất cần và những ý kiến không hợp với sếp, phân biệt rạch ròi giữa năng lực cánhân và công việc Lưu ý không để cách nhìn nhận về công việc biến thành cách nhìnnhận của cá nhân, tốt nhất không để đối phương hiểu lầm, cho rằng mình tìm cách đốiphó với sếp Hãy để cho cấp trên nhận thấy bạn vẫn thừa nhận quyền uy của sếp, ýkiến của bạn là nhằm vào công việc chứ không phải mượn công việc để giương đôngkích tây, công kích sếp Trong trường hợp này, hầu hết các sếp sẽ bình tĩnh trở lại vàsuy nghĩ tới ý kiến của bạn Chỉ cần bạn không bị ràng buộc vì sự lợi hại cho bảnthân, luôn nghĩ cho lợi ích của cấp trên, cấp trên sẽ không thể không hiểu được ý tốt
đó của bạn, ông ấy sẽ cảm động vì lòng trung thành của bạn Khi cấp dưới thảo luận một vấn đề nào đó với sếp thì hãy chú ý áp dụng phương pháp
mà đối phương dễ tiếp thu nhất để nói rõ quan điểm của mình Thông thường khi nói,ngữ khí phải ôn hòa, lời lẽ tránh cực đoan, và điều quan trọng nhất là phải có sự phântích, có căn cứ, trật tự rõ ràng, có sức thuyết phục Cấp dưới phải chú ý rằng cấp trênmới là người có quyền quyết định cuối cùng, còn bạn chỉ là người góp ý mà thôi Nói
rõ quan điểm với cấp trên, không nên khẳng định chắc chắn mà phải dùng ngữ khítrao đổi nhẹ nhàng để làm tăng kết quả biểu đạt Ví dụ: “Có lẽ cách làm này của tôi sẽ
bổ sung cho kế hoạch của “ông”, hoặc “Tôi thấy mình có trách nhiệm phản ánh với
Ngoài ra, cấp dưới cũng nên chọn thời cơ và thời điểm thích hợp, nói công khai khôngbằng nói riêng Nếu việc đã được quyết định thì nên chuẩn bị kĩ càng, nói theo tìnhhình thực tế, nên nói lúc cấp trên vui vẻ bình tĩnh, chứ không nên nói lúc cấp trênđang bận rộn, căng thẳng Nhằm lúc cấp trên đang cao hứng nói sẽ tốt hơn lúc bìnhthường, thời điểm cấp trên dễ tiếp thu ý kiến của người khác nhất để trao đổi Bạn không thể nói lí với cấp trên, đây là một quy luật bình thường, nhưng không cónghĩa là trong những trường hợp đặc biệt, bạn không thể tranh thủ cơ hội để nói lí mộtcách sâu sắc nhằm đạt được mục đích của mình Đại thần nổi tiếng thời Bắc Tống Triệu Tấn là tâm phúc của vua Việt Khuông Dận, đãtừng có rất nhiều diệu kế mang tính quyết định toàn cục diện, rất được Tống Thái Tổtín nhiệm Sau khi bình định thiên hạ, Triệu Tấn từng kiến nghị Thái Tổ thực hiệnchính sách “thân vững cành yếu”, tước bớt những quyền tước quan trọng của các
Trang 4tướng lĩnh Tống Thái Tổ do dự không quyết, cho rằng những người ủng hộ mìnhkhông ít, họ sẽ không làm phản Triệu Tấn khuyên mãi không được, liền nói mạnh:
“Sao người lại phản lại chủ của mình?” Thái Tổ tỉnh ngộ, lập tức quyết định dứtkhoát
Muốn thực sự không đối đầu với cấp trên thì phải chú ý không thể tiếc công sức, có
Người có tài mà không tôn trọng cấp trên, không chăm chỉ làm việc thì quan hệ vớicấp trên luôn luôn căng thẳng Làm nhân viên nên lấy đó làm gương, nhìn gương cácnhân viên khác để cải thiện mối quan hệ với cấp trên Càng là nhân viên có tài thì càng nên thận trọng trong ứng xử với cấp trên Cũnggiống như càng là một cây to cao, càng nên cúi thấp đầu mới không bị gió thổi đổ
Có một số người vì thấy mình có tài mà kiêu ngạo, không coi ai ra gì, luôn căng thẳngtrong quan hệ với cấp trên, điều này không những đem lại rất nhiều bất lợi cho mình
mà có lúc thậm chí còn gây họa lớn Trong “Tam Quốc diễn nghĩa” có đoạn: Dương
Tu là người có trí thức, giỏi ăn nói vì kiến thức hơn người, nhưng do ông ta “cậy tàingông cuồng”, động chạm đến Tào Tháo, kết quả là đã bị chính sự thông minh làm
Tào Tháo muốn xây dựng một hoa viên, sau khi xây xong, Tào Tháo đi trước thamquan, mồm không ngớt bình luận, sau đó cầm bút viết lên cửa một chữ “hoạt” rồi bỏ
đi Mọi người đều không hiểu ý của Tào Tháo Dương Tu liền nói: Trong chữ “môn”
có thêm chữ “hoạt” chính là chữ “khoát”, thừa tướng chê cửa to quá Mọi người lậptức cho sửa lại, sau đó lại mời Tào Tháo đến xem Tào Tháo rất vui, hỏi xem ai có thểhiểu được ý của mình Có người nói đó là Dương Tu, lúc đó Tào Tháo tuy khen hay
Lần khác, có người dâng cho Tào Tháo một hộp bơ, Tào Tháo viết ba chữ “nhất hợptô” lên trên hộp để trên bàn, Dương Tu trông thấy liền đem hộp bơ chia cho mọingười cùng ăn Tào Tháo hỏi Dương Tu duyên cớ vì sao thì Dương Tu nói: “Trên hộp
đã ghi rõ mỗi người một miếng Bọn thần nào dám chống lại lệnh của thừa tướng”.Lúc này, Tào Tháo tuy cười nói vui vẻ nhưng trong lòng lại có ác ý
Về sau, tức năm Kiến An thứ 23, Lưu Bị xuất quân ra núi Định Quân, lão tướngHoàng Trung giết chết tướng Tào là Hạ Hầu Uyên, Tào Tháo đem quân đến HánTrung, giao chiến với Lưu Bị Muốn tiến quân thì bị Mã Siêu ngăn lại, muốn rút quânthì lại sợ quân Thục chê cười, trong lòng do dự không quyết Một tối, Tào Tháo đangngồi ăn súp gà, nhìn xương gà trong bát mà xót xa mãi không thôi Lúc này, Hạ HầuĐôn vào trướng hỏi mật hiệu ban đêm, Tào Tháo tiện mồm nói “xương gà”, Dương
Tu nghe thấy hai chữ “xương gà” liền hạ lệnh cho các quân sĩ tùy tùng thu dọn hànhtrang chuẩn bị rút về Hạ Hầu Đôn biết tin sợ hãi hỏi, Dương Tu trả lời: “Nghe hiệulệnh đêm nay thì biết Ngụy Vương sắp lui binh rồi Xương gà ăn thì chẳng có thịt vứt
đi thì tiếc Bây giờ chúng ta đánh cũng không thể thắng mà lui thì sợ người chê cười,
ở đây cũng vô ích, chi bằng hãy về sớm Những ngày tới, Ngụy Vương sẽ thu quân vềtriều, vậy nên hãy thu dọn hành lí trước để tránh lòng quân hoang mang” Hạ Hầu
Trang 5Đôn nghe xong vô cùng cảm phục liền đi thu dọn hành lí Thế là các tướng lĩnh aicũng chuẩn bị rút quân về Buổi tối Tào Tháo ra ngoài đi dạo, chứng kiến cảnh tượngnày giật mình kinh sợ Tra hỏi mấy phen thì có người nói lại lời Dương Tu cho TàoTháo biết Tào Tháo nổi giận lôi đình, gán cho tội danh làm rối loạn lòng quân, đem
Tào Tháo miệng tuy khen giỏi mà trong lòng thầm đố kị, mặt tươi cười mà trong lòng
có ác ý và càng nghe những câu chuyện về Dương Tu thì trong lòng càng căm ghét,cho nên Dương Tu mới bị Tào Tháo giết Suy xét nguyên nhân thì cũng chỉ tại Dương
Tu “cậy tài ngông cuồng”, không biết tôn trọng cấp trên, không biết giữ thể diện vàcủng cố địa vị cho cấp trên Không coi cấp trên ra gì, tuy chưa đụng độ với cấp trênnhưng lúc nào cũng làm ngược với cấp trên, khoe khoang tài của mình, điều nàykhông thể dung thứ được, tất cần nhanh chóng trừ bỏ Việc này thực sự là bài học chonhững người “cậy có tài mà ngông cuồng kiêu ngạo”
“Cậy tài kiêu ngạo, không coi ai ra gì”, cuối cùng kẻ chịu thiệt chính là mình Điềunày quả thực là cực kì bất lợi cho sự thăng tiến của cấp dưới Những người có tài kiêu ngạo thường không tôn trọng cấp trên, thích bới móc khuyếtđiểm của cấp trên, bọn họ sẽ chẳng được làm lãnh đạo, cũng chẳng thể tâm đầu ý hợpvới cấp trên được Như thế quan hệ giữa cấp trên và cấp dưới khó có sự tiến triển bìnhthường Cấp trên sẽ vì nguyên nhân này mà cố ý hạ uy tín của cấp dưới Cấp dưới vìthế mà sẽ không cố gắng, trút giận lên mọi người và luôn cảm thấy bất mãn Nhữngcấp trên nhẹ tay thì phê bình, người nào nặng tay thì đuổi việc Nếu làm cho côngbằng một chút thì kỷ luật, yêu cầu răn đe, nếu làm hơi quá thì đâu đâu cũng gây khó
dễ cho anh ta Loại người này có đi đến đâu cũng không được mọi người yêu mến,
Người cậy tài kiêu ngạo hay coi thường năng lực của cấp trên, hay xét nét mọi mệnhlệnh của cấp trên, không chịu để tâm thực hiện, miễn cưỡng tắc trách Kiểu người nàynếu sống trong đoàn thể tất sẽ xa rời mọi người, không thể dung hợp được với cấptrên Thêm vào lí do quá thông minh, nắm rõ việc rồi lại thích khoe khoang, cấp trêncũng sẽ chẳng muốn tiếp cận người như anh ta, càng không giao việc cho anh ta làm.Những người như thế này thì rất khó dung hợp với cấp trên nên cũng rất khó làm nêncông trạng gì, cuối cùng luôn rơi vào tình cảnh đơn thương độc mã, không được đồngnghiệp hoan nghênh, cho dù anh ta có tài năng cũng rất khó được trọng dụng, chẳng
Người cậy có tài kiêu ngạo thường hay để ý moi móc khuyết điểm của cấp trên, khoekhoang tài học của mình, không chịu chăm chỉ làm việc, sẽ chẳng phát huy được tàinăng thật sự của mình, dần dần lòng yêu nghề cũng như tài năng cá nhân trở nên xa lạ,mai một, lâu ngày trở thành kẻ bất tài, không những hại người mà còn hại cả mình Theo điều tra với bốn trăm cán bộ thì có 30,5% là cấp dưới có tài vượt cấp trên, tìnhhình này rất dễ phát sinh hiện tượng cấp dưới coi thường cấp trên Nếu cấp dướikhông tự giải quyết vấn đề này trong tư tưởng và hành động thực tế thì tất sẽ dẫn đếnviệc khinh thường cấp trên, không nghe lời cấp trên, làm căng thẳng mối quan hệ giữa
Trang 6cấp dưới và cấp trên
Trước tiên bạn phải thừa nhận sự khác biệt tồn tại giữa cấp trên và cấp dưới, bạnkhông chỉ biết ưu điểm của mình mà còn phải nhìn nhận điểm mạnh của cấp trên Sựphân công giữa cấp trên và cấp dưới không giống nhau, có thể nhân viên tương đốigiỏi về một mặt nào đó nhưng lại không hội tụ đủ năng lực lãnh đạo Do vậy, cấp dướiphải thường xuyên công bằng xác đáng, khách quan để nhìn nhận ưu điểm của cấptrên
Có một người làm công tác khoa học đã từng nói với tôi: “Lúc đầu tôi luôn trách cấptrên là một người ngoài nghề, cái gì cũng không biết, ngược lại chúng tôi lại là nhữngngười tinh thông chuyên ngành Bây giờ tôi đã hiểu ra, có rất nhiều việc chúng tôi quảthực không làm được Công việc của cấp trên không phải là việc đơn giản, và kiếnthức chuyên ngành thì chẳng thể giải quyết được Bây giờ tôi thực lòng tin tưởng ởcấp trên, tập trung toàn bộ sức lực vào công tác nghiên cứu, tạo ra chút thành tích” Trong cuộc sống của chúng ta luôn tồn tại tình trạng vậy Có một số nhân viên chuyênmôn sau khi được đề bạt lại chẳng biết làm gì, không những làm không tốt công việc,
mà kể cả chuyên môn giỏi thì cũng chưa chắc hợp với vai trò lãnh đạo Tiếp theo, nhân viên có tài nên khiêm tốn, càng khiêm tốn thì càng được người kháctôn trọng, càng được cấp trên yêu mến Duy trì sự tôn nghiêm và quyền uy của cấptrên ở mọi nơi mới có được sự tín nhiệm của cấp trên, mới phát huy được tài năng của
Sau cùng, cấp dưới nên tích cực chủ động hòa hợp với cấp trên Trao đổi ý kiến mộtcách thẳng thắn thông qua việc giúp đỡ cấp trên cải tiến công việc, đồng thời để cấp
II Làm tốt trợ thủ của cấp trên
Muốn được cấp trên tin yêu, phải thật sự ủng hộ, phục tùng và trở thành một trợ thủtốt của cấp trên Phục vụ cấp trên, thông thường mọi người đều có thể làm được, duychỉ có hai chữ “phục tùng” thì tuy mọi người đều hiểu, nhưng rất ít người có thể thực
Từ xưa đến nay, mỗi người đều từng có những lúc khó khăn, có phút căng thẳng với
“Cung kính không bằng tuân lệnh”, câu nói chí lí từ ngàn xưa của Trung Quốc này đã
ân cần dặn dò người sau rằng phục tùng cấp trên phải được đặt lên hàng đầu trongviệc phát triển công việc, duy trì mối quan hệ công việc bình thường giữa cấp trên vàcấp dưới, là giao ước để chung sống hoà hợp, cũng là thước đo để cấp trên quan sát,
Uông Huy Tổ, Vương Lĩnh Cát trong tập sách “Quan trường học” nói rằng: “Lúccùng quan sát, quản lí, giải quyết mọi việc chính là lúc đồng hóa niềm vui, quyết địnhanh ta có phải là người có tấm lòng trong sáng hay không, từ đó quyết định anh ta cóphải là người được chọn xứng đáng nhất với chức trách không” Ở nhiều cơ quanthường gặp một số người kém ý thức phục tùng, thiếu ý thức kỉ luật Bọn họ là những
Trang 7“kẻ sinh sự” mà cấp trên cảm thấy đau đầu nhất Những người này hoặc chẳng có sởtrường gì, chí tiến thủ không cao, không thèm để ý mệnh lệnh của cấp trên, hoặc là tựcho rằng mình có hoài bão lí tưởng mà không gặp thời cơ, ỷ có tài sinh kiêu ngạo,không coi cấp trên ra gì Bất luận là sự việc xảy ra vì nguyên nhân gì, bọn họ đều nhấtloạt ngẩng cao đầu trước mặt cấp trên; việc chung, việc riêng đều “suy bụng ta rabụng người”, nghĩ ai nhận nhiệm vụ cấp trên giao cũng đều làm giống như họ mà thôi.
Ví dụ cấp trên nói với nhân viên: “Tài liệu tôi bảo cậu phô tô thế nào rồi?” Anh ta thờ
ơ xen chút ngạc nhiên hỏi lại: “Phô tô tài liệu gì cơ?” Nếu ở trước mặt nhân viênkhác, cấp trên sẽ rất mất mặt, tức giận đùng đùng nói: “Sao cậu chẳng để ý lời tôi nói
gì cả!” Theo lẽ thường, anh ta phải lập tức xin lỗi và tìm lí do để đỡ mất thể diện chocấp trên, đợi cấp trên nguôi giận, nhanh chóng đi phô tô tài liệu đưa cho ông ta Nhưthế cho dù cấp trên có nóng giận thì cũng sẽ chuyển từ trời âm u sang phẳng lặng,cùng lắm thì nhận lỗi vài câu là cấp trên sẽ hết giận có khi còn tươi cười Người trẻtuổi có nhiều việc, cấp trên sẽ hiểu và thông cảm cho sơ xuất của họ Nhưng ở đâyanh ta lại không hề xin lỗi cũng chẳng đi phô tô ngay mà lại quay đầu trốn mất Những người này nhìn bề ngoài có vẻ siêu phàm thoát tục, phóng khoáng tự tại Thực
ra chính việc đó đã khiến cho anh ta tự mình tạo ra khoảng cách với cấp trên, bất lợicho sự tiến triển công việc của mình, bất lợi cho sự đoàn kết và chung sống hòa hợpcủa tập thể Vì vậy mâu thuẫn tuyệt đối không thể tồn tại, chí tiến thủ không bị maimột, ý thức phục tùng, phục vụ cấp trên cũng không thể thiếu Bạn đâu phải là ngườitài cao số một đúng không? Hãy ghi nhớ điều này: “Khiêm tốn lợi mình, ngạo mạn thìchịu thiệt” Những người trẻ tuổi ở một phương diện nào đó chắc chắn sẽ có vài mặtgiỏi mà cấp trên sẽ không theo kịp, nhưng chỉ có chung sống hòa hợp với cấp trên,phục vụ chu đáo, mạnh dạn tìm tòi thì mới được cấp trên công nhận tài năng của bạn,tạo cho bạn cơ hội rèn luyện, mới không ngừng tiến bộ và có được sự coi trọng củacấp trên nhờ “tài cao đức dày” của bạn Bạn càng bộc lộ ý nghĩ mình có tài nhưngkhông gặp thời, kêu chẳng có việc đáng làm thì sẽ càng làm đứt con đường và cơ hộithể hiện tài năng của mình Với những người không có tài thì càng nên có sự tự tin vàtâm lí thoải mái, như Lý Bạch đã nói: “Trời sinh ra ta quả thật có ích”, “sống đến già,học đến già” chứ không nên cam chịu khổ, trở thành hòn đá cản đường, vừa cứng vừa
Trong cuộc đời con người, luôn tồn tại đan xen nhau không ngừng nghỉ giữa muốn vàkhông muốn, hài lòng và không hài lòng Cái cảm giác hết vé mà vẫn phải cười, quaymặt vào góc nhà mà khóc thì hầu như mỗi người đều đã nếm qua Đối mặt với tìnhcảnh này, có lẽ sự nhẫn nại sẽ càng có hiệu quả hơn năng lực của bạn Dựa vàonguyên tắc luôn cởi mở, kiên trì phục tùng để trở thành một trợ thủ đắc lực của cấptrên là một việc làm thông minh, bạn hãy dùng tấm lòng cởi mở khoáng đạt, sự kiêntrì phục tùng làm nguyên tắc hàng đầu, khiến cấp trên hiểu rằng, bạn tuy có sự bấtmãn về tình cảm nhưng vẫn thực hiện mệnh lệnh của cấp trên theo lí trí Cấp trên sẽ tựkhắc cảm phục phong thái và tấm lòng của bạn Bạn tạm thời nhẫn nại chịu đựngnhưng kết quả sau đó sẽ càng xán lạn huy hoàng Ngược lại, mâu thuẫn với cấp trên
Trang 8khiến cho mối quan hệ với cấp trên đến một giai đoạn nhất định sẽ rơi vào trạng tháicăng thẳng, ở trong bầu không khí ảo não Cái giá phải trả để cải thiện và làm hòa dịutình hình này sẽ lớn gấp mấy lần hoặc mấy chục lần so với lúc đầu nếu bạn cố nhẫnnhịn phục tùng Lời than “nếu sớm biết ngày hôm nay thì hà tất phải làm như lúc đầu”quả là đã muộn Không có ai mãi thuận buồm xuôi gió, để được hài lòng mãn nguyệnthì phải tạm thời nhẫn nại khéo léo phục tùng, đây cũng là một phương châm sống Đương nhiên, làm trợ thủ cũng phải khéo léo, người nào chú ý sẽ phát hiện ra điều
Ở một cơ quan, tuy cùng là phục tùng cấp trên, tôn trọng cấp trên nhưng vị trí của mỗingười trong con mắt cấp trên lại không giống nhau, vì sao vậy? Mấu chốt của vấn đềchính là bạn có nắm được nghệ thuật làm trợ thủ không Có người chịu động não, biếtcách thể hiện, chủ động xuất đầu lộ diện, luôn khiến cấp trên cảm thấy hài lòng vìmệnh lệnh của mình đã được hoàn thành tốt đẹp Ngược lại, có người chỉ làm việc cấptrên giao một cách đối phó qua loa, đối phó một cách bị động, thích làm một “anhhùng vô danh” nhưng lại muốn làm chơi ăn thật Trước tiên, nếu chịu khó đề xướng ý tưởng với cấp trên Trên cánh đồng bội thu, bácnông dân có lí do để khiến mọi người nhớ tới sự lao động mệt nhọc không ngừng nghỉ
và mồ hôi đã đổ xuống của mình Đây không phải là hư vinh, mà là sự đòi hỏi chânthực Vậy bạn hãy nắm chắc nghệ thuật và kĩ xảo để làm một người trợ lí giỏi Thứ nhất: Đối với cấp trên có điểm yếu rõ ràng, tích cực hợp tác là thượng sách Thờinay là thời đại khoa học kĩ thuật, văn hóa phát triển như vũ bão, có một số cấp trên về
cơ bản kiến thức chuyên ngành không giỏi Những cấp trên như thế này thường biếtmình không có vị trí cao trong con mắt cấp dưới, nên họ rất mẫn cảm với phản ứngcủa cấp dưới Bạn cứ việc nắm lấy nhược điểm này Lấy kinh nghiệm làm việc lâunăm của ông ta làm gương, dùng tài của bạn để bù đắp vào kiến thức chuyên môn bịthiếu hụt của cấp trên Hãy chủ động hiến kế sách, tức là tích cực hợp tác, vừa thểhiện sự tôn trọng cấp trên vừa thể hiện sự thích hợp khả năng của mình Anh hùng tìmthấy đất dụng võ, trở thành cánh tay đắc lực của cấp trên Cấp trên không những sẽchú ý tới bạn, mà còn rất cảm kích, bỏ một mà thu lại được hai, vậy thì sao không tình
Thứ ba: Việc cư xử của cấp trên có lúc cũng rất khó, bạn phải dũng cảm đón nhận, thểhiện năng lực và dũng khí của mình Có một nhân viên độc thân ở một đơn vị mắcbệnh lao phổi, phải nằm viện Lãnh đạo động viên mọi người hãy thay nhau thường
Trang 9xuyên chăm sóc anh ta Mọi người đưa mắt nhìn nhau, chẳng ai tỏ thái độ gì, khiếncấp trên lúng túng Cuối cùng, chàng trai trẻ Lưu Quân tự động đứng ra giải quyết tìnhhuống khó xử cho cấp trên Cấp trên vô cùng cảm động, đã biểu dương Lưu Quântrong cuộc họp, tất nhiên sự cảm ơn không chỉ là lời nói Có thể thấy ở thời khắc mấuchốt, việc bạn giúp cấp trên giải quyết khó khăn sẽ ngầm khiến cấp trên cảm động và
Thứ tư: Tranh thủ sự phân công của cấp trên Cấp trên không muốn chỉ ra lệnh để đônđốc mọi người làm việc Một người thân cận cấp trên đã nói: “Làm cấp dưới phảitranh thủ cảm tình của cấp trên, xin cấp trên giao việc chứ không phải bị động chờ cấptrên sai bảo Đây là một thủ thuật để biến bị động thành chủ động, nó không nhữngthể hiện tính tích cực trong công tác của cấp dưới, mà còn làm tăng cơ hội để cấp trênbiết mình Cách làm việc này đã ngày càng được cấp trên và cấp dưới có quan điểm
III Duy trì khoảng cách hợp lý
Nói đến làm cao dường như rất nhiều người ghét, cho rằng đó là biểu hiện xa rờitập thể Nhưng trên thực tế, nó đã tồn tại thì tất phải có lý do bên trong hoặc là có tình
“Làm cao” về thực chất là một loại tâm lý khoảng cách mà cấp trên tuân thủ, nó thểhiện quyền uy của họ, làm tăng vẻ thần bí của bản thân, khiến họ càng có sức hút,đồng thời lợi dụng nó để điều tiết mối quan hệ đồng nghiệp và xử lí công việc
“Cấp trên vì sao cần phải làm cao” vậy? Tôi nghĩ, chúng ta có thể tiến hành phân tích
Giải thích từ “làm cao” trong Hán ngữ từ điển: Tác phong tự cao tự đại, cố làm ra vẻ;đây chính là ấn tượng phổ biến và nguyên nhân sinh ra ác cảm với “làm cao” Nhưngnhìn từ một góc độ khác, “làm cao” không chỉ là một thứ “tiêu cực” mà nó còn có ýnghĩa tế nhị, trở thành một phương pháp có tính nghệ thuật rất hiệu quả của nhiều cấp
“Làm cao” thật ra có thể hiểu là một loại tâm lý khoảng cách Rất nhiều cấp trênthông qua việc cố ý duy trì một khoảng cách đối với cấp dưới để cho cấp dưới ý thứcđược sự tồn tại đẳng cấp quyền lực, cảm nhận được sự chi phối quyền uy của cấp trên,
mà loại quyền uy này thì rất cần thiết đối với việc lãnh đạo củng cố địa vị, mở rộngviệc thi hành chính sách và chủ trương của mình Nếu cấp trên quá hiền, không chú ý
ra oai với cấp dưới, cấp dưới có thể coi thường cấp trên mà lười biếng, kéo dài việchoặc cố ý phá hoại cho nên cấp trên muốn thông qua “làm cao” để thể hiện quyền lực,
sử dụng quyền lực một cách hiệu quả, đây cũng là cách để cấp trên làm tốt chức trách
“Làm cao” vừa tạo uy cho cấp trên, lại vừa khiến cấp dưới có ấn tượng rằng cấp trên
có khả năng thể hiện quyền lực bất cứ lúc nào để đạt được mục đích, uy quyền cũngbiến cấp trên thành một người đáng sợ, khiến cấp dưới nhận thấy phục vụ cấp trên có
lẽ là lựa chọn tốt nhất, còn không phục tùng có khi lại bất lợi cho mình
Trang 10Thực ra, tác dụng của “làm cao” từ mấy trăm năm trước đã được chính trị giaMachiali người Italia trình bày trong cuốn sách “Quân tử luận”, làm kinh động thếgiới bằng việc vạch trần chân tướng của chính trị, đồng thời đưa ra rất nhiều kiến giảithấu triệt, chính xác về những kẻ thống trị một cách không hề lấp liếm Cách kểchuyện ngắn gọn súc tích kiểu một mũi tên trúng luôn đích có thể so với tài năng củaHàn Phi Tử Ông viết trong sách rằng: “Vua buộc phải là cáo để biết được bẫy, đồngthời cũng phải là sư tử để cho sài lang kinh sợ” Vua nếu thay đổi thất thường, làm việc khinh suất nông cạn, mềm yếu nhát gan thì sẽ
bị coi thường, cho nên ông ta phải cố gắng thể hiện sự vĩ đại anh hùng, luôn nghiêm
Machiali không chỉ một lần đề cập rằng vua phải dùng các loại thủ đoạn, thậm chí giả
vờ và dùng một số mánh khóe nhỏ để giành được sự tôn trọng, kính yêu và biết được
cả sự sợ hãi tiềm tàng của người khác Việc này nhất quán với việc khéo léo sử dụng
Là cấp dưới, nếu bạn hiểu được cấp trên chỉ vì sử dụng và phát triển quyền lực mà đãvắt óc suy nghĩ, không tiếc công tiếc sức, đây chính là cơ sở để ông ta có hi vọngthành công trong sự nghiệp thì bạn sẽ hiểu được bí mật của sự “làm cao” của cấptrên
b “Làm cao” khiến cấp trên trở nên thần bí
Nhìn cấp trên thích “làm cao” để khiến cho mình có vẻ thần bí, rất nhiều nhân viêncấp dưới đều có cảm giác những cấp trên “làm cao” cũng như đám mây mù nhiễu, bí
ẩn không lường trước được nông sâu Và rất nhiều cấp trên cố gắng theo đuổi để đạt
Vì sao cấp trên phải làm như vậy? Vì cấp trên thuộc vào tiêu điểm của các loại mâu
Ông ta muốn thực hiện được mục đích của mình thì phải biết cách ẩn mình để dự địnhcủa mình không bị phá hỏng Nếu cấp dưới dễ dàng đoán được ý đồ của cấp trên, anh
ta có thể sẽ lợi dụng nó để đạt được mục đích nào đó, từ đó sẽ gây hại cho việc thựchiện ý đồ của cấp trên Vừa không để lộ cách làm hữu hiệu nhất của mình mà cũngkhông làm tăng thêm khoảng cách với cấp dưới, giảm bớt tiếp xúc, duy trì cho mình
Đây cũng chính là nguyên nhân khiến cho các cấp trên thích “làm cao” Có thể thấy,
“làm cao” không chỉ vì cấp trên muốn thể hiện mình mà còn là cách đề phòng cấp
c “Làm cao” giúp cho cấp trên xử lí công việc thêm hiệu quả
Như trên đã nói, “làm cao” thực chất là một loại “tâm lý khoảng cách” “Tâm lýkhoảng cách” không chỉ mang lại cảm giác an toàn về tâm lý cho cấp trên mà còngiúp xử lý mối quan hệ xã giao và công việc, tạo ra một chỗ để còn tiến thoái Nhiềucấp trên dựa vào tự điều hòa của “tâm lý khoảng cách” để thực hiện mục đích củamình
Trong các trường hợp, các khoảng thời gian khác nhau, áp dụng sự “làm cao” khác
Trang 11nhau với những người khác nhau sẽ hình thành một khoảng cách khác biệt với mốiquan hệ giữa mọi người Cấp trên sẽ căn cứ vào nhu cầu của mình để điều tiết loạikhoảng cách này bất cứ lúc nào, từ đó sẽ phát huy được tính tích cực và chí tiến thủcủa những nhân viên khác nhau, để phục vụ cho việc thực hiện ý đồ của mình Phảitùy cơ ứng biến, nếu “nhân có thừa mà uy không đủ” thì không những không đạt đượchiệu quả như mong muốn mà còn bất lợi trong việc xử lý những vấn đề phức tạp
d “Làm cao” tăng thêm sức thu hút bề ngoài cho cấp trên
Thời đại phát triển, kiểu đi trong đám đông không biết ai là lãnh đạo, ai là cấp dưới, ởmột mức độ nào đó đã không còn thích hợp với cuộc sống xã hội ngày nay nữa Bây giờ mọi người đều tiếp thu quan điểm mỗi người đều biết nên chú trọng phong độbên ngoài Các cấp trên cũng như vây “Làm cao” sẽ làm tăng khí thế và vẻ uy nghiêmcủa cấp trên, chỉ cần không quá đáng thì nó sẽ khiến cấp trên càng có sức thu hút
Có một chính trị gia nói rằng, mọi người đều có xu hướng phục tùng quyền uy, còncấp trên lại dựa vào sự “làm cao” đúng mức để thể hiện sự tự tin, chú ý, vị trí cao hơnquần chúng của mình nhằm tăng thêm quyền uy khiến mình càng có sức thu hút,
e “Làm cao” khiến cấp trên có cảm giác hài lòng, ai cũng muốn thực hiện được
Mọi người đều có quan điểm về giá trị cuộc đời khác nhau, mức độ thực hiện nó cũngkhác nhau Người Trung Quốc nói trong việc giành quyền lực, thì thực hiện giá trịcuộc sống và xã hội của mình luôn luôn là một tiêu chuẩn so sánh vô cùng quantrọng
