II.Chuẩn bị 1.Tài liệu tham khảo -Lợc sử MT thuật và MT học-Chơng MT thời Trần -MT thời Trần,NXB văn hoá 1977 -Các bài nghiên cứu giới thiệu về MT thời Trần HS: Đọc và nghiên cứu trớc bà
Trang 1Tuần 1: Tiết 1:
Ngày soạn :
Ngày dạy :
Bài 1:Thởng thức mỹ thuậtSơ lợc về mỹ thuật thời trần-1226-1400 *****************
I.Mục tiêu bài học
- Qua bài học HS hiểu và nắm bắt đợc một số kiến thức chung về Mt thời Trần.Thấydợc sự khác nhau giữa mĩ thuật thời trần với nền mĩ thuật của các thời kì trớc đó
- HS sẽ có nhận thức đúng đắn về truyền thống NT dân tộc , biết trân trọng và yêuquý vốn cổ của cha ông để lại
II.Chuẩn bị
1.Tài liệu tham khảo
-Lợc sử MT thuật và MT học-Chơng MT thời Trần
-MT thời Trần,NXB văn hoá 1977
-Các bài nghiên cứu giới thiệu về MT thời Trần
HS: Đọc và nghiên cứu trớc bài học theo các câu hỏi trong SGK
-Kiểm tra sĩ số, dụng cụ học tập của học sinh
2.Kiểm tra bài cũ
-Ktra sách vở,dụng cụ học tập
3.Bài mới
Trong chơng trình môn lịch sử , các em dã dợc làm quen với nền mĩ thuật củaThời Lý, thời kì đầu tiên khi xây dựng đất nớc với những công trình kiến trúc cóquy mô to lớn,
Trong bài học hôm nay chúng ta sẽ cùng đi tìm hiểu vài nét về mĩ thuật thờiTrần để thấyLy đợc sự khác nhau giữa mĩ thuật thời Trần với mĩ thuật thời Lý
Trang 2?Một số tp điển hình ở mỗi thời loại?
-Tới đầu thế kỷ 13 triều Lý thoái trào,nhà
Trần thay thế tiếp tục những chính sách
tiến bộ của nhà Lý,chấn chỉnh củng cố
chính quyền
->Bối cảnh lịch sử ở thời Trần có những nét
gì nổi bật?
b.Hoạt động 2
?Quan sát vào những h/ả trong SGK hãy
cho biết ở thời Trần những loai hình NT
Bia ở các lăng mộ Tợng thật,tợng thú-Trang trí:Hoa dây, sóng nớc,rồng
-Gốm:nhiều loại men đẹp
-Vai trò lãnh đạo đất nớc có thay đổi
nh-ng cơ cấu Xh khônh-ng có sự thay đổilớn,chế độ TW tập quyền đợc củngcố,kỷ cơng thể chế vẫn đợc duy trì vàphát huy
-ở lần đánh thắng quân Nguyên Môngtinh thần thợng võ dâng cao bằng hàokhí dân tộc
2.Tìm hiểu vài nét khái quát về MT thời Trần.
-Kiến trúc:
Cung đình Phật giáo-Điêu khắc,trang trí-Đồ gốm
-NT kiến trúc thời kỳ này cũng phânthành 2 loại
Kiến trúc cung đìnhKiến trúc Phật giáo
-Tiếp thu toàn bộ di sản kiến trúc cung
đình của triêù Lý đó là kinh thànhThăng Long
-Qua 3 lần xâm lợc của quân NguyênMông thành Thăng Long bị tàn phánặng nề sau đó nhà Trần đã xd lại đơngiản hơn
- Xd khu cung điện Thiên Trờng (NĐ) lànơi các vua Trần dừng chân nghỉ ngơimỗi khi về thăm Thái Thợng Hoàng vàquê hơng
- Xd khu lăng mộ an sinh (QN) là nơichôn cất và thờ các vua Trần
- Xd thành Tây Đô ( Thanh Hoá) còngọi là thành nhà Hồ,nơi Hồ Quý Ly chodời từ Thăng Long về
Trang 3-Đồ gốm gia dụng phát triển mạnh,phục vụ
quảng đại quần chúng nhân dân
4.Củng cố.
? Mĩ thuật thời Trần có những đặc điểm gì
nổi bật?
- Đó là sự tiếp nối MT Lý với đầy đủ
các loại hình nghệ thuật: kiến trúc ,
- Rồng Lý uốn hình thắt túi
- Rồng Trần có thân mập mạp,uốn khúcmạnh mẽ hơn
- Những bức chạm khắc gỗ với cảnhnhạc công,ngời chim,rồng ở chùa TháiLạc (HY),bệ đá hoa sen,dâng hoa tấunhạc
- Xơng gốm dày,thô và nặng hơn
- Nhiều loại men: hoa nâu hoa lam
- Hình trang trí : hoa sen , hoa cúc vớinhững nét vẽ khoáng đạt
Hoc sinh trả lời theo SGK
HS chuẩn bị: Lọ hoa và quả
I.Mục tiêu bài học.
- Qua bài học , hs sẽ biết cách vẽ hình từ bao quát đến chi tiết
- Hs vẽ đợc hình cái cốc và quả dạng hình cơ bản
- Hiểu đợc vẻ đẹp của bố cục và tơng quan tỉ lệ ở mẫu
II.Chuẩn bị.
1.Đồ dùng của giáo viên
- Mẫu vẽ : từ 2- 3 bộ mẫu để hs vẽ theo nhóm , mỗi bộ gồm1 quả, 1 cốc, các
b-ớc tiến hành , một số bài vẽ của học sinh năm trb-ớc
2 Học sinh: Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
3.Phơng pháp dạy học: Trực quan , quan sát, luyện tập
III.Tiến trình dạy học.
1.ổn định tổ chức
Trang 42 Kiểm tra bài cũ.
