Nhưng nếu sử dụng điện không an toàn có thể gây thiệt hại như cháy, nổ và nguy hiểm tới tính mạng con người.. Dòng điện có thể đi qua cơ thể người: Nhớ lại thí nghiệm với bút thử điện ở
Trang 1Thật tiện nghi!
Trang 2Cuộc sống có điện thật ích lợi, thuận tiện và văn minh Nhưng nếu sử
dụng điện không an toàn
có thể gây thiệt hại như cháy, nổ và nguy hiểm tới tính mạng con người Vậy sử sụng điện như
thế nào là an toàn?
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
Trang 3Tay cầm bút thử điện phải như thế nào thì bóng đèn của bút thử điện sáng?
I Dòng điện qua cơ thể người có thể gây nguy hiểm:
1 Dòng điện có thể đi qua cơ thể người:
Nhớ lại thí nghiệm với bút thử điện ở bài 22
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
C1
Trang 5Tay không tiếp xúc với chốt
Trang 6C1- Tay cầm bút thử điện phải như thế
nào thì bóng đèn bút thử điện mới sáng?
Bóng đèn bút thử điện sáng khi đưa đầu của bút thử điện vào lỗ mắc với dây “ nóng” của ổ lấy điện
và tay cầm phải tiếp xúc với chốt cài hay đầu kia bằng kim loại của bút thử điện.
Đầu dây “ nóng ”
Tay tiếp xúc với chốt
Trang 8-1 Dòng điện có thể đi qua cơ thể người:
Dòng điện có thể ………… cơ thể người khi chạm vào mạch điện tại …………vị trí nào của cơ thể.
đi quabất kỳ
Trang 9-I Dòng điện qua cơ thể người có thể gây nguy hiểm:
2 Giới hạn nguy hiểm đối với dòng điện đi
qua cơ thể người:
Dòng điện có cường độ trên 10mA đi qua người làm co cơ rất mạnh, không thể duỗi tay ra khỏi dây điện
Dòng điện có cường độ trên 25mA đi qua ngực gây tổn thương tim
Dòng điện có cường độ từ 70mA trở lên đi qua cơ thể người, tương ứng với hiệu điện thế 40V trở lên đặt lên cơ thể người sẽ làm tim ngừng đập
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
Trang 10II Hiện tượng đoãn mạch và tác dụng của cầu chì:
1 Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
Trang 111 Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
I1 = 2A I2 = 6A
ắc qui
Trang 12-1 Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
K
-Ampe kế
Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
I1 = 2A I2 = 6A
A
Trang 13I Dòng điện qua cơ thể người có thể gây nguy hiểm:
II Hiện tượng đoãn mạch và tác dụng của cầu chì:
1 Hiện tượng đoản mạch (ngắn mạch)
Trang 14C3-Quan sát sơ đồ mạch điện hình 29.3 và cho biết có
hiện tượng gì xảy ra đối với cầu chì khi đoản mạch
Trang 15C4-Quan sát cầu chì trong hình 29.4 hoặc cầu chì thật Hãy cho biết ý nghĩa của số Ampe ghi trên mỗi cầu chì?
Hình 29.4
Trang 16Số thứ tự DỤNG CỤ DÙNG ĐIỆN Cường độ dòng điện
1 Bóng đèn bút thử điện 0,001mA – 3mA
2 Đèn điốt phát quang 1mA – 30mA
C5-Xem lại bảng cường độ dòng điện ở bài 24,
mạch điện thắp sáng bóng đèn?
Gợi ý-Trả lời: Với mạch điện thắp sáng đèn , từ bảng
cường độ dòng điện ở bài 24 (từ 0,1A đến 1A), thì nên dùng cầu chì có ghi số ? (A)
Trang 172 Tác dụng của cầu chì.
BÀI 29: AN TOÀN KHI SỬ DỤNG ĐIỆN
Khi đoản mạch xảy ra với mạch điện hình 29.3, cầu chì nóng lên, chảy, đứt và ngắt mạch
C3
C4 Ý nghĩa số ampe ghi trên mỗi cầu chì: Dòng điện
có cường độ vượt quá giá trị đó thì cầu chì sẽ đứt
Thí dụ: số ghi trên cầu chì là 1A, có nghĩa cầu chì
này sẽ đứt khi cường độ dòng điện qua nó lớn
Trang 18 Cầu chì là thiết bị tự động ngắt mạch điện khi dòng điện có cường độ tăng quá mức , đặc biệt khi đoản mạch.
