Tiết 18: Protein

- Prôtêin là đại phân tử được cấu trúc theo nguyên tắc đa phân, bao gồm hàng trăm đơn phân là các axit amin thuộc hơn 20 loại khác nhau.. - Trình tự sắp xếp khác nhau của hơn 20 loại axi

KIỂM TRA BÀI CŨ

Một đoạn mạch của gen có cấu trúc như sau:

Mạch 1: – A – T – G – X – T – X – G – A – X – G –

Mạch 2: – T – A – X – G – A – G – X – T – G – X –

Xác định trình tự các đơn phân của đoạn mạch ARN được tổng hợp từ mạch 2?

ĐÁP ÁN

Đoạn mạch ARN được tổng hợp từ mạch 2:

– A – U – G – X – U – X – G – A – X – G –

I, Cấu trúc của prôtêin.

- Thành phần: Gồm 4 nguyên tố chính là C, H, O, N.

- Prôtêin là đại phân tử được cấu trúc theo nguyên tắc đa phân, bao gồm hàng trăm đơn phân là các axit amin thuộc hơn 20

loại khác nhau

1, Nêu thành phần hóa học của protein?

2, Phân tử protein có cấu tạo như thế nào?

3, Vì sao protein có tính đa dạng và đặc thù?

- Trình tự sắp xếp khác nhau của hơn 20 loại axit amin đã tạo nên tính đa dạng của prôtêin

1 Glyxin Viết tắt Gly 11 Acginin Viết tắt Arg

2 Alanin Ala 12 Xystein Xys

3 Valin Val 13 Metionin Met

5 Izolơxin Ile 15 Treonin Tre

6 Axit Aspatic Asp 16 Phenylanin Phe

7 Asparagin Asn 17 Tyrozin Tyr

8 Axit glutamic Glu 18 Histidin His

9 Glutamin Gln 19 Tripthophan Trp

Đọc và tham khảo 20 loại axit amin

Cấu trúc

bậc 1:

Là trình tự sắp xếp các axit

amin trong chuỗi axit amin

Cấu trúc bậc 2:

Là chuỗi axit amin tạo các vòng xoắn

lò xo đều đặn.

Hãy quan sát hình và đọc thông tin.

Cấu trúc bậc 3:

Là hình dạng không gian 3 chiều của prôtêin do cấu trúc bậc 2 cuộn xếp tạo thành kiểu đặc trưng cho từng loại prôtêin

Cấu trúc

bậc 4:

Là cấu trúc của một số loại prôtêin

gồm 2 hoặc nhiều chuỗi axit amin

cùng loại hay khác loại kết hợp với

nhau.

Tính đặc trưng của prôtêin còn được thể hiện thông qua cấu trúc không gian như thế nào?

- Tính đặc trưng của prôtêin còn biểu hiện ở cấu trúc bậc 3 (cuộn

xếp theo kiểu đặc trưng cho từng loại prôtêin), cấu trúc bậc 4 (số lượng, số loại chuỗi axit amin)

Các bậc cấu trúc của phân tử prôtêin

Bậc 1

Bậc 3 Bậc 4

I, Cấu trúc của prôtêin.

- Thành phần: Gồm 4 nguyên tố chính là C, H, O, N.

- Prôtêin là đại phân tử được cấu trúc theo nguyên tắc đa phân,

bao gồm hàng trăm đơn phân là các axit amin thuộc hơn 20

loại khác nhau

- Trình tự sắp xếp khác nhau của hơn 20 loại axit amin đã tạo nên

tính đa dạng của prôtêin

- Mỗi prôtêin không chỉ đặc trưng bởi thành phần, số lượng, và trình

tự sắp xếp của các axit amin mà còn đặc trưng bởi cấu trúc không gian, số chuỗi axit amin

CẤU TRÚC CÁC BẬC CỦA

PROTEIN

Protein thường có ở đâu?

I, Cấu trúc của prôtêin.

II, Chức năng của prôtêin.

Các chức năng Đặc điểm Ví dụ

Chức năng xúc tác các

quá trình trao đổi chất

Chức năng điều hoà

các quá trình trao đổi

chất

Chức năng cấu trúc

Là thành phần quan trọng xây dựng các bào quan và màng sinh chất, hình thành các đặc điểm của

mô, cơ quan, cơ thể

- Kêratin ở trong móng, sừng, tóc và lông.

- Histon tham gia cấu trúc NST.

- Côlagen và elastin là thành phần chủ yếu của da

và mô liên kết.

Bản chất của enzim là prôtêin, tham gia các phản ứng sinh hóa

- ARN - polymeraza tham gia tổng hợp ARN.

- Ribonuclêaza phân giải ARN.

Các hoocmôn phần lớn là prôtêin → điều hòa các quá trình sinh lí trong cơ thể

- Insulin điều hoà hàm lượng đường trong máu.

- Tirôxin điều hoà sức lớn của cơ thể.

Hoàn thành bảng sau:

I, Cấu trúc của prôtêin.

II, Chức năng của prôtêin.

- Prôtêin là thành phần cấu trúc của tế bào, xúc tác và điều

hòa các quá trình trao đổi chất (enzim, hoocmôn), bảo vệ cơ thể (kháng thể), vận chuyển, cung cấp năng lượng … liên quan đến toàn bộ hoạt động sống của tế bào, biểu hiện thành các

tính trạng của cơ thể

Cơ thể thiếu prôtêin

Sử dụng quá nhiều prôtêin

BÀI TẬP

Hãy dùng từ thích hợp điền vào chỗ trống:

Sự sắp xếp khác nhau của 20 loại….……….đã tạo nên tính……….Mỗi phân tử prôtêin không chỉ đặc trưng bởi thành phần,………, trình tự sắp xếp của các axit amin

mà còn do……… không gian,số chuỗi axit amin

1 2

3 cấu trúc 4

số lượng

axit amin

đa dạng

- Trả lời câu hỏi 1,2 Làm bài tập 3 và 4 sgk.

* BÀI MỚI:

- Đọc thông tin và quan sát hình sgk; nêu được mối

quan hệ giữa gen và tính trạng.

- Trả lời các câu hỏi vào vở bài soạn.

- Xem lại nội dung kiến thức cũ cho biết: Mối quan hệ giữa gen và ARN; nêu được 3 loại ARN và chức năng của chúng

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