Hãy tính nhiệt độ khi có cân bằng nhiệt ở lần bị bỏ sót không ghi và nhiệt độ của mỗi ca chất lỏng lấy từ bình 2 trút vào.. Coi nhiệt độ và khối lượng của mỗi ca chất lỏng lấy từ bình 2
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
THANH HOÁ Năm học 2010 – 2011
Môn thi: Vật lý Lớp 9 THCS
Ngày thi: 24 tháng 3 năm 2011
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao đề thi)
Đề thi này có 05 câu, gồm 01 trang
Câu 1: (3 điểm)
1 Một bàn là điện khi được sử dụng với hiệu điện thế 220V thì dòng điện chạy qua bàn là
có cường độ là 5A
a Tính nhiệt lượng toả ra trên bàn là trong thời gian 20 phút
b/ Tính tiền điện phải trả cho việc sử ụng bàn là trên trong 30 ngày, mỗi ngày 20 phút, biết rằng giá điện là 1200 đồng/kWh
2 Khi truyền tải điện năng đi xa có một phần điện năng bị hao phí do sự toả nhiệt trên đường dây Để giảm công suất hao phí 100 lần có những cách nào? Cách nào lợi hơn ? Vì sao ?
Câu 2: (4 điểm)
Một chiếc xe khởi hành từ A lức 8 giờ 15 phút để đi tới B Quãng đường AB dài 100 km
Xe cứ chạy 15 phút thì dừng lại 5 phút Trong 15 phút đầu xe chạy với vận tốc không đổi v1
= 10km/h, các 15 phút tiếp theo xe chạy với tốc độ lần lượt là 2v1, 3v1, 4v1, 5v1,…nv1
a Tính tốc độ trung bình của xe trê quãng đường AB
b Xe tới B lúc mấy giờ
Câu 3: (4 điểm)
Cho mạch điện như hình vẽ Đặt vào mạch điện hiệu điện thế
U = 2V, các điện trở R0 = 0,5Ω; R1 = 1Ω; R2 = 2Ω; R3 = 6Ω;
R4 = 0,5Ω; R5 là một biến trở có giá trị lớn nhất là 2,5Ω
Bỏ qua điện trở của ampe kế và dây nối Thay đổi giá trị của R5,
xác định giá trị của R5 để:
a Ampe kế A chỉ 0,2A
b Ampe kế A chỉ giá trị lớn nhất
Câu 4: (4 điểm)
Có hai bình, mỗi bình đựng một chất lỏng nào đó Một học sinh lần lượt múc từng ca chất lỏng ở bình 2 trút vào bình 1 và ghi lại nhiệt độ khi cân bằng ở bình 1 sau mỗi lần trút:
200C, 350C, rồi bỏ sót mất một lần không ghi, rồi 500C Hãy tính nhiệt độ khi có cân bằng nhiệt ở lần bị bỏ sót không ghi và nhiệt độ của mỗi ca chất lỏng lấy từ bình 2 trút vào Coi nhiệt độ và khối lượng của mỗi ca chất lỏng lấy từ bình 2 đều như nhau Bỏ qua sự trao đổi nhiệt với môi trường
Câu 5: (5 điểm)
Cho một thấu kính L, biết vị trí của các tiêu điểm F, F’;
quang tâm O; trục chính xx’; ảnh S’ và chiều truyền
của ánh sáng theo chiều mũi tên (hình vẽ)
a Dùng đường đi của các tia sáng qua thấu kính
xác định vị trí vật S và loại thấu kính
b Biết tiêu cự f của thấu kính L có độ lớn 12cm và
khoảng cách từ S’ đến thấu kính L là 6cm Hãy xác
định khoảng cách từ vật S đến thấu kính L
- HẾT
- Thí sinh không sử dụng tài liệu.
- Giám thị không giải thích gì thêm.