2.Tác dụng của cầu chì:
Trang 19III Các qui tắc an toàn khi sử dụng điện
Dưới đây là một số qui tắc an toàn khi sử dụng điện:
1 Chỉ làm thí nghiệm với các nguồn điện có hiệu điện thế
dưới 40V
2 Phải sử dụng các dây dẫn có vỏ bọc cách điện
3 Mạch điện dân dụng gồm hai dây là dây “nóng” và dây
“nguội” Giữa chúng có hiệu điện thế 220Vvaf dây nguội được nối đất ở trạm phát điện Vì thế giữa dây nóng và cơ thể người chạm đất có hiệu điện thế 220V và là nguy hiểm với cơ thể người Không được tự mình chạm vào mạng điện dân dụng và các thiết bị điện nếu chưa biết rõ cách
sử dụng
4 Khi có người bị điện giật thì không được cham vào người
đó mà cần phải tìm cách ngắt ngay công tắc điện và gọi người cấp cứu
Trang 212 Phải sử dụng dây dẫn
……… có vỏ bọc cách điện
Vết bỏng do bị điện giật! Ghê chưa!
Nguy hiểm cho Bé quá !
Trang 22vào mạng điện dân dụng và
các thiết bị điện nếu
………….……cách sử dụng
220V
chưa biết rõ
III Quy tắc an toàn khi sử dụng điện :SGK.88
Bao giờ mới hết cảnh này!
Trang 244.Khi có người bị điện giật thì…
Trang 26b) Làm TN với dây dẫn có vỏ bọc cách điện.
Bài 29.4/SBT.30-Những việc làm nào dưới đây
đảm bảo an toàn đối với học sinh khi sử dụng điện?
a) Phơi quần áo trên dây điện.
c) Lắp cầu chì phù hợp cho mỗi thiết bị điện.
d) Tự mình sửa chữa mạng điện gia đình.
e) Làm thí nghiệm với pin hoặc acquy.
f) Chơi thả diều gần đường dây tải điện.
Trang 27C6- Hãy viết một câu cho biết có gì không an toàn điện
và cách khắc phục cho mỗi hình 29.5a, b và c.
Hình 29.5
Trang 28Giải
Hãy viết một câu cho biết có gì không an toàn
điện và cách khắc phục cho mỗi hình 29.5a, b và c.
dây (trước đó nhớ ngắt
điện)
* Viết câu:
Trang 29C6-SGK: Giải
Nắp cầu chì ghi 2A lại nối bằng
dây chì ghi 10A là quá xa mức qui định, nếu như vậy, khi có sự
cố , dòng điện tăng cao có cường
độ tới 9A mà dây chì chưa đứt, còn dụng cụ điện dùng cầu chì này có thể bị hỏng
Trang 30C6-SGK: Giải
Người phụ nữ đang thay hoặc sửa bóng đèn thì em nhỏ lại đóng (hoặc ngắt) công tắc điện, nếu đóng công tắc thì dòng điện có thể đi qua cơ thể
người phụ nữ đó và không an toàn điện Chân người này lại tiếp xúc trực tiếp với sàn nhà là không an toàn
* Cách khắc phục:
Không được đóng công tắc khi đang sửa điện Khi sửa điện cần đứng trên một vật ( Dép nhựa, ghế
gỗ khô, ghế nhựa ,…) để cách điện với đất và sàn nhà.
* Viết câu:
c
Trang 31• Cơ thể người là một vật dẫn điện Dòng điện với
cường độ 70mA trở lên đi qua cơ thể người
hoặc làm việc với hiệu điện thế lớn hơn 40V là nguy hiểm với cơ thể người.
• Cầu chì tự động ngắt mạch khi cường độ tăng
quá mức, đặc biệt khi đoản mạch.
• Phải thực hiện các quy tắc an toàn khi sử dụng
điện.
Trang 32Để chuẩn bị tốt cho tiết học sau, các em hãy:
- Học thuộc ghi nhớ
-Làm BT: 29.1, 29.2, 29.3, 29.4, trong SBT
trang 30.
