Kiến thức - Nắm được chính quyền phong kiến Trung Quốc tiếp tục được củng cố và hoàn thiện, đặt thêm các chức quan tại các vùng đất mới chiếm và biên cương.. Dẫn dắt vào bài mới Dưới t
Trang 1Bài 6 TRUNG QUỐC THỜI ĐƯỜNG - TỐNG
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
Sau khi học xong bài học, yêu cầu HS cần :
1 Kiến thức
- Nắm được chính quyền phong kiến Trung Quốc tiếp tục được củng cố và hoàn thiện, đặt thêm các chức quan tại các vùng đất mới chiếm và biên cương Nhà Đường tiếp tục đẩy mạnh việc xâm chiếm các nước và mở rộng lãnh thổ
- Hiểu rõ mối quan hệ giữa các giai cấp trong xã hội phong kiến
- Thấy được dưới thời Đường thơ Đường phát triển, Phật giáo thịnh hành
2 Tư tưởng, tình cảm
Giáo dục lòng tôn trọng những di sản văn hoá của các dân tộc Thái độ đúng, sai của các triều đại phong kiến, có ý thức bảo
vệ độc lập dân tộc
3 Kĩ năng
Rèn cho HS kỹ năng phân tích và đánh giá các sự kiện lịch
sử
II THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY - HỌC
- Bản đồ Trung Quốc
- Sưu tầm tranh ảnh về thời Đường
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC
1 Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi 1: Nêu sự hình thành chế độ phong kiến Trung Quốc?
Câu hỏi 2: Trình bày bộ máy nhà nước dưới thời Tần Hán?
2 Dẫn dắt vào bài mới
Dưới thời Đường chế độ phong kiến Trung Quốc phát triển đến đỉnh cao, bộ máy nhà nước được hoàn thiện, kinh tế phát triển,
Trang 2lãnh thổ được mở rộng, văn hoá phát triển Để tìm hiểu nguyên
nhân và những biểu hiện của sự phát triển về mọi mặt của chế độ
phong kiến dưới thời Đường, chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài
học hôm nay
3 Tổ chức các hoạt động dạy và học trên lớp
Các hoạt động của thầy và trò Kiến thức cơ bản HS
cần nắm vững Hoạt động 1 : Hoạt động theo nhóm
- GV nêu câu hỏi cho từng nhóm:
1 Chính quyền được củng cố và mở rộng
+ Nhóm 1: Nhà Đường được thành lập như
thế nào?
Kinh tế thời Đường so với các triều đại
trước? Nội dung
của chính sách quân điền?
+ Nhóm 2: Bộ máy nhà nước thời Đường có
gì khác so với các triều đại trước?
+ Nhóm 3: Vì sao lại nổ ra các cuộc khởi
nghĩa nông dân vào cuối triều đại nhà
Đường?