Cấp trên cần có cảm giác hài lòng vì giá trị cuộc đời được thực hiện, nhiều lúc cấptrên còn tỏ ra vô cùng đắc ý về vấn đề này và vô tình thể hiện sự “làm cao” Ních-xơn đã viết trong tác phẩm “Mũi kiếm” của mình rằng: “Một cấp trên phải khiếncấp dưới có lòng tin và biết cách giữ quyền lực của mình” Điều quan trọng nhất là nếu không có vẻ thần bí thì không thể có uy tín, vì thế nếu đểcấp dưới hiểu mình quá rõ thì bản thân sẽ bị coi thường Một cấp trên không có uy tín thì sẽ không có quyền uy, trừ phi anh ta duy trì khoảng
g Nói năng nhẹ nhàng, biết giữ thể diện cho cấp trên
Người Trung Quốc rất chú ý giữ thể diện trong mối quan hệ giao tiếp với đồngnghiệp Cấp trên bị xấu mặt thì ông ta sẽ nghĩ bạn có ý xấu với ông ấy và cảm thấyquyền lực bị uy hiếp, tổn hại Cho nên cấp dưới khi góp ý với cấp trên thì phải chú ý
Ưu điểm của nó là khiến mọi người luôn hòa nhã với nhau, dĩ hòa vi quý Trên có trờixanh, nếu mọi người tự an phận thì sẽ chẳng xảy ra chuyện gì, sẽ vui vẻ hòa thuận
Trang 12Đây là cách thức nên được áp dụng trong mối quan hệ xã giao, một phương thức độc
Từ việc tranh nhau trả tiền ở quán cơm đến việc xem mặt trong tiệc cưới đã thể hiệnđược tính triết lý về giữ thể diện Ở những nơi công cộng nên chú ý giữ thể diện chomình và cho cả người khác, trừ phi bất đắc dĩ nhưng quyết không nên làm mất thểdiện của người khác Cho dù kẻ đứng trước mặt là kẻ đối địch với mình, trong lòngbạn đang vô cùng bực tức, thậm chí đã tính mưu bày kế hãm hại kẻ đó thì mặt vẫn nên
tỏ ra tươi cười vui vẻ Còn nếu người nào nói thẳng không kiêng nể, không giữ thểdiện cho người khác thì sẽ bị cho là người có ý xấu xa, khiêu khích người khác Vìvậy chúng ta rất dễ đưa ra suy luận về mặt logic là: Đầu tiên, nếu làm mất thể diệnngười khác điều này khẳng định bạn đã rơi vào tình huống cực chẳng đã, hoặc là bạn
bị người khác ức hiếp hoặc trong lòng bạn đang oán hận không nói không được Cho nên khi bạn không có đồng quan điểm với cấp trên về một vấn đề nào đó thì đừngbao giờ đưa ra một cách làm chắc chắn, hãy giữ chút thể diện cho cấp trên Thứ nhất: Ơ nơi công cộng phải chú ý tính tôn nghiêm của cấp trên Với cấp trên, nếu cấp dưới của mình làm mình khó xử, mất mặt thì nhân viên nàychắc là có thành kiến hoặc thù oán với mình Đúng như vậy, một nhà tâm lý học đãnói: “Mọi người đều thích những người quý anh ta, ghét những người ghét anh ta”.Vậy kết quả của việc làm mất mặt cấp trên ở chỗ đông người hoặc là dùng đòn “ănmiếng trả miếng”, sử dụng quyền lực để đòi lại chút thể diện hoặc là để bụng sau này
Đây tất nhiên không phải là kết quả mà cấp dưới mong muốn xảy ra, nó cũng trái
Cấp trên vô cùng chú ý giữ thể diện của mình ở chỗ đông người, nhất là lúc cấp trênkhác và nhiều cấp dưới có mặt Đây không phải là xuất phát từ tiềm thức mà xuất phát
từ góc độ thực thi quyền lực và duy trì bảo vệ sự uy nghiêm của mình
Uy tín bị tổn hại sẽ mất đi hiệu quả thi hành của quyền lực Nó ảnh hưởng tới quyềnquyết định về thực hành, giám sát các mặt, liệu về quyết sách trước sau của cấp trên.Nếu mọi người cứ cố hỏi thì liệu cấp trên có trả lời được đúng không? Liệu có đạtđược kết quả như bạn mong muốn không? Nếu cấp dưới tỏ ra hơi hoài nghi khi thihành mệnh lệnh thì tất cả sẽ làm giảm tính hữu hiệu về quyền lực của cấp trên Càng
tỏ ra phục tùng thì càng chứng tỏ được hiệu lực mệnh lệnh của cấp trên Thi hành lệnh tất phải lấy phục tùng có hiệu quả làm tiền đề, không có phục tùng thìmệnh lệnh của cấp trên cũng không chứng tỏ được tác dụng
Tự trọng bị tổn thương gây ảnh hưởng lớn nhất đến mỗi người, vì nó động chạm đếnchỗ mẫn cảm nhất của con người, làm tổn thương đến lòng tin của con người Mấtmặt ở nơi đông người, điều này phản ánh cấp trên đang mất khả năng kiểm soát hữuhiệu với cấp dưới, khiến cho mọi người nghi ngờ năng lực làm việc cũng như nhân
Do vậy cấp dưới nếu làm mất mặt cấp trên thì dù đang ở trong hoàn cảnh nào đi chăngnữa, phản ứng đầu tiên của lãnh đạo vẫn là giận cháy lòng chứ không thể bình tĩnh
Trang 13phân tích ý kiến của cấp dưới đươc Cho dù cấp trên rất có sĩ diện, che giấu đúng mựcchuyện này thì sự bực bội trong lòng vẫn không tiêu tan, bóng đen này sẽ dần thay thế
ấn tượng tốt đẹp về bạn, khiến bạn chịu nhiều phiền toái, về sau hối cũng không kịp
Do vậy, là cấp trên mà bị cấp dưới làm xấu mặt trước mọi người cho dù không tiệnnổi cáu tại chỗ thì sau này cũng có chút kỵ mặt, thậm chí còn trả thu, vì nếu ông takhông làm như vậy thì cũng bị người khác ở đó trách móc khiến cấp trên day dứt,
Đời Đường, Ngụy Chinh đã khuyên can quá mức Đường Thái Tông một việc trướcmặt triều thần, đến nỗi Đường Thái Tông đỏ mặt tía tai, vô cùng mất mặt, nhưng mayĐường Thái Tông là một hoàng đế có tài, anh minh, nghĩ mình đã từng dạy quần thầnrằng: “Thành công hay thất bại thì đều phải giữ vững lập trường”, cho nên không tiệnnổi cáu trên triều Nhưng khi ông bãi triều đã đùng đùng tức giận hét rằng: “Sẽ có mộtngày ta giết chết lão già nhà quê này!” Trường Tôn Hoàng hậu hỏi ông muốn giết ai,Thái Tông nói: “Ngụy Chinh thường nhục mạ trẫm trên triều” Hoàng hậu nghe nói
mà trong lòng kinh sợ vì Thái Tông đã từng không nghe lời can gián mà giết người,hơn nữa bà cũng biết tính Đường Thái Tông, thế là “cái khó ló cái khôn”, bà dùng lời
lẽ kính cẩn khuyên can Đường Thái Tông, khiến Đường Thái Tông tỉnh ngộ mà tha
Thử nghĩ nếu Đường Thái Tông không thông minh như vậy, nếu không có tính cáchbao dung và sức chịu đựng lớn, nếu Hoàng hậu không nghĩ ra một cách hay để nói đỡcho Ngụy Chinh, thì e rằng đầu của Ngụy Chinh đã sớm lìa khỏi cổ Kinh nghiệm vàbài học trên đây không thể không khiến những người làm cấp dưới phải suy nghĩ và tự
Cho nên khi cấp dưới góp ý với cấp trên ở chỗ đông người thì phải chú ý giữ thể diện
Luôn giữ thể diện cho cấp trên chứng tỏ bạn có thiên ý với cấp trên, quan tâm yêumến cấp trên, mong muốn cấp trên làm tốt công việc của mình Có như thế cấp trênmới chịu phân tích theo lý trí ý kiến của bạn Giữ thể diện cho cấp trên còn thể hiện bạn tôn trọng cấp trên, nghe theo cấp trên, ýkiến của bạn không phải để chỉ trích cấp trên mà là vì lo nghĩ cho công việc của ông
ta
Giữ thể diện cho cấp trên cũng chính là giữ cho bạn một chỗ đứng Cấp dưới nhờ vàochỗ đứng này mà có một mối quan hệ sâu sắc hơn cấp trên Đồng thời chỗ đứng nàycòn thể hiện cấp dưới chỉ thực hiện một số quyền góp ý nhất định, còn cấp trên mới là
Giữ được chỗ đứng còn giúp cấp dưới tiến thoái tự nhiên Một khi ý kiến đưa rakhông hề chuẩn xác thì mình vẫn giữ được thể diện Tất nhiên chúng tôi nói góp ý với cấp trên ở nơi đông người phải nên chú ý giữ thểdiện cho cấp trên nhưng không có nghĩa là khuyến khích các bạn “gió chiều nào chechiều ấy”, làm người ba phải Chúng tôi rất tán thành bạn đưa ra những kiến nghị quýbáu, đồng thời cũng rất kính trọng những người dám nói thẳng Điểm chúng tôi muốn
Trang 14lưu ý là khi kiến nghị phải chú ý tình huống, chừng mực và cách thức Kinh nghiệm lịch sử đã chứng minh, nếu chỉ chú ý đến sự hợp lý nội dung của ý kiến
mà không nghĩ đến hiệu quả thực tế của nó thì sự góp ý đó chỉ mang tai họa đến chocấp dưới Chúng tôi thực lòng khuyên các bạn nên giữ thể diện cho cấp trên ở nơi
Thứ hai: Kiến nghị theo kiểu thỉnh giáo khiến cấp trên dễ nghe hơn, khiến cấp trênthấy mình được tôn trọng, nên dễ tiếp thu ý kiến của bạn nhất, từ đó sẽ làm tăng sự tintưởng lẫn nhau giữa cấp trên và bạn, làm giảm mâu thuẫn và những ý nghĩ đối địch,giúp cho ý kiến của bạn càng dễ dàng được người khác chấp nhận Khi cấp dưới góp ý, cấp trên có tiếp thu hay không, điều này không chỉ phụ thuộc vào
sự hợp lí của nội dung ý kiến mà còn phụ thuộc cách mà cấp dưới đưa ra ý kiến Nênnhớ rằng phương thức cấp dưới đưa ra ý kiến chính là lúc nào cũng phải chú ý sự cảmnhận về tâm lí và sự thay đổi tập trung của cấp trên, tức là lúc cấp dưới góp ý phảiđược sự thừa nhận về tâm lí của cấp trên Rất nhiều kinh nghiệm cho thấy, góp ý theo kiểu thỉnh giáo càng dễ được người kháctiếp thu Thỉnh giáo phản ánh rằng cấp dưới trước lúc góp ý đã nghiên cứu, cân nhắccẩn thận phương án và kế hoạch của cấp trên, tìm hiểu tư tưởng suy nghĩ của cấp trênmột cách khoa học Do vậy, ý kiến của cấp dưới là cơ sở quan điểm tôn trọng cấp trênhoặc bổ sung một cách hiệu quả cho quan điểm của cấp trên An tượng này sẽ khiếncấp trên cảm thấy tinh thần thoải mái và sẽ giảm ý nghĩ đối địch về bạn Khi học cấp III, bạn sẽ gặp các em học sinh cấp II và chúng sẽ khâm phục hỏi bận cácvấn đề về phương pháp học tập, bạn sẽ trả lời từng câu hỏi của chúng một cách nhiệttình và giành được sự hài lòng về tâm lí từ trong ánh mắt ngưỡng mộ của bọn chúng.Bình tĩnh phân tích việc này ta sẽ thấy cảm giác gặt hái đã cắm rễ sớm và kiên cốtrong tâm hồn mỗi con người chúng ta Người khác thỉnh giáo mình, điều này chứng
tỏ mình là người đi trước về một số mặt nào đo Chúng ta được sung bái, điều này có
lẽ hơi quá nhưng nói chung ta đã ít nhiều được coi trọng và có một sự ảnh hưởng nhấtđịnh thì quả không sai chút nào Khi được thỉnh giáo, trong lòng chúng ta sẽ trào dânglên một cảm giác sung sướng, tự hào, đây là điều mà chúng ta không tự ý thức, được
và nó chi phối tình cảm của chúng ta, thậm chi là cả lí trí, mỗi người bình thường đềurất vui khi có cảm giác này, cả cấp trên cũng không ngoại lệ Thỉnh giáo không phải chỉ là một việc mang tính hình thức mà nó còn góp ích cho nộidung ý kiến của bạn Khi thỉnh giáo bạn sẽ được nghe cách nghĩ của cấp trên về mộtphương diện, cách nghĩ này nhiều khi là cách nghĩ rất thật, mà cấp trên chưa bao giờ
để lộ ở nơi đông người, hoặc có thể làmột vấn đề quan trọng mà trong lúc bạn đangmải suy nghĩ đã bỏ lỡ Vậy trước lúc đóng góp ý kiến, bạn nên thỉnh giáo trước quanđiểm của cấp trên để có thể dễ dàng tiến thoái, một khi phát hiện ý kiến của mình cònthiếu sự chính xác thì vẫn còn cơ hội ngừng lại để hoàn thiện ý kiến đóng góp củamình Nếu ý kiến của bạn khiến cấp trên không hiểu thì ý kiến đó sẽ chẳng có ý nghĩa
gì, một xu cũng không đáng mà nó còn bộc lộ nhược điểm của bạn, nó sẽ chẳng phải
Trang 15Thỉnh giáo cấp trên có ích cho việc tìm ra điểm chung giữa hai người Điểm chungnày vừa bao gồm tính thống nhất về phương án, lại vừa bao gồm sự tiếp thu lẫn nhau
về mặt tâm lý của cấp dưới và cấp trên Nhiều nhà tâm lý đã phát hiện “chấp nhận” là phương pháp hiệu quả để đồng cảmgiữa hai người, cũng là một phương pháp hữu hiệu để thuyết phục người khác Nếubạn muốn thử thay đổi sở thích cá nhân của một người nào đó thì bạn phải khiến mìnhgiống anh ta, như vậy bạn sẽ càng có sức thuyết phục Do vậy một người bán hànggiỏi thì luôn cố làm cho thanh điệu, âm lượng, tiết tấu của mình tương xứng với kháchhàng Đúng như nhà tâm lí học đã nói: “Một ông chủ xưởng rượu có thể bảo bạn loạirượu này ngon hơn loại kia, nhưng bạn của bạn cho dù là người có kiến thức uyênthâm hay học vấn kém cỏi lại có ảnh hưởng lớn đến việc bạn chọn loại rượu nào”, và
sự ảnh hưởng là tiền đề của sự thuyết phục Những người có kinh nghiệm thuyết phục thường sẽ tìm hiểu trước một số tình hìnhcủa đối phương trước khi sự việc xảy ra, đồng thời dựa vào những sự việc đã biết đểtạo một chỗ đứng vững cho mình Sau đó, trong lúc tiếp xúc với đối phương, họ sẽ tìmđược điểm chung giữa hai người, dần dần các điểm chung tăng lên, hai bên ngày càngthân mật, càng gần gũi về mặt tâm lí, mọi nghi ngờ cảnh giác sẽ dần tiêu tan, từ đó đốiphương sẽ càng dễ tin và tiếp thu ý kiến của bạn Trước khi cấp dưới đề xuất ý kiến thì hãy thỉnh giáo cấp trên của mình để tìm ra điểmchung giữa hai người, xây dựng lên tâm lí hòa hợp giữa hai bên Nếu ý kiến của bạn là
ý kiến bổ sung thì trước tiên nên bắt đầu từ cái chung là xác nhận ý kiến của cấp trên,cho cách làm, phương án của cấp trên thêm hoàn thiện, càng có sức thuyết phục, càng
Nếu ý kiến của bạn là ý kiến phản đối, vậy thì làm sao để tìm điểm chung đây? Thực
ra điểm chung không chỉ hạn chế ở bản thân nội dung của ý kiến mà còn ở sự vun đắptâm lí để đối phương chịu nghe bạn Hơn nữa, khi bạn có ý kiến phản đối thì bạn càng
