Biên soạn ma trận đề 2011

THAO TÁC 2: VIẾT CÁC CHUẨN KT,KN CẦN ĐÁNH GIÁ ĐỐI VỚI MỖI CẤP ĐỘ TƯ DUY VÀO CÁC CỘT 2,3,4,5 VÍ DỤ VỀ CÁC THAO TÁC XÂY DỰNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA Email: buivantienbmt@gmail.com;... VÍ DỤ V

Trang 1

MƠN ĐỊA LÍ

Biên Soạn Ma Trận ĐỀ GV: Phan Vũ Phúc

Trang 2

NỘI DUNG TẬP HUẤN

Email: buivantienbmt@gmail.com;

BIÊN SOẠN ĐỀ KIỂM TRA

1

CÂU HỎI-BÀI TẬP 4

Trang 3

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2 (Hoạt động cả lớp)

Trong Kiểm tra-Đánh giá, Thầy/Cô thường biên soạn đề kiểm tra theo quy trình nào ?

- ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH KIỂM TRA-ĐÁNH GIÁ CỦA

CÁ NHÂN TẠI ĐƠN VỊ (TRƯỜNG) NƠI CÔNG TÁC

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 (Hoạt động cả lớp)

Thầy/Cô hãy đánh giá thực trạng tình hình đổi mới kiểm tra đánh giá của bản thân, của trường tại đơn vị đang công tác.

-

-HOẠT ĐỘNG 1ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH KIỂM TRA-ĐÁNH GIÁ CỦA CÁ NHÂN TẠI ĐƠN VỊ (TRƯỜNG) NƠI CÔNG TÁC

Trang 4

HOẠT ĐỘNG 1

ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH KIỂM

TRA-ĐÁNH GIÁ CỦA CÁ NHÂN TẠI ĐƠN VỊ (TRƯỜNG)

Trang 5

Kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh là nhằm theo dõi quá trình học tập của học sinh, đưa ra các giải pháp kịp thời điều chỉnh phương pháp dạy của thầy, phương pháp học của trò, giúp học sinh tiến bộ và đạt được mục tiêu giáo dục.

ĐỊNH HƯỚNG CHỈ ĐẠO ĐỔI MỚI KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ

Đánh giá gồm có 3 khâu chính là: Thu thập thông tin, xử lí thông tin và ra quyết định Đánh giá là một quá trình bắt đầu khi chúng ta định ra một mục tiêu phải theo đuổi và kết thúc khi đưa

ra quyết định liên quan đến mục tiêu đó, đồng thời cũng lại mở đầu cho một chu trình giáo dục tiếp theo.

Đánh giá¸ thực hiện đồng thời 2 chức năng: vừa là nguồn thông tin phản hồi về quá trình dạy học, vừa góp phần điều chỉnh hoạt động này.

Chuẩn đánh giá là căn cứ quan trọng để thực hiện việc đánh

Trang 6

Việc đánh giá phải đảm bảo các yêu cầu cơ bản sau đây:

Trang 7

Đổi mới KT-ĐG là một yêu cầu cần thiết phải tiến hành khi thực hiện đổi mới PPDH cũng như đổi mới giáo dục Đổi mới

GD cần đi từ tổng kết thực tiễn để phát huy ưu điểm, khắc phục các biểu hiện hạn chế, lạc hậu, yếu kém, trên cơ sở đó tiếp thu vận dụng các thành tựu hiện đại của khoa học GD trong nước và quốc tế vào thực tiễn nước ta Các cấp quản lý GD cần chỉ đạo chặt chẽ, coi trọng việc hướng dẫn các cơ quan quản lý

GD cấp dưới, các trường học, các tổ chuyên môn và từng GV trong việc tổ chức thực hiện, sao cho đi đến tổng kết, đánh giá được hiệu quả cuối cùng Thước đo thành công của các giải pháp chỉ đạo là sự đổi mới cách nghĩ, cách làm của từng CBQLGD, của mỗi GV và đưa ra được các chỉ số nâng cao chất ĐỊNH HƯỚNG CHỈ ĐẠO ĐỔI MỚI KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ

Trang 8

Đơn vị tổ chức thực hiện đổi mới PPDH, đổi mới KT-ĐG là trường học, môn học với một điều kiện tổ chức dạy học cụ thể