Uuuu
Trang 3HS từng nhóm đọc SGK, tìm ý trả lời và thảo
luận với nhau
Sau đó đại diện các nhóm lên trình bày, các
nhóm khác nghe và bổ sung
- Cuối cùng GV nhận xét và chốt ý
- Từng bước hoàn thiện chính quyền từ TW xuống địa phương, có chức Tiết độ sứ
- Tuyển dụng quan lại bằng thi cử (bên cạnh việc cử con em thân tín xuống các địa phương) + Nhóm 1: Sau nhà Hán, Trung Quốc lâm
vào tình trạng loạn lạc kéo dài, Lý Uyên cướp
ngôi nhà Tùy, lên ngôi Hoàng đế, lập ra nhà
Đường (618 - 907)
- Tiếp tục chính sách xâm lược mở rộng lãnh thổ
+ Nhóm 2: Bộ máy nhà nước thời Đường tiếp
tục được củng cố từ TW đến địa phương làm
cho bộ máy cai trị phong kiến ngày càng hòan
chỉnh Có thêm chức Tiết độ sứ Chọn quan
lại, bên cạnh việc cử con em quan lại cai quản
ở địa phương còn chế độ thi tuyển chọn người
làm quan
- Mâu thuẫu xã hội dẫn đến khởi nghĩa nông dân thế kỷ X khiến cho nhà Đường sụp đổ
- Nhà Đường tiếp tục chính sách xâm lược
láng giềng, mở rộng lãnh thổ Nhà Đường đã
từng đặt ách thống trị đất nước ta đã bị nhân
dân ta vùng lên khởi nghĩa trong đó có cuộc
khởi nghĩa tiêu biểu của Mai Thúc Loan (năm
722), chống lại sự đô hộ của nhà Đường
+ Nhóm 3: Cuối triều đại nhà Đường, mâu
thuẫn xã hội giữa nông dân với địa chủ quan
lại ngày càng gay gắt dẫn đến khởi nghĩa
nông dân và nhà Đường sụp đổ
GV nhấn mạnh: Năm 874, nhà Đường bị lật
đổ Triệu Khuông Dẫn dẹp tan các thế lực đối
lập, lên ngôi vua, lập ra nhà Tống vào năm
960
Hoạt động 1: Cá nhân
- GV nêu câu hỏi: Nhà Đường đã thực hiện
2 Sự phát triển kinh tế
và đời sống nhân dân
Trang 4chính sách ruộng đất mới như thế nào? Nội
dung của chính sách đó?
a Kinh tế:
Trang 5- HS đọc SGK trả lời câu hỏi
- GV nhận xét và chốt ý: Nhà Đường thực
hiện chính sách quân điền, lấy ruộng đất công
và ruộng đất bỏ hoang chia cho nông dân
Khi nhận ruộng nông dân phải nộp thuế cho
nhà nước theo chế độ tô, dung, điệu (nộp
bằng lúa, ngày công lao dịch và bằng vải)
- Chính sách nhà nước
về ruộng đất: Thực hiện chính sách quân điền, và chế độ tô-dung-điệu
GV nói rõ thêm: Ruộng tư thời Đường cũng
phát triển, do việc ban cấp cho các cận thần
nên nhiều người có trong tay nhiều ruộng đất,
có người được mệnh danh là “ông nhiều
ruộng”, “kẻ nghiện đất”
- Tiếp theo GV nêu câu hỏi
- HS đọc SGK trả lời câu hỏi
- GV nhận xét và kết luận: Kinh tế nhà Tống
gặp nhiều khó khăn, mặc dù nhà Tống có đề
ra chính sách khuyến khích khẩn hoang, làm
các công trình thủy lợi
- Nông nghiệp: Áp dụng
kỹ thuật canh tác mới, chọn giống, dẫn tới năng suất tăng
Hoạt động 2: Cá nhân và cả lớp
- GV nêu câu hỏi: Hãy cho biết những biểu
hiện phát triển của thủ công và thương
nghiệp?
- HS đọc đoạn chữ nhỏ trong SGK và trả lời
câu hỏi
- GV nhận xét và trình bày phân tích:
+ Nghề dệt có nhiều tiến bộ: Sản xuất được
lụa in hoa và thêu kim tuyến, xuất hiện các
trung tâm dệt nổi tiếng như Hàng Châu
+ Nghề sứ phát triển đạt đến trình độ cao, có
loại sứ xanh, xanh như ngọc bích
- Thủ công nghiệp và thương nghiệp phát triển thịnh đạt: có các xưởng thủ công (tác phường) luyện sắt, đóng thuyền + Nghề in, nghề dệt vải bông phát triển nhanh
chóng giữ vai trò quan trọng
+ Ra đời các tổ chức phường hội Ngoài ra
thủ công nghiệp và thương nghiệp thịnh đạt
dưới thời Đường
Trang 6+ Ngoại thương phát triển, mở rộng buôn bán
với nhiều nước châu Á, hình thành con đường
tơ lụa, buôn bán với nước ngoài
- Ngoại thương phát triển, hình thành con đường tơ lụa buôn bán với nước ngoài
- GV giới thiệu tranh ảnh (trong SGK hoặc
sưu tầm được) nói về sự phát triển của nghề
thủ công thời Đường
Kinh tế thời Đường phát triển cao hơn so với các triều đại trước
Hoạt động 3: Cá nhân
- GV nêu câu hỏi: Hãy cho biết đời sống nhân
dân dưới thời Đường?