dễ khiến người khác có ý đối địch với bạn, vì vậy càng cần phải tìm ra điểm chung đểgiảm bớt việc này, để đối phương thừa nhận về tâm lí việc này Lúc này, tuy bạnkhông tán thành quan điểm của cấp trên nhưng bạn phải tỏ ra tôn trọng, biểu lộ suynghĩ theo lí tính đối với vấn đề này Bạn sẽ đặt mình xuất phát cùng lập trường vớicấp trên để suy nghĩ vấn đề, đồng thời phân tích những tài liệu thực tế đầy đủ, xácđáng để làm căn cứ nói ra quan điểm của mình trong lúc thỉnh giáo, lắng nghe phântích vấn đề Chỉ cần có lí do, có căn cứ, cấp trên sẽ vui vẻ bỏ lập trường của mình, dầndần theo ý kiến và quan điểm của bạn Trong những lúc như thế này, cấp trên rất dễ bịthuyết phục, tiếp thu ý kiến đề nghị của bạn Thỉnh giáo làm tăng sự tín nhiệm của cấp trên với bạn Nếu bạn tạo sự đồng cảm vớicấp trên bằng thái độ thành khẩn, cấp trên sẽ dần dần tiêu tan những suy đoán về sựbất kính của bạn, dần hiểu được động cơ của ban và hồi phục tín nhiệm với bạn Các nhà tâm lí xã hội học cho rằng tín nhiệm là “cái máy lọc” của sự đồng cảm giữacon người Chỉ có đối phương tín nhiệm bạn mới hiểu được động cơ tốt đẹp của bạn.Còn ngược lại, nếu đối phương không tin bạn, cho dù động cơ bạn đưa ra là kiến nghị
Trang 16tốt thì cũng sẽ qua sự “lọc” không tin tưởng mă biến thănh thứ khâc Điều năy luônluôn bị mĩo mó vă mang mău sắc của chủ nghĩa hoăi nghi, khiến cấp trín không thểphđn tích bằng lí trí ý kiến của bạn vă mỗi cđu nói của bạn đều sẽ gắn kết với động cơ
Thứ ba: Xung quanh việc biểu đạt ý kiến mang tính phản đối Việc trực tiếp biểu đạt ý kiến mang tính phản đối sẽ gđy ra những phản ứng khônghay của cấp trín, lăm tổn thương đến lòng tự trọng vă thể diện của cấp trín, tạo ranhững mđu thuẫn không cần thiết Chi bằng hêy âp dụng những phương phâp giântiếp, nó có thể khiến cấp trín vui vẻ tiếp nhận ý kiến của bạn Văo thời Xuđn Thu, Tề Cảnh Công phóng đêng vô độ, ông ta thích chơi chim, đi săn
vă đê điều một người rất giỏi trong lĩnh vực năy lă Chúc Trđu đến chăm sóc lũ chim.Một hôm chim bay đi hết, Tề Cảnh Công nổi giận đòi lấy mạng Chúc Trđu Lúc đó,đại thần Yến Tử nghe tin liền vội văng chạy đến, ông thấy Tề Cảnh Công đang rất tứcgiận không ai cản được Yến Tử liền bước lín vă xin Tề Cảnh Công cho phĩp ôngluận tội Chúc Trđu trước sự có mặt của mọi người, để ông ta được chết một câch minhbạch, nhằm thu phục lòng người Tề Cảnh Công đồng ý Thế lă Yến Tử liền tức giậnnhìn thẳng văo Chúc Trđu lớn tiếng trâch mắng rằng: “Chúc Trđu, ngươi lă ngườitrông coi bầy chim mă lại lăm chim bay đi mất, đđy lă tội lớn nhất của ngươi Thứ hai,nhă ngươi khiến đức vua vì mấy con chim mă phải ra tay giết người, đđy lă tội lớn thứhai của ngươi Ngươi khiến câc chư hầu nghĩ rằng đức vua coi con chim hơn cả conngười, đđy lă tội thứ ba Chỉ cần một trong ba tội năy ngươi đê đâng chết rồi!” Nói đoạn Yến Tử xin Cảnh Công hêy giết Chúc Trđu Lúc năy, Cảnh Công đê hiểuđược ý của Yến Tử vă tỏ ra hối hận, liền chỉ tay nói: “Không giết! Không giết! Ta đê hiểu ý của khanh rồi!” Đđy chính lă một câch giân tiếp mă cấp dưới âp dụng để phí bình cấp trín, lă câchbiểu đạt ý kiến mang tính phản đối một câch “vòng vo”, đồng thời đđy cũng lă mộtdẫn chứng rằng cấp trín đê được thuyết phục vă nhận ra sai lầm của mình Rõ răngYến Tử đê phản đối việc Cảnh Công trọng chim hơn người, nhưng lúc đó Cảnh Côngđang vô cùng tức giận, nếu trực tiếp can giân thì sẽ không có lợi, ông liền âp dụngphương phâp lùi để tiến Ông biểu đạt ý kiến của mình bằng câch nói “vòng vo” vẵng đê cứu mạng cho Chúc Trđu, đồng thời lăm cho Cảnh Công nhận thức được sailầm của mình Hơn nữa, Yến Tử đê trânh được việc xúc phạm đến thể diện của CảnhCông, tức lă ông trânh được những phiền toâi cho mình Mỗi người đều có một loạt những quan điểm vă câch nhìn nhận riíng mình, nó giúpchúng ta tự tin hơn, đó lă kết quả suy nghĩ của chúng ta Bất cứ lă ai khi gặp phải sựphí bình phản đối của người khâc, đặc biệt lă trước những lời chỉ trích kịch liệt, đềurất dễ tạo ra ý đối địch, không hăi lòng, âc cảm, thậm chí lă tức giận vă căm thù Lúcnăy, chúng ta sẽ cảm thấy mâu như dồn hết cả lín mặt, vô cùng tức giận, tim đậpnhanh hơn, toăn thđn ở văo trạng thâi căng thẳng cao độ, luôn sẵn săng để phản công.Thực ra, phản ứng sinh lí năy chính lă sự thay đổi bín ngoăi của phản ứng về tđm lí,điều năy phản ânh cơ chế bản năng tự vệ của con người
Trang 17Đương nhiên, đối với rất nhiều nhà lãnh đạo mà nói, do có nhiều kinh nghiệm trongcông việc và xử thế, nên họ vẫn giữ được sự bình tĩnh khi đối mặt trước khó khăn, họ
có thể kiềm chế bản thân chứ không có những phản ứng quá khích Hơn nữa, rất nhiềunhà lãnh đạo có tâm lí vững vàng không dễ bị kích động Nhưng thái độ không bằnglòng thì họ không thể kiềm chế Ngoài ra, do lãnh đạo đứng ở cương vị chỉ huy, lànhân tố của hệ thống quyền lực nên lãnh đạo cũng khó có thể tránh khỏi có thái độ tứcgiận Sự phê bình quá thẳng thắn của cấp dưới thường khiến cho cấp trên cảm thấymất mặt nhưng địa vị của lãnh đạo lại rất cần những điều này Cách phê bình trực tiếp sẽ làm tổn thương đến lòng tự trọng và danh dự của lãnh đạo,
nó làm cho con người phải đối mặt với nhau, phải nhìn thẳng vào nhau, ngoài rakhông còn bất kì cơ hội nào khác Hơn nữa, phương thức này rất dễ hình thành nêncảm giác không an toàn và tâm trạng đối địch về mặt tâm lí Y kiến mang tính phảnđối của bạn giống như là cách chỉ trích cấp trên, làm sao không khiến cấp trên khóchịu? Đặc biệt là trước mặt nhiều người, khi lãnh đạo phải đối mặt trước những ý kiếnmang tính thách thức này, họ chẳng còn sự lựa chọn nào khác ngoài việc phải đánhbại bạn mới có thể bảo vệ danh dư, quyền lực của bản thân và khi tính hợp lí của vấn
đề đã mất thì ai còn muốn truy cứu nữa? Trên thực tế, chúng ta có thể thấy rằng việc biểu đạt ý kiến của mình một cách giántiếp thì dễ được chấp nhận hơn, đây chính là diệu kế “lấy xa trả gần” mà cổ nhân
Nguyên nhân thực ra rất đơn giản, phương pháp gián tiếp rất dễ giúp bạn thoát ra khỏi
sự nguy hiểm, mâu thuẫn, để từ đó giảm thiểu ý đối địch của lãnh đạo đối với bạn.Những lúc tâm trạng bình thường thì lí trí chiếm ưu thế, tự nhiên họ sẽ nghiêm túcxem xét ý kiến của bạn, chứ không phải là nhanh chóng bác bỏ ý kiến của bạn Trong cuốn sách “Nhược điểm trong tính cách con người” Ca-nai-chi đã nêu ra rằng:Bất cứ ai cũng đều có thể phạm sai lầm, bất cứ ai cũng có lòng tự trọng của mình, cónhững vấn đề không cần phải áp dụng phương pháp phê bình trực tiếp, ngược lại cóthể áp dụng phương pháp gián tiếp để chỉ ra, đôi khi nó sẽ mang lại hiệu quả rất cao Thực ra, lãnh đạo cũng chỉ là một con người bình thường, vì thế thông qua phươngpháp biểu đạt ý kiến phản đối của mình một cách gián tiếp để làm cho lãnh đạo thayđổi chủ kiến, vẫn luôn là một phương pháp rất hiệu quả Bạn không cần phải nóinhiều, không bị mất mặt, càng không làm hại chính mình nhưng lại thuyết phục được
Sankesi, nhà kinh tế học người Mỹ kiêm trợ lí riêng của tổng thống Mỹ Ru-dơ-ven,vào năm 1939, sau khi nhận được sự ủy thác của nhà khoa học An-be Anh-xtanh, đãthuyết phục tổng thống Mỹ cho tiến hành nghiên cứu bom nguyên tử để vượt quanước Đức trong việc chế tạo bom nguyên tử Dù đã có văn bản và tài liệu ghi chép củacác nhà khoa học, nhưng Ru-dơ-ven vẫn lạnh lùng nói rằng: “Những điều này rất thú
vị, nhưng nếu như Chính phủ thông qua việc này trong giai đoạn hiện tại thì xem racòn quá sớm” Tuy nhiên để tỏ ý xin lỗi, ông đã quyết định mời Sankesi ngày hôm sau
Trang 18Trước khi bắt đầu ăn sáng, tổng thống Ru-dơ- ven đã đề nghị rằng: “Hôm nay khôngđược nói tiếp về chuyện bức thư của Anh-xtanh nữa” Nhưng Sankesi nhìn tổng thốngcười và nói: “Tôi muốn nói một chút về lịch sử Trong thời gian chiến tranh giữa hainước Anh và Pháp, một Na-pô-lê-ông tưởng như không ai sánh bằng lại nhiều lần thấtbại tại chiến trường trên biển Lúc đó, có nhà phát minh trẻ người Mỹ tên là Phơ-rúc-tơn đã đến gặp Na-pô-lê-ông và kiến nghị với vị hoàng đế nước Pháp này rằng:
“Thuyền nếu không có buồm thì vẫn có thể chạy được, nếu ván gỗ mà thay bằngnhững tấm sắt thì thuyền cũng sẽ không chìm” Ông ta cười chàng thanh niên người
Mỹ này và nói: “Thuyền chiến không cần buồm sao? Dựa vào động cơ mà ngươi phátminh ra hả? Ha ha, đây chỉ là sự mơ tưởng của con người mà thôi, thật khó tưởngtượng nổi” Kết quả là Phơ-rúc-tơn bị đuổi đi Các nhà lịch sử trên thế giới khi nói vềgiai đoạn lịch sử này đều cho rằng nếu lúc đó Na-pô-lê-ông nghe kiến nghị của chàngthanh niên người Mỹ này thì lịch sử thế kỷ 19 sẽ được viết lại” Sankesi nói xong, ông ta chăm chú nhìn tổng thống Tổng thống yên lặng vài phút,sau đó rót đầy một ly rượu rồi đưa cho Sankesi và nói: “Anh thắng rồi!” Cuối cùngSankesi cũng thuyết phục được tổng thống và đã mở ra trang đầu tiên cho lịch sử chế
Thứ tư: Khi đưa ra kiến nghị thì phải biết dựa vào ý kiến của cấp trên Hãy áp dụng cách “tấn công mâu thuẫn bằng chính những mâu thuẫn của họ” để cóthể nói rõ hơn ý kiến của mình, thuyết phục lãnh đạo của mình Bất kể là kết quả cuốicùng đúng hay có một chút sai lầm thì khi sử dụng cách này làm cấp dưới cũng phảidùng lời nói và việc làm của cấp trên làm căn cứ cho mình Đồng thời cũng phải chú ýđến mức độ về trường hợp, chú ý đến sự ngắn gọn và rõ ràng trong lúc nói chuyện Chúng ta đều biết câu chuyện “Tự mâu thuẫn”, thực tế thì trong đó có một cáchkhuyên nhủ và đối nhân xử thế rất đơn giản nhưng cực kì sâu sắc Nếu muốn tấn công mâu thuẫn bằng chính những mâu thuẫn của họ thì phải nắm vữngđược kẽ hở lập luận và mâu thuẫn logic của đối phương, khéo léo dẫn dắt đối phương,làm xuất hiện sai lầm trong quan điểm nào đó của đối phương Từ đó làm cho đốiphương có thể tự nhìn lại mình và có được sự giác ngộ cần thiết Khuyên lãnh đạo theo cách trên sẽ là cách sáng suốt và có hiệu quả Khi đó, nó có thểgiúp bạn hạn chế nhiều hơn việc phải nói những điều khó nói Điều quan trọng là ởchỗ nó dùng lời nói và hành động của người lãnh đạo làm căn cứ, như thế sẽ có được
sự chấp nhận từ phía lãnh đạo, từ đó sẽ có những xem xét cụ thể chứ không đến nỗi
Từ xưa tới nay, có rất nhiều ví dụ đã nói đến hiệu quả của cách thức này Mình thuộccấp dưới thì không thể không dựa vào những đánh giá của cấp trên
IV Cách làm khéo léo để can ngăn, khuyên giải cấp trên
Dùng lời nói của cấp trên làm một tiêu chuẩn đánh giá sự vật, sẽ giúp bạn có đượcmột vị trí an toàn và có lợi trong lúc khuyên giải cấp trên Vì cấp trên tuyệt nhiênkhông phản đối người khác dẫn ra quan điểm của mình, hơn nữa nó khiến cho cấp
Trang 19trên có được cảm giác thành công và sự thừa nhận, khi đó trong lòng sẽ cảm thấy vui
vẻ hoặc ít nhất cũng không gây ác cảm nào Khi ủng hộ quan điểm của cấp trên thìcuối cùng cũng sẽ có được kết quả khả thi thể hiện rõ, sẽ làm cho lãnh đạo có được sựtỉnh táo và đồng thời cũng làm cho quan điểm của bạn có được sự thể hiện khéo kéo.Một cấp dưới thông minh là một cấp dưới không coi nhẹ cách khuyên giải khéo léo
Trong “Cổ kim đàm khái” có viết câu chuyện thế này: “Khi sắp bị chu di cửu tộc, mọingười trong nhà Châu Thạch Phụ đã đến cầu cứu Ngãi Tử Ông đã đến gặp Tề Tuyên
và hỏi: “Kẻ phản nghịch chỉ có một mình Châu Thạch Phụ, họ hàng nhà hắn có tội gì
Vua Tề Tuyên nói, đây là quy định của Tiên Vương không được bỏ qua, trong luậtnày có ghi rõ “giết hết họ hàng với kẻ phản nghịch” Ngãi Tử nói: “Thần biết Đại Vương làm như vậy cũng là bất đắc dĩ, thần nghe nóitrước đây công tử Vu Hàm Đan đầu hàng nước Tần Công tử Vu chẳng phải là cậucủa Đại Vương hay sao? Như vậy, Đại Vương cũng mắc tội, hy vọng Đại Vương hãylàm đúng chứ đừng vì lợi ích riêng của mình mà làm sai luật” Nói xong, ông bèn đưa sợi dây thừng cho Tề Tuyên Tề Tuyên dở khóc dở cười, đànhnói: “Tiên sinh, được rồi, ta sẽ bỏ qua cho họ, được chưa nào!” Trong câu chuyện này, nghệ thuật khuyên giải của Ngãi Tử cực kì khôn khéo Đọctoàn bộ câu chuyện, mặc dù không có nửa lời van lơn nào để xin tha tội cho họ hàngnhà Châu Thạch Phụ nhưng cuối cùng vua Tề Tuyên cũng tự mình hiểu được và đànhphải thỏa thuận với đối phương Cái khôn khéo ở đây là hoàn toàn dựa vào việc Ngãi
Tử nắm chắc được lời nói của Tề Tuyên, dùng câu “giết hết họ hàng của kẻ phảnnghịch” làm nguyên tắc và tiêu chuẩn phán đoán, sau đó dẫn đến những việc của vua
Tề Tuyên, từ đó đã kết luận hoang đường là Tề Tuyên phải tự sát Đương nhiên, vua
