Kinh doanh và phát hành báo chí là môn học trong nhóm môn cơ bản của bộ môn văn hoá truyền thông. Môn học trang bị cho sinh viên kiến thức cơ bản về kinh doanh và phát hành báo chí, từ đó bổ sung kiến thức toàn diện về báo chí và tạo tư duy thiết thực trong hoạt động báo chí. Quá trình học, sinh viên sẽ được giới thiệu các vấn đề như Lịch sử môn học, khái quát về kinh doanh trong nền kinh tế thị trường, lý luận cơ bản về kinh tế báo chí, những vấn đề đặt ra trong hoạt động kinh doanh và phát hành báo chí,...
Trang 1ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC:
KINH DOANH VÀ PHÁT HÀNH BÁO CHÍ
Đại học Quốc gia Hà Nội
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
Khoa Báo chí
Bộ môn: Văn hóa Truyền thông
-
1 Thông tin về giảng viên:
- Họ và tên: Hoàng Hải
- Chức danh, học hàm, học vị:
Tiến sỹ, nghiên cứu viên chính, giảng viên kiêm nhiệm
- Nơi công tác: Văn phòng Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
46 Phố Tràng Thi - Hà nội
- Địa chỉ liên hệ: như trên
- Điện thoại: 04 9289249 / 091.3223062
- Email: hoanghai@mattran.org.vn
- Các hướng nghiên cứu chính gắn với khoa báo:
Kinh tế báo chí, kinh nghiệm quốc tế về phát triển báo chí
- Các giảng viên tham gia giảng dạy:
PGS Phạm Thanh Tâm ( Viện Văn hoá),
TS Nguyễn Duy Quang (Trường Đại học văn hoá ),
TS Hoàng Xuân Hoà (Văn phòng TW Đảng)
Một số giảng viên khác theo điều hành của Bộ môn Văn hóa - Truyền thông
2 Thông tin chung về môn học:
- Tên môn học: Kinh doanh và phát hành báo chí
Tiếng Anh: Media business
Trang 2- Mã môn học: JUO2012
- Số tín chỉ: 02
- Môn học: Lựa chọn
- Các môn học tiên quyết: Cơ sở lý luận báo chí truyền thông
- Các môn học kế tiếp: Không giới hạn
- Các yêu cầu đối với môn học: Phương tiện kỹ thuật đầy đủ (máy vitính, máy chiếu & màn hình); phòng học đủ ánh sáng, trên 50 sinh viên có thiết bị
âm thanh
- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:
+ Lý thuyết: 16 giờ
+ Bài tập trên lớp: 04 giờ
+ Thảo luận: 04 giờ
+ Tự học xác định: 06 giờ
- Địa chỉ Khoa/Bộ môn phụ trách:
Khoa Báo chí, tầng 1, nhà A, 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội
3 Mục tiêu môn học:
3.1 Mục tiêu chung
- Kiến thức:
Sinh viên nắm được kiến thức cơ bản về kinh tế báo chí; trong đó có
những vấn đề lý luận và thực tiễn quản lý, quản trị báo chí
Từ cơ sở môn học này, sinh viên có thể hiểu hiểu được những công việc
khác mà người làm báo phải làm, ngoài việc viết và biên tập bài Từ đó,
sinh viên nhanh chóng tiếp cận được nhiều môn chuyên sâu kế tiếp ở bậc
cử nhân và tạo nền tảng cho chuyên ngành bậc cao học báo chí
- Kỹ năng:
Sinh viên có kỹ năng xây dựng những phương án kinh doanh hoặc
quản lý kinh tế báo chí
Trang 3- Thái độ, chuyên cần:
Sinh viên trau dồi thói quen đọc, phân tích và có phương pháp tư duy khoa học
Sinh viên biết trân trọng giá trị lao động của những công việc khác nhau trong một tổ chức
3.2 Mục tiêu chi tiết của môn học
Nội dung 1-