Do việc đổi mới KT-ĐG phải gắn với đặc trưng mỗi môn học, nên phải coi trọng vai trò của các tổ chuyên môn, là nơi trao đổi kinh nghiệm giải quyết mọi khó khăn, vướng mắc Trong việc tổ chức thực hiện đổi mới KT-ĐG, cần phát huy vai trò của đội ngũ GV giỏi có nhiều kinh nghiệm, GV cốt cán chuyên môn để

hỗ trợ GV mới, GV tay nghề chưa cao, không để GV nào phải đơn độc Phải coi trọng hình thức hội thảo, thao giảng, dự giờ thăm lớp để rút kinh nghiệm kịp thời, đánh giá hiệu quả từng giải pháp cụ thể trong việc đổi mới PPDH và đổi mới KT-ĐG:

ra đề kiểm tra bảo đảm chất lượng, kết hợp hình thức tự luận với trắc nghiệm cho phù hợp với đặc trưng bộ môn.

Trang 9

Đổi mới PPDH và đổi mới KT-ĐG chỉ mang lại kết quả khi HS phát huy vai trò tích cực, chủ động, sáng tạo, biết tự tìm cho mình PP học tập hữu hiệu, biết tự học, tự đánh giá kết quả học tập Trong môi trường sư phạm thân thiện, việc thu thập ý kiến xây dựng của HS để giúp GV đánh giá đúng về mình, tìm ra con đường khắc phục các hạn chế, thiếu sót, hoàn thiện PPDH, đổi mới KT-ĐG là hết sức cần thiết và là cách làm mang lại nhiều lợi ích, phát huy mối quan

hệ thúc đẩy tương hỗ giữa người dạy và người

Trang 10

Đổi mới KT-ĐG gắn liền với đổi mới PPDH của GV và đổi mới PPHT của HS, kết hợp đánh giá trong với đánh giá ngoài Ở cấp độ thấp, GV có thể dùng đề kiểm tra của người khác (của đồng nghiệp, do nhà trường cung cấp, từ nguồn dữ liệu trên các Website chuyên ngành) để KT-ĐG kết quả học tập của HS lớp mình Ở cấp độ cao hơn, nhà trường có thể trưng cầu một trường khác, cơ quan chuyên môn bên ngoài tổ chức KT-ĐG kết quả học tập của HS trường mình

Đổi mới KT-ĐG chỉ có hiệu quả khi kết hợp đánh giá của GV với tự đánh giá của HS Sau mỗi kỳ kiểm tra, GV cần bố trí thời gian trả bài, hướng dẫn HS tự đánh giá kết quả làm bài, tự cho điểm bài làm của mình, nhận xét mức độ chính xác trong chấm bài của GV Trong quá trình dạy học và khi tiến hành KT-ĐG,

GV phải biết “khai thác lỗi” để giúp HS tự nhận rõ sai sót nhằm rèn luyện PPHT, PP tư duy cho học sinh Email: buivantienbmt@gmail.com;

Trang 11

HOẠT ĐỘNG 2

QUY TRÌNH BIÊN SOẠN ĐỀ KIỂM TRA

( 6 BƯỚC ) Xác định mục tiêu kiểm tra-đánh giá

Xác định hình thức kiểm tra

Xây dựng ma trận đề kiểm tra

Viết đề kiểm tra từ ma trận đã có

Xây dựng hướng dẫn chấm&biểu điểm

Xem xét lại việc biên soạn đề kiểm tra

*Lưu ý: 5 bước đầu phải có trong 1 tiết soạn giáo

Trang 12

HOẠT ĐỘNG 2

 B3:XÂY DỰNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

( 9 thao tác rút gọn còn 3 ) Khung ma trận đề kiểm tra (Mô tả tiêu chí)

-Số câu -Số điểm

Số điểm:

Tỉ lệ %

Số câu:

Số điểm:

Trang 13

KHUNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

Trang 14

VÍ DỤ VỀ CÁC THAO TÁC XÂY DỰNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

THAO TÁC 1:

LIỆT KÊ CÁC CHỦ ĐỀ (NỘI

DUNG, CHƯƠNG ) CẦN KIỂM TRA VÀO

CỘT ĐẦU TIÊN

Trang 15

VÍ DỤ VỀ CÁC THAO TÁC XÂY DỰNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA

Trang 16

THAO TÁC 2:

VIẾT CÁC CHUẨN KT,KN CẦN ĐÁNH GIÁ ĐỐI VỚI MỖI CẤP ĐỘ

TƯ DUY VÀO CÁC CỘT 2,3,4,5

Trang 17

Lưu ý

- Sử dụng chuẩn KT-KN trong chương trình GDPT môn Địa lí để làm căn cứ kiếm tra đánh giá: chuẩn kiến thức, kĩ năng môn học là những kiến thức, kĩ năng tối thiểu, mà mọi đối tượng học sinh ở các vùng miền khác nhau cần đạt được sau khi học xong môn Địa lí ở trường phổ thông Tuy nhiên, tuỳ điều kiện cụ thể về cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, về đối tượng học sinh và thực tiễn của địa phương có thể nâng cao hơn mức độ yêu cầu cần đạt so với chuẩn kiến thức, kĩ năng đã quy định trong chương trình.

- Mỗi chủ đề, nội dung nên có chuẩn đại diện; số lượng chuẩn KT-KN cần đánh giá ở mỗi chủ đề tương đương với thời lượng quy định trong PPCT; chọn các chuẩn có vai trò quan trọng hơn trong chủ đề, chương, nội dung của chương trình GDPT;

- Số lượng chuẩn đánh giá ở mức độ tư duy cao nhiều hơn so với tư duy thấp.

Trang 18

THAO TÁC 3:

QUYẾT ĐỊNH PHÂN PHỐI TỈ LỆ % TỔNG ĐIỂM CHO MỖI CHỦ ĐỀ

Trang 19

-Dựa vào kinh nghiệm và trình độ của GV; dựa vào trình độ thực tế

của HS (ma trận đề không thể dùng mãi mãi).

Ví dụ: Các chủ đề, nội dung của đề kiểm tra học kì I Địa lí 12 với số tiết là: 14 tiết (bằng 100%), phân phối cho các chủ đề và nội dung như sau: Vị trí địa lí và phạm vi lãnh thổ: 2 tiết tương đương 14,3%, Lịch sử hình thành và phát triển lãnh thổ: 2 tiết tương đương 14,3%, Đặc điểm chung của tự nhiên:

8 tiết tương đương 57%, Vấn đề sử dụng và bảo vệ tự nhiên: 2 tiết tương đương 14,3% Trên cơ sở phân phối số tiết như trên, kết hợp với việc xác định chuẩn quan trọng và làm tròn số phần trăm điểm cho mỗi chủ đề, ta

Trang 20

THAO TÁC 4:

QUYẾT ĐỊNH TỔNG SỐ ĐiỂM

CỦA BÀI KiỂM TRA

Trang 21

THAO TÁC 5:

TÍNH SỐ ĐiỂM CHO MỖI CHỦ ĐỀ

TƯƠNG ỨNG VỚI %

Trang 22

Trang 23

THAO TÁC 6:

TÍNH SỐ ĐiỂM CHO MỖI CHUẨN

TƯƠNG ỨNG

Trang 24

- Căn cứ vào thực tế trình độ của HS địa phương.

Ví dụ: Tính % điểm số và số điểm cho mỗi chuẩn tương ứng: trên cơ sở coi điểm số của 1 chủ đề hay nội dung là 100% ta phân phối % điểm sau đó tính điểm số cho mỗi chuẩn ở các cột mức độ nhận thức ( Vị trí địa lí 2,0 điểm

=100%, nhận biết 50%=1,0 điểm, thông hiểu 50%=1,0điểm)

Trang 25

THAO TÁC 7:

TÍNH SỐ ĐiỂM CHO MỖI CỘT

Trang 26

Trang 27

THAO TÁC 8:

TÍNH TỈ LỆ % CHO MỖI CỘT

Trang 28

Lưu ý

Cộng dồn số điểm ở mỗi cột, sau đó tính ra %, ta sẽ thấy được các mức độ nhận thức được hiển thị % trong tổng 100% của đề kiểm tra Trên cơ sở tính toán này có thể điều chỉnh lại các tỉ lệ %

và số điểm cho cân đối và hợp lí.

