Nghị luận về tư tưởng đạo lý

ĐOẠN VĂN CÂU MANG LUẬN ĐIỂM Nhà khoa học ng ời Anh Phơ-răng-xit cơn thế kỉ XVI - XVII đã nói một câu nổi tiếng: “Tri thức là sức mạnh”.. Sau này Lê-nin, một ng ời thầy của cách mạng vô s

Trang 1

1

Trang 2

KIỂM TRA BÀI CŨ

Đâu là đề bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống mà em đã học ?

Đề 1 : Một hiện tượng phổ biến hiện nay là vứt rác ra đường hoặc

những nơi công cộng Nêu suy nghĩ của em về hiện tượng này.

Đề 2 : Suy nghĩ từ truyện ngụ ngôn Đẽo cày giữa đường.

Đề 3 : Trò chơi điện tử là món tiêu khiển hấp dẫn Nhiều bạn vì

mải chơi mà sao nhãng học tập và còn phạm phải nhiều sai lầm khác Hãy nêu ý kiến của em về hiện tượng đó.

Trang 3

KIỂM TRA BÀI CŨ

Đâu là đề bài nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống mà em đã học ?

Đề 1 : Một hiện tượng phổ biến hiện nay là vứt rác ra đường hoặc

những nơi công cộng Nêu suy nghĩ của em về hiện tượng này.

Đề 2 : Suy nghĩ từ truyện ngụ ngôn Đẽo cày giữa đường.

Đề 3 : Trò chơi điện tử là món tiêu khiển hấp dẫn Nhiều bạn vì

mải chơi mà sao nhãng học tập và còn phạm phải nhiều sai lầm khác Hãy nêu ý kiến của em về hiện tượng đó.

Trang 4

Tiết 108

NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ

TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ

Trang 5

I Tìm hiểu bài nghị luận về một

vấn đề tư tưởng đạo lí.

Trang 6

ĐOẠN VĂN CÂU MANG LUẬN ĐIỂM

Nhà khoa học ng ời Anh Phơ-răng-xit cơn (thế kỉ XVI - XVII) đã nói một câu nổi tiếng: “Tri thức là sức mạnh” Sau này Lê-nin, một ng ời thầy của cách mạng vô sản thế giới, lại nói cụ thể hơn: “Ai có tri thức thì ng ời ấy có đ ợc sức mạnh” Đó là một t t ởng rất sâu sắc Tuy vậy, Không phải ai cũng hiểu đ ợc t t ởng ấy.

Bê-Vấn đề bàn luận : Tri thức là sức mạnh

Đoạn 1

Trang 7

Vấn đề bàn luận : Tri thức là sức mạnh

Đoạn 1 Tri thức là sức mạnh (Bờ-cơn).

Ai cú tri thức người ấy cú được sức mạnh (Lờ-nin) Đú là một tư tưởng rất sõu sắc.

Tri thức đúng là sức mạnh Ng ời ta kể rằng, có một máy phát điện cỡ lớn của công ty Pho bị hỏng Một hội đồng gồm nhiều kĩ s họp ba tháng liền tìm không ra nguyên nhân Ng ời ta phải mời đến chuyên gia Xten-mét-xơ

Ông xem xét và làm cho máy hoạt động trở lại Công ty phải trả cho ông 10

000 đô la Nhiều ng ời cho rằng Xten-mét-xơ là tham, bắt bí để lấy tiền Nh

ng trong giấy biên nhận, Xten-mét-xơ ghi: “Tiền vạch một đ ờng thẳng là 1

đô la Tiền tìm ra chỗ để vạch đúng đ ờng ấy giá 9999 đô la” Rõ ràng ng ời

có tri thức thâm hậu có thể làm đ ợc những việc mà nhiều ng ời khác không làm nổi Thử hỏi nêu không biết cách chữa cỗ máy kia có thể thoát khỏi số phận trở thành đống phế liệu đ ợc không!?

Đoạn 2 ĐOẠN VĂN CÂU MANG LUẬN ĐIỂM

Trang 8

Đoạn 2 Tri thức đúng là sức mạnh.

Đoạn 1 Tri thức là sức mạnh (Bê-cơn).

Ai có tri thức người ấy có sức mạnh (Lê-nin) Đó là một tư tưởng rất sâu sắc.