ĐỀ CHÍNH THỨC
Số báo danh
S’ L
A
U
-+ A
R4
R1
R0
R5
R3
R2 B D
C
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀOTẠO
THANH HÓA
ĐÁP ÁN CHẤM
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
(Đáp án này gồm 4 trang, mỗi ý gắn với
chấm tròn • ứng với 0.5 điểm)
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI TỈNH
Năm học 2010-2011
Môn thi: Vật lý Lớp 9.THCS
Ngày thi: 24/03/2011
Câu 1
(3 đ) a • Q =UIt =220.5.20.60=132000J ≈0,367kWh
b • Số tiền điện phải trả là: M = 30.0,367.1200 = 13212 đồng
0,5 0,5
• Ta có 2
2
U
R P
P hp =
Để giảm Php thì có hai cách:
• Cách 1: Giảm R, cách 2: tăng U
• Đối với cách 1: Vì R= ρS l
Không thể giảm R bằng cách giảm điện trở suất vì các kim loại dùng làm dây dẫn có điện trở suất chênh nhau không
đến 10 lần Không thể giảm R bằng cách giảm l vì khoảng cách từ máy
phát đến nơi sử dụng là cố định Để giảm R thì phải tăng S Muốn Php
giẩm 100 lần thì R cũng phải giảm 100 lần nên S tăng lên 100 lần
• Đối với cách 2: Muốn giảm Php 100 lần chỉ cần tăng U lên 10 lần nhờ
máy biến áp Cách này lợi hơn
0,5
0,5 0,5
0,5
Câu 2
(4 đ) a Tính tốc độ trung bình.• Gọi S1, S2, …Sn lần lượt là các quãng đường đi được trong 1/4h kế tiếp
nhau v1, v2,…vn là giá trị của vận tốc khi xe chạy trên các quãng đường
ấy
v1=10km/h v2=2v1 =20km/h v3=3v1=30km/h
………
Vn=kv1= 10n (km/h)
• Quãng đường đi được:
S1 = v1t = 10.1/4 = 2,5km
S2 = v2t = 20.1/4 = 5km
S3 = v3t = 30.1/4 = 7,5km
………
Sk = vnt = 10n.1/4 = 2,5n (km)
• Tổng quãng đường : S = S1 + S2 + S3 … +Sn = 2,5(1+2+3….+n) (n
nguyên dương)
• S = 2,5n(n+1)/2 = 100 => n(n+1) = 80
=> n2 +n- 80 =0 n =8,45 hoặc n= - 9,45
Vì n nguyên dương, nếu n= 8 thì S = 2,5.8(8+1) = 90 (km)
• Như vậy tốc độ trung bình là vTB = AB/t
• Thời gian 8 lần xe chuyển động là t1 = 8.1/4 = 2h
- Thời gian 8 lần xe nghỉ 15 phút là t2 = 8.1/12 = 2/3h
- Thời gian xe chuyển động 10km cuối là t3 = 10/90 = 1/9h
Vậy t = t1+ t2 + t3 = 2+ 2/3 + 1/9 = 25/9h
• Tốc độ trung bình vTB = 100/(25/9) = 36km/h
0,5
0,5
0,5 0,5
0,5 0,5
0,5
Trang 3b Thời điểm tới B
• Xe tới B đồng hồ chỉ lúc 8h15’ + 2h 46’40’’ = 11h01’40’’ 0,5
Câu 3
(4 đ) a Xác định R5 để ampe kế chỉ 0,2A • Vẽ lại mạch điện như hình vẽ
• Ký hiệu điện trở đoạn AC là
x = 0,5 + R5 Điện trở toàn mạch là
3 2
3 1
1 0
2
R R
R R x R
x R R
R tm
+
+ + +
=
+
• Cường độ dòng điện mạch chính: ( )
2 3
1 2
+
+
=
=
x
x R
U I
tm
• Cường độ dòng điện qua đoạn mạch AC(chứa x): = 3 2+2
x
I x
Cường độ dòng điện qua R3 là: 2(3 2)
1
+
=
x
x I
• Xét tại nút C: IA= Ix – I3 ⇒ ( ) 2(3 2) 0,2
3 2 3 2
1 2
3
2
= +
−
= +
+
− +
=
x
x x
x x
(do I x ≥ I3)
• Giải phương trình trên ta được x = 1Ω ⇒ R5 = 0,5Ω
0,5 0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