Mở đầu
môn học
Nêu được một cách khái quát sự phát
triển của môn học kinh doanh &
phát hành báo chí
Trình bày sâu sắc nhữnggiai đoạn của
quá trình ra đời môn học kinh doanh & phát hành báo chí
Phân tích rõ
ý nghĩa lý luận và
thực tiễn môn học kinh doanh & phát hành báo chí
Nội dung 2-
Khái quát
kinh doanh
trong nền
kinh tế
thị trường
Nêu được khái
quát
về kinh doanh
Phân tích rõ
nội dung cơ bản của hoạt động kinh doanh
Trong hoạt động
lý luận hoặc thực tiễn có thể
vận dụng kiến thức kinh doanh để hoàn thành nhiệm
vụ
Nội dung 3-
Lý luận
cơ bản về kinh
tế báo
chí
Nêu được lý luận
cơ bản về kinh tế báo chí
Giải thích rõ
từng thuật ngữ chính được dùng chủ yếu liên quan đến môn học
Trong hoạt động
lý luận hoặc
thực tiễn có thể ứng dụng kiến thức kinh tế báo chí
Nội dung 4-
Những vấn đề
Nêu được những
vấn đề đặt ra trong
Phân tích đầy đủ những vấn đề
Trong hoạt động thực tiễn có thể
Trang 4đặt ra trong
hoạt động
kinh doanh
báo chí
hoạt động kinh doanh báo chí
đặt ra trong thực tiễn hoạt động kinh doanh báo chí
ứng dụng kiến thức
kinh doanh báo chí Nội dung 5- Một số vấn đề quản lý đối với hoạt động kinh tế báo chí Nêu được vấn đề cơ bản trong quản lý kinh tế báo chí Phân tích sâu sắc các vấn đề cơ bản trong quản lý kinh tế báo chí Trong hoạt động
thực tiễn có thể
ứng dụng kiến thức
quản lý kinh tế
báo chí Nội dung 6- Kinh nghiệm quốc tế phát triển kinh tế báo chí Nêu khái quát
kinh nghiệm quốc tế & những xu hướng
hoạt động kinh tế
báo chí Phân tích rõ
kinh nghiệm quốc tế trong hoạt động kinh tế báo chí So sánh để thấy rõ khả năng vận dụng vào Việt Nam Nội dung 7- Triển vọng hoạt động kinh tế báo chí ở Việt Nam Nêu nét chính xu hướng phát triển kinh tế báo chí ở Việt Nam Phân tích tìm ra
điểm mới trong
phát triển kinh tế báo chí ở Việt Nam Đánh giá được
mặt tích cực của
xu hướng phát triển kinh tế báo chí ở Việt Nam Nội dung 8- Những giải pháp cơ bản nâng cao hiệu quả kinh tế báo chí Nêu được những giải pháp chính nhằm phát triển kinh tế báo chí ở Việt Nam Phân tích có cơ sở những giải pháp chính nhằm phát triển kinh tế báo chí ở Việt Nam Có quan điểm riêng về phát triển
kinh tế báo chí
Trang 54 Túm tắt nội dung mụn học:
Kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ là mụn học trong nhúm mụn cơ bản của
bộ mụn văn hoỏ truyền thụng Mụn học trang bị cho sinh viờn kiến thức cơ bản
về kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ, từ đú bổ sung kiến thức toàn diện về bỏo chớ và tạo tư duy thiết thực trong hoạt động bỏo chớ
Quỏ trỡnh học, sinh viờn sẽ được giới thiệu cỏc vấn đề như Lịch sử mụn học, khỏi quỏt về kinh doanh trong nền kinh tế thị trường, lý luận cơ bản về kinh tế bỏo chớ, những vấn đề đặt ra trong hoạt động kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ, Một số vấn đề Quản lý đối với hoạt động kinh doanh và phỏt hà nh báo chí, Kinh nghiệm quốc tế phỏt triển kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ, Triển vọng hoạt động kinh doanh bỏo chớ ở Việt Nam, Những giải phỏp cơ bản nâng cao hiệu quả kinh doanh báo chí
5 Nội dung chi tiết mụn học:
Nội dung 1 Mở đầu mụn học:
1.1 Sự cần thiết của mụn học
1.2 Lịch sử mụn học
1.3 Phương phỏp nghiờn cứu mụn học
Nội dung 2 Khỏi quỏt về kinh doanh trong nền kinh tế thị trường
2.1 Sản xuất, Thương mại & Dịch vụ
2.2 Doanh nghiệp & vấn đề đầu tư kinh doanh
2.3 Yếu tố kinh tế trong phát triển báo chí
Nội dung 3 Lý luận cơ bản về kinh tế báo chí
3.1 Báo chí kinh tế
3.2 Loại hình kinh doanh báo chí
Trang 63.3 Nhà tổ chức kinh doanh báo chí
3.4 Hợp tác quốc tế về kinh doanh báo chí
Nội dung 4 Những vấn đề đặt ra trong hoạt động kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ
4.1 Hiệu quả kinh tế báo chí
4.2 Thương hiệu tờ báo
4.3 Thị trường báo chí & vấn đề cạnh tranh
4.4 Vấn đề độc quyền trong kinh doanh báo chí
4.5 Báo chí với phát triển kinh doanh
Nội dung 5 Một số vấn đề quản lý đối với hoạt động kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ
5.1 Quản lý ngân sách cấp cho hoạt động báo chí
5.2 Quản lý thuế trong kinh doanh báo chí
5.3 Quản lý nhà nước trong hoạt động xuất nhập khẩu báo chí
5.4 Quản lý tài trợ trong phát triển báo chí
5.5 Vai trò của nhà nứớc đối với nhà báo kinh tế
Nội dung 6 Kinh nghiệm quốc tế phỏt triển kinh doanh và phỏt hành bỏo chớ
6.1.Kinh nghiệm của cỏc nước phỏt triển và cỏc nước đang phỏt triển
Nội dung 7 Triển vọng hoạt động kinh doanh bỏo chớ ở Việt Nam
7.1.Bỏo chớ hoạt động kinh tế đa dạng, tớnh hiệu quả và tỏc động nhiều mặt
Trang 7Nội dung 8 Những giải pháp cơ bản n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh b¸o chÝ
8.1 Hoµn thiÖn v¨n b¶n ph¸p lý
8.2 §µo t¹o nh©n lùc qu¶n lý
8.3 X©y dùng phư¬ng ph¸p qu¶n lý míi
8.4 §Èy nhanh héi nhËp quèc tÕ vÒ kinh doanh b¸o chÝ
6 Học liệu:
6.1 Học liệu bắt buộc:
1 Hoàng Hải Kinh tế báo chí tập I ( bậc cử nhân -tài liệu biên soạn đánh
máy)
2 Hoàng Hải, Phạm Thắng Vai trò báo chí trong phát triển doanh nghiệp
NXB Lao động, H.2005 (Thư viện Quốc gia Việt Nam, 31 Tràng Thi, Hà
Nội)
6.2 Học liệu tham khảo:
3 Nhiều tác giả- Bùng nổ truyền thông Nxb VHTT, H.1996 (Thư viện Quốc
gia Việt Nam, 31 Tràng Thi, Hà Nội)
4 Nhiều tác giả- Sức mạnh của tin tức truyền thông Nxb Chính trị quốc gia,
H.2005 (Thư viện Quốc gia Việt Nam, 31 Tràng Thi, Hà Nội)
6.3 Các nguồn tư liệu khác:
5 Các Tạp chí & báo kinh tế (gồm cả báo in, báo điện tử của Việt Nam Nếu điều kiện khai thác được có thể tham khảo thêm nội dung liên quan đến
môn học trong báo chí nước ngoài )
Trang 87 Các hình thức tổ chức dạy học:
7.1 Lịch trình chung:
hành
Tự học xác định
Lý thuyết Bài tập Thảo
luận Nội dung 1 2
2
Nội dung 3 2
Nội dung 6 2
7.2 Lịch trình cụ thể cho từng nội dung
Tuần 1 Nội dung 1 – Mở đầu môn học
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
2 giờ tín chỉ Trên lớp
Bài 1- Mở đầu môn học
Sự cần thiết của môn học, lịch sử
Đọc 1, tr 1-3