Trang 29

THAO TÁC 9:

ĐÁNH GIÁ LẠI MA TRẬN VÀ CHỈNH

SỬA NẾU THẤY CẦN THIẾT

Trang 30

Theo Nikko việc xây dựng ma trận đề kiểm tra gồm 9 thao tác trên, tuy nhiên với quá nhiều thao tác khi thực hiện vừa có thể dễ quên, nhầm lẫn và mất thời gian Vì vậy khi xây dựng ma trận ta có thể gộp một số thao tác tính điểm lại cho gọn hơn, nhưng vẫn đảm bảo đầy đủ các nội dung của ma trận Các thao tác xây dựng ma trận có thể rút gọn lại như sau:

Thao tác 1 Liệt kê tên các chủ đề (nội dung, chương ) cần kiểm tra (như thao tác 1 đã ví dụ minh họa ở trên)

Thao tác 2 Viết các chuẩn cần đánh giá đối với mỗi cấp độ tư duy (như thao tác

2 đã ví dụ minh họa ở trên)

Thao tác 3 Tính điểm cho bài kiểm tra và các ô của ma trận.

-Quyết định tổng số điểm cho toàn bài kiểm tra (như thao tác 4);

-Quy định % điểm và điểm số cho các chủ đề cần kiểm tra (tính điểm theo hàng dọc);

-Quy định % điểm và điểm số cho các mức độ nhận thức ở một chủ đề (quy định điểm cho từng ô của ma trận-theo hàng ngang) Để dễ thực hiện và tránh được các trường hợp tính điểm ra số điểm lẻ ta có thể ngầm mặc định % tổng điểm cho các mức độ nhận thức (% tổng điểm tại các cột), rồi mới tính % điểm và số điểm cụ thể cho các ô của ma trận; cộng điểm theo cột, tính % điểm số theo cột.

( 9 THAO TÁC RÚT GỌN LẠI CÒN 3 THAO TÁC )

Trang 31

 B4: VIẾT ĐỀ KIỂM TRA TỪ MA

TRẬN

- Dựa vào ma trận để xây dựng đề kiểm tra, có thể chỉ sử dụng hình thức tự luận hoặc sử dụng cả hai hình thức tự luận kết hợp với trắc nghiệm

- Một câu hỏi kiểm tra có thể là một chuẩn hay hơn một chuẩn, tùy thuộc vào nội dung của chuẩn có thể tích hợp lại với nhau để biên soạn 01 câu hỏi

-Trong một câu hỏi có thể có 01 hoặc một vài mức độ nhận thức, tuy nhiên chỉ nên ghép các mức độ nhận thức có cùng nội dung vào một câu hỏi và không nên ghép lớn hơn hai mức độ nhận thức

-Cho điểm từng câu trong đề kiểm tra: dựa vào ma trận để tính điểm cho các câu hỏi kiểm tra Chú ý ở các câu hỏi ghép

Bước 4 Viết đề kiểm tra từ ma

trận

Trang 32

a.Các yêu cầu đối với câu hỏi có nhiều lựa chọn (TNKQ)

1) Câu hỏi phải đánh giá những nội dung quan trọng của chương trình; 2) Câu hỏi phải phù hợp với các tiêu chí ra đề kiểm tra về mặt trình bày

và số điểm tương ứng;

3) Câu dẫn phải đặt ra câu hỏi trực tiếp hoặc một vấn đề cụ thể;

4) Không trích dẫn nguyên văn những câu có sẵn trong sách giáo khoa; 5) Từ ngữ, cấu trúc của câu hỏi phải rõ ràng và dễ hiểu đối với mọi học sinh;

6) Mỗi phương án nhiễu phải hợp lý đối với những học sinh không nắm vững kiến thức;

7) Mỗi phương án sai nên xây dựng dựa trên các lỗi hay nhận thức sai lệch của học sinh;

8) Đáp án đúng của câu hỏi này phải độc lập với đáp án đúng của các câu hỏi khác trong bài kiểm tra;

9) Phần lựa chọn phải thống nhất và phù hợp với nội dung của câu dẫn; 10) Mỗi câu hỏi chỉ có một đáp án đúng, chính xác nhất;

11) Không đưa ra phương án “Tất cả các đáp án trên đều đúng” hoặc

“không có phương án nào đúng”.

