Một số KTDH tích cực

 Khuyến khích sự tương tác: Cần có sự trao đổi, chia sẻ giữa các thành viên trong nhóm để tạo thành ý kiến chung của nhóm.. Rèn luyện các kỹ năng xã hội:  Để thành viên đều có cơ hội

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CHƯƠNG TRÌNH ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC

TRƯỜNG HỌC(SEQAP)

MỘT SỐ KỸ THUẬT DẠY VÀ HỌC TÍCH CỰC

Tháng 8 năm 2011

A-MỘT SỐ KỸ THUẬT DẠY HỌC

I HỌC TẬP HỢP TÁC

1 Học hợp tác là gì?

2.Các yếu tố học hợp tác

Quan h ph thu c tích c c ệ ụ ộ ự : Có s ự

h p tác làm vi c, chia s c a t t c ợ ệ ẻ ủ ấ ả các thành viên trong nhóm.

Trách nhi m cá nhân ệ : M i cá nhân ỗ

đ u đ c phân công trách nhi m ề ượ ệ

th c hi n m t ph n c a công vi c và ự ệ ộ ầ ủ ệ tích c c làm vi c đ đóng góp vào ự ệ ể

k t qu chung Tránh tình tr ng ch ế ả ạ ỉ

 Khuyến khích sự tương tác:

Cần có sự trao đổi, chia sẻ giữa các thành viên trong nhóm để tạo thành ý kiến chung của

nhóm.

Rèn luyện các kỹ năng xã hội:

 Để thành viên đều có cơ hội để rèn kĩ năng như: lắng nghe tích cực, đặt câu hỏi, đưa thông tin phản hồi tích cực, thuyết phục, ra quyết

định…

 Kĩ năng đánh giá: Cả nhóm HS thường xuyên rà soát công việc đang làm và kết quả ra sao HS có thể đưa ra ý kiến nhận định đúng

hoặc sai, tốt hoặc chưa tốt góp phần hoàn

thiện các hoạt động và kết quả của nhóm.

Tuỳ từng nhiệm vụ học tập, thời gian, đồ dùng học tập, yêu cầu kỹ năng, mà giáo viên quyết định số thành viên trong nhóm cho phù hợp.

3.2 Phân công cụ thể vai trò của các thành viên trong nhóm cả về chuyên môn (để hình thành các kiến thức, kỹ năng môn học) và phương

diện hợp tác (để hình thành các kỹ năng xã hội) 3.3 Coi trọng việc đánh giá quá trình và kết

quả làm việc nhóm

4 Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học

Đảm bảo các phương tiện, tài liệu đủ để HS hoạt động hiệu quả Lớp học có thể bố trí cho HS ngồi theo các nhóm mặt đối mặt tạo điều kiện cho sự tương tác có hiệu quả,…

- Cách tổ chức hình thức

Điều kiện thực hiện có hiệu quả

h p tác ợ

II K thu t ĩ ậ “Khăn trải bàn”

1

2

3 4

K thu t ĩ ậ “Khăn trải bàn”

Ý kiến chungcủa cả nhóm

Hoạt động 1: Động não

Kĩ thuật “khăn trải bàn” là gì?

- Mỗi người nêu 1 ý

- GV chọn ý kiến chung nhất

Là gì?

Kĩ thuật “Khăn trải bàn”

Ph n xung quanh đ c chia theo s ầ ượ ố thành viên c a nhóm M i thành viên ủ ỗ

ng i vào v trí t ng ng v i t ng ph n ồ ị ươ ứ ớ ừ ầ xung quanh “khăn tr i bàn” ả

Cách tiến hành (tiếp)

 Th o lu n nhóm, th ng nh t ý ả ậ ố ấ

ki n và vi t vào ph n chính ế ế ầ

gi a “khăn tr i bàn” ữ ả

Một số lưu ý khi sử dụng KT

“khăn trải bàn”

III Kĩ thuật “Các mảnh ghép”

2 3

1 2

2.1.Cách tiến hành kĩ thuật

“Các mảnh ghép”

