MAY BIEN THE

Vì khi đặt vào hai đầu cuộn sơ cấp một HĐT xoay chiều thì sẽ tạo ra trong cuộn dây một dòng điện xoay chiều.. Lõi sắt bị nhiễm từ trở thành một NC có từ trường biến thiên; số đường sức t

Trang 1

NhiÖt liÖt chµo mõng c¸c thÇy, c« vÒ dù tiÕt häc ngµy h«m nay !

M«n:

M«n: VËt lÝ líp 9 TiÕt 41: M¸y biÕn thÕ

Trang 2

Công suất hao phí vì toả nhiệt sẽ giảm 2 lần

Công suất hao phí vì toả nhiệt sẽ tăng 2 lần

Không Biện pháp chủ yếu trong gia đình là giảm điện trở của dây dẫn điện (dùng dây tương ứng với công suất dụng cụ điện).

Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Để truyền đi cùng một công suất điện nếu dùng dây dẫn có

tiết diện tăng gấp đôi thì công suất hao phí vì toả nhiệt sẽ thế nào?

Câu 2: Cũng hỏi như câu 1 nhưng khi chiều dài tăng gấp đôi?

Câu 3: Muốn giảm hao phí điện năng trong gia đình người ta có

tăng hiệu điện thế như truyền tải điện năng đi xa không? Theo em thì dùng biện pháp nào?

Trang 3

Muốn truyền tải điện đi xa, người ta phải tăng hiệu điện thế ở hai đầu lên để giảm hao phí Nhưng dụng cụ trong nhà thường chỉ dùng hiệu điện thế 220 V Để giải quyết cả hai nhiệm vụ tăng thế và hạ thế, người ta phải dùng máy biến thế Vậy máy biến thế có cấu tạo và hoạt

động thế nào?

Trang 4

l1 l2

Tiết 41 máy biến thế

I Cấu tạo và hoạt động của máy biến thế

1 Cấu tạo:

H 37.1 SGK

- Hai cuộn dây dẫn có số vòng khác

nhau, đặt cách điện với nhau

- Một lõi sắt (hay thép) có pha silic

chung cho cả hai cuộn dây

- Trong thực tế người ta còn vẽ biến thế như

sơ đồ dưới đây (ở các bản vẽ kỹ thuật) và có

tên gọi là sơ đồ nguyên lý

sơ đồ nguyên lý

Trang 5

- Có sáng Vì khi đặt vào hai đầu cuộn sơ

cấp một HĐT xoay chiều thì sẽ tạo ra

trong cuộn dây một dòng điện xoay chiều

Lõi sắt bị nhiễm từ trở thành một NC có từ

trường biến thiên; số đường sức từ của từ

trường xuyên qua tiết diện S của cuộn thứ

cấp biến thiên, do đó trong cuộn dây thứ

cấp xuất hiện DĐCƯ làm cho đèn sáng

1 Cấu tạo:

2 Nguyên tắc hoạt động

C1 Nếu đặt vào hai đầu của một cuộn

dây (gọi là cuộn sơ cấp) một HĐT xoay

chiều thì bóng đèn ở hai đầu cuộn dây

kia (gọi là cuộn thứ cấp) có sáng không?

Tại sao?

Trang 6

Đóng K

- Nếu mắc song song một bóng đèn sợi đốt có HĐT định mức như bóng

đèn LED thì đèn có sáng không?

Đèn LED sáng

Thêm đèn sợi đốt

Đèn sợi đốt có sáng

1 Cấu tạo:

Chúng ta cùng quan sát thí nghiệm sau

Trang 7

- Đặt vào hai đầu cuộn sơ cấp một HĐT xoay

chiều thì trong cuộn dây đó có dòng điện

xoay chiều chạy qua Từ trường trong lõi sắt

luân phiên tăng giảm, vì thế số đường sức từ

xuyên qua tiết diện S của cuộn thứ cấp luân

phiên tăng giảm Kết quả là trong cuộn thứ

cấp xuất hiện một dòng điện xoay chiều Một

dòng điện xoay chiều phải do một dòng điện

xoay chiều gây ra Bởi vậy hai đầu cuộn thứ

cấp có một dòng điện xoay chiều

Trả lời C2

1 Cấu tạo:

C2 Hiệu điện thế xuất hiện ở hai đầu

cuộn thứ cấp là HĐT xoay chiều Tại

sao?

Trang 8

Khi đặt vào hai đầu cuộn sơ cấp một

HĐT xoay chiều thì ở hai đầu cuộn thứ

cấp xuất hiện một HĐT xoay chiều

1 Cấu tạo:

3 Kết luận

Trang 9

400 600

6 9

3

200 200

3 3

2

400 200

6 3

1

n2(vòng)

n1(vòng)

U2(V)

U1 (V)

Kết quả đo Lần thí nghiệm

1 Tăng thế

2 Không tăng thế

3 Hạ thế

II Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế

1 Quan sát

Quan sát làm TN, đọc và ghi lại kết quả, ta được như bảng sau:

? Nhìn vào bảng trên em hãy

cho biết lần TN nào tăng thế,

không tăng, hạ thế ?

