DẠY HỌC TÍCH CỰC LỚP GHÉP

I.MỤC TIÊU CHUNGKiến thức: Nắm được môi trường học tập thân thiện của lớp ghép và nội dung dạy học tích cực lớp ghép.. Kĩ năng: Ứng dụng được các kĩ thuật dạy học tích cực LG và tự làm

NỘI DUNG

DẠY HỌC TÍCH CỰC LỚP GHÉP

Ngày 28 tháng 7 năm 2010

Hoàng Tuấn Kiệt

E-mail: htuankietqt@yahoo.com.vn ; htuankietdkr@gmail.com

I.MỤC TIÊU CHUNG

Kiến thức: Nắm được môi trường học tập thân thiện

của lớp ghép và nội dung dạy học tích cực lớp ghép.

Kĩ năng: Ứng dụng được các kĩ thuật dạy học tích

cực LG và tự làm các đồ dùng dạy học tích cực bằng vật liệu rẻ tiền, linh hoạt trong tổ chức dạy học tích cực ở

LG.

Thái độ: Thể hiện sự tự tin phấn đấu trở thành giáo

viên dạy LG giỏi, linh hoạt trong tổ chức các hoạt động

dạy học tích cực LG.

NỘI DUNG TÀI LIỆU: gồm 3 chuyên đề:

1) Môi trường thân thiện dạy học tích cực tích cực ở LG 2) Một số phương pháp dạy học tích cực trong lớp ghép

3) Tổ chức học sinh học tập theo nhóm ở LG

Chuyên đề 1

MÔI TRƯỜNG DẠY HỌC TÍCH CỰC Ở LỚP GHÉP

- Môi trường học tập thân thiện ở LG có hiệu quả phụ

thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm môi trường vật chất và môi trường tinh thần.

- Môi trường vật chất là toàn bộ không gian diễn ra quá trình dạy-học mà ở đó có bảng, bàn, ghế, ánh sáng, âm thanh, không khí ).

- Môi trường tinh thần gồm các mối quan hệ: GV, HS, nhà trường, cộng đồng.

- Các yếu tố trong môi trường vật chất và môi trường tinh thần liên hệ chặt chẽ với nhau trong môi trường học tập thân thiện ở LG.

- Môi trường tập huấn của chúng ta cũng như vậy, cần đảm bảo cả về yêu cầu vạt chất lẫn tinh thần.

Không gian phòng học

Trên tường Khoảnh không Trên nền phòng học trong phòng học phòng học

- Tận dụng không gian phòng học (trang trí ảnh, đồ dùng dạy-học, bài làm tốt của HS; bố trí các góc bộ môn hợp lý; sắp xếp bàn ghế theo cách tổ chức các hoạt động) là một yếu tố quan trọng để kích thích, lôi

cuốn trẻ đến trường và học có hiệu quả.

- Không gian phòng học cần thường xuyên thay đổi (trừ những quy định treo ảnh lãnh tụ, 5 điều Bác Hồ dạy, ) để tạo nên nét tươi mới, sức hấp dẫn đối với HS và đảm bảo phù hợp với từng môn học và từng

thời gian sử dụng.

- Sự an toàn cho HS cũng rất cần được chú ý (vật treo phải chắc chắn, không rơi; vật bày phải gọn

gàng, không cản trở hoạt động của HS )

Một số cách sắp xếp chỗ ngồi của HS và GV tạo nên môi trường học tập thân thiện ở lớp ghép

2- HS ngồi quay về một hướng theo hình chữ U

3- HS ngồi hướngvào nhau theo nhóm nho

1- HS ngồi quay về một hướng đối diện với GV

Lĩnh vực vật chất:

Đảm bảo cơ sở vật chất phòng học theo quy định.

sử dụng không gian phòng học hợp lí, cụ thể:

+ Bàn ghế phù hợp, ngay ngắn;

+ Đồ dùng được sắp xếp gọn gàng, đủ tài liệu, sách vở;

+ Lớp học sáng sủa, đường ra vào dễ dàng và thông thoáng;

+ Lớp học sạch sẽ, gọn gàng;

+ Lớp học được trang trí và trưng bày bằng các đồ dùng dạy

học tích cực tự làm của GV và sản phẩm của HS;

+ Thay đổi cách trang trí theo bài học trong tuần

Lĩnh vực tinh thần:

Về phía giáo viên Về phía học sinh

✍ HS thấy được tự do đặt câu hỏi;

✍ HS được động viên phát biểu, được khuyến khích suy nghĩ;

✍ HS được hợp tác với bạn;

✍ HS có mặt ở lớp đầy đủ;

✍ HS tôn trọng GV;

✍

Cụ thể:

✍ HS được nâng

đỡ và được khen ngợi khi

hành vi tốt;

✍ HS thấy được tự do đặt câu hỏi;

✍ HS được động viên phát biểu, được khuyến

nghĩ;

✍ HS được hợp tác với bạn;

✍ HS có mặt ở lớp đầy đủ;

✍ HS tôn trọng GV;

✍

3 GV là người có kĩ năng sư phạm,

Cụ thể:

 GV được HS yêu quí;

 GV hiểu được cách HS suy nghĩ và cách HS học;

 GV biết được hoàn cảnh của HS;

 GV sử dụng ngôn ngữ hợp lí;

 GV có nét mặt/ nụ cười/ giọng nói hấp dẫn HS;

 GV không quát mắng HS;

 GV giúp HS giải quyết vướng mắc;

 GV không thể hiện sự giận dữ làm cho HS sợ;

 GV không khiển trách, chê bai những câu trả lời sai;

 GV hiền nhưng kiên quyết;

 GV tạo ra và sử dụng được các tình huống gần gũi với HS;

 GV dùng chính kinh nghiệm của HS;

 GV biết kể chuyện, tổ chức nhiều chò trơi;

 GV tổ chức các hoạt động phong phú;

 GV chuẩn bị kĩ cho bài học;

 GV cần hướng dẫn minh hoạ trước cho HS

 GV cần lặp đi lặp lại một số HĐ để tạo thành thói quen cho HS;

 GV viết chữ rõ ràng, đẹp;

 GV đưa ra một số qui định/ thực hiện đúng như qui định

Các lĩnh vực liên quan đến HS mà GV cần biết:

kinh t khã khan ế cha mÑ li h«n Đ«ng anh em Kh«ng cha mẹ cha m hay c·i nhau ẹ cha mÑ cê b¹c, r îu chÌ

Lĩnh vực gia đình

Làm thế nào để có môi trường sạch sẽ, ngăn nắp?

Để có môi trường lớp học sạch sẽ, ngăn nắp GV cần chú ý:

- Nâng cao ý thức trách nhiệm của tất cả các thành viên liên quan: GV, HS, cha mẹ HS;

- Phân công cụ thể các việc hằng ngày; nêu rõ nhiệm vụ của HS trong việc giữ gìn lớp học sạch sẽ, ngăn nắp;

- Tận dụng sự giúp đỡ hiệu quả của cộng đồng.

Sắp xếp thiết bị, đồ dùng trong phòng học nhằm mục đích gì?

- Quy định những nơi nào của phòng học (thường là tường)

là thích hợp để trưng bày những sơ đồ, họa đồ, bài viết, tranh vẽ

của HS

- Lựa chọn những góc bộ môn: chỗ để các mô hình, thiết tham bị; chỗ để đồ dùng tự làm của GV, HS Góc để sách, tài

liệu khảo, khu vực đọc tùy theo hình thể kích thước của phòng

học, người sử dụng và số lượng nhóm HS và những mục tiêu

cần đạt, có thể có những cách sắp xếp khác nhau

- Các mảng tường: dùng để trang trí các góc bộ môn Tùy

từng hoạt động, từng chủ điểm, từng môn học và điều kiện có

thể trang trí lên tường:

+ Các loại tranh ảnh in

+ Những bảng biểu, sơ đồ, mô hình do HS, GV, cha mẹ

HS sưu tầm hoặc tự làm

+ Vị trí, màu sắc treo các đồ dùng: Đồ dùng nào sử dụng lâu dài treo lên cao, đồ dùng theo chủ đề treo ở nơi thích hợp để dễ tháo gỡ, thay đổi Màu

sắc cần đảm bảo tính mĩ thuật và vệ sinh học đường

-Các góc bộ môn+ Góc Toán+ Góc Tiếng Việt

+ Góc Tự nhiên và Xã hội+ Góc các bộ môn

-Bảng: Trong phòng học bảng đen được đặt ở vị trí sao cho:

-+ HS dễ quan sát

+ GV và HS sử dụng tối đa diện tích của bảng

+ Mỗi NTĐ cần có một bảng

- Tủ, giá sách:+ Tủ nên đặt ở góc phòng

+ Giá sách đặt ở nơi gần cửa sổ

+ Đồ dùng, tài liệu, hồ sơ để trong tủ và giá cần được sắp xếp gọn

gàng, ngăn nắp thuận tiện cho việc sử dụng

Bàn, hòm để thiết bị dạy - học:

Một số bàn kê dưới mảng tường của các góc bộ môn để trưng bày những sản phẩm tự làm, thiết bị dành cho môn học đó Sản phẩm trưng bày cần có nhãn ghi tên Một số bàn kê ở góc phòng để đặt hòm thiết bị

Thực hành xây dựng môi trường dạy học tích cực lớp ghép ở một số giờ học:

-Trong giờ học này mỗi NTĐ có nhiệm vụ khác nhau, vì vậy cần tạo cho mỗi nhóm một khoảng không gian phù hợp với các hoạt động sẽ diễn ra cùng một thời gian trong môi trường

học tập LG Việc sắp xếp không gian bao gồm: sắp đặt đồ dùng dạy - học, thiết bị theo nội dung môn học ở các góc bộ môn cần được tiến hành trước giờ dạy và đúng với nội dung

bài học của các NTĐ.