Trang 9mụn học, phương phỏp nghiờn cứu mụn học
Tuần 2 Nội dung 2 – Khái quát về kinh doanh trong nền kinh tế thị trường Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Lý thuyết
2 giờ tớn chỉ
Trờn lớp Bài 2-Khỏi quỏt
về kinh doanh trong nền kinh tế thị trường
- Sản xuất, Th-ương mại & Dịch
vụ
- Doanh nghiệp &
vấn đề đầu tư kinh doanh
- Yếu tố kinh tế trong phát triển báo chí
Sinh viờn tự đọc
1, tr 4-10
và một số nội dung liờn quan đến bài giảng trong một số cuốn sỏch về kinh tế theo
hướng dẫn của giảng viờn
Trang 10Tuần 3 Nội dung 3 – Lý luận cơ bản về kinh tế báo chí
Hỡnh thức
tổ chức dạy
học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Lý thuyết
2 giờ tớn chỉ
Trờn lớp Bài 3- Lý luận cơ
bản về kinh tế báo chí
- Báo chí kinh tế
- Loại hình kinh doanh báo chí
- Nhà tổ chức kinh doanh báo chí
- Hợp tác quốc tế
về kinh doanh báo chí
Đọc 1, tr 11-14
Tuần 4 Nội dung 4 – Những vấn đề đặt ra trong hoạt động kinh doanh báo chí
Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Lý thuyết
2 giờ tớn chỉ
Trờn lớp Bài 4- Những
vấn đề đặt ra trong hoạt động kinh doanh báo chí
Đọc 1, tr 15-20
và cỏc nội dung liờn quan đến bài giảng trờn cỏc bỏo kinh tế phỏt
Trang 11- Hiệu quả kinh tế báo chí
- Thương hiệu tờ báo
- Thị trường báo chí & vấn đề cạnh tranh
- Vấn đề độc quyền trong kinh doanh báo chí
- Báo chí với phát triển kinh doanh
hành trong thỏng
Tuần 5 – Thảo luận
Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Thảo luận
nhúm lần 1
2 giờ tớn chỉ
trờn lớp
Thảo luận bài liờn quan đến nội dung 1-4
Cú biờn bản ghi chộp nội dung thảo luận nộp giỏo viờn
Tuần 6 – Tự ụn tập
Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Tự ụn tập
lần 1 Ở 1 toà
Tỡm hiểu nội dung 1-4
Đọc cỏc số bỏo liờn quan đến nội
Trang 122 giờ tớn chỉ soạn bỏo
hoặc tạp chớ
dung 1-4 trong thời bỏo kinh tế việt Nam, thời bỏo kinh tế Sài gũn…
Tuần 7 – Bài tập
Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Bài tập cỏ
nhõn
2 giờ tớn chỉ
Ở nhà
Làm bài liờn quan đến nội dung 1-4
Nộp bài đỳng hạn
Tuần 8 Nội dung 5 – Một số vấn đề Quản lý đối với hoạt động kinh tế báo chí
Hỡnh thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chớnh Yờu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chỳ
Trang 13Lý thuyết
2 giờ tớn chỉ
Trờn lớp Bài 5- Một số vấn
đề Quản lý đối với hoạt
động kinh tế báo chí
- Quản lý ngân sách cấp cho hoạt
động báo chí
- Quản lý thuế trong kinh doanh báo chí
- Quản lý nhà n-ƣớc trong hoạt
động xuất nhập khẩu báo chí
- Quản lý tài trợ trong phát triển báo chí
- Vai trò của nhà nứớc đối với nhà báo kinh tế
Sinh viờn tự đọc cỏc nội dung liờn quan đến bài giảng trờn cỏc bỏo kinh tế phỏt hành trong thỏng
Trang 14Tuần 9 Nội dung 6 – Kinh nghiệm quốc tế phát triển kinh tế báo chí
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
2 giờ tín chỉ
Trên lớp Bài 6 - Kinh
nghiệm quốc tế phát triển kinh tế báo chí
- Kinh nghiệm của các nước phát triển và các nước đang phát triển