Trang 9

Tri thức cũng là sức mạnh của cách mạng Bác Hồ của chúng ta sau chuyến đi Pháp năm 1946 trở về đã thu hút đ ợc nhiều nhà trí thức Việt Nam danh tiếng đi theo kháng chiến nh kĩ s Trần Đại Nghĩa, tiến

sĩ Nguyễn Văn Huyên, các bác sĩ Tôn Thất Tùng, Đặng Văn Ngữ, nhà toán học Tạ Quang Bửu, Các nhà trí thức ấy đã đem tri thức của mình mà xây dựng các nhà quân giới, giáo dục, y tế, góp phần

to lớn đ a cuộc kháng chiến đến thành công Trong cuộc kháng chiến chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mĩ, các giáo s Đàm Trung

Đồn, Vũ Đình Cự đã huy động tri thức góp phần phá thuỷ lôi nổ chậm của địch, khai thông bến cảng Và ngày nay, các nhà khoa học nông nghiệp nh Bùi Huy Đáp, Vũ Tuyên Hoàng, đã lai tạo giống lúa mới, góp phần tăng sản l ợng nông nghiệp, làm cho n ớc ta không chỉ có đủ l ơng thực mà còn trở thành một trong những n ớc đứng hàng

đầu về xuất khẩu gạo trên thế giới.

Đoạn 3

Trang 10

Đoạn 3 Tri thức cũng là sức mạnh

của cách mạng.

Đoạn 2 Tri thức đúng là sức mạnh

Đoạn 1 Tri thức là sức mạnh (Bê-cơn).

Ai có tri thức người ấy có sức mạnh (Lê-nin) Đó là một tư tưởng rất sâu sắc.

Trang 11

Tri thức có sức mạnh to lớn nh thế nh ng đáng tiếc là còn không ít ng ời ch a biết quý trọng tri thức Họ coi mục

đích của việc học chỉ là để có mảnh bằng mong sau này tìm việc kiếm ăn hoặc thăng quan tiến chức Họ không biết rằng, muốn biến n ớc ta thành một quốc gia giàu mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh, sánh vai cùng các n ớc trong khu vực và thế giới cần phải có biết bao nhiêu nhà trí thức tài năng trên mọi lĩnh vực!

Đoạn 4

Trang 12

Ngắn gọn, cô đọng, diễn đạt được ý người viết

Trang 13

Nhà khoa học ng ời Anh Phơ-răng-xit Bê-cơn (thế kỉ XVI - XVI) đã nói một câu nổi tiếng: “Tri thức là sức mạnh” Sau này Lê-nin, một ng ời thầy của cách mạng vô sản thế giới, lại nói cụ thể hơn:

“Ai có tri thức thì ng ời ấy có đ ợc sức mạnh” Đó

là một t t ởng rất sâu sắc Tuy vậy, Không phải ai cũng hiểu đ ợc t t ởng ấy.

Đoạn 1

Cỏch lập luận : Khẳng định vấn đề

Trang 14

Trang 15

Tri thức đúng là sức mạnh Ng ời ta kể rằng, có một máy phát điện cỡ lớn của công ty Pho bị hỏng Một hội đồng gồm nhiều kĩ s họp ba tháng liền tìm không ra nguyên nhân Ng ời ta phải mời đến chuyên gia Xten-mét-xơ Ông xem xét và làm cho máy hoạt động trở lại.

một đ ờng thẳng là 1 đô la Tiền tìm ra chỗ để vạch đúng đ ờng ấy giá 9999

đô la” Rõ ràng ng ời có tri thức thâm hậu có thể làm đ ợc những việc

mà nhiều ng ời khác không làm nổi Thử hỏi nêu không biết cách chữa cỗ máy kia có thể thoát khỏi số phận trở thành đống phế liệu đ ợc không!?

Cỏch lập luận : Phõn tớch, chứng minh

So sỏnh Đối chiếu

Đoạn 2

Ng ời ta kể rằng, có một máy phát điện cỡ lớn của công ty Pho bị hỏng Một hội đồng gồm nhiều kĩ s họp ba tháng liền tìm không ra nguyên nhân Ng ời ta phải mời đến chuyên gia Xten-mét-xơ Ông xem xét và làm cho máy hoạt động trở lại Công ty phải trả cho ông 10 000 đô la Nhiều ng ời cho rằng Xten-mét-xơ là tham, bắt bí

để lấy tiền Nh ng trong giấy biên nhận, Xten-mét-xơ ghi:

một đ ờng thẳng là 1 đô la Tiền tìm ra chỗ để vạch đúng đ ờng ấy giá 9999

đô la” Rõ ràng ng ời có tri thức thâm hậu có thể làm đ ợc những việc

mà nhiều ng ời khác không làm nổi Thử hỏi nêu không biết cách chữa cỗ máy kia có thể thoát khỏi số phận trở thành đống phế liệu đ ợc không!?