b Ampe kế A chỉ giá trị lớn nhất
• Từ phương trình (1), ta có: 2(3 2)
3
+
−
=
x
x
3Ω)
4
x
−
• Nhận thấy IA max ⇔ xmin ⇒ xmin= 0,5Ω ⇒ R5 = 0
Thay vào IA ta được IAmax= 0,357A
0,5
0,5
Câu 4
(4 đ) • Gọi khối lượng, nhiệt dung riêng của bình 1 và từng ca chất lỏng của
bình 2 lần lượt là m1;c1 và m2; c2
Nhiệt dung tương ứng q1 = m1.c1 và q2 = m2.c2
• Nhiệt độ ban đầu của bình 2 là t2, nhiệt độ lần bỏ sót không ghi là tx
Phương trình cân bằng nhiệt sau lần trút thứ 2 là:
q2 (t2 -35) = (q1 + q2) (35 - 20)
15
50
2 2
q
q
(1)
• Phương trình cân bằng nhiệt cho lần trút thứ ba
q2 (t2 - tx) = (q1 + 2 q2) (tx -35) (2)
• Phương trình cân bằng nhiệt cho lần trút sau cùng
q2 (t2 -50) = (q1 + 3q2) (50 - tx) (3)
0,5
0,5
0,5 0,5
Trang 4• Thay (1) vào (2) ⇒t x=
5
700 50
2
2
−
−
t
t
(4)
• Thay (1) vào (3) 35 5500
2
2
−
+
=
⇒
t
t
• Từ (4) và (5) t 0C
• ⇒t x= 440C
Vậy nhiệt độ lần bỏ sót là 440C
0,5 0,5 0,5 0,5
Câu 5
(5 đ) a Xác định vị trí vật S và loại thấu kính Ta phải xét 2 trường hợp:
* Thấu kính là phân kỳ:
• Phân tích: Ảnh S’ luôn luôn là ảnh ảo nằm bên trong vật Theo tính
chất của ảnh ảo của thấu kính phân kỳ, S’ là giao điểm của 2 tia xuất
phát từ S gồm: tia 1 qua quang tâm O và đi thẳng, tia 2 có phương song
song với trục chính cho tia ló kéo dài qua F của thấu kính Vẽ 2 tia này
ta có được vị trí của S
• Xác định vật S theo hình vẽ dưới:
* Thấu kính là hội tụ:
• Ảnh S’ nằm trong tiêu điểm F nên nó là ảnh ảo Theo tính chất của
ảnh ảo của thấu kính hội tụ, S’ là giao điểm kéo dài về phía trước thấu
kính của 2 tia xuất phát từ S gồm: tia 1 qua quang tâm O và đi thẳng, tia
2 có phương kéo dài qua S qua thấu kính cho tia khúc xạ song song với
trục chính x’x Vẽ 2 tia này ta có được vị trí của S
• Xác định vật S theo hình vẽ dưới:
0,5 0,5
0,5
0,5
0,5
b Xác định khoảng cách vật S đến thấu kính
* Thấu kính là phân kỳ:
• Kẻ đường cao S’I , dễ dàng thấy rằng I là trung điểm của OF: IO = IF = 6cm
Vậy S’FO là tam giác cân ⇒ β
= φ
• Xét 2 tam giác vuông : SHO
và FOH có OH chung; α = β (do
so le trong nên α=φ mà φ =β) Vậy 2 tam giác này bằng nhau
0,5
0,5
0,5
Trang 5• ⇒ khoảng cách SH = FO = f = 12cm
* Thấu kính là hội tụ:
(Chú ý: Nếu học sinh làm đúng do
áp dụng công thức ở THPT:
'
d +d = f thì chỉ cho 50% tổng số
điểm ở câu b)
• Kẻ đường S’I , SK ⊥ x’x ; xét
2 tam giác vuông đồng dạng FOH và FKS, ta có tỉ số đồng dạng:
O
(d là khoảng cách từ vật S đến thấu kính)
• Xét 2 tam giác vuông đồng dạng OSK và OI S’, ta có tỉ số đồng dạng:
'
2 0,5
S I =OH = OI = f = f (2)
• Cho (1) =(2) ⇒ d = f/3 = 4cm
0,5
0,5
0,5
Lưu ý: Nếu thí sinh giải theo cách khác đúng vẫn cho điểm tối đa
HẾT