Xem trước bài tổng kết chương 3 Điện học
- Làm trước các bài tập ở phần tự kiểm tra
trong bài tổng kết chương 3 Đọc phần “ Có thể em chưa biết”
Tiết học đến đây đã hết Chúc Quý Thầy cô sức khoẻ Chúc các em học tập tốt
Trang 33Khoa học hiện nay đã phân tích tương đối đầy đủ về tác hại của dòng điện vào cơ thể con người Các trường
hợp chấn thương trong sản xuất nói chung thì chấn
thương nặng hoặc chết người phần lớn là do bị điện
giật Dòng điện đi qua cơ thể người gây nên phản ứng sinh lý phức tạp như làm hủy hoại bộ phận thần kinh
điều khiển các giác quan bên trong của con người, làm
tê liệt cơ thịt, sưng màng phổi, hủy hoại cơ quan hô hấp
và tuần hoàn Tác dụng của dòng điện còn tăng lên đối với những người hay uống rượu Theo tài liệu khảo sát của các nước trên thế giới cho thấy rằng trong tổng số trường hợp tai nạn vì điện giật có 76% trường hợp chết người hoặc thương vong nặng xảy ra ở các mạng điện
áp dưới 1.000V và 24% xảy ra ở mạng điện trên 1.000V Trong đó, các nguyên nhân bị điện giật:
Trang 34- Chạm trực tiếp vào dây dẫn điện hay các phần
có điện chạy qua
- Chạm vào bộ phận bằng kim loại hay vỏ của
thiết bị có mang điện áp vì hỏng cách điện
- Tổn thương do điện áp bước xuất hiện ở chỗ bị hỏng cách điện hay chỗ dòng điện đi vào đất
- Bị chấn thương do hồ quang lúc thao tác thiết bị
- Bị chấn thương do cường độ điện trường cao ở trong môi trường hay trạm biến áp siêu cao áp.
Trang 35Phần lớn các trường hợp bị chấn thương về điện là do chạm phải vật dẫn điện hoặc vật có điện áp xuất hiện bất ngờ và thường xảy ra
với người không có chuyên môn Nguyên
nhân chính của tai nạn về điện là do trình độ quản lý chuyên môn chưa tốt, do vi phạm quy trình kỹ thuật an toàn như đóng điện lúc có
người đang sửa chữa, thao tác vận hành thiết
bị điện không đúng quy trình.
Một số biện pháp cần thiết cho an toàn điện
và tổ chức vận hành an toàn:
Trang 36- Để tránh tiếp xúc với những vật dẫn điện hay phần mạng điện
để trần, phần cách điện dễ tiếp xúc, cần phải được rào kỹ, che
chắn cẩn thận tránh tiếp xúc
- Chọn điện áp cho phép và trang bị của các thiết bị điện và chiếu sáng phải được tùy chọn theo loại nhà và tính chất nguy hiểm của điều kiện làm việc
- Trang bị các phương tiện, dụng cụ bảo vệ cần thiết như: găng tay cao su, giầy, ủng cách điện, kính mắt, mặt nạ, sào cách điện, kìm cách điện, thiết bị thử điện, biển báo hiệu…
- Để tổ chức vận hành an toàn cần thường xuyên kiểm tra, sửa chữa thiết bị, chọn cán bộ kỹ lưỡng, mở các lớp huấn luyện
chuyên môn, phân công trực đầy đủ…
Cấp cứu người bị điện giật:
Sơ cứu tai nạn điện giật gồm 2 động tác chính tùy theo hai tình huống sau:
Trang 371/ Nếu người bị nặng còn tiếp xúc với dòng
điện, người cứu phải nhanh chóng cách ly
người bị nạn ra khỏi dòng điện bằng cách ngắt dòng điện hoặc gạt dây điện ra khỏi người bị
nạn.
Chú ý: Không để nạn nhân bị điện giật them vì động tác cứu chữa không khéo léo và không để bản thân mình cũng bị điện giật theo Không
được dùng hai tay để trần sờ trực tiếp vào
người bị nạn Khi dùng vật để gạt dây dẫn điện phải dùng các chất không dẫn điện như sào
nứa, gậy tre, gỗ khô…
Trang 382/ Khi chắc nạn nhân không còn tiếp xúc với dòng điện nữa thì
khẩn trương hồi sinh cho người bị nạn bằng xoa bóp tim ngoài
lồng ngực và hà hơi thổi ngạt Trước khi làm hô hấp phải chuẩn bị các việc sau:
- Mở cửa sổ hay mang đến chỗ thông thoáng, nới lỏng áo quần
để khỏi cản trở hô hấp
- Nạy miệng nạn nhân lấy các vật trong miệng ra, kéo lưỡi vì lưỡi thường bị tụt sâu bên trong sau khi bị điện giật
- Đặt nạn nhân nằm ngửa trên giường hay trên mặt đất bằng
phẳng, người cấp cứu quỳ gần đầu nạn nhân về phía bên trái
hoặc bên phải
- Dùng ngón tay cái cho vào mồm nạn nhân kéo mạnh hàm dưới
ra phía trước và lên trên để tránh không cho lưỡi bịt vào khí quản, dùng ngón cái và ngón trỏ khác bịt mũi nạn nhân để khỏi mất hơi trong khi thổi
Trang 40A
Hinh chuẩn