Trang 16

Bác Hồ của chúng ta sau chuyến đi Pháp năm 1946 trở về đã thu hút đ ợc nhiều nhà trí thức Việt Nam danh tiếng đi theo kháng chiến nh kĩ s Trần Đại Nghĩa, tiến

to lớn đ a cuộc kháng chiến đến thành công Trong cuộc kháng chiến chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mĩ, các giáo s

Đàm Trung Đồn, Vũ Đình Cự đã huy động tri thức góp phần phá thuỷ lôi nổ chậm của địch, khai thông bến cảng Và ngày nay, các nhà khoa học nông nghiệp nh Bùi Huy Đáp, Vũ Tuyên Hoàng, đã lai tạo giống lúa mới, góp phần tăng sản l ợng nông nghiệp, làm cho n ớc

ta không chỉ có đủ l ơng thực mà còn trở thành một trong những n ớc

đứng hàng đầu về xuất khẩu gạo trên thế giới.

Cỏch lập luận : Phõn tớch, chứng minh

Đối chiếu

Đoạn 3

Tri thức cũng là sức mạnh của cách mạng Bác Hồ của chúng ta sau chuyến đi Pháp năm 1946 trở về đã thu hút đ ợc nhiều nhà trí thức Việt Nam danh tiếng đi theo kháng chiến nh kĩ s Trần Đại Nghĩa, tiến

to lớn đ a cuộc kháng chiến đến thành công Trong cuộc kháng chiến chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mĩ, các giáo s

Đàm Trung Đồn, Vũ Đình Cự đã huy động tri thức góp phần phá thuỷ lôi nổ chậm của địch, khai thông bến cảng Và ngày nay, các nhà khoa học nông nghiệp nh Bùi Huy Đáp, Vũ Tuyên Hoàng, đã lai tạo giống lúa mới, góp phần tăng sản l ợng nông nghiệp, làm cho n ớc

ta không chỉ có đủ l ơng thực mà còn trở thành một trong những n ớc

đứng hàng đầu về xuất khẩu gạo trên thế giới.

Trang 17

so sánh, đối chiếu

Trang 18

Tri thức có sức mạnh to lớn nh thế nh ng đáng tiếc là còn không ít ng ời ch a biết quý trọng tri thức Họ coi mục

đích của việc học chỉ là để có mảnh bằng mong sau này tìm việc kiếm ăn hoặc thăng quan tiến chức Họ không biết rằng, muốn biến n ớc ta thành một quốc gia giàu mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh, sánh vai cùng các n ớc trong khu vực và thế giới cần phải có biết bao nhiêu nhà trí thức tài năng trên mọi lĩnh vực!

Đoạn 4

Cỏch lập luận : Khẳng định tư tưởng

Trang 19

Khẳng định vấn

đề (đúng)

Chứng minh, giải thích, so sánh, đối chiếu

Khẳng định tư tưởng

Chặt chẽ, cụ thể làm sáng tỏ vấn đề

Trang 20

• Yêu cầu về nội dung của bài nghị

luận này là làm sáng tỏ các vấn

đề tư tưởng đạo lí bằng cách giải thích, chứng minh, so sánh, đối chiếu, phân tích, …để chỉ ra chỗ đúng ( hay chỗ sai) của một tư tưởng nào đó, nhằm khẳng định

tư tưởng của người viết.

• Về hình thức, bài viết phải có bố

cục ba phần ; có luận điểm đúng đắn, sáng tỏ ; lời văn chính xác, sinh động.

Sgk/T36

THẢO LUẬN

Bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí khác với bài nghị luận về một sự việc, hiện

tượng đời sống như thế nào?

60 9876543210

Trang 21

- Dùng giải thích, phân tích, chứng minh …làm làm sáng tỏ các t t ởng , đạo lớ

đối với đời sống con ng ời.

Trang 22

Trang 23

Văn bản: Thời gian là vàng.

a Văn bản thuộc loại nghị luận tư tưởng, đạo lí.

b Văn bản nghị luận về vấn đề: giá trị của thời gian.

c Phép lập luận chủ yếu: Phân tích và chứng minh

- Các luận điểm được triển khai theo lối phân tích những biểu hiện chứng tỏ thời gian là vàng Sau mỗi luận điểm là dẫn chứng chứng minh cho luận điểm

- Luận điểm chính của từng đoạn là :

+ Thời gian là sự sống.

+ Thời gian là thắng lợi.

+ Thời gian là tiền.

+ Thời gian là tri thức

Trang 25

HƯỚNG

DẪN

VỀ

NHÀ

- Hoàn thành bài tập 2,4 sách bài tập.

- Chuẩn bị bài Cách làm bài văn nghị

luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.

+ Ra một đề bài + Lập dàn ý cho đề bài đó.

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	2,12 MB