Khử đực ở cây mẹ cần thực hiện trước khi bao phấn mở.. Chú ý lấy phấn ở các hoa mới mở, vào buổi sáng.. Sau khi khử đực ở cây mẹ 1 ngày, tiến hành thụ phấn.. Tháo bông cách li, dùng đầu
Trang 1Phương pháp lai đối với cà chua
Ở cà chua, hoa cấu tạo thành chùm Hoa cà chua
thuộc dạng lưỡng tính Nhị
đực bao gồm các bao phấn liên kết nhau tạo thành hình nón bao quanh nhụy cái
Khi cánh hoa mở 1 – 2 ngày (bao phấn mở theo chiều dọc ở phía trong) sẽ xảy ra tự
thụ phấn Khử đực ở cây mẹ cần thực hiện trước khi bao phấn mở Quan sát hoa ở
trạng thái nụ, khi cánh hoa chuyển màu chuyển bị
mở, hoặc mới hé mở là thời điểm
khử đực Dùng panh gạt các cánh hoa, tách bỏ các bao phấn Chú ý vòi nhụy cái còn
nguyên vẹn Sau khi khử đực dùng bông bao hoa lại
để cách li
Phấn của cây bố được thu từ bao phấn khi cánh hoa
đã mở toàn bộ, màu vàng
Trang 2tươi Chú ý lấy phấn ở các hoa mới mở, vào buổi sáng Sau khi khử đực ở cây mẹ 1
ngày, tiến hành thụ phấn Tháo bông cách li, dùng đầu panh, que, hay đầu chổi lông
nhỏ lấy phấn đưa lên đầu vòi nhụy cái, sau đó hoa được bọc bông cách li trở lại
Sau khi lai, cây mẹ được đeo thẻ, ghi rõ tổ hợp lai Khi hoa đã thụ phấn khoảng
4 – 5 ngày, bầu nhụy cái bắt đầu nở phình ra, báo hiệu hoa lai đậu quả Các hoa ở
chùm không phát triển đều nhau, vì thế chúng có thể được lai một vài lần Các hoa
không lai cần ngắt bỏ Mỗi cây có thể lai tới 20 – 25 hoa
Cũng như ở các đối tượng khác, ở cà chua lựa chọn
bố mẹ đưa vào các tổ hợp lai
Trang 3theo kết hoạch vạch ra: lai đơn (P1 x P2), lai ba (P1 x P2) x P3, lai kép (P1 x P2) x (P3
x P4), lai trở lại (lai hồi quy, lai bão hoà)… Sau đây
là một số sơ đồ lai
Phương pháp lai trở lại thường dùng để chuyển một
số gen giá trị từ dạng cho
(DP) tới dạng nhân (RCP) nhằm cải tiến, bổ sung thêm gen mới, theo sơ đồ như
sau:
Ở mỗi thế hệ BC đều tiến hành chọn lọc cây có gen cần thiết để đem lai tiếp
tục Khi sử dụng phương pháp lai trở lại cần lưu ý một số điểm sau:
1 Khi áp dụng đối với các tính trạng số lượng,
phương pháp cho hiệu quả kém,
hoặc không có hiệu quả
Phương pháp lai đối với cà chua
Trang 4Ở cà chua, hoa cấu tạo thành chùm Hoa cà chua
thuộc dạng lưỡng tính Nhị
đực bao gồm các bao phấn liên kết nhau tạo thành hình nón bao quanh nhụy cái
Khi cánh hoa mở 1 – 2 ngày (bao phấn mở theo chiều dọc ở phía trong) sẽ xảy ra tự
thụ phấn Khử đực ở cây mẹ cần thực hiện trước khi bao phấn mở Quan sát hoa ở
trạng thái nụ, khi cánh hoa chuyển màu chuyển bị
mở, hoặc mới hé mở là thời điểm
khử đực Dùng panh gạt các cánh hoa, tách bỏ các bao phấn Chú ý vòi nhụy cái còn
nguyên vẹn Sau khi khử đực dùng bông bao hoa lại
để cách li
Phấn của cây bố được thu từ bao phấn khi cánh hoa
đã mở toàn bộ, màu vàng
Trang 5tươi Chú ý lấy phấn ở các hoa mới mở, vào buổi sáng Sau khi khử đực ở cây mẹ 1
ngày, tiến hành thụ phấn Tháo bông cách li, dùng đầu panh, que, hay đầu chổi lông
nhỏ lấy phấn đưa lên đầu vòi nhụy cái, sau đó hoa được bọc bông cách li trở lại
Sau khi lai, cây mẹ được đeo thẻ, ghi rõ tổ hợp lai Khi hoa đã thụ phấn khoảng
4 – 5 ngày, bầu nhụy cái bắt đầu nở phình ra, báo hiệu hoa lai đậu quả Các hoa ở
chùm không phát triển đều nhau, vì thế chúng có thể được lai một vài lần Các hoa
không lai cần ngắt bỏ Mỗi cây có thể lai tới 20 – 25 hoa
Cũng như ở các đối tượng khác, ở cà chua lựa chọn
bố mẹ đưa vào các tổ hợp lai
Trang 6theo kết hoạch vạch ra: lai đơn (P1 x P2), lai ba (P1 x P2) x P3, lai kép (P1 x P2) x (P3
x P4), lai trở lại (lai hồi quy, lai bão hoà)… Sau đây
là một số sơ đồ lai
Phương pháp lai trở lại thường dùng để chuyển một
số gen giá trị từ dạng cho
(DP) tới dạng nhân (RCP) nhằm cải tiến, bổ sung thêm gen mới, theo sơ đồ như
sau:
Ở mỗi thế hệ BC đều tiến hành chọn lọc cây có gen cần thiết để đem lai tiếp
tục Khi sử dụng phương pháp lai trở lại cần lưu ý một số điểm sau:
1 Khi áp dụng đối với các tính trạng số lượng,
phương pháp cho hiệu quả kém,
hoặc không có hiệu quả