Tề Tuyên không thể tự sát được, mà Ngãi Tử chỉ muốn dựa vào đó để có được sự linhhoạt cho lập luận của mình Như vậy là Ngãi Tử đã đạt được mục đích cứu sống đượcmọi người trong nhà Thạch Phụ, khuyên can được vua Tề Tuyên Đặc sắc nhất là ở chỗ khi Tề Tuyên đang “dở khóc dở cười” thì phải nhận lấy kiếnnghị từ kẻ dưới quyền nhưng lại không thể nổi giận như trước được Cái khó ở đây là
Tề Tuyên không thể phủ nhận lời nói của mình và cũng không muốn tự làm hại đếnchính bản thân mình Lựa chọn tốt nhất của Tề Tuyên là nghe theo khuyến cáo của đốiphương
b Lấy hành động làm căn cứ để khuyên giải
Nhiều khi, có những chỗ không nhất trí giữa lời nói và việc làm của lãnh đạo Mà ởđiểm này thì người lãnh đạo cũng có thể là chưa ý thức được Lúc đó, cấp dưới có thểlấy những hành vi của cấp trên để làm căn cứ và từ đó chỉ ra những thiếu sót trongquan điểm nào đó, giúp cấp trên tỉnh ngộ được Một đại thần đời Bắc Tống là Triệu Phổ đã nói rất rõ điều này sau khi lập triều Trongthời gian đầu tiên, Triệu Phổ đã tổng kết được kinh nghiệm của những triều đình từngsuy vong trước đây Nguyên nhân chủ yếu là: “Cướp đoạt quyền binh của trọng thần
Trang 20đại tướng” Từ đó, ông đã nhiều lần khuyên Tống Thái Tổ hãy đem những kẻ đingược lại với Tống Thái Tổ để khuyên giải, Tống Thái Tổ đã chấp nhận kiến nghị củaTriệu Phổ Sau đó, khi xem xong vở kịch nổi tiếng “Chén rượu thâu tóm binh quyền”,Tống Thái Tổ đã nói với các tướng lĩnh những điều lo âu của mình: “Nếu một ngàynào đó, quân lính của các ngươi mang hoàng bào dâng các ngươi, thì các ngươi có từchối không?” Trong câu nói này, chúng ta có thể hiểu được rằng lời nói của TriệuPhổ đã chạm đến tim đen của Tống Thái Tổ Câu chuyện này cũng cho ta thấy rằngTriệu Phổ đã làm cho Tống Thái Tổ phải xem lại mình, từ đó khuyên Tống Thái Tổbiết được lợi hại và những nguy cơ quyền lực tiềm ẩn ở trong đó
c Hãy khuyên bảo bằng những lời chân thật
Khi người lãnh đạo xem xét và xử lý vấn đề do nhiều nguyên nhân, có lúc do chưanắm vững công việc mà làm cho công việc thất bại hay chỉ vì một chuyện nhỏ mà dẫntới kết cục tồi tệ Những lúc thế này, nếu cấp dưới thể hiện lòng trung thành, tìm đượcbiện pháp thì đó là cơ hội tốt nhất để lấy được lòng tin của lãnh đạo, lần sau nhất địnhkhông vấp phải sai lầm Hãy nói ít làm nhiều, như thế sẽ có được thiện cảm từ phíalãnh đạo Và họ sẽ coi bạn như người bạn trung thành, tri kỉ của họ Họ sẽ nhớ mãi
Thư kí Hoàng đã trải qua kinh nghiệm như thế này: Một lần trong cục có triệu tậpcuộc họp đối với những người có trách nhiệm của từng khoa, phòng để chuẩn bị sắpxếp nhiệm vụ công tác cho giai đoạn sau Trong báo cáo khi khai mạc, có một vịtrưởng khoa thiếu tinh thần trách nhiệm đã không hoàn thành công việc được giao,hơn thế nữa lại trốn tránh trách nhiệm Kết quả là khiến cho cục trưởng phải phát cáu,không khí cuộc họp hết sức căng thẳng Thư kí Hoàng chứng kiến sự việc bèn đề nghịgiải lao, trước hết là nghỉ mười phút Trong lúc nghỉ, Hoàng đưa cho ông cục trưởngmột mẩu giấy, trên mẩu giấy có ghi: “Cục trưởng Lưu, trước cuộc họp anh đã nói rằngcông việc chính của cuộc họp này là bố trí công tác, động viên cán bộ Không khí củacuộc họp vừa rồi có chút căng thẳng, không có lợi cho việc tiến hành mục đích này
Có một số vấn đề nên để cho những cuộc họp chuyên môn hay là sau khi họp mới nên
Sau đó, Hoàng và cục trưởng Lưu trở thành những người giúp đỡ nhau trong côngviệc cực kì hiệu quả Hoàng cũng càng ngày càng nhận được sự tin tưởng từ phía cụctrưởng
Đương nhiên, nghệ thuật khuyên ngăn của “Tự mâu thuẫn” cũng có sức thuyết phụclớn, nhưng cũng là “con dao hai lưỡi”, nếu áp dụng không tốt sẽ tự hại chính mình Vì
d Nhân lúc cấp trên vui vẻ, hãy đưa ra ý kiến
Trang 21Lúc lãnh đạo đang có tâm trạng vui vẻ, nếu đưa ra ý kiến thì sẽ dễ dàng có được sựtiếp nhận từ phía họ Những lúc này, bạn có thể sử dụng cách chuyển chủ đề nóichuyện hoặc cũng có thể làm theo cách nhờ chủ đề nói chuyện để bàn vào công việcchính của mình Nhưng phải rất khéo léo và phải chú ý rằng nhất định không được
Tâm lí học hiện đại đã chứng minh: Khi con người có tâm trạng không tốt, trong lòngkhông được như lúc bình thường thì sẽ dễ sinh ra thất vọng và có những suy nghĩthiếu sáng suốt Tâm lí không ổn định cũng dễ gây ra những hành vi quá khích Điềunày chỉ rõ rằng, con người là động vật có đặc trưng tâm lí và sinh lí phức tạp Tư duysuy nghĩ sẽ bị tác động bởi một trạng thái tâm lí nào đó Vì thế trong khi giao tiếpgiữa con người với con người, chúng ta cũng phải chú ý đến thay đổi tình cảm của đốiphương để tránh những tác hại và cũng là để có được lợi ích, từ đó chiếm được sự chủđộng và ưu thế trong phương diện tâm lí nào đó, tránh được cho mình những tổn
Nhà lãnh đạo cũng là con người, cũng không thoát khỏi ảnh hưởng của quy luật tưduy đã nói ở trên Điều này nhắc nhở chúng ta rằng nhất định không được đưa ra ýkiến khi tâm trạng của lãnh đạo không vui Đồng thời cũng gợi ý cho chúng ta rằngkhi lãnh đạo có tâm trạng vui vẻ, nếu chúng ta đưa ra ý kiến thì sẽ có thể có được hiệu
Trong cả hai cuộc đại chiến thế giới, những người có vai trò quan trọng về mặt quân
sự của Stalin gồm: Một người là thiên tài quân sự Giu- côp, một người là tổng tham
Mọi người đều biết, trong những năm cuối đời, Stalin trở nên độc tài, cá tính độc tôncủa chính mình đã khiến cho ông ta không thể cho phép người khác giỏi hơn ông ta,càng khó mà chấp nhận được những ý khiến không giống mình từ phía cấp dưới.Trong đại chiến thế giới thứ hai, sự “tự mình tôn nghiêm” quá mức này của Stalin đãtừng khiến Hồng quân nhiều phen vất vả và đã gặp phải những tổn thất to lớn mà lẽ ra
có thể tránh được Giu-côp có lần đưa ra đề nghị chính xác nhưng đã bị Stalin đuổi rakhỏi đại bản doanh Tuy nhiên, Ha-xi-lin lại có thể làm cho Stalin nhanh chóng tiếpnhận kế hoạch tác chiến đúng đắn của ông, từ đó phát huy được tác dụng to lớn Mộttrong những tuyệt chiêu của ông đó là gây ảnh hưởng cho Stalin một cách từ từ LúcStalin trong phòng làm việc, ông thích nói những chuyện phiếm và cũng thường nóitới việc quân một cách rất tự nhiên thoải mái Những câu chuyện đó vừa nói một cáchkhông căng thẳng, vừa nói không ra đầu ra đũa gì cả Nhưng điều kì diệu là, đợi sau khi Ha-xi-lin đi rồi thì Stalin lại thường nghĩ ra một kếhoạch hay Sau một thời gian không lâu, Stalin có thể tuyên bố được kế hoạch này tạihội nghị quân sự Vì thế, mọi người đều tán thành và khâm phục những suy nghĩ sâu
xa của Stalin, nhưng chỉ có Stalin và Tổng TMT biết rõ ai là người gợi ý và ai là
Đúng là trong lúc hàn huyên với nhau thì Ha- xi-lin đã dùng suy nghĩ của mình để gợi
ý cho suy nghĩ của Stalin, khiến ngay cả Stalin cũng cho rằng ý kiến hay này là do
Trang 22chính mình nghĩ ra Nhưng dù như thế nào thì ai cũng thấy rõ được hiệu quả, khi xi-lin đã đạt được mục đích của ông ta, khiến cho kiến nghị của ông ta cũng đượcStalin sử dụng và ông đã trở thành một trong những chỗ dựa vững chắc của Stalin Khi vui chơi thì tâm trạng của lãnh đạo khá vui vẻ, thoải mái và dễ chấp nhận kiếnnghị từ cấp dưới Nhưng nếu không quan sát kĩ lưỡng tình hình lúc đó, không thểchọn được thời cơ thích hợp để đưa ra ý kiến, có lúc ngược lại sẽ “chữa lợn lành thànhlợn què”, dẫn tới làm cho lãnh đạo mất hứng
Ha-Có thể nói, khi vui chơi thì nhiều vị lãnh đạo rất thoải mái Họ không muốn ai làmphiền họ trong lúc vui vẻ này, càng không muốn nói chuyện về công việc Nếu nhưcấp dưới không hiểu rõ sự việc trong lúc vị lãnh đạo đang vui vẻ mà lại bàn về côngviệc hoặc đưa ra một kiến nghị nào đó, chẳng nghi ngờ gì nữa, rất có thể cấp dưới sẽlàm cho lãnh đạo cảm thấy không thoải mái, thế thì sao có thể thuyết phục được lãnh
Ví du, có một vị lãnh đạo đang cùng người khác chơi cờ, đang nghĩ xem đi nước cờnào và làm như thế nào để dồn đối phương vào thế bí Đúng lúc này thì bạn nói chenvài câu về công việc làm lãnh đạo mất tập trung, kết quả là quên đi nước cờ hay hoặckhông nhìn ra nước cờ của đối phương Mặc dù là đang vui vẻ, nhưng bây giờ thì lãnhđạo đã hết hứng thú và nhất định sự việc sẽ chẳng có kết quả tốt Cũng có thể họ xem kiến nghị của bạn là vô tác dụng, sẽ bị bác bỏ Hoặc họ vốn đãkhông thích bạn và kiến nghị đó của bạn, vì thế thì lựa chọn tốt nhất của bạn là hãyhòa vào cùng niềm vui của lãnh đạo Hãy giúp cho người lãnh đạo vui thêm, để họnhanh chóng giành chiến thắng, khiến họ vui vẻ hài lòng Hơn nữa, trong lúc này, bạn
và người lãnh đạo cùng nhau tạo ra và tận hưởng niềm vui này, cũng là họ dễ dàngchấp nhận bạn hơn Hãy tạo một không khí vui vẻ trong khi nói chuyện
Vì thế tôi khuyên bạn trong những lúc vui vẻ thì bạn phải giúp đỡ cấp trên vui hơn,chứ nhất định không được để họ mất hứng, mà quan trọng hơn là ở chỗ chớp được cơhội thích hợp Khi cấp trên đang ở lúc vui vẻ nhất và niềm vui của họ vẫn còn nguyênvẹn thì bạn có thể vui vẻ nói, để bắt đầu cơ hội của hai bên và từ từ dẫn đến vấn đềchính, đưa ra ý kiến của mình Có lí do để tin tưởng, có tình cảm tốt làm tiền đề, nhấtđịnh rằng lãnh đạo sẽ xem xét ý kiến của bạn
V Cơ hội cũng giống như con cá bên cạnh ta
Đối với những người cấp dưới, cơ hội giống như con cá bên cạnh mình, vội đến vội
đi Chỉ những người có được tình cảm tốt từ phía lãnh đạo thì mới có nhiều cơ hội.Vậy làm thế nào để có được thiện cảm từ phía lãnh đạo?
a Hãy năng tiếp xúc với lãnh đạo, tăng thêm hiểu biết lẫn nhau
Có được thiện cảm từ phía lãnh đạo, trở thành bạn thân của lãnh đạo thì cần phải quan
hệ nhiều với họ Tiếp xúc với lãnh đạo thì ăn nói phải tự tin, cử chỉ hành động phải tựnhiên Con đường do người đi lại mà hình thành, công việc là do mình tự làm nên.Cách tiếp cận với lãnh đạo thì phải tích cực sáng tạo, mà nếu dùng tình cảm thì hiệu
“Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”, câu này mang ý nghĩa: Tiếp xúc với một người
Trang 23hay một nhóm người, thì sẽ có khả năng là chúng ta hòa đồng với họ Khi cùng sinhsống và làm việc với cấp trên cũng vây, nói chung mỗi lãnh đạo đều có phương pháp,phong thái và cách suy nghĩ trong công việc riêng của mình Những ngườ họ thích vàtrọng dụng đa số là những người hợp với họ Những cấp dưới như thế này thì thật ổnquá, việc gì cũng “đơn giản thôi”, chứ chẳng phải hỏi qua hỏi lại Nếu muốn có đượcđiều kiện này thì nhàn nên cấp dưới phải thường xuyên có mặt bên lãnh đạo, tăng
Trong công tác thì tật xấu “lãnh đạo xa rời quần chúng” thường hay bị phê phán, trongbáo chí cũng như trong văn chương, nhưng đồng thời cũng tồn tại cái tật là “nhân viên
Hãy quan sát xung quanh một chút Xa rời lãnh đạo, ít giao tiếp với lãnh đạo, thiếunhững hiểu biết về lãnh đạo, những người như thế này thuộc những dạng dưới đây: Thứ nhất: Tự cao về tài năng của mình, luôn cho là mình đúng nên không thích quan
hệ với lãnh đạo, họ cho rằng chẳng cần lãnh đạo cũng được Thứ hai: Thật tha Loại người này sợ rằng quan hệ nhiều với lãnh đạo thì sẽ sinh rađiều tiếng này nọ Những người kiểu này thì ít có cơ hội và cũng không được lãnh đạo
Thứ ba: Tầng lớp nhân viên làm những công việc đơn giản và nặng nhọc, thiếu cơ hội
Thứ tư: Trình độ kém, cơ hội để gánh trọng trách cũng ít, không được lãnh đạo trọng
Từ mặt hiệu quả và lợi ích thì những người xa với lãnh đạo, ít tiếp xúc với lãnh đạo vàkhông tìm hiểu lãnh đạo sẽ mất những cơ hội thể hiện mình vì luôn cách xa tầm nhìncủa lãnh đạo, mất cơ hội để đảm nhận trọng trách, mất cơ hội “ngàn vàng” Điều này
sẽ đem lại những bất lợi rất lớn cho phát triển của bản thân, sẽ không được lãnh đạocoi trọng trong những cuộc bình bầu, bỏ phiếu và thường bị thua thiệt Đây có thể nói
là hành động và thái độ thiếu trách nhiệm cho tương lai và cho sự phát triển của chính
Trung Quốc là một nước có tư tưởng truyền thống rất lớn Tiếp xúc nhiều với lãnhđạo là điều kiêng kỵ lớn tại công sơ, lâu dài trở thành một điều ngăn cản sự tiến bộ và
tư tưởng của mọi người Người hay tiếp xúc với lãnh đạo nếu không cẩn thận sẽ bị coi
là kẻ nịnh hót, thậm chí còn bị gọi là “chó bám đuôi” Ơ tình hình này, nhiều người cónăng lực đã bỏ lỡ cơ hội thăng tiến của mình chỉ vì xa rời lãnh đạo và ngược lại,những người năng lực kém nhưng giỏi quan hệ thì lại được thăng tiến Vì the có thểnói tư tưởng, quan niệm này đã đem lại bất lợi cho bản thân và chắc chắn là sẽ hiếncho người khác cơ hội của mình, còn giữ lại cho bản thân những cái bất lợi Làm thế nào để tiếp xúc với lãnh đạo nhiều hơn, tăng thêm hiểu biết về họ?
