Hoạt động của GV & HS Nội dung cần đạt Gv cho HS đọc phần tiểu dẫn SGK trước mỗi bài thơ để nắm đôi nét về tg,tp.. HS tìm hiểu hòan cảnh đất nước thời Tiền Lê; vai trò ,vị trí của tg đố
Trang 1Tiết 43 bcb
ĐỌC THÊM:
VẬN NƯỚC
CÁO BỆNH,BẢO MỌI NGƯỜI HỨNG TRỞ VỀ
I.Mục đích –yêu cầu
Gíup HS: -Có cái nhìn chung nhất về một số tp vh TĐ
-Nắm được đôi nét về nội dung ,tư tưởng trong thơ TĐ
II.Phương pháp:
kết hợp đọc hiểu, gợi tìm, đặt vấn đề, trao đổi , thảo luận III.Phương tiện : SGK, SGV, bài soạn
IV.Tiến trình lên lớp:
1.Oån định tổ chức lớp
2.Kiểm tra bài cũ
3.Bài mới
Hoạt động của GV & HS Nội dung cần đạt
Gv cho HS đọc phần tiểu dẫn SGK trước
mỗi bài thơ để nắm đôi nét về tg,tp
Trọng tâm tìm hiểu là nội dung các bài
thơ
HS tìm hiểu hòan cảnh đất nước thời Tiền
Lê; vai trò ,vị trí của tg đối với LĐH?
-Sau chiến tranh loạn lạc do nội chiến,
chiên tranh xâm lược(Tống->981-LĐH),
đất nước bước vào thời kì oỏ«n định
-ĐPT là nhà sư, có vốn hiểu biết sâu rộng,
I VẬN NƯỚC
1 Thời đại-con người
* Hoàn cảnh đất nước: -đất nước ổn định
-xây dựng đất nước đi lên với khí thế,vận hội mới
* Tác giả:
-là nhà sư
Trang 2có tài văn thơ,tham gia xây dựng triều Lê,
được nhà vua kính trọng tin dùng
Hai câu đầu tg mượn hình ảnh gì để nói về
tình hình đất nước?Qua đó nhằm thể hiện
thái độ gì?
Tác giả so sánh vận nước-> dây mây leo
quấn quýtsự bền chặt ,dài lâu, niềm vui
,niềm tự hào, lạc quan
Em hiểu thế nào là “vô vi” “cư điện các”?
“vô vi”-> thuận theo tự nhiên, k làm gì trái
ql tự nhiên.Người lãnh đạo dùng đức của
bản thân để cảm hóa dân, khiến dân tin
phục Có như vậy đất nước mới thái bình
thịnh trị
“Cư” : - “điện các”:nơi điện gác
- cư xử, điều hành
Nơi triều chính điều hành chính sự
ĐPT khuyên nhà vua trong điều hành
chính sự nên vô vituân theo lẽ tự
nhiên cuộc sống đức trị, đức giáo hóa
Cốt lõi của vận nước là ở “thái bình”
truyền thống tốt đẹp của dt ta
-học thức uyên bác
-có đóng góp lớn cho triều
Lê, được trọng dụng
2 Tìm hiểu bài thơ
* Hai câu đầu:
“Vận nước
Trời Nam….”
Nghệ thuật so sánh-> sự bền chặt, dài lâu, niềm vui, lạc quan, tin tưởng , tự hào
* Hai câu cuối:
“Vô vi…
… đao binh”
Khuyên người trị vì đất nước lấy đức để giáo hóa dân,
an dân, tạo nền thái bình thịnh trrị
Trang 3 bài thơ có ý nghĩa như một tuyên ngôn
hòa bình
HS đọc tiểu dẫn để nắm những hiểu biết cơ
bản nhất về MGTS, về thể kệ
HS đọc bài thơ , chia bố cục
- Bố cục: 2 phần
+qluật vận động (4 câu đầu)
+tư tưởng, cảm nhận của thiền
sư(2 câu cuối)
Hai câu đầu quy luật biển đổi của tự nhiên
diễn ra ntn dưới mắt nhìn của thiền sư?