? Hãy nêu những đặc điểm chính về mĩ thuật thời Trần
? Hãy phân biệt sự khác nhau giữa hình ảnh con Rồng thời Lí và con Rồngthời Trần
- Kiểm tra dụng cụ học tập của học sinh
của 2 vật mẫu( tức hình bao
quát 2 vật mẫu), tuỳ theo vị trí
ngồi của từng ngời mà có hình
- Chiều cao, chiều ngang
rộng nhất của mẫu
- So sánh chiều cao và
chiều ngang để tìm ra tỉ
lệ khung hình của mẫu
- Từ khung hình của mẫu
- Không nên tách rời quá
xa , quá gần hoặc chekhuất quá nhiều , có ánhsáng chiếu trực tiếp lênmẫu
- Chia làm 2 nhóm vẽ :Gần mẫu nào thì vẽ theomẫu đó
2 cách vẽ
+ Bớc 1: Xác định khung hìnhchung và riêng của các vật mẫu
+Bớc 2: Phác hình bằng các nétmờ
- đối với cốc là vật cần có
sự cân đối , nên kẻ trục
Mẫu gồm: 1 cốc,1- 2 quảcamhoặctáo
- GV vẽ phác lênbảng 2,3 khunghình để hs nhậnxét hình đúnghình sai
Trang 5của quả, xác định hình
dáng của miệng , đáy và
thân cốc
+ Hớng dẫn vẽ chi tiết:
-Nhìn mẫu và vẽ nét chi tiết
cho gần với mẫu hơn
+ Hớng dẫn cách gợi sáng tối
đậm nhạt
khi vẽ đậm nhạt để tạo khối
cho mẫu nên quan sát hớng
- Tuy nhiên ở bài này chỉ
yêu cầu vẽ hình cho
- Bài vẽ trên giấy bằng chì
đen
4 Củng cố.
- Đánh giá kết quả học tập của học sinh
- Đây là bài vẽ theo mẫu đầu tiên ở lớp 7 , GV cho học sinh tự nhận xét về + Bố cục bài vẽ trên giấy
+ So sánh tỉ lệ của hình vẽ với mẫu
Trang 6Tuần3-Tiết 3.
Ngày soạn :
Ngày dạy:
Bài 3 Vẽ trang tríTạo hoạ tiết trang trí
I.Mục tiêu bài học.
- Học sinh hiểu tầm quan trọng của họa tiết trong nghệ thuật trang trí
- Biết cách tạo những hoạ tiết đơn giản và áp dụng làm các bài tập trang trí
- Yêu thích nghệ thuật trang trí dân tộc
II Chuẩn bị.
1 Tài liệu tham khảo
- trang trí( giáo trình đào tạo gv THCS), sgv, sgk
2 Đồ dùng
- Hình minh họa về hoạ tiết 9(hoa, lá , chim, thú )
- Các bớc tiến hành
+ Học sinh su tầm 1số hoạ tiết yêu thích
- Chuẩn bị một số loại hoa, lá để chép và sáng tạo hoạ tiết hoa lá(lá dâu, lá cúc,lá mớp,hoa cúc, hoa hồng, hoa sen )
Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra bài vẽ theo mẫu của học sinh làm bài ở nhà , nhận xét điển hình một
tiết đã đợc cách điệu hoặc
đơn giản nét (chim lac, hoa
1 Quan sát, nhận xét
- là những hình ảnh có thực trong
tự nhiên: cỏ cây, hoa lá, con vật ,sóng nớc, mây trời, đợc kết hợphài hoà trong bài vẽ
-Từ những hả ngoài thực tế , khitrở thành những hoạ tiết trang trí
sẽ đợc đơn giản hoặc cách điệucao hơn dựa trên những nét, màusắc của các hả đó
- Một sốhoạ tiếttrang trí
nh hoasen ,cúc ,lá mớp,chim lạc
-Lá mớp,hoa cúc,lá cúc,hoa loakèn
Trang 7cúc , hoa sen )
b hoạt động 2: Hớng dẫn hs
cách tạo hoạ tiết
- GV lu ý với hs : hoạ tiết là
số chi tiết của mẫu
+ Cách điệu : Thêm vào hoặc biến
tấu những nét ở cánh , ở gân
lá,hoặc sắp xếp lại các chi tiết nh
gân, mép , răng ca để cho ra hoạ
tiết mới nhng vẫn giữ đợc đặc trng
của hình dáng mẫu
_ Vẽ màu theo ý thích
c hoạt động 3: Hớng dẫn hs
thực hành
- Đây là bài quan trọng , hs
làm quen với công việc
sáng tạo hoạ tiết , gv gợi ý
cho hs chép mẫu hoa lá mà
để tạo hoạ tiết(chọn hả hoạ tiết
định sáng tạo có đờng nét rõ ràng,hài hoà , cân đối)
+ B2: Quan sát và ghi chép hình
ảnh nguyên mẫu để hình thành ýtởng mới cho hoạ tiết
+B3: Đơn giản hoặc cách điệu nét
từ hả thực để tạo thành hoạ tiếtmới
- Tạo tiếp từ3-5 hoạ tiết có hình dáng khác nhau
- Chuẩn bị cho bài sau
Trang 8Tiết 4
Ngày soạn :
Ngày dạy
Bài 4: Vẽ tranh
Đề tài :Tranh phong cảnh
I Mục tiêu bài học
- HS hiểu đợc tranh phong cảnh là thể loại tranh diễn tả vẻ đẹp của thiên nhiênthông qua cảm thụ và sáng tạo của ngời vẽ
-Biết chọn góc cảnh đẹp để thực hiện bài vẽ tranh phong cảnh đơn giản có bốcục và màu sắc hài hoà
Thêm yêu mến cảnh đẹp của quê hơng đất nớc
II Chuẩn bị
1.Tài liệu tham khảo
- Tranh phong cảnh của hoạ sĩ , học sinh đã vẽ
2 Đồ dùng dạy học
- Bộ tranh trong đồ dùng dh bài :cảnh đẹp quê hơng em l6
- Một số bài vẽ của hs về đề tài này
- HS chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
chọn nộidung đề tài
? Thế nào là tranh phong cảnh
-GV gợi ý cho hs quan sát 1 số tác
phẩm về phong cảnh và tranh sinh
hoạt , lao động để hs so sánh
-gvkết luận: Tranh pc là tranh thể
hiện vẻ đẹp của thiên nhiên bằng