VÒNG 1: Nhóm chuyên sâu

 Ho t đ ng theo nhóm t 3 đ n 4 ng ạ ộ ừ ế ườ i;…

 M i nhóm đ ỗ ượ c giao m t nhi m v (Ví d : nhóm ộ ệ ụ ụ

1 : nhi m v A; nhóm 2: nhi m v B, nhóm 3: ệ ụ ệ ụ nhi m v C;…) nghiên c u sâu 1 n i dung h c t p ệ ụ ứ ộ ọ ậ

 Đ m b o m i thành viên trong nhóm đ u tr l i ả ả ỗ ề ả ờ

đ ượ c t t c các câu h i trong nhi m v đ ấ ả ỏ ệ ụ ượ c giao

 M i thành viên tr thành “ chuyên sâu” c a l nh ỗ ở ủ ĩ

v c đã tìm hi u(đ u trình bày đ ự ể ề ượ c k t qu ế ả câu tr l i c a nhóm) ả ờ ủ

VÒNG 2: Nhóm mảnh ghép

 Hình thành nhóm 3 người mới;…(1người

từ nhóm 1, 1 người từ nhóm 2 và 1 người từ nhóm 3;…) gọi là “nhóm mảnh ghép”

 Các câu trả lời và thông tin của vòng 1

“chuyên sâu” được các thành viên nhóm mới chia sẻ đầy đủ với nhau “ lắp ghép các mảng kiến thức thành bức tranh tổng thể”

 Nhiệm vụ mới sẽ được giao cho nhóm

“mảnh ghép” mang tính khái quát, tổng hợp toàn bộ nội dung

2.2.Thiết kế nhiệm vụ “Mảnh ghép” như thế nào?



L ự a ch n m t ch đ th c ti n ọ ộ ủ ề ự ễ



X ác đ nh m t nhi m v ph c h p bao g m ị ộ ệ ụ ứ ợ – ồ các ph n khác nhau (đ th c hi n vòng 2) ầ ể ự ệ ở

Xác đ nh nh ng y u t c n thi t đ gi i ị ữ ế ố ầ ế ể ả quy t nhi m v ph c h p ế ệ ụ ứ ợ

Xác đ nh các nhi m v mang tính chu n b ị ệ ụ ẩ ị (cho vòng 1) Xác đ nh các y u t h tr c n ị ế ố ỗ ợ ầ thi t đ hoàn thành thành công vòng 1 ế ể

2.4.Một số lưu ý

Nhi m v c a các “nhóm chuyên sâu” ệ ụ ủ

ph i có s liên quan, g n k t v i nhau ả ự ắ ế ớ

2.3 Một số lưu ý (tiếp)

Thành l p nhóm m nh ghép ph i có đ ậ ả ả ủ thành viên c a các nhóm chuyên sâu ủ

Khi các “nhóm m nh ghép” ho t đ ng, GV ả ạ ộ

c n quan sát, h tr k p th i đ đ m b o ầ ỗ ợ ị ờ ể ả ả các thành viên n m đ ắ ượ c đ y đ các ND t ầ ủ ừ nhóm chuyên sâu.

Nhi m v m i đ ệ ụ ớ ượ c giao cho “nhóm m nh ả ghép” ph i mang tính khái quát, t ng h p ả ổ ợ các ND ki n th c đã n m đ ế ứ ắ ượ c t các nhóm ừ chuyên sâu

VÍ DỤ:Kĩ thuật “Các mảnh ghép”

Vòng 1: Hãy nêu nh ng y u t c b n đ xây ữ ế ố ơ ả ể

d ng tr ự ườ ng h c hoà nh p thân thi n ọ ậ ệ thu c các l nh v c sau: ộ ĩ ự

Vòng 2:

Hãy cho biết những yếu tố để xây dựng trường học hoà nhập thân thiện là gì?

IV.SƠ ĐỒ TƯ DUY

PH ƯƠ NG PHÁP

VÀ K THU T D Y H C Ỹ Ậ Ạ Ọ

Tổ chức “động não”

S đ t duy ơ ồ ư

Sơ đồ tư duy

là gì?

