hinh tru

Chương VI:HÌNH TRỤ-HÌNH NÓN-HÌNH CẦUTiết 58 Bài1.HÌNH TRỤ-DIỆN TÍCH XUNG QUANH VÀ THỂ TÍCH HÌNH TRỤ GIỚI THIỆU VỀ CHƯƠNG IV Ở lớp 8 ta đã biết một số khái niệm cơ bản của hình học không

HÌNH HỌC 9

Tiết58: HÌNH TRỤ-DIỆN TÍCH XUNG QUANH VÀ THỂ TÍCH HÌNH TRỤ

Chương VI:HÌNH TRỤ-HÌNH NÓN-HÌNH CẦU

Tiết 58 Bài1.HÌNH TRỤ-DIỆN TÍCH XUNG QUANH VÀ

THỂ TÍCH HÌNH TRỤ

GIỚI THIỆU VỀ CHƯƠNG IV

Ở lớp 8 ta đã biết một số khái niệm cơ bản của hình học không gian,ta đã được học về hình lăng trụ đứng,hình chóp đều Ở

những hình đó ,các mặt của nó đều là một phần của mặt

phẳng.Trong chương IV này chúng ta sẽ được học về hình trụ ,hình nón ,hình cầu là những hình không gian có những mặt là mặt cong Để học tốt chương này ,cần quan sát thực tế ,nhận xét hình dạng các vật thể quanh ta Bài học hôm nay là “Hình trụ-diện tích xung quanh và thể tích của hình trụ”

1.HÌNH TRỤ

GV:giới thiệu hình 73

Khi quay hình chữ nhật ABCD một vòng quanh cạnh

CD cố định ,ta được một hình trụ.(hình73SGK).Khi đó:

*DA và CB quét nên hai đáy của hình trụ,là hai đường tròn bằng nhau nằm trong

hai mặt phẳng song song,có tâm D và C

*Cạnh AB quét nên mặt xung quanh

Của hình trụ,mỗi vị trí của AB được

Gọi là một đường sinh

D

A

Hình 73

• Các đường sinh của hình trụ vuông góc với hai mặt phẳng đáy Độ dài đường sinh là chiều cao hình trụ

• DC gọi là trục của hình trụ

• Ví dụ:EF là đường sinh

Trục quay

F

E

Khô

ng p hải là đ

ườ

ng sinh

?1

Đường sinh

Hình 74

Lọ gốm ở hình 74 có dạng một hình trụ.

• Quan sát hình và cho biết đâu là đáy, đâu là mặt xung quanh, đâu là đường sinh của hình trụ đó?

Mặt đáy Mặt đáy

Mặt xung quanh

2.Cắt hình trụ bởi một mặt phẳng

• Khi cắt hình trụ bởi một mặt phẳng song song với mặt đáy thì mặt cắt là hình gì?

a)

• Đáp án:Khi cắt hình trụ bởi một mặt phẳng song song với hình trụ thì mặt cắt là một hình tròn.

• Khi cắt hình trụ bởi

một mặt phẳng song

song với trục DC thì

C

b)

• Đáp án:Khi cắt hình trụ bởi

một mặt phẳng song

song với trục DC thì

Chiếc cốc thủy tinh và ống nghiệm đều có dạng hình trụ(h.76),phải chăng mặt nước trong cốc và mặt nước trong ống nghiệm là những hình tròn?

?2

Đáp án: Mặt nước trong cốc là hình tròn(cốc để

thẳng) mặt nước trong ống nghiệm(để nghiêng)

H.76

• 3.DIỆN TÍCH XUNG QUANH CỦA HÌNH TRỤ

Từ một hình trụ ,cắt rời hai đáy và cắt dọc theo đường sinh AB của mặt xung quanh rồi trải phẳng ra, ta được hình khai

triển mặt xung quanh của hình trụ là một hình chữ nhật có một cạnh bằng chu vi hình tròn đáy,cạnh còn lại bằng chiều cao của hình trụ

2 x π x 5

5cm

5cm

A

B

A

B

Hình 77

5cm

?3 Quan sát hình 77 và điền số thích hợp vào chỗ trống:

- Chiều dài của hình chữ nhật bằng chu vi của đáy hình trụ và bằng

- Diện tích hình chữ nhật

- Diện tích một đáy hình trụ

- Tổng diện tích hình chữ nhật và diện tích hai hình tròn

đáy(diện tích toàn phần) của hình trụ

31,4(cm)

3,14 = cm

2 x π x 5

5cm

5cm 5cm

= 31,4 10 314 3,14 5.5 78,5

• Tổng quát,với hình trụ bán kính đáy r và chiều cao h, ta có:

• Diện tích xung quanh:

• Diện tích toàn phần: stp = 2 π rh + 2 π r2

4.Thể tích hình trụ:

Hãy viết công thức tính thể tích hình trụ?

( S là diện tích đáy,h là chiều cao)V = Sh = π r 2h

rh Sxq = 2π

• Ví dụ: Các kích thước của

một vòng bi cho trên hình

78 Hãy tính “thể tích” của

vòng bi

(phần giữa hai hình trụ)

h b

a h

b h

a V

V

V = 2 − 1 = π 2 − π 2 = π ( 2 − 2 )

• Giải:Thể tích cần phải

tính bằng hiệu các thể

tíchV2 ,V 1 của hai hình trụ

có cùng chiều cao h và

bán kính các đường tròn

đáy tương ứng là a,b

a b

h

Hình 78

Củng cố:

*Nhắc lại công thức tính diện tích xung quanh,diện tích toàn

phần và thể tích hình trụ

*Bài4 SGK/110

Một hình trụ có bán kính đáy là 7 cm,diện tích xung quanh

bằng 352 cm2 Khi đó,chiều cao của hình trụ là:

a) 3,2 cm b) 4,6 cm

c)1,8 cm d) 2,1 cm e) Một kết quả khác

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

• Nắm vững các khái niệm về hình trụ

• Nắm chắc các công thức tính diện tích xung

quanh,diện tích toàn phần,thể tích của hình trụ và các công thức suy diễn của nó

• Bài tập về nhà 7;8;9;10 SGK T111,112