TRẬN

trận

Trang 33

Bước 4 Viết đề kiểm tra từ ma trận

TRẬN

b Các yêu cầu đối với câu hỏi tự luận

1) Câu hỏi có đánh giá nội dung quan trọng của chương trình (chuẩn kiến thức, kỹ năng) hay không

2) Câu hỏi có phù hợp với các tiêu chí ra đề kiểm tra về mặt trình bày, trọng tâm cần nhấn mạnh và số điểm hay không?

3) Câu hỏi có yêu cầu học sinh phải vận dụng kiến thức vào các tình huống mới hay không?

4) Xét trong mối quan hệ với câu hỏi khác của bài kiểm tra, câu hỏi

tự luận có thể hiện nội dung và cấp độ tư duy đã nêu trong tiêu chí kiểm tra hay không?

5) Nội dung câu hỏi có cụ thể hay không? Nó có đặt ra yêu cầu và các hướng dẫn cụ thể về cách thực hiện yêu cầu đó hay chỉ đưa ra một yêu cầu chung chung mà bất cứ một câu trả lời nào cũng phù hợp?

Trang 34

9) Câu hỏi có được diễn đạt theo cách giúp Hs hiểu được:

- Độ dài của câu trả lời?

- Mục đích của bài kiểm tra?

- Thời gian trả lời câu hỏi?

- Tiêu chí đánh giá/ chấm điểm bài kiểm tra?

10) Nếu câu hỏi yêu cầu học sinh nêu quan điểm và chứng minh cho quan điểm của mình, câu hỏi đó có nêu rõ bài làm của học sinh sẽ được đánh giá dựa trên những lập luận logic mà học sinh đưa ra để chứng minh và bảo vệ quan điểm của mình chứ không chỉ đơn thuần là quan điểm mà chúng đưa ra?

trận b Các yêu cầu đối với câu hỏi tự luận

Trang 35

TRẬN

- Phản ánh được mục tiêu giáo dục

- Phạm vi kiến thức, kĩ năng:

+ Kiến thức và kĩ năng được kiểm tra toàn diện; kiến thức và

kĩ năng nằm trong chương trình giáo dục phổ thông Không sử dụng kiến thức, kĩ năng xa lạ để ra đề kiểm tra

+ Số câu hỏi đủ để bao quát được các chủ đề đã học, nhưng đảm bảo phù hợp với thời gian kiểm tra và trình độ của

HS Không nên ra nhiều câu hỏi ở một nội dung

- Hình thức kiểm tra:

+Nên kết hợp tự luận và trắc nghiệm khách quan+Tỉ lệ các câu hỏi TL và TNKQ phù hợp với bộ môn (Tỉ

lệ TNKQ và TL tùy theo từng địa phương, đối tượng học sinh

c Các tiêu chí biên soạn đề kiểm tra viết môn Địa lí

trận

Trang 36

trận

TRẬN

c Các tiêu chí biên soạn đề kiểm tra viết môn Địa lí

- Đề kiểm tra có tác dụng phân hóa: Có các câu hỏi ở các mức độ nhận thức khác nhau, nên để mức độ nhận thức cao có tỉ lệ điểm số hơn các mức độ nhận thức thấp

- Có giá trị phản hồi: Có tình huống để HS bộc lộ điểm mạnh, yếu về nhận thức và năng lực Phản ánh được ưu điểm và thiếu sót chung của HS

- Độ tin cậy: Hạn chế tính chủ quan của người ra đề và người chấm bài kiểm tra Đáp án biểu điểm chính xác để mọi

GV và HS vận dụng cho kết quả giống nhau

- Tính chính xác, khoa học: Không có sai sót, diễn đạt rõ ràng,chặt chẽ, truyền tải hết yêu cầu tới HS, các câu hỏi đảm bảo đơn nghĩa

- Tính khả thi: Câu hỏi phù hợp với trình độ, thời gian làm bài của HS, có tính đến thực tiễn của địa phương.Email: buivantienbmt@gmail.com;

Định dạng
Số trang	51
Dung lượng	5,22 MB