Sự tự tin này sẽ giúp bạn sẽ vừa có thể bình đẳng hòa đồng với lãnh đạo, bình đẳngtrong bàn bạc công việc, lại có thể dẹp đi được những vật cản và bỏ qua những lời dịnghị từ đồng nghiệp Khi một đơn vị nọ đang tổ chức liên hoan trong dịp tết, ở các
Trang 24bàn khác có rất nhiều người, chỉ riêng bàn của cục trưởng là có một mình cục trưởng,đương nhiên là rất cô đơn Lúc đó, hai chàng thanh niên đến, cục trưởng gọi hai anhlại cùng ngồi ăn Một người nhìn xung quanh rồi bước tới bàn khác, người kia thì do
dự rồi cũng ngồi lại cùng cục trưởng Cục trưởng thở dài lắc đầu và nói: “Đến ngồi ăncùng tôi còn không dám thì nói gì đến làm việc lớn cơ chứ?” Nếu không có sự tự tin cần thiết thì đúng như lời cục trưởng đã nói, sẽ chẳng làm
Thứ hai: Tiếp xúc với lãnh đạo phải tự nhiên Rất nhiều người đứng trước mặt lãnh đạo luôn tỏ ra rụt rè, cử chỉ lời nói không tựnhiên, khúm núm, do quá căng thẳng nên thường “chữa lợn lành thành lợn què” Kiểugiao tiếp này có hiệu quả rất thấp, thậm chí còn để lại cho lãnh đạo những ấn tượng
Tâm trạng và hành động vui vẻ, thoải mái, tự nhiên là cách thể hiện tốt nhất nhữngkhả năng của con người Lãnh đạo cũng không phải là thần cũng chẳng là thánh, vậynên có gì đáng sợ đâu? Một cô gái khi báo cáo tình hình công tác cho lãnh đạo, mặt cứ
đỏ gay lên, lắp ba lắp bắp, không dám ngẩng đầu nhìn lãnh đạo, trong lúc căng thẳngcòn làm rơi hết xuống đất Đây đúng là quá trình vất vả Sau đó, để giảm bớt nỗi vất
vả này của cô gái, lãnh đạo đã điều cô gái sang một công tác khác mà ở đó cô ít phải
Thứ ba: Hãy tự tạo ra cơ hội để gần gũi với lãnh đạo, tranh thủ từ phía lãnh đạo Hãy tìm hiểu thật kỹ về lãnh đạo để có được cơ hội này hay cơ hội khác, để có cơ hộicần phải “đầu tư” Trong lúc làm việc, hãy năng thảo luận, bàn bạc, thỉnh giáo lãnhđạo, đó là “đầu tư công việc” Ngoài tám tiếng đồng hồ công tác ra, cần phải có sự
“đầu tư về tình cảm” Ơ đây chúng ta chú đến đầu tư về tình cảm Con người vừa có cảm giác của lý tính và cũng có cả cảm tính trong công việc Mộtđặc điểm của phần lớn lãnh đạo Trung Quốc là coi trọng liên lạc tình cảm, “họ căn cứvào tình cảm của người khác như thế nào để quan hệ, đương nhiên đây cũng khôngphải là một phương pháp dùng người hay, và nếu trong thời gian ngắn mà cắt đứt mốiquan hệ vì lý do nào đó thì cũng không thể được Những người thân cận như thư ký,lái xe, bạn cũ, đồng đội cũ, đồng hương… là những người có quan hệ thân thuộc gầngũi với lãnh đạo và đó là những đối tượng thường được trọng dụng Vì thế có người
đã tổng kết kinh nghiệm rằng: Phải có những vất vả ngoài những vất vả khác của côngviệc”
Cách để đầu tư tình cảm rất nhiều và đều có mặt lợi riêng Cách nào cũng là để có thểlàm cho tình cảm với lãnh đạo thân mật hơn Càng có nhiều cách thì hiệu quả đầu tư sẽ càng cao và sẽ có quan hệ càng tốt với lãnhđạo Một trong những cách đó là: Có quan hệ tốt với gia đình lãnh đạo, đừng để mất
cơ hội đi thăm hỏi Hãy quan tâm đến đời sống của lãnh đạo Tạo cơ hội và tăng thêm
sự thân mật thông qua đánh bóng, khiêu vũ, chơi cờ… Hãy hàn huyên với lãnh đạo,coi trọng nghĩa cử trong công việc, hãy giúp đỡ lãnh đạo khi gặp khó khăn Thư tư: Chú ý chăm sóc tinh thần của đồng nghiệp
Trang 25Có người sau khi tiếp xúc với lãnh đạo thì thường được lãnh đạo giao cho nhiệm vụ,như vậy chắc chắn các đồng nghiệp khác sẽ có ý đố kị ghen ghét, rồi có những lời nóikhông đúng mực, tất cả rắc rối sẽ tự nhiên đến Người nói xấu sau lưng có, người nóikháy trước mặt có, như vậy cần phải có sự chuẩn bị về tâm lí để dám đối mặt với tất
cả Đồng thời cũng phải tranh thủ trong lúc đang được sự tín nhiệm của lãnh đạo, hãyhòa đồng với tập thể để có một cơ sở tập thể vững chắc Hãy làm tốt cả “mạng lướiphía trên” và “mạng lưới phía dưới”, hãy tìm cho mình vài “người anh em” ở trongtập thể, tìm vài người bạn chí cốt Như thế sẽ làm giảm sự đố kị ghen ghét
b Hãy thể hiện thật tốt, hãy thể hiện những ưu điểm của mình với lãnh đạo
Năng lực tốt cũng không bằng cách thể hiện Lãnh đạo thích những người nhanh nhẹn
và chăm chỉ, cấp dưới phải hiểu được mình cần phải làm gì Hãy thể hiện chính mình
ở chỗ đông người, khiến mọi người phải tâm phục khẩu phục Nhưng ưu điểm đượcthể hiện phải phù hợp với sở thích của lãnh đạo Cây có cây cao cây thấp, con người cũng có điểm mạnh điểm yếu Cái mà lãnh đạothích đó là ưu điểm và sở trường của cấp dưới chứ không phải là những sở đoản vàđiểm yếu Có nhiều người có năng lực nhưng khổ nỗi lại không biết cách và đươngnhiên là không thể hiện được mình cũng như chưa nắm vững được cách thể hiện Tôn Uy là đại thần rất giỏi và cũng rất biết cách thể hiện mình của Nguyên Thái Tổ.Tôn Uy biết làm áo giáp khiến cho Nguyên Thái Tổ coi trọng mình Tôn Uy đã làmmột bộ áo giáp và dâng lên Nguyên Thái Tổ Nguyên Thái Tổ rất vui vì bộ áo giápnày rất chắc, không có gì có thể xuyên qua được Nguyên Thái Tổ đã ban cho Tôn Uynhiều tiền bạc, và đặc biệt là cho Tôn Uy giữ chức tổng quản của các vùng ThuậnThiên, Am Can, Hoài Đô, Hà Nam và Bình Dương Để không làm phụ lòng NguyênThái Tổ, Tôn Uy đã chiến đấu rất dũng cảm, luôn tiến lên phía trước trong chiến trận.Nguyên Thái Tổ rất coi trọng Tôn Uy, tự đáy lòng mình, Nguyên Thái Tổ động viênTôn Uy: “Nếu nhà ngươi không tiếc mạng sống của mình thì ít nhất cũng phải nghĩđến bộ áo giáp của ta chứ?” Nguyên Thái Tổ đã hỏi những người dùng áo giáp củaTôn Uy: “Các ngươi biết ta thích nhất cái gì không?” Nhưng câu trả lời của các tướngquân đều không làm cho Nguyên Thái Tổ hài lòng Cuối cùng Nguyên Thái Tổ nói:
“Đó là thứ mà bảo vệ được các ngươi và nhờ đó mà tổ quốc ta chiến thắng kẻ thù, đóchẳng phải là những chiếc áo giáp mà Tôn Uy làm hay sao? Sao các ngươi lại chưa
áo giáp, chỉ biết kỹ thuật làm áo giáp chứ không tự mình làm áo giáp cho NguyênThái Tổ, vậy thì tác dụng của áo giáp mà Tôn Uy tặng Nguyên Thái Tổ cũng khôngđược mọi người biết đến và cũng không có lợi ích gì lớn cả, chắc chắn Tôn Uy cũngchỉ là một người bình thường chẳng ai biết đến Như vậy có thể thấy rõ được tầm quan
Trang 26trọng của việc thể hiện bản thân
c Nắm bắt những thời điểm quan trọng để thể hiện năng lực của mình
Trong những lúc khó khăn, rất có thể lãnh đạo cũng phải bối rối Trong thời điểmquan trọng này, những người khác đều chịu bó tay và nếu bạn ra tay giúp đỡ lãnh đạogiải quyết khó khăn, như thế các đồng nghiệp cũng sẽ khâm phục bạn và lãnh đạo
Trong cuộc sống, bạn thường hay nghe thấy những điều oán trách đại loại như:
“Trong lúc cấp bách lại chẳng thấy ai” Những nhân viên cấp dưới như thế này thìkhông thể có được cảm tình từ phía lãnh đạo được Việc giống như “hỏng rồi” thì có
Mã Tốc là đại tướng dưới quyền của Gia Cát Lượng, có rất nhiều chiến công và có thể coi là một công thần vậy mà vẫn xảy ranhững việc đáng tiếc Khi Tư Mã Y xuất quân đánh vào Nhai Sự, đó là một cơ hội để
Mã Tốc thể hiện khả năng của mình cho mọi người Mã Tốc ý thức rõ được đây làthời điểm quan trọng nên đã chủ động mong muốn được bảo vệ thành Nhai Sự GiaCát Lượng cũng đã ý thức rõ được ý nghĩa chiến lược quan trọng của Nhai Sự nên đãcảnh báo rằng: “Nhai Sự tuy nhỏ nhưng lại rất quan trọng Nếu Nhai Sự bị mất thìquân sĩ cũng không còn Nếu tìm hiểu kĩ thì cũng thấy được đây là vùng thành quách,không có hiểm trở gì và việc giữ thành là rất khó” Mã Tốc rất muốn lập công, liền hạlệnh cho quân sĩ thực hiện ý đồ của mình, nhưng cách nghĩ của Mã Tốc không đượcnhư ý muốn, thành Nhai Sự thất thủ, vì thế đã làm hỏng kế hoạch đi Kì Sơn của GiaCát Lượng Mã Tốc không những không lập được công mà còn bị mất cả tính mạng,còn người đi cùng là Triệu Vân và Đặng Chi thì thể hiện rất tốt, không bị hao binh tổntướng và còn đảm bảo được an toàn nên đã nhận được sự khen ngợi từ Khổng Minh.Khổng Minh gặp Triệu Vân nói: “Đúng thật là người tài giỏi, một mình xông pha giếtgiặc mà vẫn giữ được trọn vẹn một người một ngựa” Đặng Chi trả lời: “Dẫn quântiến lên phía trước, liên tiếp giết địch để lập công, khiến quân địch khiếp sợ Vì thế màbinh lính không bị tổn thất gì” Khổng Minh khen: “Đúng thật là một tướng quân!”,
và thưởng cho Triệu Vân 500 lượng vàng, thưởng cho quan lính của Triệu Vân 1 vạnthùng hàng Triệu Vân từ chối không nhận nhưng Khổng Minh đã trịnh trọng nói rằng:
“Khi còn sống, tiên đế thường nói đến cái đức của người làm tướng, đến nay quả đúng
Cũng trong cùng hoàn cảnh và công việc đó, Mã Tốc đã làm hỏng việc, nhưng TriệuVân và Đặng Chi lại làm rất tốt Một người thì làm tổn thương đến Khổng Minh, mộtngười thì lại có được sự kính phục và tình cảm tốt từ phía Khổng Minh Vì thế tronglúc cần thiết mà thể hiện mình sẽ có rất nhiều kinh nghiệm để tổng kết Trong những thời điểm khó khăn thì cũng là lúc tốt nhất để thử thách mỗi người Cónhân viên cấp dưới, mặc dù rất có năng lực nhưng lại sợ khó khăn nên không dámđứng lên trong những lúc gian khổ và năng lực của mình cũngkhông được người khácbiết đến Về phương diện này thì có thể nói Mao Thúy là bậc thầy của chúng ta MaoThúy cùng Bình Nguyên Quân đến nước Sở để đàm phán hợp tác việc quân Sau rất
Trang 27lâu mà Bình Nguyên cùng vua nước Sở không thu được kết quả gì, nguyên do là vìvua nước Sở quá lo nghĩ, không mạnh bạo Đã thấy việc đàm phán có thể thất bại, tất
cả 19 người đi cùng đều nhất trí cử Mao Thúy đi đàm phán Thời điểm thử thách đãđến, Mao Thúy rất tự tin và mạnh bạo hỏi Bình Nguyên Quân: “Giữa cái lợi và cáihại, nói hai câu là có thể quyết định được Thế mà tại sao ngài đi cả ngày hôm nay màchưa quyết định được?” Sau khi Sở Vương biết được Mao Thúy là thuộc hạ của BìnhNguyên Quân liền tức giận nói: “Không thể thế được, ta vẫn nói những lời tốt đẹp với
Mao Thúy bị sỉ nhục nhưng không vội vàng nóng nảy và cuối cùng cũng đã dùng lời
lẽ của mình để thuyết phục được vua nước Sở Thế là lần đi nước Sở của BìnhNguyên Quân đã thành công Sau lần này thì Bình Nguyên Quân đã biết được giá trịcủa Mao Thúy và khen rằng: “Mao tiên sinh đến nước Sở lần này đã làm cho uy tíncủa nước Triệu được củng cố Mao tiên sinh đã dùng lời lẽ sáng suốt, thật đáng làm
Đương nhiên là Mao Thúy có tài nhưng ở đây ông cũng tỏ rõ một dũng khí tuyệt vời,
có thể nói trí dũng song toàn thì mới có được thành công này Có trí mà không códũng hoặc là có dũng mà không có tính toán thì hầu hết đều không thể thành côngđược Ông Bồi Căn đã từng nói: “Nếu hỏi trong chính trị thì cái tài quan trọng nhất là
gì thì câu trả lời sẽ là, thứ nhất: mạnh bạo, thứ hai: mạnh bạo, thứ ba: vẫn là mạnhbạo Cũng như thế, nếu hỏi cái gì sẽ được lãnh đạo khen ngợi nhất trong những thờiđiểm quan trong thì câu trả lời sẽ là: thứ nhất: dũng khí, thứ hai: dũng khí, thứ ba: vẫn
Muốn có được sự coi trọng và tín nhiệm từ phía lãnh đạo trong những thời điểm quantrọng thì một mặt phải phát hiện thời điểm quan trọng cho tốt, mặt khác cũng phải làmtốt việc, biến một thời điểm bình thường thành một thời điểm quan trọng Nói chungnhững thời điểm quan trọng thì có những tình huống sau là chủ yếu Thứ nhất: Lúc cấp trên giao cho nhiệm vụ khó khăn, công việc này nếu làm tốt thì sẽ
có ảnh hưởng rất lớn đến lãnh đạo Những lúc này thì cấp dưới nên dốc hết khả năngcủa mình vào công việc để giúp cho lãnh đạo được thành công, nhất định không được
Thứ hai: Khi các đồng nghiệp khác đang bận công việc của họ, trong lúc công việc rấtnhiều mà người lại thiếu Nếu vậy thì cũng nên gánh vác nhiệm vụ và hãy cố gắnghoàn thành xuất sắc công việc Khi đó lãnh đạo sẽ để ý đến bạn và rất quý bạn, vì thế
Thứ ba: Lúc gặp phải chuyện đột xuất, lãnh đạo và các đồng nghiệp khác không tìmđược cách giải quyết Khi đó bạn phải bình tĩnh đưa ra cách giải quyết một cách ổnthỏa và thể hiện năng lực vượt trội của mình so với mọi người Thứ tư: Ví dụ như bạn vừa đến một cơ quan mới hay là cơ quan bạn có một vị lãnhđạo mới được điều tới, phải nắm lấy cơ hội quan trọng để thể hiện mình Thứ năm: Khi lãnh đạo rơi vào hoàn cảnh khó khăn, nếu bạn là người nhân viên màlãnh đạo cần thì bạn phải giúp họ “Một cục than trong đống tuyết thì ngàn vàng cũng
Trang 28không mua được” hay: “Có thêm một đường hoa văn trên tấm gấm thì thấm vào đâu”
là những câu nói lên cái đạo lý này Nắm được thời điểm quan trọng cũng là một cáchthể hiện năng lực Có những nhân viên mà lúc bình thường chẳng có gì nổi trội cả,nhưng ở trong những trường hợp có sự chú ý của cấp trên thì họ lại thể hiện cực kỳxuất sắc và nhận được lời khen ngợi từ lãnh đạo Không thể không nói họ sáng suốt Chỉ cần “trí dũng song toàn” và biết cách tận dụng những cơ hội quan trọng để thểhiện được chính mình thì cũng không khó lắm để bạn có được thiện cảm của lãnh đạo
Chương II: Cùng đồng lòng trong suốt chặng đường dài cũng là cái duyên
Tục ngữ nói: “Qua hoạn nạn mới hiểu lòng nhau” Được làm đồng nghiệp, cùng chung sống với nhau, chẳng lẽ không phải là cái duyên sao?