Sinh viên đọc các nội dung liên quan đến bài giảng trong một
số tài liệu theo hướng dẫn của
giảng viên
Tuần 10 Nội dung 7 – TriÓn väng hoạt động kinh tế báo chÝ ë ViÖt Nam Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
2 giờ tín chỉ
Trên lớp Bà i 7- TriÓn väng
hoạt động kinh tế b¸o chÝ ë ViÖt Nam
- Báo chí hoạt động kinh tế đa dạng, tính hiệu quả và tác động nhiều mặt
Sinh viên tự đọc các nội dung liên quan đến bài giảng trên các báo kinh tế phát hành trong tháng như thời báo kinh tế Việt nam, thời báo tài chính…
Trang 15Tuần 11 – Tự ôn tập
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Tự ôn tập lần
2
2 giờ tín chỉ
Ở 1 toà soạn báo hoặc Tạp chí
Tìm hiểu nội dung
5-7
Đọc một trong những báo như thời báo kinh tế Việt Nam, thời báo tài chính…
Tuần 12 – Bài tập nhóm
Hình thức
tổ chức dạy
học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Bài tập nhóm
2 giờ tín chỉ Trên lớp
Tổng hợp tư liệu theo chủ đề liên quan đến nội dung
5
Phân công mỗi người một chủ
đề
Tuần 13 – Thảo luận nhóm
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Thảo luận
nhóm lần 2
2 giờ tín chỉ
Trên lớp Thảo luận bài liên
quan đến nội dung
7
Có biên bản ghi chép nội dung thảo luận nộp giáo viên
Trang 16Tuần 14 Nội dung 8 - Những giải pháp cơ bản n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tế b¸o chÝ
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
2 giờ tín chỉ
Trên lớp Bài 8- Những giải
pháp cơ bản n©ng cao hiÖu qu¶ kinh tế b¸o chÝ
- Hoµn thiÖn v¨n b¶n ph¸p lý
- §µo t¹o nh©n lùc qu¶n lý
- X©y dùng ph-ƣ¬ng ph¸p qu¶n lý míi
- §Èy nhanh héi nhËp quèc tÕ vÒ kinh doanh b¸o chÝ
Sinh viên tự đọc các nội dung liên quan đến bài giảng trên các báo kinh tế phát hành trong tháng
Tuần 15 – Ôn tập
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu SV
chuẩn bị
Ghi chú
Tự ôn tập
2 giờ tín chỉ
Ở nhà Ôn lý thuyết
bài 1-7
Đọc toàn bộ
7 bài đã học
Trang 178 Chính sách đối với môn học
- Đối với giảng viên: giảng đủ lý thuyết, tổ chức đi thực tế & thảo luận, kiểm tra bài tập
- Đối với sinh viên: Đi học đầy đủ (nghỉ không quá 20% tổng số giờ Nếu nghỉ phải tự hoàn thành nội dung buổi nghỉ), bài tập phải nộp đúng hạn và
có thảo luận Sinh viên thực hiện đầy đủ nhiệm vụ của môn học được ghi trong đề cương và chuẩn bị bài trước khi đến lứop theo hướng dẫn trong đề cương môn học
9 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
9.1 Mục đích và trọng số kiểm tra
Hình thức
Tính chất của nội dung kiểm tra
Mục đích kiểm tra Trọng số
Bài tập cá nhân Chủ yếu về
lí thuyết
Đánh giá ý thức học tập thường xuyên và
kĩ năng làm việc độc lập
40 %
Bài thi hết môn Kết hợp lí luận và
khả năng ứng dụng
Đánh giá kĩ năng ứng dụng vào thực tế
60%
9.2 Tiêu chí đánh giá các loại bài tập và kiểm tra đánh giá:
Bài tập cá nhân để đánh giá khái quát bước đầu tình hình tiếp thu kiến
thức của sinh viên Đây là cơ sở cho kiểm tra kết thúc môn học nên có cho điểm và cộng vào điểm kiểm tra