Chuyên đề 2

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP DẠY-HỌC TÍCH CỰC

1 Đọc các ví dụ dưới đây và cho biết trường hợp nào

là học độc lập, học tương tác, học hợp tác?

1 Mai vừa tưới cây

vừa nghĩ cách viết

kết luận bài tập làm

văn của mình

2 Hùng nói với Lan

về một bài văn rất hay mà em đã tìm thấy trong một cuốn sách Lan đến thư viện và tìm thấy cuốn sách và đã tìm được bài văn mà bạn ấy cần

3 Hùng và Lan cả

hai người đều chưa hiểu nhiệm vụ được giao, nhưng sau khi trao đổi với nhau cả hai đều đã có ý tưởng rõ ràng

6 Thủy gặp khó

khăn khi làm bài tập đặt câu và bạn của Phương đã chỉ cho Thủy biết em sai ở chỗ nào

Thực hành xây dựng môi trường dạy học tích cực lớp ghép ở một số giờ học:

- Trong giờ học này mỗi NTĐ có nhiệm vụ khác nhau, vì

vậy cần tạo cho mỗi nhóm một khoảng không gian phù hợp với các hoạt động sẽ diễn ra cùng một thời gian trong môi

trường học tập LG Việc sắp xếp không gian bao gồm: sắp

đặt đồ dùng dạy - học, thiết bị theo nội dung môn học ở các góc bộ môn cần được tiến hành trước giờ dạy và đúng với

nội dung bài học của các NTĐ.

Lưu ý:

- Thời gian các NTĐ cùng học chung một nội dung kiến thức thì sắp xếp HS ngồi cùng quay về một hướng Thời gian các NTĐ học nội dung kiến thức theo các trình độ khác nhau thì sắp xếp HS ngồi

theo từng NTĐ

-Việc sắp đặt các thiết bị, đồ dùng dạy - học tùy thuộc vào nội

dung của giờ học Các thiết bị, ĐDDH được sử dụng trong từng

không gian học tập của mỗi nhóm Nếu GV thấy cần có sự hợp tác của các nhóm thì cần tạo ra không gian hợp lí cho các nhóm hoạt

động.

- Sân chơi cần được coi và tổ chức như một bộ phận của môi trường học tập Sân chơi không chỉ là một phương tiện để giáo dục thể chất mà có thể kết hợp chơi trò chơi học tập Khi tiến hành đo đạc (trong giờ học Toán, tìm phương hướng trong giờ Tự nhiên và

Xã hội) thì sân chơi được xem như một không gian học tập.

- Khi hoạt động học tập diễn ra ở sân trường, GV cần chú ý đến thời tiết, sự an toàn, cần tận dụng các tán cây xanh, các mái hiên

7 Bạn hãy đánh dấu X vào ô đầu câu mà bạn thấy phù hợp.

a) Các góc bộ môn không cần thay đổi ND theo tuần hoặc chủ đề.

b) Chỗ ngồi của HS thay đổi theo giờ học cụ thể.

c) Vị trí làm việc của GV cần có khoảng cách gần nhất giữa các nhóm d) Đồ dùng, sản phẩm của lớp học có thể xếp tuỳ thích trong phòng học e) Đồ dùng dạy - học, thiết bị không cần sắp xếp theo nội dung môn học.

1 Giáo viên chỉ đạo ×

2 Học sinh là trung tâm ×

8 Dựa trên yêu cầu ×

9 Ngân hàng giáo dục ×

10 Có sự tham gia ×

(9) - (k) Thời lượng nói của người tham gia.

(2) - (g)

Học hợp tác

(6) - (f) Người tham gia

(10) - (e) Học phản ánh Học phản ánh (3) - (a)

Người hướng dẫn

(7) - (l) Học tham gia

(11) - (m) Ngân hàng giáo dục (4) - (j)

Học độc lập (8) - (d) Học thụ động (12) - (h) Học vẹt

(13) - (i) Thời lượng nói của GV.

PHIẾU BÀI TẬP 4 Câu 1 Đọc nội dung được trình bày trong phiếu bài tập, nêu

nhiệm vụ và làm bài tập Đặt tên cho đề bài

tham gia.

(2) - (g)

Học hợp tác

(6) - (f) Người tham gia

(10) - (e) Học phản ánh Học phản ánh (3) - (a)

Người hướng

dẫn

(7) - (l) Học tham gia

(11) - (m) Ngân hàng giáo dục

(4) - (j)

Học độc lập (8) - (d) Học thụ động (12) - (h) Học vẹt

(13) - (i) Thời lượng nói của GV.