I Đồng nghiệp là một kiểu bạn đặc biệt
Có rất nhiều người cũng xem đồng nghiệp là một kiểu số phận Đã là số phận thìtốt hay xấu đều do ông trời quyết định vì thế tự bản thân mình cũng không quan tâm
tô cao cấp thì sau khi nghe tiếng ồn này, rất có thể sẽ thông cảm và nói: “Chắc chắn
Thực tế đúng là như thế, khi có cảm giác vui vẻ thì dễ bỏ qua những sơ xuất của
Là những đồng nghiệp của nhau trong cùng cơ quan, nếu cùng nhau vì cơ quan vàcùng nhau thăng tiến thì tình cảm sẽ càng thêm thân thiết gần gũi Nhưng nếu chỉ mộttrong hai người thăng tiến rất nhanh thì người còn lại nhất định sẽ ghen ghét đố kỵ vàtình cảm giữa hai người sẽ có những rạn nứt Tại sao những rạn nứt tình cảm hầu hết đều do những người so đo tính toán gây ra.Nguyên nhân là do những tình cảm đã nói ở trên Người thăng tiến nhanh không thể tìm được khuyết điểm của người thăng tiến chậm.Vậy mà người thăng tiến chậm thì tính tình lại trở nên nhỏ nhen và kết quả là chỉ làmcho quan hệ của mình với người khác thêm xấu đi Thực tế thì đó là một kiểu thể hiện của sự thiếu tự tin vào bản thân
Vì không có tự tin, lo lắng mình làm không tốt bằng người khác nên sinh ra đố kỵ với
Nếu bạn luôn có được sự tự tin thì bạn sẽ duy trì mãi mãi được mối quan hệ tốt với
Trang 29Vì thế khi bạn thấy được khuyết điểm của người khác thì đừng để mình rơi vào trạngthái tâm lí không tốt mà hãy giữ được sự tự tin Tuy là cơ hội thăng tiến vẫn chưa tớinhưng chỉ cần nỗ lực làm việc và đừng để tài năng bị mai một, cơ hội nhất định sẽđến
Sau khi đã có được tâm lí chắc chắn đó, cũng đừng để tâm lí cạnh tranh với nhữngngười có được cơ hội thăng tiến Nếu làm như thế thì chắc chắn sự việc sẽ diễn ra rất
Chỉ có những người có được sự tự tin mới có thể dốc hết sức của mình vào công việc.Phát huy tài năng trong mọi lĩnh vực cũng như phát huy tinh thần chủ động tiến côngcủa bản thân, để đi đến hoàn thành xuất sắc công việc Ngược lại, nếu sau khi tiếp nhận công việc, dù chưa bắt tay vào việc nhưng đã có tâm
lí thất bại, tâm lí không vững vàng, cảm giác mình không làm được việc thì bạn không
“Tôi làm được”, nếu có tâm lí này thì sẽ có động lực để làm việc và công việc nhấtđịnh được hoàn thành tốt Và đó cũng chính là điều kiện kiên quyết để giữ được mốiquan hệ tốt đẹp với đồng nghiệp xung quanh
Vì vậy, sau khi được lãnh đạo giao cho nhiệm vụ thì bạn phải xem nó như là một cơhội để thể hiện mình, từ đó cố gắng hết sức làm tốt nhiệm vụ được giao, chính là tạo
ra cơ sở tốt cho việc thăng tiến, đồng thời tăng thu nhập của chính mình Trong quan hệ với đồng nghiệp, ngoài việc tin và chiến thắng vận mệnh thì chúng tacũng phải tự kiểm tra bản thân mình ra sao, để tự thấy được tính cách của chúng ta
Rõ ràng tính cách không thể quyết định được 100% vận mệnh của mỗi người, nhưng
nó cũng ảnh hưởng đến số phận của con người
Có một người phụ nữ đã li hôn, thông qua người mai mối cô ta lại tái giá, sau khi quatuần trăng mật thì cô ta lại bắt đầu phát cáu vì gia sản của gia đình và cả cô em chồngnữa Cô ta là người nóng nảy còn cô em chồng thì cũng không vừa, cô em thường thanvãn với anh trai, khi đó người chồng trở nên khó xử giữa một bên là vợ một bên là emgái Vì thế ông ta cũng không biết làm cách nào để bênh vực được cho người vợ Cuốicùng vì không chịu được nên cô vợ đã bỏ đi Không lâu sau, cô ta quay trở lại để làmthủ tục li hôn lần thứ hai trong đời mình Thực tế thì mâu thuẫn giữa chị dâu và em chồng là điều thường thấy nhưng khôngphải là không có cách giải quyết Ở trong trường hợp trên thì cô gái này có thể yêucầu cô em chồng ngồi xuống để cùng giải quyết xung đột, hoặc tự mình nhường nhịn,hoặc đợi đến lúc cô em chồng đi lấy chồng, hoặc là dứt khoát yêu cầu cô em chồngphải đi ở riêng Nhưng ở đây cô ta không nghĩ cách xử lí, ngược lại còn nóng vộikhông nhường nhịn, không bàn cách giải quyết mà chỉ mượn việc li hôn để giải thoátkhỏi cảnh hiện tại, vì vây đã xảy ra chuyện cô ta phải li hôn lần thứ hai
Có một người khác cũng là phụ nữ Người này có tính cách cũng không xấu và kháhào phóng nhưng mỗi tội tính lại khá nóng, không muốn thỏa hiệp gì cả Giữa đồngnghiệp với nhau thì chuyện tranh chấp khó tránh khỏi, đa số mọi người đều khôngnhường nhịn cho xong mà phải tìm một đồng nghiệp khác để kể lể, như thế mới được
Trang 30Người phụ nữ này mỗi khi không vui đều rất dễ nổi cáu lên, mỗi một chuyện cỏn conthôi nhưng cô ta phải làm cho tới cùng, khiến mọi người ai cũng phải dè dặt Do đóđồng nghiệp bắt đầu bài xích cô ta, vì không chịu nổi nên cô ta đã chuyển chỗ làm Cóđiều sau khi đã đổi chỗ làm thì tính khí cô ta vẫn không đổi, chỉ dăm bữa nửa tháng lạicãi nhau với đồng nghiệp và kết quả thì chắc ai cũng biết, cô ta lại đành phải chuyển
Nếu như cô ta có thể hiểu rõ được tính cách của mình thì đã chẳng dẫn đến mức độ tệ
Thực tế rất nhiều người tin vào số phận đều cho rằng: “Số xuất hiện từ khi mới sinh
ra, mệnh lại tùy theo sự thay đổi của bản thân” Vì thế mà khi xem tướng cho mọingười, thầy tướng thường nhắn nhủ mọi người hãy sửa đổi những tật xấu của mình.Sửa càng nhiều thì càng giảm bớt những chuyện không hay mang lại cho mình Vàcũng có thể nói là, số phận cũng phần nhiều nằm ở chính bản thân mỗi chúng ta
Có điều, tính cách của con người thường khó mà tự biết được Vì thế, bỏ công sức để
tự kiểm điểm lại mình là rất quan trọng Đương nhiên, việc tự kiểm tra lại bản thânkhông chỉ ngày một ngày hai được, nhưng nhất định không được quên những gì đãgặp phải để xem xét khuyết điểm trong tích cách của bản thân Ngoài ra bạn cũng cầnbiết coi trọng những lời góp ý quý báu của mọi người xung quanh, bởi vì người ngoài
Thay đổi tính cách rất khó vì nó đã có sẵn từ khi ta mới được sinh ra Còn về việc cầnhay không thì bạn hãy suy nghĩ về hai câu chuyện đã nêu trên, đồng thời hãy tìm hiểuđôi điều về tính cách của những người thiếu chín chắn Bạn có được lòng tin, có được tâm trạng đúng mực, đồng thời lại có cả tính cách hoànhảo Nhưng ngược lại bạn không thành công trong việc gì đó, hay xử lí không tốtnhiệm vụ nào đó Do vậy ở đây còn cần đến cả kinh nghiệm của chúng ta, phải suynghĩ chín chắn, phải biết nắm được trọng điểm của sự việc trước sau ra sao, hãy ghinhận những ý kiến đóng góp có ích từ đồng nghiệp, từ đó có được quyết sách tốtnhất
Cổ ngữ nói: “Nước ở trong rừng sâu, gió cũng thổi nước chảy ra sông, đứng cao hơn
Tục ngữ nói: “Súng bắn trúng đầu con chim” Từ xưa tới nay trong giới sĩ học, cónhững người vì tài năng xuất chúng, nghệ thuật cao siêu, năng lực vượt trội nên đã bịngười khác đố kị, ghen ghét, thậm chí nguy hiểm cả đến tính mạng Chu Công vìnhững lời phỉ báng mà bị đi đày, Hàn Tín cũng vì thế mà bị chặt đầu
Do đó, tránh những sự đố kị của người khác cũng là một trong những cách đối nhân
Trong “Binh Pháp Tôn Tử” có nói: “Thiện thủ giả, tàng vu cứu đạo chi hạ”, ý nghĩacủa câu nói này là: Những người phòng thủ giỏi giống như vật giấu sâu dưới đất màkhông thể tìm ra được, khiến kẻ địch không biết phải xử trí ra sao Khi quan hệ vớiđồng nghiệp thì cần biết giữ an toàn cho bản thân, tránh trở thành mục tiêu công kích
Trang 31của mọi người Cách xử lý để tránh nguy hiểm, lúc đầu thấy có vẻ hơi tiêu cực, nhưng thực tế khôngphải dùng sự quỵ lụy để cầu toàn mà là để hạn chế tối đa việc nảy sinh phiền toái,mâu thuẫn và mục đích là để thể hiện năng lực của mình được tốt hơn Đào Du thời Tam Quốc có trí tuệ xuất chúng, mưu lược hơn người Đào Du đã giúpTào Tháo chinh phục Trương Tú, bắt sống Lã Bố, chiến đấu với Viên Thiệu, lập nênvùng Ô Hoan Đào Du đã thống nhất phía Bắc cho Tào Tháo, tạo dựng cơ đồ và đã có
Hơn 20 năm tham gia việc triều chính, Đào Du đã giải quyết những quan hệ chính trịrắc rối phức tạp Trong hoàn cảnh cực kỳ khó khăn và nguy hiểm, Đào Du đã khônkhéo xử lý mọi việc và có được vị trí vững chắc, cách làm đó là để giữ an toàn chobản thân và tránh những khó khăn nguy hiểm Tào Tháo đã từng đánh giá Đào Du rất cao như sau: “Trí tuệ bên trong cực lớn, bênngoài trông có vẻ yếu ớt nhút nhát nhưng bên trong lại rất dũng cảm, không chần chừ,luôn tỏ ra mình kém cỏi hơn tất cả mọi người, thể trạng tuy nhỏ nhưng võ nghệ cũng
Lúc bình thường, Đào Du luôn chú ý đến tình hình xung quanh Khi tham gia vào việcquân, Đào Du với trí tuệ hơn người luôn đưa ra được những quyết sách khôn khéo.Khi đánh trận, Đào Du cực kì ngoan cường và dũng cảm Đào Du không bao giờ tranh quyền tranh chức với Tào Tháo hay với những vị quankhác trong triều, Đào Du luôn tỏ ra khiêm tốn, nho nhã, hiền lành, thậm chí còn có vẻ
Có lần em họ của Đào Du là Tân Thao có hỏi Đào Du về những việc làm trong thờiông phụ tá bên Tào Tháo, nhưng Đào Du đều phủ nhận những cống hiến của mình và
Ông đã hiến cho Tào Tháo tất cả 12 kế sách tuyệt diệu, được các nhà lịch sử đươngthời gọi ông là “Trương Lương thứ hai, Trần Bình thứ hai” nhưng ông không hề nói
Cùng làm việc với Tào Tháo 20 năm, quan hệ thân mật và tin tưởng nhau, không baogiờ thấy có người nói với Tào Tháo những điều có hại cho Đào Du và cũng chẳng baogiờ Đào Du đắc tội với Tào Tháo hay là khiến Tào Tháo không vui cả Đào Du qua đời năm Kiến An thứ 19 Sau khi biết được chuyện này, Tào Tháo đãkhóc và đã gọi Đào Du là một hiền nhân toàn mỹ, một bậc quân tử khiêm tốn
b Đạn bắn phía trước dễ tránh, tên bắn phía sau khó phòng
Quan hệ với đồng nghiệp, bạn luôn phải tự nhắc nhở mình: Xung quanh luôn có kẻtiểu nhân Những mũi tên từ phía sau có thể đến từ đồng nghiệp nam, cũng có thể đến
từ phía nữ Vì thế chúng ta sẽ phải tìm hiểu một chút về bộ mặt của những kẻ tiểu
“Rất nhiều người đàn ông chỉ vì để đáp ứng được mong muốn của mình mà đã trởthành kẻ tiểu nhân” Giả dụ bạn là một phụ nữ thì đầu tiên sẽ phải chú ý đến nhữngngười đàn ông bên cạnh, nghĩ xem thái độ đối xử của họ ra sao Hãy cẩn thận đề
Trang 32phòng kẻ tiểu nhân, để tránh gây ra những sai lầm
Dù ít hay nhiều thì những người đàn ông đều có một đặc điểm là rất bạo ăn nói.Những người đàn ông thế này, ở một mặt nào đó thì luôn lấy “tinh thần kính dâng”làm chủ đạo và muốn thông qua cách này để có được tình cảm từ đối phương Nói thật
ra đó chỉ là trăm phương nghìn kế để có được sự chú ý của mọi người xung quanh đốivới bản thân và chỉ để đáp ứng “mong muốn tự thể hiện bản thân”, từ đó đạt đượcmục đích muốn thao túng người khác Ví dụ khi ngồi uống rượu, những người muốnlấy những lời nói khoác lác để làm trò vui, hoặc những người muốn thể hiện tài năngcủa mình trong những buổi liên hoan… đều thuộc kiểu người mà chúng ta đang bàn.Khi đã nhận thức rõ bản chất thường tự thổi phồng của nam giới rồi thì tốt nhất là bạnhãy giữ chừng mực về khoảng cách trong quan hệ với họ, đừng để bị lóa mắt về điềukiện gia đình giàu có hay về thành tích “siêu hạng” của ho, bởi ánh hào quang này chỉ
Nói chung, mọi người đều có cảm giác là phụ nữ hay ghen ghét đố kị, bởi hai chữ “đốkị” trong tiếng Hán đều có bộ “nữ” Nhưng thực tế thì có lúc đàn ông còn đố kị hơn cảphụ nữ, hơn thế nữa sự đố kị của nam giới còn nguy hiểm và có tính công kích hơn
Quan Chi và A Cung là hai nhân vật trong tiểu thuyết “Kim sắc tiện thoa” của tác giảNhật Bản Uâyhôngê Hầu hết mọi người đều biết câu chuyện tình yêu bi thương củahai người Quan Chi cả đời cũng không quên được hận thù đối với A Cung, rốt cuộc
đã mất cả một đời người để báo thù cô ta Nguyên do là sự đố kị của anh ta quá lớn Nam giới rất coi trọng thể diện của mình, nên khi thể diện của mình bị tổn hại thì họ
sẽ cảm thấy bản thân mình bị phủ nhận Họ rất sợ sa vào tình cảnh này, vì vậy nên bắtbuộc họ phải phấn đấu, ganh đua với người khác Người chồng về muộn thường nói với người vợ chưa đi ngủ của mình: “Trời ơi, độtnhiên thì lãnh đạo bắt phải làm thêm giờ, thực mệt muốn chết!” Nhưng lập tức thì
Lời nói dối có thể lừa được đối phương thì mới có tác dụng Lời nói dối mà ngay lậptức bị vạch trần thì không có tác dụng gì cả Đã vậy thì tại sao đàn ông lại vẫn thích
Liệu có phải đàn ông suy nghĩ còn bất cập?
Về việc phụ nữ hay nam giới nói những lời không thật là vấn đề lớn đã có từ xưa.Nhưng những lời nói mà bị phát hiện ngay là nói dối thì nam giới chiếm đa số
Ví dụ: Có lúc gặp một phụ nữ đang thao thao bất tuyệt kể về quyển sách mà cô ta đã
đọc qua, nào là hay như thế này, cảm động như thế kia Là nam giới thì không thể nóirằng mình chưa đọc quyển sách đó Vừa không muốn nói nhưng cũng không muốnchủ đề nói chuyện bị cắt đứt, do đó họ đành phải giả vờ là đã đọc qua quyển sách đórồi Mặc dù sau đó cô ta biết được đó chẳng qua chỉ là lời nói không thành thật củaanh chàng này, nhưng đó lại là những lời nói dối xuất phát từ tình cảm yêu thương
Bất kể là bị cấp trên o ép hay đang khiến phụ nữ mê muội mình thì chỉ cần lừa được
Trang 33họ là có thể nói đạt được mục đích của nói dối rồi
Ví dụ: Có một người chồng luôn đi làm về muộn và để giấu chuyện ngoại tình thì anh
ta đã nói dối vợ Anh ta đã giả vờ say rượu: “Anh làm thêm nên về muộn” Đây lànhững lời nói dối dễ bị lộ, nhưng vợ anh ta lại thấy yên tâm về những lời nói dối ấy.Chị ta cho rằng chồng uống rượu say về muộn nên mới nói dối là phải làm thêm giờ
Do vậy nên người vợ đã bị những lời nói dối kia lừa gạt
Vì thế khi nghe đồng nghiệp là nam giới nói chuyện không thật thì bạn đừng làm một
kẻ ngốc ngồi nghe và cho qua Bạn có thể quan sát tỉ mỉ vẻ ngoài của đối phương, rất
có thể đằng sau đó sẽ ẩn chứa một động cơ gì đó còn lớn hơn những lời nói dối kia Nam giới thường nói “công việc khó” Chỉ cần là con người thì bất kỳ ai cũng khôngmuốn quỵ lụy trước người khác Nhưng trong thế giới riêng của nam giới, dù là ở cơquan nhà nước hay tư nhân thì những người có thu nhập cao luôn có được vị trí đáng
kể trong mắt người khác, cũng như chuyện lãnh đạo luôn tỏ rõ quyền lực của mình đối
Và những cấp dưới khi nghĩ đến quyền lực kia thì sẽ luôn mong rằng một ngày nào đótrong tay mình sẽ có được quyền lực ấy Trong xã hội trật tự được thể hiện rõ nhưvậy, nếu muốn làm tốt công việc thì nhất định phải có quyền lực Bị nhiễm tư tưởng
Để tìm lại được vị trí trong xã hội thể hiện rõ giai cấp này, có lúc những người namgiới cũng bất đắc dĩ phải uốn mình trước người khác Nhưng một khi việc uốn mình quỵ lụy này thể hiện rõ và nó đã trở nên bình thườngthì bạn cũng nên xem đó là việc bắt buộc Người phụ nữ trong cuộc sống thực tế có rất nhiều mặt giỏi hơn nam giới và đươngnhiên có cả “kỹ thuật làm kẻ tiểu nhân” nữa Đồng thời họ cũng rất biết cách điềukhiển và lợi dụng nam giới Vì thế chúng ta luôn phải cảnh giác với những thay đổi rấtnhỏ của phụ nữ, bởi vì phụ nữ là “sư phụ” của nam giới, phụ nữ họ đáng sợ hơn nam