1 Sơ đồ tư duy là gì?

Sơ đồ tư duy giúp gì cho bạn?

2.Cách lập sơ đồ tư duy

Ví dụ về Sơ đồ tư duy

Quả

Các loại quả

Nơi trồng Ích lợi

Cách

sử dụng

Đặc điểm

3 Một số lưu ý

3.1 Tr ướ c khi có đ ượ c các ý

t ưở ng đ v đ ể ẽ ượ c s đ t ơ ồ ư duy theo nhóm, GV c n d y HS ầ ạ cách đ ng não đ tìm ra ý ộ ể

t ưở ng theo quy trình sau :

Tìm ý tưởng để lập sơ đồ tư duy

Tìm ý tưởng như thế nào?

1 Để các ý tưởng

phát triển tự do

2 Tôn trọng ý kiến của người khác (Không phê phán)

3 Kết hợp các ý tưởng

4 Đặt câu hỏi để phát triển các ý tưởng

5 Cử một thành viên

ghi lại tất cả

6 Khi không có thêm

ý tưởng mới, bắt đầu

lập sơ đồ tư duy

3.2 Lưu ý khi lập sơ đồ tư duy

s c c a các nhánh chính đ ắ ủ ượ c duy trì t i các nhánh ph ớ ụ

V.Kỹ thuật KWL 1 K thu t KWL là gì ? ỹ ậ

Bước 2 Hướng dẫn HS điền

các thông tin vào phiếuHS điền các thông tin trên phiếu sau:

Tên bài học (hoặc chủ đề) :………

Tên HS (hoặc nhóm) : ……… Lớp : ………

K (Những điều đã

biết) W (Những điều muốn biết) L (Những điều đã học được sau bài

học)

Sau khi h c xong bài này, tôi đã h c ọ ọ

đ c nh ng ki n th c, k năng nào ? ượ ữ ế ứ ỹ

3 Một số lưu ý(Tiếp theo)

3.3 Có th s d ng s đ KWL ể ử ụ ơ ồ

đ h ể ướ ng d n h c sinh ti u h c ẫ ọ ể ọ

th c hi n m t d án đ n gi n ự ệ ộ ự ơ ả

LẮNG NGHE

VÀ PHẢN

HỒI TÍCH CỰC

VI.KỸ THUẬT

 Có bao nhiêu cách nghe?

 Th nào là l ng nghe tích ế ắ

c c ? ự

 Nghe tích c c khác nghe th ự ụ

đ ng nh th nào ? ộ ư ế

Nghe thụ

động

Nghe thông thường, bỏ qua những chi tiết cụ thể, chỉ nhớ các ý chính,

Là nghe mà không lắng nghe Vì vậy, không biết là ngưòi ta nói gì.

NGHE CHỦ ĐỘNG

 Khi lắng nghe chủ động, không chỉ nghe các từ để hiểu nghĩa mà còn để khuyến khích sự tham gia, thể hiện sự tôn trọng

và hiểu biết của mình về học viên

 Khi tập huấn viên chăm chú lắng nghe,

họ cũng cảm nhận đ ợc tốt hơn những gì

đang diễn ra trong lớp học và có thể đáp lại nhu cầu của học viên cũng nh cải tiến chất l ợng tập huấn của mình.

Những điều nên và không nên làm

Khuyến khích người nói phát triển khả

năng tự giải quyết vấn đề của chính họ

Giữ im lặng khi cần thiết

Không nên

Cãi hoặc tranh luận

Kết luận quá vội vàng

Cắt ngang lời người khác

Diễn đạt phần còn lại trong câu nói của người khác

Đưa ra nhận xét quá vội vàng

Đưa ra lời khuyên khi người ta không yêu cầu

Để cho những cảm xúc của người nói tác động quá mạnh đến tình cảm của mình

Luôn nhìn vào đồng hồ

LẮNG NGHE 3 CẤP ĐỘ

Động cơ: ý chí, động lực, lý do, nhu cầu

NHỮNG NGUYÊN TẮC TÓM TẮT

HIỆU QUẢ (Tiếp)