cảm xúc và tài năng của ngời vẽ
- Tranh phong cảnh có 2 dạng:
+Vẽ chủ yếu về phong cảnh thiên
nhiên
+ Vẽ cảnh thiên nhiên, kết hợp với
hình ảnh của con ngời trong đó
- Có thể chỉ là một góccảnh nhỏ nh : góc sân ,con đờng nhỏ, cánh
đồng
2.Cách vẽ+ B1 Chọn và cắt cảnh( nếu
vẽ ngoài trời), tìm vị trí có bố
Trang 9tiết này gv chỉ củng cố nhanh về
+ B3 vẽ hình , sửa hình và vẽmàu Có thể dùng màu nớc để
điểm màu
3:Thực hành
- Vẽ một bức tranh phongcảnh theo ý thích
- Vẽ bài trên giấy/ vở vẽ
và vẽ màu theo ý thích
4 Củng cố
- GV chọn một số bài vẽ của học sinh đã hoàn thành, có ý tởng và bố cục tơng
đối tốt, gợi ý hs nhận xét và tự đánh giá
- vẽ tiếp bài nếu cha hoàn thành trên lớp
- Chuẩn bị cho bài học sau
Tiết 5
Ngày dạy :
Ngày soạn:
Bài 5: Vẽ trang trí
Tạo dáng và trang trí lọ hoa
I Mục tiêu bài học
- Học sinh hiểu cách tạo dáng và trang trí đợc một lọ hoa theo ý thích
- Có thói quen quan sát , nhận xét vẻ đẹp của các đồ vật trong cuộc sống
- Hiểu thêm về vai trò của MT trong đời sống hàng ngày
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
-Một số mẫu lọ hoa có hình trang trí đẹp
- Một số bài vẽ của hs về trang trí lọ hoa ở những năm học trớc
- Minh hoạ các bớc tiến hành
+ HS chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
Trang 10- Nhận xét xếp loại bài về nhà của hs
- Kiểm tra dụng cụ học tập của hs
- GV giới thiệu hình minh hoạ để hs
thấy đây là loại bài tt ứng dụng, các
- có thể coi đây là bớc thiết kế
kiểu dáng theo ý thích của
mỗi cá nhân, nhng đều dựa
- Bớc này có thể tham khảo các
bài trang trí trớc về hoạ tiết,
cách sắp xếp hình mảng để
bài có sự hài hoà, cân đối ,
hoạ tiết nên chọn lọc:khi
- Hình dáng đa dạng : Cao,thấp , thẳng , phình
- có loại cổ cao, thấp, thânphình, vai xuôi
- có lọ đợc tt theo nguyêntắc hình mảng không đều,xen kẽ, nhắc lại, đăng
đối
2 Tạo dáng và trang trí lọhoa
+ B1: Tạo dáng cho lọ theo ýthích
- Xác định dáng lọ là hìnhgì?
- Chia các phần của lọ:
Cổ , vai, thân, đáy Mỗiphần lại suy nghĩ để tìm
ra hình dáng nh ý nghĩcủa mỗi cá nhân
+ B2: Trang trí cho lọ
- Tìm và chọn hoạ tiết phùhợp
- Sắp xếp hợp lí các hoạtiết theo các cách sắp xếp
đã học
- Tìm và chọn màu phùhợp giữa nền lọ và hoạtiết
- một số lọhoa cóhình dángphongphú, hoạtiết trangtrí đẹpmắt, màusắc đẹp
- Một sốbài vẽ củahọc sinhnhữngnăm họctrớc đã vẽ
Trang 11- Gợi ý cho hs cách tìm màu
phù hợp với màu nền , hoạ
Đánh giá kết quả học tập của hs
- Chọn lựa một số bài vẽ của hs đã hoàn thành gợi ý để hs khác nhận xét đánhgiá
- GV nhận xét, củng cố cách tạo dáng trang trí dựa trên những bài vẽ của hs5.Hớng dẫn về nhà
- Có thể làm lại bài , làm thêm bài theo ý muốn
- Chuẩn bị cho bài sau
I Mục tiêu bài học
- Học sinh biết cách vẽ lọ hoa và quả (có dạng hình cầu)
- Vẽ đợc hình gần giống với mẫu
- Nhận ra vẻ đẹp của mẫu qua bố cục, vẽ nét, vẽ hình
I Mục tiêu bài học
- Củng cố và cung cấp cho học sinh một số kiến thức về mĩ thuật thời Trần
- Trân trọng , yêu mến nền mĩ thuật nớc nhà nói chung , mĩ thuật thời Trần nóiriêng
II Chuẩn bị
Trang 12+ Gv su tầm tranh ,ảnh , tài liệu có liên quan tới bài học
+ HS su tầm nghiên cứu bài học theo nội dung câu hỏi trong sgk
III Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Nhận xét, đánh giá một số bài vẽ của hs vẽ tĩnh vật màu
- Nêu một vài nét tiêu biểu về hoàn cảnh lịch sủ của triều Trần?
3 Bài mới
a.Hoạt động 1: Tìm hiểu một vài nét về
công trình kiến trúc thời Trần
- Gv yêu cầu hs đọc nội dung trong
sgk và thảo luận theo câu hỏi sau:
+ qua những hình ảnh nh Tháp Bình
Sơn( Vĩnh phúc) , khu lăng mộ An
Sinh-Quảng Ninh, hãy cho biết một vài đặc
điểm của các công trình kiến trúc này,
em có nhận xét gì về lối kiến trúc thời
Trần?
+ GV Chốt lại các ý cơ bản:
- kiến trúc thời Trần nhìn chung có
qui mô to lớn, thờng đợc đặt ở nơi
địa thế cao , đẹp, thoáng mát
- đợc tt tinh xảo, công phu chứng tỏ
óc thẩm mĩ tinh tế và bàn tay khéo
léo của các nghệ nhân thời Trần
b Hoạt động 2: Giới thiệu một vài tác
phẩm điêu khắc trang trí
+ Tợng hổ ở lăng Trần Thủ Độ
? Có nhận xét gì về hình dáng và chất
liệu của tác phẩm? Tại sao trớc lăng của
TTĐ lại có hình ảnh con vật này, có ý
nghĩa gì?
1 Tìm hiểu về một số công trìnhkiến trúc thời Trần
a Tháp Bình Sơn
- Kiến trúc chùa tháp thuộc kiếntrúc Phật giáo
- Đợc xd trên nền một ngọn đồithấp ngay trớc sân chùa Vính xKhánh
- là một công trình bằng đất nungcao 15m hiện còn 11 tầng
- Có mặt bằng là hình vuông , cànglên cao thu nhỏ dần, tầng dới caohơn các tầng trên, lòng tháp đợcxây thành một khối trụ, xungquanh tt hoa văn phong phú
- Là công trình kt với cách tạo hìnhchắc chắn , tồn tại 600 năm trongkhí hậu nhiệt đới
b Kiến trúc khu lăng mộ An Sinh
- Đây thuộc kiến trúc cung đình vì
đây là nơi chôn cất , thờ cúng các
vị vua Trần
- Là khu lăng mộ lớn đợc xd sátchân núi thuộc Đông Triều - QNcác lăng đợc xd cách xa nhau nh-
ng đều hớng về khu đền An Sinh
- Diện tích khu lăng mộ này chiếmcả một quả đồi lớn, đợc tt bằngcác pho tọng nh Rồng, sấu, quanhầu, các con vật
2 Tìm hiểu một vài tác phẩm điêu khắc,trang trí thời Trần
a Tợng hổ ở lăng Trần Thủ độ
- Khun lăng mộ đợc xây dựng 1264tại Thái Bình, trớc cửa lăng có tạc
1 con hổ ở thế nằm bằng chất liệu
đá
- Tợng có kích thớc nh thật1m43,thân thon, ngực nở, bắp vế căngtròn, tạo sự dũngmãnh của vị chúasơn lâm mặc dù ở thế nằm
- Hình ảnh con vật này đại diện cho
Trang 13- Có đặc điểm: cân đối, ko đơn điệu, các đờng nét tròn, mịn đã tạo sự
êm đềm , yên tĩnh phù hợp với kogian vừa thực vừa h của nhữngcảnh chùa tháp lăng tẩm
-4 Củng cố
? Các công trình kiến trúc thời Trần có đặc điểm gì?
? Hình tợng con hổ trớc lăng TTĐ nói lên điều gì? em có nhận xét gì về nghệ thuật
điêu khắc và trang trí thời Trần?
- Gv nhận xét các câu trả lời và củng cố nội dung bài học
5 Hớng dẫn về nhà
- Học và trả lời theo các câu hỏi trong sgk
- Chuẩn bị cho bài sau Kiểm tra 1 tiết về đề tài trang trí đồ vật dạng hình chữnhật
Tiết 9
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Bài 9:
Kiểm tra 45': Vẽ trang trí: Trang trí đồ vật dạng hình chữ nhật
I Mục tiêu bài học
- HS biết cách trang trí bề mặt một đồ vật có dạng hcn bằng nhiều cách khácnhau
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra sự chuẩn bị đồ dùng học tập và nội dung bài kiểm tra của hs
Trang 143 Bài mới
a Kiểm tra 45': Trang trí đồ vật có dạng hình chữ nhật
-Gv yêu cầu: làm một bài trang trí ứng dụng: tt trên một đồ vật tợng trng có dạnghình chữ nhật
- Bài làm có kích thớc: 15cm- 22cm trên giấy vẽ
- Màu sắc ,hoạ tiết tuỳ chọn
b Biểu điểm:
Loại G: bài có cách sắp xếp hoạ tiết cân đối , hợp lí sáng tạo
- Hoạ tiết biết cách điệu, bài có trọng tâm
- Màu sắc nổi bật , có gam màu phù hợp nội dung sản phẩm
- Hoàn thành bài đúng thời gian
Loại K: - Bố cục trên giấy hợp lí
- Hoạ tiết biết sắp xếp hài hoà, phù hợp với đặc trng của đồ vật
- Màu sắc đẹp, hoàn thành bài đúng thời gian
Loại Đ: Biết sắp xếp hình ảnh , hoạ tiết
- Hoạ tiết phù hợp với đồ vật trang trí
- Biết cách vẽ màu, tìm màu tuy nhiên hình ảnh chính phụ vẫn cha rõ ràng
- Có thể chọn lọc , chép hoạ tiết
Loại cha đạt: - Cha biết sắp xếp hoạ tiết , không rõ hình ảnh chính , hoạ tiết quá cẩuthả, thiếu sáng tạo, bài cha hoàn thành
4 Củng cố
- Yêu cầu học sinh nộp bài
- Gv nhận xét đánh giá ý thức học tập của lớp qua tiết kiểm tra, khen ngợinhững cá nhân có ý thức làm bài tốt, đầy đủ dụng cụ học tập
Bài 10: Vẽ tranh : Đề tài : Cuộc sống quanh em
I Mục tiêu bài học:
- HS tập quan sát , nhận xét thiên nhiên và các hoạt động thờng ngày của conngời
- Tìm đợc đề tài phản ánh cuộc sống xung quanh và vẽ đợc một bức tranh theo
ý muốn về đề tài
- Có ý thức làm đẹp cuộc sống xung quanh
II Chuẩn bị
1 Tài liệu tham khảo:
- Tranh của hoạ sĩ, học sinh , ảnh về cuộc sống, thiên nhiên , đất nớc , con ngời
- Sgk, sgv
2 Đồ dùng dạy học
+ Gv: su tầm tranh về đề tài cuộc sống của hoạ sĩ, học sinh đã vẽ
- su tầm qua tranh , ảnh về những hình ảnh đẹp về phong cảnh đất nớc và cáchoạt động của con ngời ở các vùng miền khác nhau
+ Hs : chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
3 Phơng pháp dạy học
- Phơng pháp trực quan, quan sát, gợi mở, thực hành
Trang 15III Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chc
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra dụng cụ học tập của học sinh
3 Bài mới
a Hoạt động 1: Hớng dẫn hs tìm và chọn
nội dung đề tài
- Đây là đề tài với nhiều nội dung
phong phú phản ánh cuộc sống
của con ngời và thiên nhiên
- Gv kết hợp cho hs xem tranh về
các nội dung phản ánh cuộc sống
con ngời và thiên nhiên : tranh về
đơng phố nhộn nhịp ngời qua lại,
cảnh đánh lới trên sông ở một
vùng quê yên bình, cảnh biển vào
buổi chiều với những khách du
lịch tắm biển, vui đùa, cánh đồng
vào vụ mùa, các bạn nhỏ vui chơi
trên sân trờng, trồng cây, lao động
- Hãy quan sát xung quanh cuộc
sống của ta khi mà các em đang
ngồi học ở trờng thì ở nhà, ở đờng
phố , ở chợ , trên cánh đồng, trong
bệnh viện đang diễn ra những
hoạt động gì? Hãy tả lại một bức
tranh mà em định vẽ?
Hội hoạ phản ánh chân thực cuộc sống
quanh ta nên mọi hoạt động diễn ra của
con ngời hàng ngày và cảnh vật của
thiên nhiên xung quanh ta đều có thể vẽ
thành tranh
- Hãy chọn một hoạt động nhỏ, một vài
hình ảnh điển hình để vẽ, không quá
tham chi tiết, hãy chọn những hình ảnh
tạo cho em nhiều cảm xúc nhất để vẽ
b hoạt động 2: hớng dẫn hs cách vẽ
- với các bớc vẽ tranh hoàn toàn
giống với các bài trớc , bạn nào
hãy nhắc lại cách tiến hành?
1 Tìm và chọn nội dung đề tài
có nhiều cây râm mát, hai bên ờng là cánh đồng có các bác nôngdân đang mải mê làm việc
đ trên đờng phố vào buổi sáng sớmkhi xe cộ đi lại nh mắc cửi tạo nênmột khung cảnh nhộn nhịp , náonhiệt, có ô tô, xe máy, ngời đi bộ ,ngời gánh hàng
- một góc ao nhà em nơi đó đàn vịt
đang bơi, tìm thức ăn, những câykhoai nớc rung rinh với những hạtnớc long lanh nh hạt ngọc, hàngtre nghiêng mình trong nớc thảnhững lá vàng rơi xuống mặt ao
- các bạn trong lớp chuẩn bị cho tờbáo tờng của lớp nhân ngày20/11
2.Cách vẽ tranh+ Chọn nội dung đề tài
+ Phác hình , sắp xếp bố cục+ Vẽ hình ảnh chính , phụ
Trang 16- Yêu cầu không quá tham hình ảnh mà
quên đi bố cục, không quá nhiều hoạt
động trong bài, nhân vật không nên sắp
xếp dàn trải khắp mặt tranh mà nên tập
trung vào mảng chính, phụ cho có trọng
tâm chú ý tới luật xa gần trong bài
c Hoạt động 3: Hớng dẫn hs thực hành
- Gv gợi ý cho những hs nào cha tìm đợc
nội dung vẽ, khuyến khích các em
4 Củng cố
- Đánh giá kết quả học tập của học sinh
- nhận xẽt bài của hs , chọn một số bài làm đã hoàn thiện hoặc gần hoàn thiện
có bố cục, nội dugn tốt, có ý tởng sáng tạo , gợi ý cho hs tự nhận xét bài củabạn, đánh giá theo ý của mình
- học sinh tự xếp loại bài của mình
5 Hớng dẫn về nhà
- -Hoàn thành bài nếu trên lớp cha làm xong
- Vẽ bài khác nếu muốn
- Chuẩn bị cho bài sau:
Trang 17- HS biết cách vẽ hình từ bao quát đến chi tiết qua so sánh tơng quan tỉ lệ.
- Vẽ đợc lọ hoa, quả gần giống với mẫu về hình và đậm nhatj
- Nhận thức đợc vẻ đẹp của bài tĩnh vật
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
+ GV : Chuẩn bị mẫu vẽ: gồm lọ, hoa cúc ( đồng tiền), Cà chua, táo
+ HS : Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
2 Kiểm tra bài cũ
- Đánh giá xếp loại bài về nhà của hs
- kiểm tra sự chuẩn bị dụng cụ học tập của hs
- Gọi hs lên bày mẫu rồi gọi hs
khác nhận xét cách bày mẫu của
bạn
- Gv có thể điều chỉnh cách bày
mẫu sao cho có xa , gần, lớp trớc ,
sau
- Gv giới thiệu một số tranh vẽ tĩnh
vật của hoạ sĩ, học sinh vẽ về tĩnh
chiều cao gấp bao nhiêu lần chiều
ngang điều đó còn tuỳ thuộc vào
vị trí ngồi của từng em, có thể quả
bị lọ che khuất nên chiều ngang
khung hình sẽ hẹp lại, nếu nhìn
chính diện sẽ thấy hết khung
hình
? Hãy cho biết tỉ lệ của lọ- hoa- quả?
?so sánh độ đậm nhạt của lọ,hoa, quả?
1 Quan sát nhận xét+ HS bày mẫu theo yêu cầu của gv
- Khung hình chung có dạng hìnhchữ nhật đứng vì chiều cao củahoa lớn hơn chiều ngang giữathành lọ và quả
2 Cách vẽ+ So sánh tỉ lệ và phác khung hình chung
Trang 18- Gv nhận xét ý thức thực hành của cả lớp , khuyến khích động viên cho những
hs có ý thức tốt trong giờ, nhắc nhở hs ko vẽ thêm ở nhà khi ko có mẫu
I Mục tiêu bài học
- HS biết cách vẽ tranh tĩnh vật màu
- Vẽ đợc tranh tĩnh vật màu lọ, hoa, quả
- Nhận ra vẻ đẹp của tranh tĩnh vật màu , từ đó thêm yêu mến thiên nhiên tơi
đẹp
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
+ GV: Chuẩn bị mẫu vẽ nh ở bài 11
- Một vài tranh tĩnh vật màu của hoạ sĩ , học sinh đã vẽ
- Có thể chuẩn bị giấy màu để hớng dẫn hs xé dán tranh tĩnh vật
+ HS chuẩn bị đầy đủ dụng cụ thực hành
2 Phơng pháp dạy học
- Phơng pháp trực quan, quan sát, gợi mở, thực hành theo nhóm
III Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra bài vẽ ở tiết trớc của hs
Trang 19- Kiểm tra dụng cụ học tập
- Tranh tĩnh vật thờng treo ở trong
phòng , nơi làm việc tạo cho căn
- GV theo dõi từng hs làm bài và gợi ý
riêng chỉ ra ở trên mẫu để hs đối chiếu
với bài vẽ của mình rồi điều chỉnh màu
- Điều chỉnh độ đậm nhạt của màucho phù hợp,
- vẽ màu nền tạo không gian chobài( chọn màu cùng tông màu tạogam màu )
3 Thực hành
- vẽ màu
4 Củng cố
- Đánh giá kết quả học tập của hs
- Gv gợi ý để hs tự nhận xét bài của mình, của bạn về :
- Bố cục, màu sắc và các mảng đậm , nhạt
- Có thể tự đánh giá, xếp loại bài của mình và bài của bạn
5 Hớng dẫn về nhà
- Xé dán tranh tĩnh vật màu bằng giấy màu
- Chuẩn bị cho bài học sau
Trang 20Tiết 13
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Bài 13: Vẽ trang tríChữ trang trí
I Mục tiêu bài học
- HS hiểu biết thêm về các kiểu chữ ngoài hai kiểu chữ cơ bản đã học
- Biết tạo ra và sử dụng các kiểu chữ có dáng đẹp để trình bày đầu báo tờngtrang trí sổ tay, văn bản
- GV: Chuẩn bị một số khẩu hiệu đợc trình bày đẹp
- Một số kiểu chữ khác ngoài những kiểu chữ thông thờng đã học
- HS : Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập , su tầm những kiểu chữ đẹp trong sách, báo,
III.Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Đánh giá, xếp loại một số bài vẽ tĩnh vật màu của hs
đều có nhiều kiểu chữ trang trí
khác nhau, trong những trờng hợp
đó chữ không chỉ có vai trò thông
tin về nội dung mà hình dáng ,
đ-ờng nét,cách trang trí của nó còn
đem lại cảm xúc thẩm mĩ , tác
động rất nhiều đến sự cảm nhận
của ngời đọc
? Vậy để có nhiều kiểu chữ khác nhau về
hình dáng ta dựa vào đâu để cách điệu?
- Lu ý: Các con chữ cùng nội dung
đợc cách điệu theo một phong
Trang 21- Có thể thay đổi kiểu chữ bằng
- Vẽ dáng chữ chuẩn theo mẫu
- Thêm hoặc bớt một số nét, chi tiết,hoặc lồng ghép các hình ảnh theo
4 Củng cố
- Đánh giá kết quả học tập của học sinh:
- Đây là dạng bài tập mới đối với học sinh nên gv nhận xét, đánh giá tinh thầnthái độ học tập và ý tởng thể hiện trên bài là chính, có thể kết quả trên bàicha cao, biểu dơng những cá nhân có ý tuởng làm bài tốt, mang tính sáng tạo
5.Hớng dẫn về nhà
- Su tầm một số kiểu chữ trang trí, mẫu chữ đẹp
- Có thể kẻ một số chữ theo kiểu chữ sáng tạo của bản thân
- Chuẩn bị cho bài học sau
I.Mục tiêu bài học
- HS đợc củng cố thêm về kiến thức lịch sử , thấy đợc những cống hiến củagiới văn nghệ sĩ nói chung , giới mĩ thuật nói riêng với kho tàng văn hoá dântộc
- Nhận thức đúng đắn và càng thêm yêu quí các tác phẩm hội hoạ phản ánh về
đề tài chiến tranh cách mạng
Trang 22II.Chuẩn bị
1 Tài liệu tham khảo
- Lợc sử mĩ thuật và mĩ thuật học- chơngVII: mĩ thuật Việt Nam thời hiện đại
- Sgv, sgk
2 Đồ dùng dạy học
+ Gv: su tầm một số tác phẩm mĩ thuật của các họa sĩ trong giai đoạn từ cuối thế kỉXIX đến 1954
- Những tác phẩm đợc giới thiệu trong sgk
- Hs đọc và su tầm tranh, ảnh ,có liên quan tới bài học
3 Phuơng pháp dạy học
- Phơng pháp vấn đáp, gợi mở , thuyết trình, làm việc theo nhóm
III Tiến trình dạy học
hiểu khái quát vài nét về bối cảnh xh
Việt Nam giai đoạn này.
- GV yêu cầu hs đọc sgk, nghiên
cứu và thảo luận nội dung
b Hớng dẫn hs tìm hiểu một số hoạt
động mĩ thuật
- GV nhấn mạnh các nội dung sau:
1 Tìm hiểu khái quát hoàn cảnh
XH Việt Nam giai đoạn này.
- Nớc ta bị TDP đô hộ, nhân dânsống dới hai tầng áp bức: thực dân
và phong kiến
- Với chính sách nô dịch về vănhoá, thực dân P khai thác triệt đểtruyền thống mĩ nghệ của dân tộc
ta để phục vụ cho chính quốc
- Với truyền thống hiếu học, cáchoạ sĩ Việt Nam nhanh chóng tiếpthu kĩ thuật hội hoạ phơng Tây đểlàm giàu thêm nền NT dân tộc
- Đảng cộng sản Việt Nam ra đời ,các hoạ sĩ hăng hái theo cáchmạng, những tác phẩm phản ánhcuộc chiến đấu anh dũng của nhândân ta, tình quân dân, tình cảm vớiBác Hồ
- các hoạ sĩ tích cực tham gia khángchiến chống kẻ thù, họ đã có mặttrên khắp các chiến luỹ HN , lênchiến khu, ra mặt trận, họ đã đikhắp các nẻo đờng chiến dịch để
vẽ về cuộc sống sôi động của cảdân tộc đứng lên chống kẻ thù
- 1954 , chiến dịch ĐBP thắng lợi ,miền B giải phóng các hoạ sĩ lạitrở về thủ đô, với các t liệu trongk/c họ đã tạo nên những tác phẩmxứng đáng với tầm vóc của dântộc
2 Tìm hiểu một số hoạt động mĩ thuật giai đoạn này.
+ Pháp mở trờng mĩ nghệđể khai thác
Trang 23số tác phẩm có giá trị trong giai đoạn
toàn quốc kháng chiến:
Tú Mền Ngoài ra còn có hsHuỳnh Tựu và Nam Sơn cũng làngời đầu tiên sáng tác hội hoạtheo phong cách phơng Tây
+ Những hoạ sĩ đóng góp lớn cho nềnhội hoạ nớc nhà giai đoạn này tiêu biểu
là : Nguyễn Gia Trí, Tô Ngọc Vân,Nguyễn Phan Chánh, Trần Văn Cẩn, MaiTrung Thứ, Nguyễn Đỗ Cung, LơngXuân Nhị
- Các hoạ sĩ và các nhà điêu khắc đãtích cực cho cuộc triển lãm mĩthuật đầu tiên của chế độ mớimừng Quốc khánh 2/9/1945
+ " Bác Hồ làm việc ở Bắc Bộ phủ- tranhsơn dầu của Tô Ngọc Vân
- Bát nớc - tranh sơn mài của SĩNgọc
- Trận tầm vu- tranh màu bột củaNguyễn Hiêm
- Giặc đốt làng tôi- tranh sơn dầucủa Nguyễn Sáng
- Ngoài ra một số hoạ sĩ còn cónhững bức tranh và kí hoạ sángtác ngay tại thực địa với nhữngngời nông dân, những vệ quốc
đoàn và phụ nữ các dân tộc- tiêubiểu là hoạ sĩ Tô Ngọc Vân, saunày là hiệu trởng đầu tiên của tr-ờng mĩ thuật kháng chiến tại ViệtBắc
- Các hoạ sĩ đã gặp nhau và thànhlập các nhóm văn nghệ khángchiến nh nhóm văn nghệ Việt Bắc,nhóm văn nghệ liên khu III, khu
IV, khu V, nhóm văn nghệ NamBộ
4 Củng cố
- Đánh giá kết quả học tập của học sinh:
? Theo em trong hoàn cảnh đất nớc ở thời kì này có ảnh hởng nh thế nào tới nền hộihoạ Việt Nam?
? Chủ đề sáng tác và lý tởng của các hoạ sĩ thời kì này nh thế nào?
- GV kết luận:
Trang 24+ Các hoạ sĩ đã nhanh chóng trút bỏ những quan điểm nghệ thuật cũ để đến vớicách mạng Việt Nam với tất cả lòng yêu nuớc, bằng trái tim, khối óc của mình.+ Hình ảnh con ngời mới , con ngời cách mạng, đã nói lên lòng quyết tâm giữ nớccủa nhân dân ta đồng thời còn nói lên vẻ đẹp hồi sinh của tâm hồn nghệ sĩ
+ Quan điểm đổi mới có đóng góp tích cực cho nền MT cách mạng và tồn tại vớithời gian
5 Hớng dẫn về nhà.
- Su tầm tranh ảnh về đề tài chiến tranh cách mạng
- Vẽ tranh về đề tài anh bộ đội
- Chuẩn bị cho bài sau
I Mục tiêu bài học
- Đây là bài kiểm tra cuối học kì nhằm đánh giá về khả năng nhận thức và thểhiện bài vẽ của học sinh
- Đánh giá những kiễn thức đã tiếp thu đợc của hs , những biểu hiện tình cảm, óc sáng tạo ở nội dung đề tài thông qua bố cục, hình vẽ và màu sắc
- làm đợc bài trong thời gian nhất định
II Chuẩn bị
1 Giáo viên: chuẩn bị biểu điểm, nội dung đề bài
2 Học sinh : chủân bị đầy đủ dụng cụ học tập, nội dung đề tài
III Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra sự chuẩn bị dụng cụ học tập và nội dung bài
3 Bài mới
- GV nêu yêu cầu của tiết học: Kiểm tra học kì
- Đề bài : Vẽ tranh đề tài: tự chọn: - phong cảnh
- Thời gian : 2 tiết học
- Tiết 1: vẽ hình, tiết 2: vẽ màu
+ Biểu điểm:
a Loại G:
- Nội dung đề tài có sự tìm tòi sáng tạo, rõ nội dung cần thể hiện
- Biết sắp xếp hình ảnh trong bài sao cho có chính, phụ, xa, gần
Trang 25- Hình ảnh sinh động, hồn nhiên ,không sao chép
- Màu sắc nổi bật trọng tâm, có sự phối hợp màu sắc ăn ý,tơi sáng hài hoà
- Tìm đựơc hình ảnh để diễn tả nội dung nhng còn lúng túng, thiếu sinh động
- Biết cách sx hình ảnh tuy nhiên vẫn còn dàn chải thiếu trọng tâm
- Màu có thể hoàn thành hoặc cha
d Ch a đạt yêu cầu:
- Những trờng hợp còn lại
4 Củng cố
- Yêu cầu hs thu bài làm trong tiết ,không mang bài về nhà làm tiếp
- Nhắc nhở và động viên ý thức làm bài của hs trong giờ học
I Mục tiêu bài học
- Đây là bài kiểm tra cuối học kì nhằm đánh giá về khả năng nhận thức và thểhiện sự sáng tạo của học sinh
- Đánh giá những kiễn thức đã tiếp thu đợc của hs , những biểu hiện tình cảm ,trí sáng tạo ở nội dung đề tài thông qua bố cục, hình vẽ và màu sắc
- làm đợc bài trong thời gian nhất định
II Chuẩn bị
3 Giáo viên: chuẩn bị biểu điểm, nội dung đề bài
4 Học sinh : chủân bị đầy đủ dụng cụ học tập, nội dung đề tài
III Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra sự chuẩn bị dụng cụ học tập và nội dung bài
3 Bài mới
- GV nêu yêu cầu của tiết học: Kiểm tra học kì ( Tiết 2)
- Đề bài : Vẽ tranh đề tài: tự chọn: - phong cảnh
- Thời gian : 2 tiết học
- Tiết 1: vẽ hình, tiết 2: vẽ màu
Trang 26+ Biểu điểm:
a Loại G:
- Nội dung đề tài có sự tìm tòi sáng tạo, rõ nội dung cần thể hiện
- Biết sắp xếp hình ảnh trong bài sao cho có chính, phụ, xa, gần
- Hình ảnh sinh động, hồn nhiên ,không sao chép
- Màu sắc nổi bật trọng tâm, có sự phối hợp màu sắc ăn ý,tơi sáng hài hoà
- Tìm đựơc hình ảnh để diễn tả nội dung nhng còn lúng túng, thiếu sinh động
- Biết cách sx hình ảnh tuy nhiên vẫn còn dàn chải thiếu trọng tâm
- Màu có thể hoàn thành hoặc cha
d Ch a đạt yêu cầu:
- Những trờng hợp còn lại
4 Củng cố
- Yêu cầu hs thu bài làm trong tiết
- Nhắc nhở và động viên ý thức làm bài của hs trong giờ học
Trang trí bìa lịch treo tờng
I Mục tiêu bài học
- Hs biết cách trang trí bìa lịch treo tờng
- Trang trí đợc bìa lịch treo tờng theo ý thích để sử dụng trong dịp tết
- Hs hiểu biết hơn về việc tt ứng dụng mĩ thuật trong cuộc sống hàng ngày
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học:
+ GV: một số bìa lịch treo tờng
- Hình minh hoạ cách phác thảo một bài tt bìa lịch
- Một số bài tt bìa lịch của hs
+ Hs chuẩn bị dụng cụ học tập chu đáo
2 Phơng pháp dạy học
- Phơng pháp minh hoạ bằng đồ dùng trực quan, quan sát, nhận xét, thực hành
III Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ.
3 Bài mới
Trang 27Hoạt động của thày Hoạt động của trò
a Huớng dẫn hs quan sát nhận xét
- GV treo một số bìa lịch đã chuẩn
bị và yêu cầu hs trả lời :
- Mục đích ý nghĩa của lịch:
+ Chọn nội dung trang trí bìa lịch: có thể
là đa hình ảnh đợc chụp, hoặc cảnh vẽ
vào phần hình ảnh, với những đề taì về
mùa xuân, con ngời và thiên nhiên yêu
trang trí, hình ảnh minh hoạ
- Trình bày bìa lịch theo các phần
- Nên phân chia thời gian cho việc
tìm hình ảnh và vẽ màu sao cho
hợp lý
1 Quan sát nhận xét
- Lịch treo trong nhà là một nhucầu, là nếp sống văn hoá phổ biếncủa nhân dân ta, ngoài để biết thờigian, lịch còn tr trí cho căn phòng,nhà, nơi làm việc thêm đẹp
- Có nhiều loại lịch: lịch treo tờng,lịch làm việc để trên bàn, lịch bỏtúi
- Bìa lịch có nhiều hình dáng khácnhau: hình vuông, hình chữ nhật,hình tròn
- Bìa lịch đợc tt theo nhiều chủ đểkhác nhau: thông thờng là chủ đềmùa xuân và các hình ảnh về thiênnhiên và các hoạt động của conngời trong dịp xuân
+ Buớc 3: Trình bày bìa lịch+ Bớc 4: Vẽ màu theo ý thích
Trang 28- GV chọn một số bài tơng đối hoàn chỉnh , giới thiệu và hớng dẫn hs nhận xét,
đánh gía
- Hs xếp loại bài theo ý thích
5 Hớng dẫn về nhà.
- Có thể tiếp tục hoàn thành bài nếu cha xong
- Chủẩn bị cho bài học sau
Tiết 18
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Bài 18:
Vẽ theo mẫu: Kí họa
I Mục tiêu bài học:
- HS biết thế nào là kí hoạ và cách kí hoạ
- Kí hoạ đợc một số đồ vật, cây, hoa, các con vật quen thuộc( đơn giản về hình
và cấu trúc)
- Thêm yêu quý cuộc sống xung quanh
II Chuẩn bị.
1 Đồ dùng dạy học:
+ GV: Chuẩn bị một số kí hoạ chân dung, kí hoạ cảnh, cây cối, hoa
- Hình minh hoạ cách kí hoạ
+ HS: chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập, chọn một số mẫu hoa, lá để kí hoạ
2 Phơng pháp dạy học:
- Phơng pháp vấn đáp, trực quan, thực hành
III, Tiến trình dạy học
1 định tổ chức.
2 Kiểm tra bài cũ.
- GV gợi ý cho hs nhận xét một số bài trang trí bìa lịch của bạn, đánh giá, xếploại
- Gv nhận xét rút kinh nghiệm đối với bài trang trí bìa lịch
3 Bài mới
Hoạt động của thày Hoạt động của trò
a Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm ,
đặc điểm của kí hoạ
- GV giới thiệu một số kí hoạ đã
chuẩn bị sẵn và quan sát tranh kí
hoạ ở các trang 119, 120, 121
trong sgk
- Theo em thế nào là kĩ hoạ?
- Vậy mục đích của kí hoạ là gì?
? Nh vậy kí hoạ giống và khác vẽ theo
mẫu ở điểm nào?
1 Khái niệm kí hoạ, đặc điểm của kí hoạ
- Quan sát tranh và hình minh hoạ
- Kí hoạ là hình thức ghi chépnhanh sự vật hiện tợng ngoài thiênnhiên hoặc những hoạt động củacon ngời trong thời gian ngắn
- Kí hoạ nhằm lu giữ những hình
ảnh sự vật đôi khi không lặp lại( dáng con vật đang gãi , ngáp,dáng nằm lạ mắt, dáng ngời ở t thếlạ mắt )
- Kí hoạ nhằm mục đích lu giữ hình
ảnh phục vụ cho việc vẽ tranh đềtài, sắp xếp bố cục
+ Giống nhau: Đều phải quan sát mẫu