Ví dụ như nếu bạn là người rất có sức hấp dẫn, bất kể là trong sự nghiệp hay trongquan hệ xã giao bạn đều làm đến mức mọi người phải nể phục thì những phiền toáitrong công việc sẽ đến từ đây, bởi vì người đàn ông trong con mắt phụ nữ là tuýpngười như bạn Từ xưa tới nay người phụ nữ luôn được gọi là “nước” Trong “HồngLâu Mộng” thì Giả Bảo Ngọc đã nói: “Đàn ông do bùn tạo ra, còn phụ nữ là do nướctạo ra” Còn một số người thì lại nói thẳng rằng: “Phụ nữ như nạn lũ lụt” Làm người đàn ông, muốn tìm được công việc phù hợp không phải là dễ Hơn thế,nếu muốn lập nên sự nghiệp thì bạn hãy quý những gì bạn đang có và cẩn thận đềphòng mọi thứ xung quanh bạn, đặc biệt là những người phụ nữ bên cạnh bạn Họ rất
có thể trở thành “người dẫn đường” cho thất bại của bạn và những kỹ thuật làm kẻtiểu nhân của phía nam giới cũng rất đúng để bạn thận trọng Chúng ta có thể nhìn thấy những chuyện mà không thể nghĩ ra như thế này Ví dụ:Khi tiễn người thân ở ga tàu, họ vừa bắt tay nhau vừa rơi nước mắt, đây quả là cảnhchia tay nhau rất bịn rịn Vậy mà trên đường về nhà họ lại tỏ ra chẳng có việc gì cả, cứ
Trang 34như chuyện vừa rồi chưa hề xảy ra Nếu dùng quan điểm của nhà tâm lý học nổi tiếng người Nhật Bản Tô-hu-la để giảithích thì nước mắt phụ nữ sẽ nối tiếp ngay cùng với “khoái cảm” Nếu nước mắt chảyxuống dàn dụa thì sẽ có cảm giác nhẹ nhàng trong người Dùng câu nói quen thuộc đó
là trong người sẽ thấy thoải mái dễ chịu Vậy nên cũng có thể nói trong cuộc sống thìnước mắt cũng có thể tạo ra tâm lý vui vẻ thoải mái Chúng ta có thể thấy được trong cuộc sống nước mắt, vô hình chung đã trở thành một
vũ khí lợi hại của phụ nữ trong việc “tấn công” người khác Trong giới sinh vật, cóloài côn trùng thường co người lại giả vờ chết để tránh nguy hiểm, chúng ta gọi đó là
“hình thức tự vệ”, có lẽ nước mắt của phụ nữ cũng là một phương thức trong số đó Nhưng chỉ nghĩ cách trốn tránh thì chưa phải là mục đích mà phải hy vọng biến thế bịđộng của mình thành chủ động để tiến công mới thu được lợi ích Nhưng thích nướcmắt phụ nữ và để họ đạt được mục đích thì lại là một người đàn ông đúng mực! Vì thếchúng ta nhất định phải hiểu được rằng, khi người phụ nữ khóc trước mặt người đànông thì nhất định phải có ý đồ gì đó Trong lúc đối mặt với “vũ khí nước mắt” cực kỳlợi hại này của phụ nữ thì im lặng là điều tốt nhất Trong lịch sử đã có rất nhiều những anh hùng hào kiệt, họ đã đánh bại biết bao kẻđịch để giữ được giang sơn, nhưng mấy ai nghĩ rằng sẽ không để những lời đường mậtcủa phụ nữ làm tiêu tan bao cố gắng, nỗ lực cả cuộc đời Tục ngữ có câu “gió mạnhtám cấp cũng không bằng tiếng thì thào bên gối của phụ nữ”
Vì thế ở bất kì đâu, ở bất kì lúc nào bạn cũng phải đề phòng cẩn thận những ngườiphụ nữ xung quanh Như thế sẽ giúp bạn tránh được những nguy hiểm và phiền toái Hãy tìm hiểu những “màn diễn” của các đồng nghiệp nam hay nữ, bạn sẽ biết được
c Luôn giữ sự bình tĩnh, gặp chuyện bất ngờ cũng không sợ hãi
“Binh Pháp Tôn Tử - Mục hỏa công” có nói “Người chủ soái không được vì tức giận
mà khởi binh, tướng không được vội vàng tuyên chiến Chỉ tiếp tục khi có lợi và hãydừng lại khi không có lợi Nếu tức giận có thể vui trở lại, cáu giận cũng có thể hòagiải nhưng mất nước thì không thể lấy lại được, người chết không thể sống lại Là mộtngười sáng suốt thì phải biết bình tĩnh, có sự chỉ đạo hợp lý, như vậy mới khiến mọi
Ý nghĩa của đoạn viết trên là: Một tướng quân không thể xuất binh chỉ vì bực tức nhấtthời của mình Tướng cũng không thể đem quân đi giao chiến chỉ vì cáu giận nhất thờicủa mình Điều gì có lợi cho đất nước thì làm, nếu không thì hãy dừng lại đúng lúc.Cáu giận chỉ là nhất thời không bình tĩnh và sẽ bình tĩnh lại sau một thời gian Có thểchuyển từ bực tức sang vui vẻ, từ cáu giận sang vui vẻ Nhưng đất nước bị diệt vongthì không thể lấy lại được, người chết đi cũng không sống lại được Vì vậy là một vịtướng sáng suốt thì phải xử lý chuyện chiến trận một cách thận trọng Những ngườichỉ huy giỏi phải biết cảnh giác với chiến trận, vì đây là một chuyện lớn liên quan đến
Trong khi chúng ta quan hệ với đồng nghiệp, nếu bị gây sự thì tuyệt đối không được
Trang 35dùng đến chân tay, nhất định phải bình tĩnh xem xét và giải quyết sự việc Giả Phục và Khấu Vấn đều là trợ thủ của Lưu Tú Giả Phục rất can đảm gan dạ, còn
Có một lần tướng dưới quyền của Giả Phục đã giết người tại Dĩnh Xuyên, mà lúc ấyKhấu Vấn lại đang làm chức quan ở Dĩnh Xuyên Để giữ nghiêm kỷ luật nên Khấu
Sau khi biết được sự việc, Giả Phục đã thề rằng: “Khấu Vấn giết người của ta thì ta sẽ
tự tay giết Khấu Vấn” Nói xong liền mang quân đến Dĩnh Xuyên Sau khi Khấu Vấn biết được chuyện này, không muốn để nội bộ gây ra tranh chấp,ông đã quyết định tạm thời tránh Giả Phục, không gây ra xung đột với Giả Phục Cháungoại của Khấu Vấn muốn mang quân đi để bảo vệ Khấu Vấn nhưng ông ta nói làkhông cần thiết Khấu Vấn lệnh cho quân đội đi chuẩn bị đủ lương thực và quan trọngnhất là phải chuẩn bị nhiều rượu Sau đó Khấu Vấn đi nghênh đón Giả Phục, rồi giả
vờ mình bị ốm và đã quay lại Thái Châu Sau khi Giả Phục biết được chuyện, muốn mang quân đuổi theo nhưng đáng tiếc làquân lính của Giả Phục đã say mềm rồi, chẳng ai còn nghe được lệnh nữa Giả Phục
Về sau Khấu Vấn đã nói chuyện này với Lưu Tu Nhờ sự khuyên can của Lưu Tú màquan hệ giữa Khấu Vấn và Giả Phục lại hòa thuận như xưa Chuyện này lúc đầu Khấu Vấn có lợi thế, ông muốn lấy tinh thần mạnh mẽ của mình,lấy mạnh để chiến đấu với cái mạnh Nhưng nghĩ đến hậu quả, ông không vì một suynghĩ nhất thời, không vì sĩ diện của riêng cá nhân mình mà ngược lại ông đã bình tĩnh
xử lý vấn đề, không sợ sệt khi gặp khó khăn Từ đó tránh được mâu thuẫn và tranh
d Khi gặp nhau hãy cười để xóa tan đi thù hận cũ
Có lẽ chúng ta đều thấy tượng Phật Di Lặc Đó là hình ảnh lạc quan, luôn luôn cườitrước những điều đáng cười trong thiên hạ Vậy tại sao Phật Di Lặc lại luôn luôn giữ
Nhà tâm lý học nổi tiếng của Nhật Bản Tô-hu- đa đã cho rằng: “Nụ cười là cách đểthể hiện thắng lợi”, chính xác thì nụ cười có thể xem như là thổ lộ của một tinh thầnvui vẻ phấn chấn Những người có ưu thế thắng lợi trong thi đấu thể thao thường luôngiữ nụ cười, đây chắc chắn là thì tinh thần vui vẻ của người chiến thắng Hãy liên hệđến hài kịch mà chúng ta xem, khi nghe thấy tiếng cười thì đó là sự sảng khoái đượcsinh ra khi so sánh những điểm xấu đã được nghệ thuật hoá
Trang 36Nếu biết lợi dụng một cách tích cực tác dụng này của nụ cười thì sẽ giảng hòa được
Có một người chuyên vẽ tranh biếm hoạ, theo lời anh ta nó thì mỗi khi gặp phải tìnhhuống thiếu cảm xúc để sáng tác và buồn rầu, anh ta lại đến với đứa con trai chưa đầy
ba tuổi của mình Vừa hò hét “Ai chà, ái chà! Không thể vẽ được đây”, vừa nhào lộn
ở dưới sàn nhà Đứa con thấy bố làm thế nên đã cười thỏa thích Lúc đó, nghe đượctiếng cười “khanh khách” của đứa bé, tự nhiên anh ta sẽ cảm thấy rất mãn nguyện Thực ra thì anh ta đã dùng hình thức hài hước để làm tan biến đi những buồn phiềncủa mình, khiến cho tâm trạng thoải mái Qua việc điều tiết tâm lý kiểu này, cảm xúclại bất ngờ quay lại Đây đúng là một phương pháp hiệu quả để chuyển biến trạng thái
Vượt qua một giới hạn nhất định nào đó thì sẽ trở nên hài hước, chuyện này chúng tathường hay gặp trong hài kịch Còn trong bi kịch hiện tại, nếu chúng ta có thể làm tốtnhững lời thoại và phong cách biểu diễn theo hướng khoa trương thì cũng có thể làm
Khi chúng ta gặp phải thất bại thì có thể dùng những cách nói vui để giải thích chothất bại hiện tại của mình Ví dụ: “Nếu mọi người biết được thất bại của tôi thì rất cóthể tất cả mọi người trên thế giới sẽ thương xót cho tôi” hoặc là “Lần thất bại duy nhất
ấy mới có thể làm thành thất bại lớn nhất trong đời tôi và nó đã đi vào lịch sử của tôi”.Hoặc những suy nghĩ tương tự như vậy Nếu thế thì bạn sẽ cảm thấy hiện thực đókhông phải là thật, do đó rất có thể là bi kịch sẽ chuyển thành hài kịch và tâm trạng
Có một câu hát: “Chỉ cần nụ cười thì thế giới sẽ là thiên đường”
Dù là thất vọng hay bất hạnh chăng nữa, chỉ cần bạn biết lấy nụ cười để đối xử với nóthì chúng ta sẽ cảm thấy sự việc khá nhẹ nhàng và nó sẽ giúp bạn thoát khỏi nhữngthù hận Nụ cười không chỉ giúp bạn thoát ra từ bất hạnh, đồng thời còn có thể ảnhhưởng đến người khác và cũng giúp cho họ thoát khỏi những bất hạnh, khiến họ trở
Câu chuyện “Tương Hòa Tướng” cũng là một minh chứng cụ thể Đúng là vì luôn cóđược thái độ “Lấy nụ cười để chiến thắng thù hận” mà “hình tượng vinh quang” củatướng Tương mới có thể lấy nụ cười đối mặt với hoa đẹp và cũng lấy nụ cười đối mặtvới mũi tên, có được cuộc đời rạng rỡ xán lạn
II Hãy chung mục đích trong công việc để vượt qua mọi khó khăn
Trang 37Đồng nghiệp có nghĩa là cùng nhau làm chung công việc nào đó Nếu luôn xa cáchnhau về cả thể xác lẫn tâm hồn thì làm sao gọi là đồng nghiệp được? Trong chiến đấu nếu cùng nhất trí với nhau, có cùng mục đích chiến đấu, mỗi ngườiđều cố gắng hết mình thì chắc chắn sẽ không gặp một trở ngại nào trên con đường đến
Nếu suy nghĩ của mỗi người luôn trái ngược nhau thì chắc chắn lòng quân sẽ khôngvững vàng, rồi hiệu lệnh cũng không thống nhất Như thế thì làm sao tránh được thấtbại?
Trong “Binh Pháp Tôn Tử” mục “Mưu kế tấn công” cũng đã nói: “Thượng hạ đồngdục giả thắng”, ý nghĩa là: Mọi người đều mong muốn có một quốc gia thì chẳng có lý
Trong quân sự thì như vậy còn việc xử thế trog cuộc sống thì như thế nào?
Ngỗng, rùa và tôm cùng nhau kéo một chiếc xe Ngỗng thì nhất quyết bay lên trời, rùathì muốn kéo sang bờ sông, còn tôm thì nhất định muốn kéo xe xuống nước, nhưngngược lại chiếc xe cứ đứng im không động đậy vì mục tiêu kéo xe của ngỗng, rùa vàtôm chưa có sự nhất trí Mục tiêu không thống nhất, phương hướng không như nhau
và đương nhiên kết quả chỉ phí công vô ích mà thôi
Chương III: Nhân nghĩa và thương yêu là sức mạnh để thu phục thiên hạ
I Đối xử với cấp dưới
Đối xử như thế nào với nhân viên cấp dưới, đó là một chuyện lớn mà tất cả những nhà lãnh đạo đều phải suy nghĩ nghiêm túc
Nước cũng có thể đẩy thuyền đi nhưng cũng có thể lật úp thuyền lại
Cấp dưới là nơi có sức mạnh để ủng hộ bạn cũng như giúp đỡ bạn đạt được thành tích,đồng thời cũng là sức mạnh có thể lật đổ bạn Những người lãnh đạo không thể khôngquan tâm đến việc này
Đã là lãnh đạo thì nhất định phải tự hỏi mình: Người tìm đến bạn nhiều hơn hay ngườibạn sẽ phải tìm đến nhiều hơn?
Nếu số lần mà cấp dưới tìm đến chúng ta trực tiếp nhiều hơn số lần chúng ta tìm đến
họ, thì chí ít cũng nói lên rằng công việc của chúng ta đã xuất hiện những biến động, hoặc là cũng xuất hiện cục diện biến động Bởi vì việc này cũng nói lên rằng, chủ trương của chúng ta đã bị những vấn đề cụ thể của cấp dưới chi phối nhiều, do đó không dốc được toàn lực vào công việc chính của người lãnh đạo, công việc quyết định Ngoài ra, nếu cấp dưới gián tiếp của chúng ta hay những người khác luôn tìm gặp chúng ta, khi đó thì trật tự công tác của chúng ta cũng bị ảnh hưởng ở một mức độnào đó Nó không chỉ khiến công việc của chúng ta rơi vào biến động xấu, mà cấp dưới trực tiếp của bạn cũng rơi vào tình trạng tương tự Họ sẽ không thể làm tốt chức trách của bản thân họ và đồng thời chính họ đã đặt gánh nặng lên vai người lãnh đạo
Về biểu hiện của hai phương diện trên, có một số người lãnh đạo không xem xét đúng việc này hoặc không có sự cảnh giác cần thiết Họ muốn có được tình hình mới tốt
Trang 38hơn và có được sự phát triển lớn trong tình hình mới này nhưng họ lại không thể thoátkhỏi sai lầm đó, nếu vậy thì quả thật là rất khó Dù chúng ta gặp được cơ hội và thuận lợi tốt đến đâu chăng nữa, tất cả những điều đó đều không tồn tại được mãi, bởi vì bị động cũng có nghĩa là sẽ thất bại Có một số lãnh đạo, ngoài việc đi ra ngoài thì họ rất
ít khi vào khu làm việc, thậm chí còn rất ít khi vào phòng làm việc nữa Họ chỉ ở phòng làm việc khi tiếp khách, ở phòng họp khi chủ trì cuộc họp và rất ít khi đến nơi làm việc của nhân viên Những cán bộ kiểu này không những luôn ở thế bị động, hơn nữa họ cũng không hiểu sâu sắc về một vấn đề nào đó Vậy thì làm sao có những quyết sách chính xác được? Những nhà lãnh đạo có năng lực cũng biết lắng nghe lời người khác nhưng một khi bắt tay vào làm việc thì lại không làm được, thường thấy chỉ hò hét mà không làm, chỉ có mở đầu mà không có kết thúc
a Làm một người lãnh đạo thì phải luôn suy nghĩ “bạn cho nhân viên nhiều hay nhân viên cho bạn nhiều”
Quan hệ giữa lãnh đạo với nhân viên nên là quan hệ cộng hưởng, vừa có sự hòa hợp
về tâm hồn của hai phía lại vừa có khó khăn hay sung sướng của số mệnh Trong tình huống này thì làm sao để phân biệt được rõ ai sẽ là người cho nhiều hơn? Nhân viên hay lãnh đạo? Đây có lẽ là nhận thức của riêng mỗi người Nhưng nếu suy nghĩ kỹ một chút thì việc lãnh đạo hay nhân viên cho nhiều hơn cũng không hề đơn giản thế Thực tế thì cấp dưới sẽ là người cho nhiều hơn, bởi vì quần chúng là chủ thể của thực tiễn, xã hội và lịch sử Trí tuệ và thực tiễn của mọi người sẽ là cơ sở và cội nguồn để chúng ta đạt được thành tích Chỉ có tìm hiểu tình hình của họ, hấp thụ nguồn dinh dưỡng của họ thì mới có được động lực và thành quả trong công tác lãnh đạo Đương nhiên, lãnh đạo sẽ cố gắng hết sức để phục vụ cấp dưới nhưng tất cả chỉ có thể được tạo nên được dựa trên cơ sở mà cấp dưới đã tạo ra
Người lãnh đạo phải giải quyết rắc rối của cấp dưới từ căn bản và từ cơ sở của rắc rối
đó Có người chủ yếu quan hệ đến thành tích công tác, có người thì chủ yếu quan hệ với cấp dưới, cả hai kiểu lãnh đạo trên đều không thực sự được coi trọng
Các nhà máy của Nhật Bản cho rằng sinh mạng của nhà máy chính là ở hiện trường, nói đó là “phương pháp kinh doanh có sức mạnh của sinh mạng” Vì vậy mà chủ tịch hội đồng quản trị khách sạn Si- e-tơn của Mỹ, ông Si-e-tơn luôn giữ thói quen gặp cácnhân viên trong tiệm cơm ít nhất một lần trong ngày Còn với công ty kiến trúc công trình Bắc Kinh của Trung Quốc, kỹ sư trưởng của công ty và cũng là cục trưởng cục xây dựng đô thị từ những năm 70, Dương Lan Tín luôn đi xuống các công trình một lần trong ngày Quản đốc phương xưởng liên tục tiếp xúc với công nhân, nếu công nhân có vấn đề gì thì có thể tìm họ ở đó Đây là việc đem lại rất nhiều lợi ích cho lãnh đạo Người phương Tây cũng rất chú ý đến việc lợi dụng thời gian ăn trưa để nói chuyện với người khác, đây cũng có thể là tấm gương cho chúng ta
Cách để liên hệ với nhân viên cấp dưới có rất nhiều Ngoài việc gặp trực tiếp thì có thể thăm tại nhà, viết thư, tiếp đãi, gọi điện hoặc nói chuyện với bạn bè của nhân viên.Không ít đơn vị đã xây dựng chế độ cố định về vị trí liên hệ với cán bộ Giám đốc nhàmáy rượu vang nho Dân Quyền ở Hà Nam là ông Phan Hữu Thảo, mỗi năm ông đều