CH NG 1: ESTE - LIPIT
II BÀI T P
ng 3: Xác nh CTPT este d a vào ph n ng t cháy.
Kinh nghi m 1: n u este E cháy hoàn toàn mà cho s n ph m cháy:
O H
n
2
2 thì E là este no, n ch c, có CTTQ: CnH2nO2
Kinh nghi m 2: n u este E cháy có s mol: (sinh ) 2 (sinh )
n
C=C CTTQ CnH2n-2O2
Kinh nghi m 3: áp d ng nguyên lý b o toàn s mol nguyên t v i p cháy c a este, ta có
O
n ( ) (trong O2 )= n (trong CO2) + O n (trong H2O) O
Kinh nghi m 4: V i este E n ch c CxHyO2, ta luôn có:
O
n
2
1
2
1
O O H CO
Kinh nghi m 5: n u t cháy hoàn toàn este E, r i cho toàn b s n ph m cháy( g m CO2 và h i H2O) qua dung
ch Ca(OH)2, hay Ba(OH)2 ta có:
- t ng kh i l ng dung d ch: m = (m CO2 m H2O) m (sinh ra)
gi m kh i l ng dung d ch : m = m (sinh ra) –(m CO2 m H2O)
Kinh nghi m 6: N u t cháy hoàn toàn este no n ch c E(CnH2nO2), r i cho toàn b s n ph m cháy( g m CO2
và h i H2O) qua dung d ch ki m(NaOH, KOH)
O H
Bài t p v n d ng Bài 1: t cháy hoàn toàn 4,4g m t h p ch t h ou c n ch c X thu c 4,48 litCO2 ( ktc) và 3,6g H2O N u cho 4,4g X tác d ng v i dung d ch NaOH v a n khi ph n ng hoàn toàn thu c 4,8g mu i c a axit h u c
Y và ch t h u c Z.Tên c a X là:
A Etyl propionat B metyl propionat C isopropyl axetat D Etyl axetat
Bài 2: t cháy hoàn toàn 3,7g ch t h u c X ch ch a m t lo i nhóm ch c c n dùng v a 3,92 lit O2 ( ktc) thu c CO2 và H2O có t l s mol là:1:1 Ch t X tác d ng v i KOH t o ra 2 ch t h u c S ng phân c u t o
a X tho mãn u ki n trên là:
A 1 B 2 C 3 D 4
Trang 2Bài 3: H n h p X g m các axit no, n ch c,m ch h và este no, n ch c,m ch h t cháy hoàn toàn m gam X
ng l ng oxi v a Toàn b s n ph m cháy c d n qua dung d ch H2SO4 c,d th y kh i l ng bình t ng
m gam và có 13,44 lit khí ( ktc) thoát ra.Giá tr m là:
A 5,4g B 7,2g C 10,8g D 14,4g
Bài 4: t cháy hoàn toàn m t l ng h n h p hai este X, Y, n ch c, no, m ch h c n 3,976 lít oxi ( ktc) thu
c 6,38 gam CO2 Cho l ng este này tác d ng v a v i KOH thu c h n h p hai ancol k ti p và 3,92 gam mu i c a m t axit h u c Công th c c u t o c a X, Y l n l t là
A C2H5COOC2H5 và C2H5COOC3H7 B C2H5COOCH3 và C2H5COOC2H5
C CH3COOCH3 và CH3COOC2H5 D HCOOC3H7 và HCOOC4H9
Bài 5: t cháy 0,8 gam m t este X n ch c c 1,76 gam CO2 và 0,576 gam H2O Cho 5 gam X tác d ng v i
ng NaOH v a , cô c n dung d ch sau ph n ng c 7 gam mu i khan Y Cho Y tác d ng v i dung d ch axit loãng thu c Z không phân nhánh Công th c c u t o c a X là:
A
C O O
B
C O O
O
Bài 6: n h p A g m ba ch t h u c X, Y, Z n ch c ng phân c a nhau, u tác d ng c v i NaOH un nóng 13,875 gam h n h p A v i dung d ch NaOH v a thu c 15,375 gam h n h p mu i và h n h p ancol
có t kh i h i so v i H2 b ng 20,67 136,50C, 1 atm th tích h i c a 4,625 gam X b ng 2,1 lít Ph n tr m kh i