6 Yêu c u các h c viên tóm t t Đây ầ ọ ắ

chính là c h i b n dành cho h c ơ ộ ạ ọ viên đ h th c hành bài h c ể ọ ự ọ

7 Quan sát các hành vi phi ngôn ng ữ

c a nhóm ho c t ng cá nhân trong ủ ặ ừ khi b n tóm t t Đi u này s cho ạ ắ ề ẽ

bi t b n mô t có đúng nh ng suy ế ạ ả ữ ngh c a h hay không ĩ ủ ọ

PHẢN HỒI MANGTÍNH XÂY DỰNG

 Chú trọng vào cá tính của một người

 Áp đăặt, ra lệnh

 Phán xét hành động

 Mơ hồ, chung chung

 Thỏa mãn cá nhân người đưa ra phản hồi, không quan tâm đến viêặc tiếp thu hay thái đôặ của người nhâặn

Cách cho ý kiến phản hồi

 Phát bi u trên quan đi m c a chính mình ể ể ủ

 S d ng đ i t nhân x ng ử ụ ạ ừ ư “Tôi”, không

dùng”m i ng ọ ườ ”, “ng i ườ i ta”, v.v

 Mô t hành đ ng, s ki n; không đ a ra ả ộ ự ệ ư

ph ng đoán v đ ng c hay thái đ Các ỏ ề ộ ơ ộ

ý nêu ra c n rõ ràng , c th và chi ti t ầ ụ ể ế

 Khen ng i /nói nh ng đi m t t tr ợ ữ ể ố ướ c khi

nói đ n nh ng đi m c n c i ti n/thay đ i ế ữ ể ầ ả ế ổ

Cách cho ý kiến phản hồi (Tiếp)

 Ch n l c và đ a ra l ọ ọ ư ượ ng thông tin v a ừ

Cách nhâặn ý kiến phản hồi

Nhâặn phản hồi không tích cực

Cách 1

 Chủ quan, luôn cho

mình là đúng

 Tìm mọi lí lẽ để bảo vêệ

quan điểm của mình

 Phản đối, không chấp

nhâện ý kiến của người

khác

 Thái đôệ căng thẳng,

cương quyết không thay

đổi quan điểm/ý kiến của

mình

Cách 2

 Im lăệng lắng nghe

 Không tỏ thái đôệ phản đối

nhưng vẫn làm theo cách của mình, không thay đổi quan điểm/ý kiến của mình

CÁC BƯỚC CỦA QUÁ TRÌNH PHẢN HỒI MANG TÍNH XÂY DỰNG

CÁC BƯỚC CỦA QUÁ TRÌNH PHẢN HỒI MANG TÍNH XÂY DỰNG (Tiếp)

Tác dụng của phản hồi mang

Phản hồi trong thực tế

 M c đích ụ : Ch ra cho ng ỉ ườ i th c hi n ự ệ

(GV ho c HV) th y đ ặ ấ ượ c/ hi u đ ể ượ c các hành đ ng c a mình thông qua nh n ộ ủ ậ xét, đánh giá c a ng ủ ườ i th c hi n khác ự ệ

TÓM LẠI

Kết luâặn

 Trong d y h c c ng nh trong cu c s ng ạ ọ ũ ư ộ ố

hàng ngày, l ng nghe tích c c và ph n ắ ự ả

h i mang tính xây d ng có ý ngh a quan ồ ự ĩ

tr ng Trong tr ọ ườ ng h c, nó là m t trong ọ ộ

nh ng y u t t o nên môi tr ữ ế ố ạ ườ ng h c t p ọ ậ thân thi n, an toàn thúc đ y nâng cao ệ ẩ

hi u qu GD Trong xã h i nó c ng là y u ệ ả ộ ũ ế

t thúc đ y XH phát tri n trong m i quan ố ẩ ể ố

h thân thi n, c m thông, chia s gi a ệ ệ ả ẻ ữ

con ng ườ i v i nhau, mang l i cu c s ng ớ ạ ộ ố yên n, hòa bình…/ ổ

Xin tr©n träng

c¶m ¬n