Sự biến đổi trong cuộc đời con người diễn
ra ntn?
Theo ql sinh-lão-bệnh-tử.Nó k tuần hòan,
k luân hồi như tự nhiên mà là sự biến đổi
một chiều :
Có-mất, sinh –tử
Chính vì thế con người mang nặng tâm
trạng gì? (xót xa , nuối tiếc) –xót xa trước
ql nghiệt ngã
- nuối tiếc cho những
gì còn dang dở trong cuộc đời
Phát hiện ra hai ql là điều dĩ nhiên,dễ hiểu
nhưng nhìn thấu đáo vào triết lí nhân sinh
sâu sắc lại là sự tinh tế,uyên thâm của bậc
cao nhân Thấy được sự khác biệt giữa
II CÁO BỆNH, BẢO MỌI NGƯỜI
1 Tiểu dẫn 2.Tìm hiểu bài kệ
* Bốn câu đầu : Diễn tả quy luật vận động , biến đổi “ Xuân khứ……… Xuân đáo……….”
quy luật biến đổi của tự nhiên
khứ->đáo lạc ->khai
sự luân hồi của thiên nhiên “ Sự trục ……
Lão tòng……….’
quy luật biến đổi của đời người
Việc -> qua Tuổi già -> đến
con người thuân theo quy luật sinh –tử, tồn vong
Tâm trạng xót xa ,nuối tiếc
* Hai câu cuối : tư tưởng ,cảm
Trang 4biến đổi của tự nhiên với đời người
Hai câu thơ cuối mạch thơ đột ngột biến
đổi-> suy tư của thiền sư
Em hãy phát hiện quy luật trái tự nhiên?
+Trên: xuân khứ- hoa lạc
+Dưới: xuân tàn- nhất chi mai
Hai câu cuối k đơn thuần diễn tả tự nhiên
mà chứa đựng triết lí sâu sắc,em hãy chỉ
ra?
- cái bất biến của tự nhiên
- cái bất biến trong lòng người- kh con
người đã tìm thấy bản ngã của mình
- Tinh thần lạac quan ,yêu đời
HS đối chiếu tinh thần lạc quan trong bài
thơ với tình cảnh của thiền sư lúc bấy
giờ? Rút ra nhận xét?
HS đọc, nắm đôi nét về nhà thơ và hoàn
cảnh ra đời bài thơ
Nỗi nhớ quê ở hai câu đầu có gì đặc sắc?
Tư tưởng, cái nhìn cao quý của nhà thơ ở
hai câu sau?
Hs hệ thống kiến thức, trìng bày cách
nhận của thền sư
Trái quy luật : “ Mạc vị ……
Đình tiền …………” Xuân tàn-> nhất chi mai
sức sống mãnh liệt, không htuân theo quy luật thông thường
cái nhìn siêu thoát của con người ngộ đạo
tinh thần lạc quan, thiết tha với đời của người xuất gia III HỨNG TRỞ VỀ
1 Tiểu dẫn
2 Tìm hiểu
* Hai câu đầu:
“ Lão tang……
Tảo đạo…… ”
Tình yêu quê hương tha thiết, sâu đậm: nhớ những nét đặc trưng trong sinh hoạt của quê hương
* Hai câu cuối : “Kiến thuyết…
Giang Nam … ”
Cuộc sống giản dị, thanh
Trang 5hiểu, cánh cảm của mình với từng bài thơ bần nhưng ấm áp yêu
thương->tình cảm khắng khít với quê hương
4 Củng cố:
- Tư tưởng lớn của hiền nhân
- Triết lí nhân sinh sâu sắc
5 Dặn dò:
- Học bài
- Chuẩn bị bài mới