ng c a X, Y, Z (theo th t KLPT g c axit t ng d n) l n l t là:
Bài 7 : t cháy hoàn toàn m gam h n h p g m hai este X1, X2 là ng phân c a nhau c n dùng 19,6 gam O2, thu c 11,76 lít CO2 ktc) và 9,45 gam H2O M t khác n u cho m gam h n h p trên tác d ng v i 200 ml dung
ch NaOH 1M r i cô c n dung d ch thu c sau ph n ng thì còn l i 13,95 gam ch t r n khan Bi t g c axit c a
X2 có s nguyên t cacbon nhi u h n g c axit c a X1 T l mol c a X1 và X2 trong h n h p trên l n l t là
Bài 8: Xà phòng hoá 3,52 gam este X c t o ra t axit n ch c và ancol n ch c b ng dung d ch NaOH v a
c mu i Y và ancol Z Nung nóng Y v i oxi thu c 2,12 gam Natri cacbonat, khí CO2 và h i n c Ancol
Z c chia làm hai ph n b ng nhau Ph n 1 cho tác d ng v i Na v a thu c khí H2 có s mol b ng ½ s mol ancol ph n ng và 1,36 gam mu i Ph n 2 cho tác d ng v i CuO d , nung nóng c ch t h u c T có ph n
ng tráng b c Công th c c u t o c a X là:
Trang 3Bài 9: t cháy a gam m t este X c n 11,76 lít O2 ( ktc), sau ph n ng thu c h n h p CO2 và h i n c D n
n h p này vào bình ng dung d ch Ca(OH)2 d th y kh i l ng bình t ng 26,04 gam và th y xu t hi n 42 gam
t t a tr ng Bi t este này do m t axit n ch c và ancol n ch c t o nên Công th c phân t c a X là:
Bài 10: n h p X g m 2 ch t h u c m ch h , ch a cùng m t lo i nhóm ch c hoá h c Khi un nóng 47,2 gam
n h p X v i l ng d dung d ch NaOH thì thu c m t ancol n ch c và 38,2 gam h n h p mu i c a 2 axit
u c n ch c, k ti p nhau trong dãy ng ng M t khác, n u t cháy h t 9,44 gam h n h p X c n v a 12,096 lít khí O2, thu c 10,304 lít khí CO2 Các khí o ktc Công th c c u t o c a các ch t trong X là:
A HCOOCH2-CH=CH2 và CH3COOCH2-CH=CH2 B CH3COOCH2-CH=CH2 và C2H5COOCH2-CH=CH2
C CH2=CHCOOCH2CH3 và CH3CH=CHCOOCH2CH3 D CH2=CHCOOCH3 và CH3CH=CHCOOCH3
Bài 11: Khi t cháy hoàn toàn 2,75 gam h p ch t h u c X n ch c thu c s n ph m cháy ch g m 2,8 lít
CO2 ( ktc) và 2,25 gam H2O N u cho 2,75 gam X tác d ng v i NaOH v a n khi ph n ng hoàn toàn thu
c 3 gam mu i c a axit h u c Y và ch t h u c Z Tên c a X là:
Bài 12: t cháy hoàn toàn m t l ng h n h p hai este n ch c no, m ch h c n 3,976 lít oxi ( ktc) thu c 6,38 gam CO2 Cho l ng este này tác d ng v a v i KOH thu c h n h p hai ancol k ti p và 3,92 gam
mu i c a m t axit h u c Công th c c a hai ch t h u c trong h n h p u là:
A HCOOC3H7 và HCOOC2H5 B CH3COOCH3 và CH3COOC2H5
C C2H5COOC2H5 và C2H5COOCH3 D CH3COOC2H5 và CH3COOC3H7
Bài 13: t cháy 1,7 gam este X c n 2,52 lít oxi ( ktc), ch sinh ra CO2 và H2O v i t l s mol nCO2 : nH2O = 2 un nóng 0,01 mol X v i dung d ch NaOH th y 0,02 mol NaOH tham gia ph n ng X không có ch c ete, không ph n ng
i Na trong u ki n bình th ng và không kh c AgNO3, trong amoniac ngay c khi un nóng Bi t Mx < 140 Công th c c u t o c a X là
A CH3COOC6H5 B C2H3COOC6H5 C HCOOC6H5 D C2H5COOC6H5
Bài 14: Cho h n h p g m 2 ch t h u c cùng ch c hoá h c Khi t cháy hoàn toàn 27,2 g h n h p này ph i
dùng v a 33,6 lít O2 và thu c 29,12 lít CO2 Các th tích khí u o ktc N u un nóng 13,6 g h n h p
u v i l ng d dung d ch NaOH thì thu c h n h p g m mu i m t axit h u c n ch c và 5,5 g h n h p 2 ancol no, n ch c k ti p nhau trong dãy ng ng Xác nh CTPT, CTCT và kh i l ng m i ch t trong 13,6
g h n h p
Bài 15: t cháy hoàn toàn 1 mol axit cacboxylic n ch c X c n 3,5 mol O2 Tr n 7,4 gam X v i l ng ancol no Y (bi t t kh i h i c a Y so v i O2 nh h n 2) un nóng h n h p v i H2SO4 làm xúc tác Sau khi
Trang 4ph n ng hoàn toàn thu c 8,7 gam este Z (trong Z không còn nhóm ch c nào khác) Công th c c u t o c a Z là:
A C2H5COOCH2CH2OCOC2H5 B C2H3COOCH2CH2OCOC2H3
C CH3COOCH2CH2OCOCH3 D HCOOCH2CH2OCOH
Dang 4: Hi u su t ph n ng este hóa
Tr c p a mol bmol
x x
Sau p a-x b-x x x
Ph ng pháp:
+ N u a b H tính theo ancol và H= 100%
b x
+ N u a<b H tính theo axit và H= H= 100%
a x
Bài t p v n d ng Bài 1: Cho 3 gam axit axetic ph n ng v i 2,5g ancol etylic (xúc tác H2SO4, to) thu c 3,3g este Hi u su t c a
ph n ng este hoá là:
Bài 2: Khi th c hi n ph n ng este hoá 0,1 mol CH3COOH v i 0,1 mol C2H5OH thì l ng este thu c là 2/3 mol t hi u su t là 90% (tính theo axit ) khi ti n hành v i 1 mol CH3COOH c n s mol C2H5OH là ?
A 2,412 B 2,235 C 2,952 D 1,524
Bài 3: H n h p X g m axit HCOOH và axit CH3COOH (t l mol 1:1) L y 5,3g h n h p X tác d ng v i 5,75g
C2H5OH(xúc tác H2SO4 c) thu c m gam h n h p este (hi u su t c a các ph n ng este hóa u t 80%) Gía tr c a m là?
A 8,1g B 10,12g C 16,2g D 6,48g
Bài 4: H n h p A g m axit axetic và etanol Chia A thành ba ph n b ng nhau.
+ Ph n 1 tác d ng v i Kali d th y có 3,36 lít khí thoát ra
+ Ph n 2 tác d ng v i Na2CO3 d th y có 1,12 lít khí CO2 thoát ra Các th tích khí o ktc
+ Ph n 3 c thêm vào vài gi t dung d ch H2SO4, sau ó un sôi h n h p m t th i gian Bi t hi u su t c a
ph n ng este hoá b ng 60% Kh i l ng este t o thành là bao nhiêu?
A 8,80 gam B 5,20 gam C 10,56 gam D 5,28 gam
Trang 5Bài 5: Cho 90 g m t axit h u c A tác d ng v i 55,2 g ancol B có H2SO4 c, un nóng thu c 72,6 g m t este
D t cháy D thu c 145,2 g CO2 và 59,4 g H2O
a Xác nh este D.
b N u ban u nB = 0,8nA Hãy xác nh CTCT c a A, B, D
c Tính hi u su t ph n ng este hóa.
Bài 6: n h p X g m axit no, n ch c A và ancol no, n ch c B có cùng s nguyên t C Chia h n h p thành
3 ph n b ng nhau:
- Ph n 1: Cho tác d ng v i Na thu c 2,8 lit khí ( ktc)
- Ph n 2: t cháy h t thu c 22 g CO2 và 10,8 g H2O
a Xác nh A, B và tính % kh i l ng c a h n h p X
b. un nóng ph n 3 v i H2SO4 c thu c 7,04 g este Tính hi u su t c a ph n ng