Câu 3 6,0 điểm: Phẩm chất và số phận người phụ nữ phong kiến qua nhân vật Vũ Nương trong Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ./.. Nguyễn Du, Truyện Kiều Học sinh cần thể hiện đư
Trang 1PHÒNG GD&ĐT ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
NĂM HỌC 2009-2010
Thời gian làm bài: 120 phút
Câu 1 (2,5 điểm):
Phân tích nét độc đáo của việc sử dụng từ láy trong những câu thơ sau:
Nao nao dòng nước uốn quanh, Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang
Sè sè nắm đất bên đường, Rầu rầu ngọn cỏ nửa vàng nửa xanh
(Nguyễn Du, Truyện Kiều)
Câu 2 (1,5 điểm):
Em hãy cho biết ba hình ảnh trăng sau đây gắn đời Thuý Kiều với những nhân vật nào? Ở hoàn cảnh cụ thể nào trong Truyện Kiều?
- Vầng trăng vằng vặc giữa trời Đinh ninh hai miệng một lời song song
- Vầng trăng ai xẻ làm đôi
Nửa in gối chiếc nửa soi dặm trường
- Lần thâu gió mát trăng thanh Bỗng đâu có khách biên đình sang chơi
Câu 3 (6,0 điểm):
Phẩm chất và số phận người phụ nữ phong kiến qua nhân vật Vũ Nương
trong Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ./.
ĐỀ CHÍNH THỨC
VÒNG 1
Trang 2PHÒNG GD&ĐT HƯỚNG DẪN CHẤM
ĐỀ THI HSG CẤP HUYỆN NH 2009-2010
MÔN NGỮ VĂN 9
Câu 1 (2,5 điểm):
Phân tích nét độc đáo của việc sử dụng từ láy trong những câu thơ sau:
Nao nao dòng nước uốn quanh, Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang
Sè sè nắm đất bên đường, Rầu rầu ngọn cỏ nửa vàng nửa xanh
(Nguyễn Du, Truyện Kiều)
Học sinh cần thể hiện được một số yêu cầu sau:
- Chỉ ra những từ láy được sử dụng trong những câu thơ trên là:
- Nét độc đáo của việc sử dụng từ láy trong những câu thơ trên là:
+ Các từ láy nao nao, rầu rầu là những từ láy vốn được dùng để diễn tả
tâm trạng con người nhưng trong đoạn thơ lại dùng để tả cảnh vật (0,5đ)
- Được đảo lên đầu câu thơ, các từ láy trên có tác dụng nhấn mạnh tâm
trạng con người Các từ láy nao nao, rầu rầu đã làm nổi bật nghệ thuật tả cảnh
đặc sắc trong đoạn thơ: cảnh vật được miêu tả qua tâm trạng con người, nhuốm
Câu 2 (1,5 điểm):
Em hãy cho biết ba hình ảnh trăng sau đây gắn đời Thuý Kiều với những nhân vật nào? Ở hoàn cảnh cụ thể nào trong Truyện Kiều?
- Vầng trăng vằng vặc giữa trời Đinh ninh hai miệng một lời song song
- Vầng trăng ai xẻ làm đôi
Nửa in gối chiếc nửa soi dặm trường
- Lần thâu gió mát trăng thanh Bỗng đâu có khách biên đình sang chơi
- Trong câu thơ: Vầng trăng vằng vặc giữa trời
Vầng trăng gắn Thuý Kiều với Kim Trọng trong buổi hẹn ước (0,5đ)
- Trong câu thơ: Vầng trăng ai xẻ làm đôi
Vầng trăng gắn Thuý Kiều với Thúc Sinh trong buổi chia tay (Thúc Sinh
- Trong câu thơ: Lần thâu gió mát trăng thanh
Vầng trăng gắn Thuý Kiều với Từ Hải trong buổi Kiều gặpTừ Hải.(0,5đ)
VÒNG 1
Trang 3Câu 3 (6,0 điểm):
Phẩm chất và số phận người phụ nữ phong kiến qua nhân vật Vũ
Nương trong Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ.
* Yêu cầu chung:
Học sinh trên cơ sở cảm nhận về phẩm chất và số phận của nhân vật Vũ
Nương trong Chuyện người con gái nam Xương của Nguyễn Dữ, khái quát lên
phẩm chất và số phận của người phụ nữ trong xã hội phong kiến Có thể trình bày cảm nhận, suy nghĩ bằng nhiều cách nhưng cần đáp ứng được một số ý chính sau:
* Yêu cầu cụ thể:
1 Giới thiệu sơ lược về tác giả Nguyễn Dữ, tác phẩm Chuyện người con gái Nam Xương và nhân vật Vũ Nương: (0,5đ)
- Nguyễn Dữ: Là tác giả nổi tiếng ở thế kỉ XVI, học rộng tài cao nhưng
chỉ làm quan một năm rồi sống ẩn dật như nhiều trí thức đương thời
- Chuyện người con gái Nam Xương có nguồn gốc từ một truyện dân
gian, là một trong số 20 truyện của “Truyền kì mạn lục” - một kiệt tác văn
chương cổ, từng được ca ngợi là thiên cổ kì bút.