Trang 10

L1 L2

Để dễ nhìn chúng ta quan sát sơ đồ nguyên lý

- Cuộn dây L1:180 vòng (ứng với 20 vòng/ vôn), cuộn dây L2: 120 vòng, khoảng cách các dấu chấm 60 vòng

Nếu đặt vào

l1 (180 vòng )

U1= 9V

Thì đo được

l2 (120 vòng)

U2= 6V

Khoảng cách các dấu chấm (60 vòng) đều đo được 3V

3V

1 Quan sát

Trang 11

1 Quan sát

C3 Căn cứ vào các số liệu trên, hãy rút

ra nhận xét về mối quan hệ giữa hiệu điện

thế U đặt ở hai đầu các cuộn dây của máy

biến thế và số vòng dây của các cuộn tư

ơng ứng

- Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây của máy biến thế tỷ lệ với số vòng dây cuộn tương ứng

2 Kết luận

- Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn

dây của máy biến thế tỷ lệ với số vòng

dây của mỗi cuộn

2

1 2

1

n

n U

U =

Khi hiệu điện thế ở cuộn sơ cấp lớn hơn

hiệu điện thế ở cuộn thứ cấp (U1 > U2) ta

có máy hạ thế, còn khi U1 < U2 ta có

máy tăng thế

Trang 12

Các em quan sát (hình 37.2) SGK được phóng to dưới đây và cho biết biến thế nào là tăng thế, biến thế nào là hạ thế?

III Lắp đặt máy biến thế ở hai đường đầu dây tải điện

Trang 13

1 T ng thÕ ă

1 T ng thÕ ă 4 H¹ thÕ

2 H¹ thÕ

3 H¹ thÕ

Trang 14

+ Tính số vòng của cuộn 6 V

109 220

4000

6

1

2 2

2

1

2

U

n

U n

U

U n

n

(vũng)

54 220

4000

3

1

2 2

2

1 2

U

n

U n

U

U n

n

+ Tính số vòng của cuộn 3V

Trả lời cuộn 3V

Trả lời cuộn 6V

C4. Một máy biến thế dùng trong nh cần phải hạ HĐT từ 220V xuống còn 6V à

v 3V Cuộn sơ cấp có 4000 vòng Tính số vòng của các cuộn thứ cấp tương ứng.à

IV Vận dụng

Trang 15

1 Tại sao mỏ hàn " súng lục " lại nóng nhanh vậy?

l2

AC: 220 v

Cuộn sơ cấp hàng nghìn vòng, cuộn thứ cấp vài vòng nhưng dây có tiết diện lớn

VD hình trên: mỏ hàn của Đức CFN3614 cuộn sơ cấp: 4400 vòng, cuộn thứ cấp:

2 vòng - Công suất 100W Ta tính được I = 100 : 0,1= 1000A Dòng điện lớn như

vậy nên nóng tức thời Tuỳ theo từng loại hai cuộn có số vòng khác số liệu trên

1

2

1

n

n I

Máy biến thế ngoài tính năng tăng, giảm điện thế xoay

chiều còn có tính năng quan trọng là làm biến đổi cường

độ dòng điện Cường độ dòng điện trong cuộn sơ cấp và

cuộn thứ cấp tỷ lệ nghịch với số vòng dây

K

KIếN THứC THựC Tế

Trang 16

2 Giải pháp " tình thế " bằng dùng kiến thức " thương mại "

Thị trường Việt Nam hiện nay tuy phong phú về linh kiện điện tử, nhưng đôi khi cũng “ có của độc " (tức là bị hỏng, rất khó mua thay thế) Nếu là biến thế hỏng ta có thể khắc phục được:

Tính số vòng: Lấy hệ số từ 35-45 (tuỳ theo chất lượng lõi thép),

không rõ thì lấy TB (tức 40) đem chia cho tiết diện lõi thép (chỗ cuốn dây) tính bằng cm2 VD: lõi thép có tiết diện 2 cm2, số

thứ cấp cần cuốn Cỡ dây thì lấy mẫu của biến thế hỏng , đem ra cửa hàng (người bán sẽ biết và ta có thể nhờ tư vấn thêm) Nếu số

thấy thú vị trong thành quả của mình

KIếN THứC THựC Tế

Trang 17

- Học phần ghi nhớ và đọc có thể em chưa biết SGK “ ”

- Chuẩn bị mẫu báo cáo thực hành trang 104 SGK

- Làm bài tập 37 trang 46 SBT

Hướng dẫn về nhà

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	1,1 MB