- HS đọc SGK trả lời câu hỏi b Đời sống nhân dân
- GV nhận xét và chốt ý
Giai đoạn đầu đời sống nhân dân được cải
thiện, về cuối thời Đường đời sống nhân dân
khổ cực, nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra
- GV nêu câu hỏi: Nguyên nhân dẫn đến đời
sống nhân dân khổ cực
Giai đoạn đầu, đời sống nhân dân được cải thiện,
về cuối thời Đường đời sống nhân dân khổ cực, nhiều cuộc khởi nghĩa nổ
ra
- HS trả lời câu hỏi
- GV nhận xét và chốt ý: Nông dân phải nộp
nhiều tô thuế, chịu nhiều lao dịch nặng nề
Hoạt động 1: Cá nhân và cả lớp 3 Văn hoá thời Đường
Tống
- GV nêu câu hỏi: Thơ ca thời Đường có
bước phát triển nổi bật như thế nào?
- HS đọc SGK trả lời câu hỏi
- GV nhận xét, trình bày và phân tích:
Thơ ca phát triển mạnh dưới thời Đường và
có bước phát triển nhảy vọt, với những tác giả
tiêu biểu: Đỗ Phủ, Lý Bạch, Bạch Cư Dị,
Thơ Đường có số lượng lớn, nội dung phản
ánh sâu sắc xã hội lúc bấy giờ và đạt đến
trình độ cao về nghệ thuật
- Thơ ca dưới thời Đường có bước phát triển nhảy vọt, với những tác giả tiêu biểu: Đỗ Phủ,
Lý Bạch, Bạch Cư Dị
- Tiếp theo GV nêu câu hỏi: Tình hình tư
tưởng Trung Quốc dưới thời Đường Tống?
Trang 7- HS trả lời câu hỏi
- GV nhận xét và chốt ý:
+ Phật giáo ngày càng thịnh hành, biểu hiện
là các nhà sư sang Ấn Độ học và các nhà sư
Ấn Độ sang Trung Quốc truyền đạo, nhiều
chùa chiền mọc lên
- Phật giáo ngày càng thịnh hành, nhiều chùa chiền mọc lên
GV có thể minh hoạt bộ phim “Tây Du Kí”
nói về nhà sư Huyền Trang sang Ấn Độ để
lấy kinh, tìm hiểu giáo lí của Phật giáo
+ Nho giáo, phát triển thêm lí luận, các vua
nhà Tống rất tôn sùng nhà nho, tôn Khổng Tử
là thánh và tôn sùng Mạnh Tử và các đệ của
ông
- Nho giáo phát triển thêm về lí luận, các vua nhà Tống rất tôn sùng nhà nho
4 Sơ kết bài học
GV kiểm tra hoạt động nhận thức của HS với việc yêu cầu
HS nêu lại sự hình thành xã hội phong kiến Trung Quốc, sự phát
triển của chế độ phong kiến Trung Quốc qua triều đại Đường -
Tống
Những thành tựu văn hoá tiêu biểu của Trung Quốc thời
Đường - Tống?
5 Dặn dò và giao bài tập
- Học bài cũ, làm bài tập trong SGK, đọc trước bài mới
- Bài tập:
+ Triều đại nào chế độ phong kiến đạt đến đỉnh cao? Biểu
hiện?
+ Những thành tựu văn hoá nào tiêu biểu nhất thời Đường -
Tống?