- Vũ Nương là nhân vật chính của truyện Một phụ nữ có nhan sắc, có đức
hạnh nhưng phải chịu một số phận bi thảm
2 Trình bày cảm nhận về phẩm chất và số phận của Vũ Nương: (5,5 đ)
a Là người phụ nữ có phẩm chất tôt đẹp: (1,5 đ)
- Là một người mẹ hiền, dâu thảo: Một mình nuôi dạy con thơ vừa làm tròn phận sự của một nàng dâu (dẫn chứng)
b Là người phụ nữ có số phận bất hạnh: (1,5 đ)
- Nạn nhân của chế độ nam quyền, của cuộc chiến tranh PKiến phi nghĩa
- Bị chồng nghi ngờ lòng chung thuỷ chỉ vì lời nói ngây thơ của con trẻ (chú ý các lời thoại của Vũ Nương: cố phân trần với chồng, biện bạch cho mình
mà không được, đau khổ tuyệt vọng khi bị chồng mắng nhiếc, đánh đuổi đi, bị dồn vào bước đường cùng phải tự vẫn ở bến Hoàng Giang để bảo toàn danh dự)
- Đoạn kết của truyện tuy mang màu sắc cổ tích (kết thúc có hậu) nhưng vẫn không làm mờ đi bi kịch của Vũ Nương: nàng không thể trở về dương thế sống bên cạnh chồng con được nữa
c Từ nhân vật Vũ Nương, khái quát lên phẩm chất và số phận của người phụ nữ trong xã hội phong kiến: (2,5 đ)
- Vũ Nương là người phụ nữ mang vẻ đẹp mẫu mực của người phụ
nữ trong xã hội phong kiến xưa kia, lẽ ra nàng phải được hưởng hạnh phúc trọn vẹn nhưng lại phải chết oan uổng, đau đớn Phẩm chất và số phận bi thảm của nàng gợi lên phẩm chất và số phận bi thảm của người phụ nữ trong xã hội
Trang 4- Qua nhân vật Vũ Nương, Nguyễn Dữ cất lên tiếng nói cảm thông, bênh vực người phụ nữ đồng thời phản ánh, tố cáo xã hội phong kiến bất công, vô
Trang 5PHÒNG GD&ĐT ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN MÔN NGỮ VĂN LỚP 9
NĂM HỌC 2009-2010
Thời gian làm bài: 120 phút
Câu 1 (1,5 điểm): Phân tích cấu trúc ngữ pháp của câu sau:
Anh chờ em bảo con nhỏ trong nhà xích chân con chó đó lại
Câu 2 (1,5 điểm): Cho đoạn thơ sau:
Em ơi Ba Lan mùa tuyết tan Đường bạch dương sương trắng nắng tràn Anh đi nghe tiếng người xưa vọng
Một giọng thơ ngâm một giọng đàn
(Em ơi Ba Lan – Tố Hữu)
Em hãy chỉ ra nét độc đáo của việc sử dụng các vần trong đoạn thơ trên? Việc sử dụng các vần đó có tác dụng gì trong việc biểu đạt nội dung?
Câu 3 (7,0 điểm):
Câu chuyện về dòng sông sau cơn lũ lớn./
ĐỀ CHÍNH THỨC
VÒNG 2
Trang 6PHÒNG GD&ĐT HƯỚNG DẪN CHẤM
ĐỀ THI HSG CẤP HUYỆN NH 2009-2010
MÔN NGỮ VĂN 9
Câu 1 (1,5 điểm): Phân tích cấu trúc ngữ pháp của câu sau:
Câu trên gồm 3 kết cấu C - V, trong đó:
- CN: Anh
- VN: chờ em bảo con nhỏ trong nhà xích chân con chó đó lại Trong VN có hai kết cấu c - v:
+ Cụm c - v: em / bảo làm bổ ngữ cho động từ chờ + Cụm c - v: con nhỏ trong nhà / xích chân con chó đó lại làm bổ ngữ cho động từ bảo.
Học sinh xác định đúng mỗi kết cấu C - V được tính 0,5 đ
Câu 2 (1,5 điểm): Cho đoạn thơ sau:
Em ơi Ba Lan mùa tuyết tan Đường bạch dương sương trắng nắng tràn Anh đi nghe tiếng người xưa vọng
Một giọng thơ ngâm một giọng đàn.
(Em ơi Ba Lan – Tố Hữu)
Em hãy chỉ ra nét độc đáo của việc sử dụng các vần trong đoạn thơ trên?
Việc sử dụng các vần đó có tác dụng gì trong việc biểu đạt nội dung?
- Trong 4 dòng thơ hàng loạt các vần liên tiếp xuất hiện, tạo nên một
khúc nhạc ngân nga, diễn tả một niềm vui phơi phới như muốn hát lên của nhà
thơ khi đứng trước mùa xuân của đất nước Ba Lan (1 đ)
VÒNG 2
Trang 7Câu 3 (7,0 điểm):
Câu chuyện về dòng sông sau cơn lũ lớn./.
1/ Yêu cầu chung: (1 đ)
- Xác định đúng vấn đề, nội dung và thể loại
- Hành văn trôi chảy, giàu cảm xúc và có chiều sâu Thể hiện sự quan sát tinh tế trước sự thay đổi của cảnh vật
- Bố cục chặt chẽ, mạch lạc, thể hiện sự linh hoạt trong diễn đạt
- Biết kết hợp nhuần nhuyễn tự sự với các yếu tố miêu tả và biểu cảm
2/ Yêu cầu cụ thể: (6 đ)
a Hình thức: Bài văn trình bày dưới dạng một câu chuyện (1 đ)
(học sinh tự lựa chọn ngôi kể sao cho phù hợp)
b Nội dung: Bài viết thể hiện được sự quan sát tinh tế và tâm hồn nhạy
cảm của người viết trước sự tàn phá của thiên nhiên đối với cảnh vật, vẻ đẹp của quê hương Có cái nhìn đúng đắn về vấn đề bảo vệ môi trường
Học sinh có thể tạo các tình huống khác nhau nhưng bài làm cần nêu được các nội dung: